Ереван, 04.Май.2026,
00
:
00
ВАЖНО


Կաթվածի (ինսուլտ) 6 հիմնական ախտանշաններ

ЛАЙФ

Ինսուլտը հանդիսանում է տարիքային հիվանդություն: Որքան մարդ մեծ է, այնքան ավելի մեծ է ուղեղում արյունազեղման առաջացման հանավականությունը: Սակայն պատահում են դեպքեր, երբ ինսուլտը մարդուն ախտահարում է երիտասարդ տարիքում՝ 30-ից 35 տարեկանում կամ ավելի շուտ:

Երկար ժամանակ բժիշկները չէին կարողանում հասկանալ թե ինչն է «երիտասարդ ինսուլտի» առաջացման պատճառը, սակայն Գյոթեբորգի համալսարանում գործող   քիմիայի և մոլեկուլային կենսաբանության ինստիտուտի մասնագետները կարողացել են պարզել, որ բոլոր մարդիկ ունեն գեն, որն էլ և պատասխանատու է ինսուլտի զարգացման համար:

Այն ոչ պաշտոնական այդպես էլ կոչել են` «ինսուլտի գեն», իսկ պաշտոնական անվանումը ՝ FoxF2-ն է:

Այսպիսով, այդ գենը առկա է մեզանից յուրաքանչյուրի մոտ, սակայն որոշ մարդկանց մոտ նրա աշխատանքը խանգարվում է  ու բարձրանում է արյունազեղման վտանգը:

Գյոթեբորգի համալսարանի մասնագետները կարողացել են այդ ամենը պարզել, հետազոտելով ավելի քան 150000 մարդկան գենետիկական տվյալները: Ավելի վաղ նման հետազոտություններ իրականացվել են մկների վրա:

Պարզվել է, որ FoxF2-ը առկա է նաև  բոլոր կաթնասունների մոտ և հենց նա է ապահովում եզակի արյունաուղեղային պատնեշը: Նշված պատնեշը նյարդային հյուսվածքները պաշտպանում է արյան միկրոօրգանիզմներից, տոքսիններից, իմունային համակարգի բջջային ու հումորալ գործոններից և այլն:

Այսինքն կարող ենք ասել, որ  դա յուրովի զտիչ է, որից շատ բան է կախված:
Իսկ այս գենի մուտացիայի դեպքում կարող է առաջանալ փոքր անոթների հիվանդություն  ու ինսուլտ:

Վատ նորություն. ինսուլտը սպառնում է յուրաքանչյուր մարդու

• Հետազոտության ղեկավարները նշում են, որ յուրաքանչյուր մարդ  վաղ թե ուշ ինսուլտ է ստանալու:

• Ամեն մարդը, ով բավականին երկար է ապրում և իսուլտ չի ստանում, բացատրվում է միայն մեկ հանգամանքով, որ նշված մարդը մահացել  է FoxF2 գենի մուտացիայի սկսվելուց առաջ: Մասնագետները նշում են, որ դա շատ նման է քաղցկեղածին բջիջներին, որոնք առկա են բոլորի մոտ, սակայն  դրանք քնած են լինում մինչ որոշակի ժամանակահատված: Բացի այդ, մասնգետները ընդգծել են, որ իրենց հետազոտության արժեքավոր լինելը պայմանավորված է նրանով, որ այժմ արդեն հնարավոր է  բացատրել  այն փաստը, թե ինչու են ոմանք ավելի երիտասարդ տարիքում դառնում ինսուլտի զոհ: Դա պայմանավորված է լինում նրանով, որ գենը սկսում է սխալ աշխատել:
Լավ նորություն. ինսուլտը հնարավոր է կանխարգելել

Գիտնականները նշում են, որ  եթե հնարավոր լինի իմանալ  ինսուլտի նկատմամբ  մարդու գենետիկական հակվածությունն ու  առանձին մարդու դեպքում FoxF2-ի աշխատանքը կառավարելու հնարավորություն ունենալ, ապա այդ դեպքում հնարավոր կլինի պարզել, թե որքանով է նշված մարդու մոտ բարձր այդ ռիսկը:

Բացի այդ, հետազոտության հեղինակների խոսքերով, նոր հայտնագործությունը հնարավորություն է տալիս  նվազեցնել ռիսկային գոտում հայտնված հիվանդների մոտ արյան ճնշումը:
Զուգահեռ գիտնականները կաշխատեն  այն ուղղությամբ, որ ստեղծեն ուղեղի անոթներն ամրացնող դեղամիջոց:

Իսկ մարդը, իմանալով  ինսուլտի նկատմաբ իր հակվածության մասին, կսկսի ավելի շատ հիմնավորվել նրա վրա, որ փոխի իր կենսակերպն ու սկսի զբաղվել սպորտով ու թողնի ծխելը:

Մի քանի կարևոր թվեր.

Ընդհանուր առմաբ գիտնականները կարծում են, որ ինսուլտի զարգացման ռիսկը 40%-ով կախված է հենց բացահայտված գենից, իսկ 60%-ով կենսակերպից ու շրջակա միջավայրից:

Բացի FoxF2 գենի մուտացիայից, ինսուլտը կարող է զարգանալ նաև գանգուղեղային վնասվածքի, շաքարային դիաբետի, պոկված թրոմբի, ճարպակալման, ծխելու և ալկոհոլի չարաշահման հետևանքով: Արյան բարձր ճնշումն ու սթրեսը ևս հանդիսանում են գործոններ, որոնք բարձրացնում են ինսուլտի զարգացման ռիսկը:

Այսպիսով ինսուլտի 6 հիմնական ախտանշաներն են.

1. Զգայունթյան կամ թուլության հանկարծակի զգացողություն, հատակապես մարմնի մի կողմում:

2. Խոսքի խեղաթյուրում ու դիմողի խոսքի իմաստը հասկանալու դժվարություններ:

3. 1 կամ 2 աչքերի տեսողության արագ խանգարում, աչքերում պատկերների երկակիության  առաջացման զգացողություն:

4. Քայլվածք փոփոխություն  կամ հավասարակշռվածության կորուստ:

5. Հանկարծակի գլխապտույտ:

6. Առանց որևէ ակնհայտ պատճառի ծանր գլխացավերի առաջացում:

Աղբյուրը՝ gogetnews.inf

Премьер-министр Армении: Надеюсь посетить Азербайджан в 2028 годуКая Каллас посетит АзербайджанМы желаем Армении и Азербайджану исключительно мира – ЗеленскийАлиев: И Армения, и Азербайджан уже получили реальные выгоды от мираУрсула фон дер Ляйен в Ереване: ЕС обсуждает военное сотрудничество, цепочки поставок и роль Южного КавказаПетиция Армянского народного движения «Нет “Западному Азербайджану”!» «Верните пленных домой» Фосфорные боеприпасы Украины и военные сделки с Алиевым: почему визит Зеленского в Ереван встречают без восторга «По следам истории: благоустройство памятника погибшим участникам ВОВ в селе Дохс»Артур Хачатрян: где 12 миллионов евро, выделенные на борьбу с «гибридной войной»?Двойная игра Еревана: Пашинян борется с Москвой на словах, пока его окружение зарабатывает на связях с РФЯпония впервые с июня 2025 года закупила российскую нефтьГегаркуник в центре внимания: о чём говорил Царукян с жителямиНАТО: Мы работаем с США, чтобы понять детали их решения по войскам в ГерманииРоберт Кочарян: Никаких договоренностей с Сержем Саргсяном о транзите власти не былоГосударственная политика должна объединять обществоИран требует от арабских стран репараций за содействие американо-израильской агрессииСоздан инструмент, который оценивает биологический возраст человека по фотографииБаронесса Кэролайн Кокс перед европейским саммитом в Армении выступила с открытым письмомГрузинский боец Мераб Двалишвили отказался от грэпплинг-поединка с Арманом ЦарукяномВ «Сильной Армении» прокомментировали возможность визита Зеленского в ЕреванАншлаг и магия музыки: в Армении грандиозным концертом отметили 135-летие Сергея ПрокофьеваЕще один миллион бутылок «Джермука» заблокирован по поручению РоспотребнадзораМилли Меджлис Азербайджана приостановил сотрудничество с ЕППоздравление лидера движения «Всеармянский фронт» по случаю Дня труда Инфляция устанавливает все новые рекорды: «Паст»Даже сателлиты признают, что ГД станет оппозицией? «Паст»Почему апелляционный суд принял к производству все иски, кроме одного? «Паст» Новые возможности для активной молодежи: «Евразия-Армения» провела четвертый волонтерский тренинг по управлению проектамиГрузия и Армения в 2029 году примут ЧМ по футболу U20Демографический фронт: семья как последний рубеж. Сурен Суренянц Артур Аванесян («Кандаз») объявил голодовку«Процветающая Армения»: Людям предлагают продать свои дома и уехатьУкраина атаковала НПЗ в Орске и нефтеперекачивающую станцию в Пермском краеХудожник Джозеф Арзуманов стал участником выставки The Only True Protest Is Beauty в ВенецииВ Армении возник дефицит сжиженного газа: с чем связаны перебои?СМИ: Вице-премьер Азербайджана в Ереване«Ваш родственник в беде»: IDBank предупреждает об агрессивной волне телефонного шантажаПо какой причине Лусине Товмасян уволилась с работы? «Паст»Заметная «неразбериха» в списке крупных налогоплательщиков: «Паст» Посетитель концерта — ещё не определившийся электорат.: «Паст»ЛГБТ вместо демократии: какую цену Брюссель выставил Еревану за евроинтеграциюКитай заблокировал сделку Meta по покупке ИИ-стартапа Manus за $2 млрд «Сильная Армения»: Подвергли приводу героя войны Кандаза – желаю Антикоррупционному комитету мирного допросаКитай выразил протест США из-за санкций против нефтехимической компанииПамятник «Мы — наши горы» стал мишенью армяноненавистнической политики властей АзербайджанаТрамп: нефтяную инфраструктуру Ирана может разорвать через три дняВ конгрессе США потребовали от властей публикации сведений об НЛО«По следам истории: благоустройство памятника погибшим участникам ВОВ в селе Двин»Папа римский: В Иране невинные люди страдают из-за войныДень памяти и скорби: обращение Константина Затулина