Լրատվամիջոցի անկյունաքարային պարտավորությունը հանրությանը տեղեկություն հայտնելն է

Եվրոպական օմբուդսմանի ինստիտուտը հայտարարություն է տարածել, որում իր մտահոգությունն է հայտնում Հայաստանի հանրային հեռուստաընկերությամբ Հայաստանի մարդու իրավունքների պաշտպանի գործունեության հեռարձակումը արգելափակելու վերաբերյալ։

Այս թեմայի մասին զրուցել ենք իրավապաշտպան Զարուհի Հովհաննիսյանի հետ։

Հարցին, թե տարածած հայտարարության հետ համամիտ է իրավապաշտպանն ասաց․ «Խնդիրը, իհարկե, ակնհայտ ուսումնասիրության կարիք ունի: Հանրայինի հետ կապված կան մտավախություններ, որ ամբողջական լուսաբանում չկա: Որոշ խնդիրներում կան վերապահումներ, ու դա երևում է Հանրային հեռարձակողի խորհրդի տարածած հայտարարության մեջ, որը պատասխանել է Մարդու իրավունքների պաշտպան Արման Թաթոյանի գրությանը, որով վերջինս դիմել էր Հանրային հեռուստաընկերությանն ու Հանրային հեռարձակողի խորհրդին՝ որպես հրատապ հարց պարզաբանումներ պահանջելով «Լուրեր» ծրագրի թողարկումներում պաշտպանի հրապարակումները անտեսելու և դրանք չլուսաբանելու հարցով: Օրենքի պահանջն է, որ Հանրայինը պետք է ամբողջ ծավալով բավական զգայուն լուսաբանում իրականացնի օմբուդսմանի աշխատանքի մասով, որովհետև Մարդու իրավունքների պաշտպանի գործառույթը բավական բարդ է, նա մարդու իրավունքները պաշտպանում է պետական տարբեր մարմինների ոտնձգություններից:

Ի դեպ, «Մարդու իրավունքների պաշտպանի մասին» օրենքը սահմանադրական օրենք է, իսկ սահմանադրական օրենքները Հայաստանում ընդամենը 7-ն են, այսինքն՝ ՄԻՊ-ը հատուկ կարգավիճակով մարմին է, որի վերաբերյալ Հանրայինն ուղիղ պարտավորություն ունի ամբողջ ծավալով ուղիղ լուսաբանում իրականացնելու, տարբեր կարծիքների պարագայում պարտադիր ներառելու նաև օմբուդսմանի կարծիքը, իսկ Հանրային հեռարձակողի խորհրդի այդ պատասխանում շատ վտանգավոր մի բան կար, որ իրենք դիտարկել են, և, օրինակ՝ ՊՆ-ի հայտարարությունն առավել հավաստի է համարել: Սա նշանակում է, որ օմբուդսմանի ինստիտուտի հանդեպ նրանք կասկած են սերմանում: Լրատվամիջոցի հիմնական, անկյունաքարային պարտավորությունը հանրությանը տեղեկություն հայտնելն է, հատկապես Հանրայինինը, որովհետև այն սփռվում է ամբողջ Հայաստանով ու քիչ թե շատ համարվում է հավաստի աղբյուր:

Բացի այդ, այն սնվում է հանրային միջոցներից, այսինքն՝ մենք այստեղ ունենք նաև հանրային միջոցների ոչ պատշաճ կամ ոչ նպատակային օգտագործման հետ կապված մտավախություն: Որպեսզի այս ամբողջ ծավալով ուսումնասիրություն կատարվի, ինքս դիմել եմ ԶԼՄ-ների էթիկայի դիտորդ մարմնին, որպեսզի փորձագետների խումբը դիտարկի այս խնդիրը ու հատկապես խորհրդի պատասխանը, որում ես լուրջ էթիկական խնդիր տեսա՝ չընկալելու, թե Մարդու իրավունքների պաշտպանի ինստիտուտն ինչի՞ համար է, ինչո՞ւ է կարևոր, որ Հանրայինը հեռարձակի ու լուսաբանի պաշտպանի աշխատանքը, ինչո՞ւ է կարևոր ՄԻՊ-ի տեսակետի հրապարակումը, եթե նույնիսկ դա հակասում է պետական այլ մարմինների հայտարարություններին»:

Սոնա Գիշյան

www.1or.am