Ереван, 15.Май.2026,
00
:
00
ВАЖНО


Տիբեթյան բժշկության ու հոգևոր գերկարողությունների մասին

ՀԱՆՐԱՀԱՅՏ ՄՈԼՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

Մենք գիտենք, որ...

Տիբեթը քաղաքակրթության բնօրանն է, այնտեղ գոյություն ունի հնագույն մշակույթ և առկա են բազմաթիվ գաղտնիքներ, իսկ տիբեթցի հոգևորականները, ինչպես և սովորական տիբեթցիները, ամենաերկարակյացն են աշխարհում՝ շնորհիվ իրենց բժշկության, ընդ որում, շփվելով հոգևորականների հետ՝ անգամ սովորական մարդը կարող է ձեռք բերել գերկարողություններ, այնտեղ հոգևոր աշխարհի օվկիանոս է, և անգամ Հիսուս Քրիստոսն է այնտեղ սովորել։

Իրականում այդպես չէ։

Բանն այն է, որ իրական հնագույն մշակութային բնօրրաններ են Տիբեթի հարևան երկրները՝ Հնդկաստանը և Չինաստանը, իսկ ինչ վերաբերում է Տիբեթին, ապա պետք է նշել, որ չնայած նրան, որ այդ երկիրը շատ յուրահատուկ է և մեծ հետաքրքրություն է ներկայացնում, այնուամենայնիվ, այն շատ երիտասարդ է։ Տիբեթում կյանքի համար շատ դաժան պայմաններ են, և հասկանալի է, որ մարդիկ այնտեղ բնակություն են հաստատել միայն այն ժամանակ, երբ կյանքի համար բավարար պայմաններ ունեցող այլ վայրերը արդեն զբաղված են եղել։ Այն մոլորությունը, որ տիբեթյան մշակույթը հնագույն է, ստեղծվել է առաջին անգամ Տիբեթ այցելած երազող հետազոտողների հավաստիացումների արդյունքում՝ Լոբսանգ Ռամպ, Մուլդաշև և այլն, քանի որ Տիբեթում հին եղածը պահպանվել է բնական ձևով՝ կապված արտաքին աշխարհի շփման բացակայության հետ։ Իրականում Տիբեթի և նրա մշակույթի մասին կարելի է խոսել սկսած մեր թվարկության 6-ից 7-րդ դարերից, և սա հաստատում են ինչպես առկա փաստաթղթերը, այնպես էլ հնէաբանական պեղումները։ Այսինքն, մինչև այդ դարերը այնտեղ բնակչություն չի եղել։

Ի դեպ, այնպես չէ, որ տիբեթցիները երկարակյաց են։ Դեռևս 100 տարի առաջ տիբեթցիների կյանքի միջին տևողությունը եղել է մոտավորապես 40 տարի։ Իսկ բոլորը համոզված են, որ տիբեթյան բժշկությունը հրաշքներ է գործում, ընդ որում՝ այնպիսի հրաշքներ, որ տիբեթցիները շատ երկար են ապրում։ Իրականում Տիբեթի ժողովրդական բժշկությունը ունակ չի եղել պայքարել շատ հիվանդությունների դեմ, բայց երբ այն սկսել են համատեղել արևմտյան բժշկության հետ, տեղի է ունեցել որակական ճեղքում, և ներկայումս տիբեթցու կյանքի միջին տևողությունը արդեն 60-ից 67 տարի է։ Ընդ որում, չի կարելի ասել, որ սա լավագույն արդյունքն է աշխարհում։ Իհարկե, տիբեթյան բժշկությունը յուրահատուկ, ինքնատիպ և շատ հետաքրքիր է, բայց այն ամենակարող չէ։ Այն ուղղակի օգնել է տիբեթցիներին գոյատևել բարձր լեռնային դաժան պայմաններում։ Սխալ է նաև այն կարծիքը, որ Տիբեթում գերիշխողը հոգևորն է։ Իրականում հոգևոր աշխարհում ընկղմվելու համար պետք է ոչ թե Տիբեթ գնալ, այլ Հնդկաստան, քանի որ նույնը զգալու համար անգամ տիբեթցիներն են այնտեղ գնում, օրինակ՝ հնդկական Հիմալայներում գտնվող 998 թվականին կառուցված Սպիտի եկեղեցական համալիր, որտեղ արդեն հազարամյակից ավելի հին ավանդույթները չեն ընդհատվում անգամ մեկ վայրկյանով, և այնտեղ գտնվողին թվում է, որ ինքը օգտագործել է ժամանակի մեքենա՝ հազարամյակով հետ գնալու համար։ Անգամ շատ ցանկանալու դեպքում անհնար է հավատալ, որ Քրիստոսը եղել է Տիբեթում։ Նույնիսկ տեսականորեն դժվար է, որ նա Հնդկաստան հասած լինի, էլ ուր մնաց Տիբեթ։ Ընդ որում, պետք է արձանագրել, որ առաջին տիբեթական վանական կառույցները հայտնվել են Քրիստոսի մահից 600 տարի անց, ինչը նշանակում է, որ անհնար էր Քրիստոսի այնտեղ սովորելը։ Քրիստոսի՝ Տիբեթում սովորելու մոլորության հետ էլ ծագել է նաև այն մոլորությունը, որ շփվելով տիբեթցի հոգևորականների հետ՝ կարելի է ձեռք բելեր գերկարողություններ։

Բանն այն է, որ այդ գերկարողություններից անգամ տիբեթցի հոգևորականները չունեն։ Տիբեթյան կրոնական կառույցներում ընդամենը կարելի է շփվել տիբեթյան յուրահատուկ մշակույթին, բժշկությանը և տիբեթյան բուդդիզմի հիմնարար սկզբունքներին։ Իսկ մնացած ամեն ինչը երկարատև և անգամ դաժան գործնական կյանք է։ Իհարկե, որոշ արտասահմանցիներ գնում են դրան և անգամ դառնում լամաներ, բայց նրանցից ոչ մեկն էլ գերկարողություններ ձեռք չի բերում։

Նյութը հրապարակման պատրաստեց Past.am-ը

Проведены обыски в офисе «Сильной Армении» в ВанадзореАрагчи назвал противоречивые сообщения из США главной проблемой на переговорахВ Армении официально запущена монетизация YouTubeПоследний доклад ПАСЕ по Армении — это не просто клочок бумаги: это глубокое разочарование — АмстердамАрмения и Иран обсудили работы по модернизации КПП «Мегри»Сын Мадуро рассказал, что его отец сидит в общей камере на 18 человекIDBank — партнер мероприятия в рамках кампании Wizz Air «Let’s Get Lost»Важен не процесс, а результат: бывший министр обороны о саммите в Ереване: «Паст»Чтобы ни одна стена не осталась без фотографии Никола Пашиняна: «Паст»Юнибанк более чем 2 000 добросовестным бизнес-заемщикам предоставил кешбэк Властям содержание не нужно: «Паст»Армения перед выбором: суверенитет или геополитический разворот В офисах партии «Сильная Армения» прошли обыски: есть задержанныеВаге Овеян разгромил соперника и стал чемпионом Европы по греко-римской борьбе«Не можем доставить посылку»: IDBank предупреждает о поддельных сообщениях «от HayPost»NYT: Иран восстановил доступ почти ко всем ракетным базам вдоль Ормузского пролива после ударов СШАBloomberg: Saudi Aramco планирует привлечь $10 млрд за счет продажи части активовBBC: Звучит как угроза: Путин за месяц до выборов напомнил Армении об УкраинеПесков: приглашение Путина Трампу посетить Москву всё еще в силеСамое скандальное Евровидение десятилетия: музыка больше не вне политикиСербия впервые провела военные учения с НАТОБорьба против Армянской Апостольской Церкви уничтожает легитимность любой власти․ Арман ВарданянUcom и SunChild продолжают реализацию совместных проектов ради зелёного будущегоТень над Ереваном: Почему Баку уже празднует победу․ Сурен Суренянц Здание семинарии было возвращено армянской епархии при поддержке Самвела Карапетяна: «Паст»«Борьба против Армянской Апостольской Церкви уничтожит легитимность любой власти»: «Паст»Чья кандидатура будет выдвинута на пост президента Союза армян России? «Паст» Разница — как между небом и землёй: «Паст»Армении придётся сделать выбор между ЕС и ЕАЭС: Андрей КлимовЧто такое хантавирус и как он распространяется?Армения создаст дипломатические офисыБудущее армянских продуктов в Евросоюзе зависит от бюджета ЕАЭС? Российские СМИ назвали главный минус от мягкого развода с АрмениейВеликая Победа и великий подвиг армянского народа. Арман Варданян Путин пообещал премьеру Словакии удовлетворить энергетические потребности страныАйк Гаспарян стал двукратным чемпионом по шахбоксу в ТурцииАрмения глазами издания Boston HeraldВ аэропорту Денвера пассажирский самолёт сбил пешеходаКопыркин о коридоре на юге Армении с участием США: Требует анализа и отношение иранской стороныПарад Победы на Красной площади завершился: Путин выступал более 8,5 минутМы обязаны продолжать добиваться защиты прав лишенных родины армян Арцаха: Католикос всех армянПоздравительное послание лидера движения «Всеармянский фронт» по случаю Праздника Победы и МираВ Гюмри появилась Аллея памяти Юнибанк выступил партнером международного форума “Yerevan Dialogue 2026” Актриса Джульетта Степанян удостоена премии «Белый слон» Группа ЕИБ и Америабанк расширяют поддержку армянского бизнеса посредством гарантии, обеспеченной ЕССила одного драма для фонда «Ваге Меликсетян»На Евразийском экономическом форуме в Астане ожидается рекордное число участниковВ Ширакской области правоохранители проводятся обыски в офисе «Сильной Армении»: есть задержанныеПоздравление лидера движения «Всеармянский фронт» на мероприятии Дня Еркрапа