Երևան, 30.Հուլիս.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Քունն օգնում է խուսափել վնասվածքներից վազքի ժամանակ

ՖՈՏՈ

Սեղմեք ԱՅՍՏԵՂ, լրացրեք օնլայն հայտը և մոռացեք հոսանքի վարձի մասին

Եթե ​​դուք այն 620 միլիոն մարդկանցից մեկն եք, ովքեր պարբերաբար վազքի մարզակոշիկներ են կրում, ապա, հավանաբար, «արտույտ» եք։ Հուսով ենք, որ նախորդ գիշեր առնվազն ութ ժամ եք քնել, հակառակ դեպքում վնասվածք ստանալու ռիսկը կտրուկ կբարձրանա։ Սրանք Հարավային Ավստրալիայի համալսարանի պրոֆեսոր Յան դե Յոնգեի նոր հետազոտության արդյունքներն են։

425 վազորդների շրջանում անցկացված հարցման արդյունքում պրոֆեսոր դե Յոնգեն եւ նրա թիմը պարզել են, որ նրանք, ովքեր քիչ են քնում, ունեն ավելի վատ քնի որակ, ավելի շատ քնի խնդիրներ, գրեթե երկու անգամ ավելի են հակված վնասվածք ստանալուն։

Պրոֆեսոր դե Յոնգեի խոսքով՝ Applied Sciences ամսագրում հրապարակված հետազոտության արդյունքները «համոզիչ ապացույցներ են տալիս այն մասին, որ քունը վնասվածքների կանխարգելման կարեւոր, բայց հաճախ անտեսվող գործոն է», տեղեկացրել է «Научная Россия»-ն։

«Վազորդներն առաջնահերթություն են տալիս վազքին, սննդին եւ վերականգնման ռազմավարություններին, մինչդեռ քունը երկրորդ պլան է մղվում»,- նշել է նա: «Հետազոտությունը ցույց է տվել, որ ավելի հավանական է, որ քնի հետ կապված խնդիրներ ունեցող մարդիկ երկու անգամ ավելի շատ հայտնեն վնասվածքների մասին, քան նրանք, ովքեր ունեն կայուն, բարձրորակ քուն: Մեկ տարվա ընթացքում նրանց վնասվածք ստանալու հավանականությունը 68 տոկոս էր: Սա հիշեցում է այն մասին, որ լավ հանգիստը նույնքան կարեւոր է, որքան ինտենսիվ մարզումները»:

Հանգստի համար նախատեսված վազքը աշխարհում ամենատարածված մարզաձեւերից մեկն է, բայց այն նաեւ վնասվածք ստանալու բարձր ռիսկ է պարունակում: Վազորդների 90 տոկոսը որոշակի պահի վնասվածք է ստանում, ինչը համաշխարհային տնտեսությանը տարեկան միլիոնավոր դոլարներ է արժենում կորցրած աշխատանքի եւ բժշկական ծախսերի տեսքով:

Սա առաջին հետազոտություններից մեկն է, որն ուսումնասիրում է քունը որպես մարզական վնասվածքների վրա ազդող բազմակողմանի գործոն՝ հաշվի առնելով ոչ միայն քնի տեւողությունը, այլեւ քնի որակը եւ քնի խանգարումը։

«Քունը կենսականորեն կարեւոր կենսաբանական գործընթաց է, որը թույլ է տալիս օրգանիզմին եւ ուղեղին վերականգնվել եւ հարմարվել մարզումների ֆիզիկական եւ մտավոր պահանջներին»,- նշել է պրոֆեսոր դե Յոնգեն։ «Երբ քունը խանգարված է կամ անբավարար, մարմնի հյուսվածքները վերականգնելու, հորմոնները կարգավորելու եւ կենտրոնացումը պահպանելու ունակությունը խաթարվում է, ինչը կարող է մեծացնել վնասվածքի ռիսկը»։

Հետազոտությունը պարզել է, որ վազորդները, ովքեր պարբերաբար դժվարացել են էին քնել, հաճախակի արթնացել են գիշերը կամ քնից հետո հանգստի պակաս են ունեցել, հատկապես հակված են եղել վնասվածքներ ստանալուն։ Եվ հակառակը, նրանք, ովքեր նույն քանակությամբ ժամեր քնել են եւ քնի լավ որակ են ունեցել, ավելի քիչ վնասվածքներ են ստացել։ Պրոֆեսոր դե Յոնգեն նշել է, որ արդյունքները կարեւոր նշանակություն ունեն ինչպես սիրողական, այնպես էլ պրոֆեսիոնալ մարզիկների, մարզիչների եւ առողջապահության մասնագետների համար։

Մենք հաճախ մտածում ենք, որ որքան շատ մարզվենք, այնքան ավելի լավ արդյունքներ կստանանք, բայց միշտ չէ, որ այդպես է։ Վազորդները, հատկապես նրանք, ովքեր համատեղում են մարզումները աշխատանքի եւ ընտանեկան պարտականությունների հետ, կարող են ավելի շատ քնել, քան միջին մեծահասակը՝ լիարժեք վերականգնվելու համար։ Քունը պետք է դիտարկել որպես առաջնահերթություն, այլ ոչ թե որպես երկրորդական։

Մասնագետները խորհուրդ են տալիս գիշերը 7-9 ժամ քնել։ Մարզիկները հաճախ ավելի շատ հանգստի կարիք ունեն, այդ թվում՝ ցերեկային քնի՝ մտավոր եւ ֆիզիկական ուժերը վերականգնելու համար։ Առաջնահերթություն տվեք քնի գրաֆիկի պահպանմանը, քնելուց առաջ էկրանի առջեւ անցկացրած ժամանակը նվազագույնի հասցնելուն, կոֆեինի եւ ալկոհոլի օգտագործումը նվազեցնելուն եւ քնի համար հանգիստ, զով միջավայր ստեղծելուն։

Քնի որակը եւ տեւողությունը կարեւոր են, բայց քնի քանակությունը հաճախ որոշիչ գործոն է։ Քունը պետք է դիտարկել ոչ միայն որպես վերականգնման միջոց, այլեւ որպես սիրողական մարզաձեւերում վնասվածքի ռիսկի վրա ազդող պոտենցիալ գործոն։

Հետևեք մեզ՝ այստեղ

Արմատների մեջ ժամանակը դառնում է հավերժություն. «Փաստ»Արևային վահանակներից պատրաստված ցանկապատը կարող է ավելի մատչելի լինել, քան ավանդական ցանկապատը. Որո՞նք են դրա առավելությունները Հայաստանը կարող է դուրս գալ ԵԱՏՄ-ից և ՀԱՊԿ-ից, կարող է հեռանալ Ռուսաստանից, բայց ոչ երկար ժամանակով. «Փաստ»Տիգրանաշենի ու Կիրանցի բնակիչները ՔՊ-ին շատ քիչ ձայն են տվել. Արմեն ՄանվելյանԵՄ-ն ճնշnւմ կգործադրի ՀՀ-ի վրա, որպեսզի վերջինս վիզային ռեժիմ մտցնի ՌԴ-ի հետ և միանա պատժամիջnցներին. Եվրախորհրդարանի պատգամավոր Մեր պայքարի ընկեր Ավետիք Չալաբյանի ուղերձը Վաղուց աճեցված ձուկ չեմ օգտագործում, վրայից տարօրինակ ճարպեր են հոսումԱմենակարողի օգնությամբ ագրեuորը կպատժվի արդեն այսօր. ԻՀՊԿ «Lori Peak» հանրային սննդի օբյեկտում արձանագրվել է թունավորում. արտադրական գործունեությունը կասեցվել է ՀՀ կառավարությունը կիրակի հրաժարական կտա Եվրոպան իր լոլոներով խաբել է Հայաստանին. «Փաստ» Բելգիայի Դաշնային խորհրդարանում կրկին բարձրացվել է Ավետիք Չալաբյանի քաղաքական հետապնդման հարցըԶոլաքար-Վարդենիկ ճանապարհին «Mercedes»-ը բախվել է կայանված «Ford Transit»-ին, ապա բետոնե պատնեշին և հայտնվել դաշտում․ կա տուժած Մոտոցիկլետ լվանալիս երեխան էլեկտրահարվել էՌԴ ԶՈւ-ն hարվածել է Սև ծովում Ուկրաինայի ԶՈւ-ի համար բեռներ տեղափոխող երեք նավի. ՌԴ ՊՆ «Ապրելու ուժը Դավիթի նկատմամբ մեծագույն չմարող սերն է». կրտսեր սերժանտ Դավիթ Յակովլևն անմահացել է հոկտեմբերի 26-ին Շեխերում. «Փաստ»Նույնիսկ ընտրությունները կեղծելու դեպքում ԲՀԿ-ն պետք է և կարող էր լինել խորհրդարանում. Ցոլակ Ակոպյան«Oskemen Open 2026» շախմատի միջազգային մրցաշարում Շանթ Սարգսյանը զբաղեցրել է 6-րդ հորիզոնականը 6 ամսով արգելվեց տոմատի մածուկի ներկրումը Հայաստան, այդ թվում` ԵԱՏՄ երկրներից Հայ դասախոսի համաշխարհային հաղթանակը. Հերմինե Պողոսյանն արժանացել է ձեռներեցության կրթության գերազանցության միջազգային մրցանակի. «Փաստ»Պարզվել է Կիևյան կամրջի տակ հայտնաբերված կյանքից հեռացած երիտասարդի ինքնությունը Դեպի ուր. արտահանման արգելքներն ու գյուղացու անելանելի վիճակը Թրամփն ունի երեք տարբերակ. առաջին՝ իսկապես հաջողության հասնել գործարք կնքելու հարցում, երկրորդ՝ շարունակել շրջափակումը, երրորդ՝ ռшզմական գործողություններ ձեռնարկել. Նեթանյահու «Արտ Լանչի» և «Քոֆի Հաուսի» օրինակը. հայկական բիզնեսի նոր մշակույթը՝ մրցակցությունից դեպի գործընկերություն. «Փաստ»Նավթի գներն աճել են «Հայաստանի ամենախորհրդավոր լիճը․ ասում են՝ այստեղ տեղի են ունենում անբացատրելի երևույթներ»Նեթանյահուն կասկածում է ԱՄՆ-ի և Իրանի միջև գործարքի կնքման հնարավորությանը. AxiosՔանդելը հեշտ է, իսկ, այ, կառուցելն ու վերականգնելը... «Փաստ»Ինչ գրություն է թողել անհետ կորած 14-ամյա ՎահենԱՄՆ-ը շատ հիասթափված կլիներ, եթե ՉԺՀ-ն զինամթերք մատակարարեր Իրանին. Թրամփ Ուկրաինական ԱԹՍ-ները hարվածել են Պենզայում և Սարապուլում գտնվող Wildberries-ի պահեստներին Աշխարհաքաղաքական շրջադարձեր, տարածքային կորուստներ և տարածաշրջանային անվտանգության իրական պատկերը. «Փաստ»Էլ ո՞ր շահառուները կարող են օգտվել գյուղոլորտի պետական աջակցության ծրագրերից. նախագիծ. «Փաստ»Արևմուտքի համար՝ Բելուջիստանը ևս մեկ գործոն կարող է հանդիսանալ Մերձավոր Արևելքում իրավիճակն ավելի թեժացնելու համար. Արտակ Զաքարյան«Ավտորիտարացման միտումներն անընդհատ աճում են՝ կապված թե՛ խոսքի ազատության սահմանափակման, թե՛ քաղաքական հետապնդումների հետ». «Փաստ»Բաքվի բարբարոսական վարչախումբը չի կարողանում ապահովել Բաքվից մի քանի կիլոմետր հեռու գտնվող ապշերոնայան բնակավայրերի տարրական կենցաղային պայմանները․ Ոսկանյան Բանտից հղված ահազանգ. Ավետիք Չալաբյանը հայտարարում է համատարած բռնաճնշումների և իշխանության անկման սկզբի մասին. «Փաստ»Լոռու մարզի մի շարք համայնքներում տրանսպորտային ճգնաժամը լուծվել է. գործարկվել է անվճար երթուղի. «Փաստ»Բռնազավթում՝ պետականացման քողի տակ. ՀԷՑ-ի շուրջ ծավալվող ապօրինությունը վտանգում է Հայաստանի ապագան. «Փաստ»Արդյոք ովքեր են. ի՞նչ են ցույց տալիս խոշորների վճարած հարկերը. «Փաստ»Թրամփը Զելենսկու հետ հանդիպման ժամանակ պնդել է, որ դադարեցնի պшտերազմըԱնգլիայի տարածքի կեսում երաշտ է հայտարարվել շոգի չորրորդ ալիքի պայմաններումՀուլիսի 30/31-ին, օգոստոսի 4-ին գազ չի լինելու․ հասցեներՈրպես անհետ կորած որոնվում է 2012թ. ծնված Վահե ԱպիկյանըՄենք ուշադիր հետևում ենք նրանց յուրաքանչյուր քայլին, ովքեր փորձում են մեր տարածաշրջանում լարվածություն առաջացնել․ ԷրդողանԼոռու մարզում սննդային թnւնավորմանը բնորոշ ախտանիշներով բուժօգնության է դիմել 22 քաղաքացի. ՀՎԿԱԿՄադրիդը խնդրել է օգտագործել ԵՄ համերաշխության հիմնադրամը՝ անտառային հրդեհների պատճառովՀարսանեկան արարողության մասնակիցների միջև վիճшբանություն է տեղի ունեցել․ մեկ անձ տեղափոխվել է հիվանդանոցՀայկական ապրանքների վրա դրվող սահմանափակումների մասին և ոչ միայն. Մենուա ՍողոմոնյանԺողովուրդը պետք է գիտակցի, որ իշխանություններն իրենց ձայները «գցում են աղբարկղը», և դրա դեմ պետք է պայքարել օրենքով նախատեսված բոլոր հնարավոր գործիքներով, այդ թվում փողոցով․ Աննա Կոստանյան