Ереван, 11.Февраль.2026,
00
:
00
ВАЖНО


Ո՞րն է հայ-եգիպ­տա­կան հա­րա­բե­րու­թյու­ննե­րին նոր թափ հա­ղոր­դե­լու անհ­րա­ժեշ­տու­թյու­նը

МЕЖДУНАРОДНОЕ

Չնայած կորոնավիրուսի համավարակը տարածվում է, բայց դա խոչընդոտող հանգամանք չի հանդիսանում, որպեսզի տարածաշրջանում ակտիվ աշխարհաքաղաքական շարժեր տեղի ունենան։ Սա պայմանավորված է նաև այն հանգամանքով, որ երկրների կառավարությունները փորձում են հանրության ուշադրությունը շեղել ճգնաժամային իրավիճակով պայմանավորված ներքին խնդիրներից։ Եվ այս տեսանկյունից թերևս պատահական չէ Միջերկրական ծովի արևել յան հատվածում ստեղծված ճգնաժամը։

Խնդիրն այն է, որ Միջերկրականի արևել յան մասը ոչ միայն մեծ կարևորություն ունի կոմունիկացիոն առումով, այլև այնտեղ ածխաջրածնային խոշոր պաշարներ կան։ Դրա համար էլ ծովային այս հատվածի նկատմամբ բացահայտ հավակնություններ ունի Թուրքիան, ինչի արդյունքում էլ սրվել են թուրք-հունական հարաբերությունները։ Վերջին շրջանում Թուրքիան փորձեր է ձեռնարկում ավելացնելու իր ներկայությունը տարածաշրջանում, իսկ դա նշանակում է, որ թուրքական պետության կշռի բարձրացումը տեղի է ունենալու տարածաշրջանային այլ դերակատարների հաշվին, ինչի արդյունքում էլ սրվում են Թուրքիայի և հարևան երկրների հարաբերությունները։

Իսկ հունական կողմին արևելամիջերկրականի հարցի շուրջ սատարում են ոչ միայն ԵՄ երկրները, այլև մի շարք արաբական պետություններ, այդ թվում՝ տարածաշրջանային լուրջ դերակատար Եգիպտոսը։ Եգիպտոսի ու Թուրքիայի հակասությունները դրսևորվում են ոչ միայն այս կոնֆլիկտում, այլև լիբիական հակամարտության շրջանակներում։ Թուրքիան Լիբիայում աջակցում է Ազգային համաձայնություն կառավարությանը և փորձում է այնտեղ իր ռազմական ներկայությունը հաստատել, իսկ Եգիպտոսը դեմ է Թուրքիայի այդ նկրտումներին և, հարևան Լիբիան համարելով իր ազդեցության գոտին, մեծ աջակցություն է տրամադրում գեներալ Հաֆթարի գլխավորած ուժերին։ Երկու երկրների շահերը բախվում են նաև համաարաբական աշխարհում ազդեցություն ձեռք բերելու հարցում։

Եվ գաղտնիք չէ, որ Եգիպտոսը, լինելով արաբական ամենամեծ բնակչությունն ունեցող երկիրը (100 մլնից ավելի) համաարաբական լիդերության է ձգտում, իսկ դրան հակազդում է Թուրքիան։ Թուրք-եգիպտական հակասությունները դրսևորվում են նաև ներքաղաքական ասպեկտով։ Խնդիրն այն է, որ Թուրքիան ամեն կերպ աջակցում է Եգիպտոսի «Մահմեդական եղբայրներ» իսլամիստական կուսակցությանը, որը Մուհամմեդ Մուրսիի գլխավորությամբ կարողացավ որոշ ժամանակով իշխանություն ստանալ Եգիպտոսում, սակայն Մուրսիի տապալումից հետո 2013 թվականին եգիպտական դատարանը արգելեց «Մուսուլման եղբայրների» գործունեությունը։ Եվ Եգիպտոսի ներկայիս իշխանությունները շատ զգայուն են «Մահմեդական եղբայրների» հարցում Թուրքիայի դիրքորոշման նկատմամբ։

Ստացվում է, որ Եգիպտոսի և Հայաստանի շահերը հիմնական ուղղություններով համընկնում են, քանի որ Թուրքիան հակահայկական քաղաքականություն է վարում, Հայաստանին ենթարկում է տնտեսական շրջափակման և բացահայտ աջակցություն է տրամադրում Ադրբեջանին։ Սրան գումարվում է նաև այն հանգամանքը, որ հայ-եգիպտական հարաբերությունները պատմական խորություն ունեն։ Եվ եգիպտահայ համայնքի թիվը կտրուկ աճել է, երբ ավելի քան մեկ դար առաջ այդտեղ ապաստան են գտել Հայոց ցեղասպանությունից փրկված հարյուր հազարավոր մեր հայրենակիցները: Եգիպտահայ համայնքը լուրջ ներդրում է ունեցել ժամանակակից Եգիպտոսի պետականության կայացման և զարգացման գործում՝ զբաղեցնելով ազդեցիկ պետական և հասարակական դիրքեր։

Եվ պատահական չէ, որ Եգիպտոսի առաջին վարչապետը եղել է Նուբար Փաշան։ Ուստի վերջին շրջանում փորձագիտական մակարդակով ակտիվորեն քննարկվում էր այն թեման, որ արտաքին քաղաքականության առումով մեծ անհրաժեշտություն կա նոր թափ հաղորդել հայ-եգիպտական հարաբերություններին։ Մի քիչ ուշացումով, բայց, կարծես թե, փորձեր ձեռնարկվում են այս ուղղությամբ։

Կարևոր է, որ Եգիպտոս կատարած այցի շրջանակներում արտգործնախարար Զոհրաբ Մնացականյանը հանդիպումներ ունեցավ Եգիպտոսի ԱԳ նախարար Սամեհ Շուքրի և նախագահ Աբդել Ֆաթթահ Ալ-Սիսի հետ, բայց երկկողմ հարաբերություններում լուրջ տեղաշարժ արձանագրելու համար արտգործնախարարի այցը բավարար չէ, անհրաժեշտ է, որ այդ երկիր այցելի նաև վարչապետ Փաշինյանը, և ձեռք բերվեն հստակ քաղաքական, տնտեսական և ռազմական ոլորտներին առնչվող պայմանավորվածություններ։ Պահը շատ հարմար է նաև նրա համար, որ Եգիպտոսը քայլեր ձեռնարկի Հայոց ցեղասպանության ճանաչման ուղղությամբ:

Первый трейлер «Дьявол носит Prada 2» — смех, интриги и стильВалерий Царукян продолжит карьеру в «Ахмате»В Москве состоится масштабное шоу скрипача-виртуоза Самвела АйрапетянаТрамп: Иран поступил бы глупо, если бы не заключил сделку с СШАНетаньяху обсудил в Вашингтоне с Уиткоффом и Кушнером переговоры США с ИраномК каким ещё мерам прибегнет Пашинян, чтобы сорвать Собрание епископов? «Паст»Попытаются применить «западный» сценарий в «армянизированном» варианте: «Паст» В прошлом ЭСА на протяжении многих лет оказывала поддержку Церкви: «Паст»В Польше создают военный резерв повышенной готовностиSCMP: в Китае обнаружили антитело для борьбы с лихорадкой SFTSВновь открылся филиал IDBank «Нор Норк»Вице-президент США Дж. Д. Вэнс прибыл в резиденцию премьер-министра Республики АрменияЕвропа пытается вредить взаимодействию России и Закавказья — ЛавровСуд над бывшим премьером Арцаха Рубеном Варданяном в Баку продолжится 10 февраляФСБ объявила, что подозреваемые в покушении на замглавы ГРУ Владимира Алексеева признали винуМаск пообещал защитить любого, кто расскажет правду об ЭпштейнеТеперь от чего «расстроены» ГД-вцы? «Паст»Что показывают просмотры и реакции на пресс-конференцию Роберта Кочаряна? «Паст»Призовое «братство»... за счет тысяч жертв, лишений и насильственного переселения: «Паст»WSJ: Иран отказался приостанавливать обогащение урана в ходе переговоров с СШАСамый богатый человек в мире признал, что деньги не приносят счастьяАрмения – на обложке французского журнала Le Courrier de l’AtlasПоздравляю Вас с днём рождения, господин генерал. полковник запаса Вооружённых сил РА Артом СимонянАрхиепископ Микаэл Аджапахян отпущен под домашний арестДавид Хачатрян – чемпион Европы по стрельбеГлава МТУИ РА и посол Ирана обсудили вопросы сотрудничестваКопыркин: Москва готова к обсуждениям возможности подключения России к проекту «Маршрут Трампа»Архиепископ Микаэл Аджапахян подал жалобу в ЕСПЧВ Норвегии начали расследование против экс-премьера из-за досье ЭпштейнаПремия за “укрепление братства” или “карт-бланш на геноцид”? Общественность требует отменить присуждение премии Zayed Award Алиеву и Пашиняну В Армению прибыла большая делегация из СШАСША рекомендовали своим гражданам покинуть ИранНовые подробности: на напряжённость между телеком-операторами и платёжно-расчётными организациями откликаются последние: «Паст»Попытаются «сделать своими» глав общин։ «Паст»«В поле «прозападников» «рассветы» вовсе не мирные». «Паст»Провалили все — так и скажите: мы все провалили. «Паст»О невозможности оплаты услуг операторов связи через Idram и о сложившейся ситуацииМинистр признал наличие проблемы: В Армении хотят ввести новую систему ID-картВ Армении регулирование цифровой игровой сферы должен будет осуществлять специальный операторСамая крупная страховая компания Армении продала свои акции иностранным компаниямМинистр юстиции РА не согласна с обвинением в «повальных арестах» неугодныхВ Армении в 2025 г по УДО вышли на свободу 170 гражданМинистр юстиции Армении разъяснила, почему сирийские террористы были переданы ТурцииРимская империя достигла максимальных размеров после покорения Армении, Дакии, Месопотамии, АссирииКогда корпоративная социальная ответственность становится движущей силой развития бизнеса: Лала БахшецянВот ради чего ещё отбирали Электрические сети Армении (ЭСА) «Паст»Принесет ли президент извинения? «Паст»Сомнительные «исследования» и отборы проб в Армении продолжаются: а что делают соответствующие органы? «Паст»Неравные условия для телекоммуникационных компаний: платежные и расчетные компании требуют значительно более высоких комиссионных. «Паст»Израиль сообщил о нанесении новой серии ударов по объектам «Хезболла»