Ереван, 10.Июнь.2026,
00
:
00
ВАЖНО


Աշխարհաքաղաքական անկայուն իրավիճակի եզրագծերը. «Փաստ»

ПОЛИТИКА

«Փաստ» օրաթերթը գրում է.

Աշխարհաքաղաքական իրադրությունը փոփոխական է ու անկայուն։ Կան գործոններ, որոնց հիման վրա կարելի է կանխատեսումներ անել առաջիկա զարգացումների մասով, բայց, միևնույն ժամանակ, առկա են հանգամանքներ, որոնց հետ կապված շատ դժվար է նույնիսկ որոշակի հաշվարկների վրա հենվել։

Վերցնենք, օրինակ՝ ուկրաինական պատերազմի արդյունքում ստեղծված իրադրությունը։ Իր նախընտրական քարոզարշավի ժամանակ Դոնալդ Թրամփը հայտարարում էր, թե 24 ժամվա ընթացքում ինքը կարող է կանգնեցնել ուկրաինական պատերազմը։ Հունվարի 20-ից Թրամփն իշխանության է, սակայն Ուկրաինայում ընթացող պատերազմը դեռևս շարունակվում է։ Ավելին, Թրամփի միջնորդությամբ մասնակի հրադադարը, ըստ որի, ուկրաինական համապատասխան հակամարտության երկու կողմերը պետք է զերծ մնային փոխադարձ էներգետիկ համակարգերին հարվածներ հասցնելուց, փաստացի չի գործում։

Այս պայմաններում բազմաթիվ փորձագետներ գտնում են, որ Ուկրաինայում ընթացող պատերազմը կարող է դեռ երկար շարունակվել։ Խնդիրն այն է, որ ինչպես ուկրաինական, այնպես էլ ռուսական կողմերը տրամադրված չեն զիջումներ կատարել մի շարք առանցքային հարցերում։ Կողմերից յուրաքանչյուրը կարծում է, որ կարող է հասնել հաղթանակի։ Ուկրաինական կողմը դեռևս չի կորցրել հույսը, որ Արևմուտքից շարունակվող օգնությունն իրենց հնարավորություն կտա որոշակի պահի բեկում մտցնել իրավիճակում՝ հատկապես այն պարագայում, երբ Եվրոպայում կոշտ դիրքորոշում ունեն Ուկրաինային աջակցելու հարցում և տրամադրված են շարունակել օգնության տրամադրումը Կիևին։ Միևնույն ժամանակ, ուկրաինական իշխանությունները փորձում են ամեն կերպ խուսափել Ռուսաստանի կողմից վերահսկողության տակ հայտնված տարածքները զիջելու հարցի բարձրացումից, որը սեփական հանրության կողմից կընկալվի որպես պարտություն։

Ռուսական կողմն էլ իր հերթին տրամադրված չէ հրադադարի շուրջ համաձայնության գալուն, քանի որ Մոսկվայում կարծիք կա, որ այդ ժամանակը կարող է օգտագործվել Կիևի կողմից Արևմուտքից նոր մատակարարումներ իրականացնելու, դիրքերն ամրացնելու և թարմ ուժեր ներգրավելու համար։ Դրա համար էլ ռուսական կողմը առաջ է քաշում խնդրի ամբողջական լուծման տարբերակը, որպեսզի հետագայում ևս Ուկրաինան հնարավորություն չստանա վերսկսել ռազմական գործողությունները։ Միևնույն ժամանակ, Ռուսաստանում կարծում են, թե կարող են հասնել վերջնական հաղթանակի, եթե ինչոր պահի Ուկրաինան ի վիճակի չլինի դիմադրել։ Մյուս կողմից էլ՝ ռուսական կողմին ձեռնտու է, որ ձգձգվի հրադադարի հարցը, քանի որ ռազմաճակատում առկա իրավիճակն իր օգտին է, ռուսական զորքերն աստիճանաբար առաջ են շարժվում։

Թերևս միակ կարևոր գործոնը, որը բանակցությունների դաշտ է բերում Ռուսաստանին և Ուկրաինային, ԱՄՆ-ի կողմից գործադրվող ճնշումն է միաժամանակ երկու կողմի վրա։ Այս ամենով հանդերձ, Վաշինգտոնում նկատվում է Մոսկվայի հետ հարաբերությունները կարգավորելու ցանկություն։ Պետք է նաև հաշվի առնել, որ ԱՄՆ-ում հույս ունեն թույլ չտալ Ռուսաստանի և Չինաստանի մերձեցումը՝ հաշվի առնելով, որ Չինաստանի ներուժը շարունակաբար ավելանում է, և Պեկինը ժամանակի ընթացքում կարող է մարտահրավեր նետել ԱՄՆ-ի՝ միջազգային հարաբերություններում գերակա դիրքին։

ԱՄՆ-Ռուսաստան հարաբերություններում սառույցի կոտրման քայլերի ֆոնին Եվրոպայում արդեն իսկ սկսել են մտածել իրենց ռազմական ներուժն ավելացնելու մասին, մանավանդ որ ԱՄՆ-ը տրամադրված չէ եվրոպական երկրների անվտանգության բեռը վերցնել իր ուսերին։ Մյուս կողմից էլ՝ ԱՄՆ-ը փորձում է մաքսատուրքերի միջոցով իր խաղի կանոնները թելադրել ինչպես Եվրոպային ու Չինաստանին, այնպես էլ հարևան Մեքսիկային ու Կանադային։

Ըստ այդմ, եվրոպական համայնքում արդեն իսկ քայլեր են ձեռնարկում իրենց ինքնաբավության և արտաքին աշխարհի հետ հարաբերությունները դիվերսիֆիկացնելու ուղղությամբ, մանավանդ որ Եվրոպան անվտանգային առումով կախված է ԱՄՆ-ից, տնտեսական առումով՝ Չինաստանից կատարվող մատակարարումներից, իսկ էներգետիկ ռեսուրսների առումով՝ Ռուսաստանից, չնայած ուկրաինական պատերազմի սկսվելուց հետո դեպի Եվրոպա ռուսական էներգառեսուրսների մատակարարումն էականորեն նվազել է։

Իրավիճակն անկայուն ու բարդ է նաև Մերձավոր Արևելքում։ Նոր հարվածներ հասցնելով Եմենում հութիների դիրքերին՝ ԱՄՆ-ը պահանջում է, որ Իրանը դադարի իր պրոքսի ուժերին աջակցել։ Թրամփը նաև փորձում է իր կողմից ներկայացված պայմաններին համապատասխան նոր միջուկային գործարք կնքել Իրանի հետ՝ հակառակ դեպքում խոստանալով, որ «Իրանի համար վատ բաներ կարող են տեղի ունենալ»։ Իրանի շուրջ իրավիճակն այնքան լուրջ է, որ ԱՄՆ-ը սկսել է ռազմական տեխնիկա կուտակել տարածաշրջանում։ Անգամ չի բացառվում ռազմական բախման հնարավորությունը...

ԱՐՍԵՆ ՍԱՀԱԿՅԱՆ

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

Левон Джилавян занял третье место на чемпионате мира по нардамВ Армении планируют закрыть УИУ «Нубарашен» и построить новое пенитенциарное учреждениеКаллас: ЕС не ужесточает санкции против Израиля из-за отсутствия единстваВ Индонезии вулкан Семеру выбросил пепел на высоту 4,9 кмЕвропейские фондовые индексы преимущественно снизились во вторникСтроительство дороги Сисиан — Каджаран имеет важное значение для развития дорожной инфраструктуры АрменииЗахарова: выборы в Армении сопровождались беспрецедентным давлением на оппозициюПочему число людей, имеющих право голосовать, сократилось? «Паст»Какие поствыборные процессы предусмотрены? «Паст»Пока ничего окончательно не решено: «Паст»Правительство Южной Осетии ушло в отставкуФильм «Пальма 2» продюсера Рубена Дишдишяна покажут в Японии«Аресты, задержания, оскорбления: я первый раз такую избирательную кампанию вижу в странах СНГ»: КобицкийЦИК Армении обработал бюллетени со всех 2005 участковАэропорт Мехрабад в Тегеране приостановил работуАрпине Ованнисян: «Гражданскому договору» не хватает всего двух голосов для наличия большинства в 3/5Раскрытие протоколов с УИК: оппозиция лидирует в регионах, «Гражданский договор» теряет позиции«Решается судьба Армении»: граждане призывают к участию в выборах«Конец геноцида»: в Ереване представили русское издание книги Раймона ГеворгянаАмериабанк и FMO заключили договор на 120 миллионов евро для поддержки ММСП и развития зеленого финансирования в Армении Молчать, молчать, вот так молчать… «Паст» Чтобы вместо каждого из нас решение не принимал кто-то другой. «Паст»Почему велопробег был «перенесён» на три дня? «Паст» Какой была явка на предыдущих выборах? «Паст» Пашинян по итогам предстоящих выборов в Армении не станет премьером, а власть в его лице потеряет позиции. Аршак КарапетянСотрудники посольства регулярно контактировали с Николом. Пашиняном с 1995 года, курируя и координируя его журналистскую работуИнтервью лидера движения «Всеармчнский фронт» Аршака КарапетянаВ случае запрета поставок в Россию армянских коньяков пострадает Армения – ТитовЛидерам ЕАЭС до декабря доложат варианты действий по Армении — ОверчукАрмаис Камалов удостоен ордена Святых Апостолов День благодарности клиентам в Гюмри: IDBankЗАО «Солис», управляемое компанией Amber Capital и объединяющее портфель солнечных электростанций, выпускает облигации Никол Пашинян расстроен: приказал «вылезти из кожи вон»: «Паст»Заразительный пример. Если всё будет продолжаться такими темпами, чего ещё ждать? «Паст» Генеральный директор Ucom Ральф Йирикян выступил на панельной дискуссии по вопросам кибербезопасности в рамках конференции RISE Powered by Silicon Mountains Гражданам Армении, приезжающим в страну для участия в выборах, угрожают учебными сборами: «Паст» Люди оказались в безвыходном положении, а властям всё равно. «Паст»Западный Азербайджан — не гуманитарный проект, а реальная масштабная угроза безопасности Армении В Анапе торжественно открыли новый хачкар в знак дружбы и духовного единства армянского и греческого народовВТБ (Армения) развивает телемаркетинг как современный канал дистанционного обслуживанияАрмения потеряет почти все доходы от экспорта овощей, если лишится российского рынка — СМИСША не посягают на суверенитет Армении — РубиоАрмения похожа на пассажира, который хочет попасть в «пункт Г» — ЗахароваЧем обернутся для Армении текущие выборы Круглый стол Армянского народного движения: «Западный Азербайджан или Армения: что мы выбираем?» Юнибанк запустил мгновенные переводы по номеру телефона Idram Junior — партнер первого в регионе полнометражного AI-анимационного фильма «Мгер Младший»Почему Пашинян не обратился в ОДКБ? «Паст»Аварайр на большом экране: в июле выйдет масштабный фильм о подвиге Вардана Мамиконяна Список за списком организуются все собрания։ власти не нужны «случайные» граждане: «Паст»