Yerevan, 15.June.2026,
00
:
00
BREAKING


Գիտնականները զգուշացնում են. նույնիսկ գերվերամշակված մթերքի փոքր քանակությունը վատթարացնում է ուշադրության կենտրոնացումը

PHOTO

Սեղմեք ԱՅՍՏԵՂ, լրացրեք օնլայն հայտը և մոռացեք հոսանքի վարձի մասին            

Գիտնականների նոր հետազոտությունը ցույց է տվել, որ սննդակարգում գերվերամշակված մթերքի քանակի նույնիսկ չնչին ավելացումը կարող է վատթարացնել կենտրոնանալու ունակությունը և մեծացնել դեմենցիայի ռիսկի գործոնները։

Աշխատությունը հրապարակվել է Alzheimer's & Dementia: Diagnosis, Assessment & Disease Monitoring ամսագրում։ Հետազոտությունն ընդգրկել է միջին և ավագ տարիքի ավելի քան 2100 ավստրալացու, որոնք դիտարկման պահին դեմենցիա չեն ունեցել։

Գիտնականները վերլուծել են մասնակիցների սնունդը և այն համադրել կոգնիտիվ թեստերի արդյունքների հետ։ Պարզվել է, որ գերվերամշակված սննդի մասնաբաժնի նույնիսկ համեմատաբար փոքր ավելացումը կապված է ուշադրության և տեղեկատվության մշակման արագության զգալի նվազման հետ։

Ըստ աշխատության առաջատար հեղինակ, դոկտոր Բարբարա Կարդոզուի, նման սննդի մասնաբաժնի ավելացումն ընդամենը 10%-ով մոտավորապես համապատասխանում է օրական սննդակարգին մեկ ստանդարտ տուփ չիպս ավելացնելուն։

Հետազոտողները հայտնաբերել են, որ յուրաքանչյուր նման ավելացման դեպքում ուշադրության կենտրոնացման ցուցանիշները վատացել են։ Դա արտացոլվել է տեսողական ուշադրության և տեղեկատվության մշակման արագության թեստերի ավելի ցածր արդյունքներում։

Հետազոտության միջին վիճակագրական մասնակիցն իր օրական էներգիայի մոտ 41%-ը ստացել է գերվերամշակված մթերքներից. գրեթե այնքան, որքան միջինում սպառում են Ավստրալիայի բնակիչները։ Այս կատեգորիային են դասվում քաղցր գազավորված ըմպելիքները, փաթեթավորված սնեքները, կիսաֆաբրիկատները, պատրաստի կերակրատեսակները և արդյունաբերական արտադրության բազմաթիվ այլ մթերքներ։

Հետազոտողների ուշադրությունը հատկապես գրավել է այն փաստը, որ բացասական ազդեցությունը նկատվել է նույնիսկ ընդհանուր առմամբ առողջ սնվող մարդկանց մոտ, ներառյալ՝ միջերկրածովյան սննդակարգին հետևողներին։ Սա մատնանշում է, որ կարևոր դեր է խաղում ոչ միայն սննդի բաղադրությունը, այլև դրա արդյունաբերական վերամշակման աստիճանը։

Հեղինակները բացատրում են, որ խորը վերամշակման ժամանակ մթերքները կորցնում են բնական կառուցվածքը, ինչպես նաև կարող են պարունակել արհեստական հավելումներ և քիմիական նյութեր, որոնք առաջանում են արտադրության ընթացքում։ Հավանաբար հենց այս փոփոխություններն են ազդում ուղեղի աշխատանքի վրա։

Թեև հետազոտությունը ուղղակի կապ չի հայտնաբերել գերվերամշակված սննդի և հիշողության վատթարացման միջև, գիտնականներն ընդգծում են՝ ուշադրությունը ուղեղի բազային ֆունկցիան է, որն անհրաժեշտ է սովորելու, որոշումներ կայացնելու և բարդ խնդիրներ լուծելու համար։

Բացի այդ, գերվերամշակված մթերքների սպառման բարձր մակարդակը կապված է եղել դեմենցիայի ռիսկի գործոնների ավելացման հետ՝ նախևառաջ ճարպակալման և բարձր զարկերակային ճնշման։

Հետազոտողները կարծում են, որ արդյունքները ևս մեկ անգամ փաստում են սննդակարգում արդյունաբերական վերամշակման ենթարկված սննդի մասնաբաժնի կրճատման կարևորությունը, հատկապես միջին և ավագ տարիքում։

Հետևեք մեզ՝ այստեղ

IDBank issued the 4th and 5th tranches of bonds of 2026 Financial Literacy Training for Young Chess Players: Idram & IDBankWildberries and Unibank in Armenia Launch Installment Purchase ServiceZCMC Joins the United Nations Global Compact Ucom Launches uPlay Cinema: Hundreds of Movies for a Single Monthly Fee From Small Steps to Big Changes: “The Power of One Dram” Turns 6Junius is back — with a new tournament and valuable prizes Ameriabank and FMO Sign EUR 120 Million Agreement to Support MSMEs and Advance Green Finance in Armenia International Children’s Day with EU and “Armenian Virtuosos”There is widespread FEAR [in Armenia] — Ex-Defense Minister Arshak Karapetyan Firebird’s AI Megaproject Enters Final Stage of Phase One Construction0% Commission on Leveraged Share Purchases via the ARARATBANK Trading PlatformCustomer Appreciation Day in Gyumri: IDBankSolis CJSC, managed by Amber Capital and combining a portfolio of solar power plants, issues bonds Ucom General Director Ralph Yirikian Participated in a Panel Discussion at RISE Powered by Silicon Mountains Simple Talks: A Fresh Take on Finance with AraratBank Ameriabank Won in 4 Categories at AMX Awards 2026Idram Becomes a Partner of “Little Mher”Unibank has launched instant transfers by phone number Unisport Crowned Armenian Futsal Premier League ChampionOn May 30, "Unisport" will compete for the title of the Armenian championWith IDBank’s Support, Ian Gillan and Tony Iommi Awards Established at Gyumri Music School No. 6An unforgettable day instead of toys: June 1st guide from Idram&IDBankUnibank Issues Perpetual Bonds with a 13.25% Annual Yield for Shareholders IDBank Presented It’s Vision for Social Responsibility at Impacture 2026Unibank will not increase fixed-adjustable interest rates on loans secured by real estate Ucom General Director Ralph Yirikian Participated in the Impacture 2026 Conference“We are switching you to 5G, type a command”: IDBank warns about a fraud disguised as a “network update”Ucom and staff.am Bring Together Armenia’s Business Leaders at Executive Offsite Vol.1 Ameriabank and ADB Signed a $100 Million Agreement to Expand Micro, Small, and Medium-Sized Enterprise and Green Finance in ArmeniaLove Is… card from Unibank can win a trip to Paris Learn by Playing. A Series of Financial Literacy Games with Idram, IDBank and “Novosti-Armenia”Ucom and the Microsoft Innovation Center Collaborate on Cybersecurity EducationUnisport – Armenian Futsal Cup holderSummer starts with iced coffee, what if it brings bonuses too? Idram&IDBank AraratBank reduces loan interest rates for around 400 reliable SME customersTeam Holding Announces the Launch of the Third and Final Placement Phase of USD Bonds. Underwriter - Freedom Broker Armenia Unibank Launches Biometric Identification in UNIMobile App Unisport reaches the finals of the Futsal Armenian Cup and Premier League IDBank was the strategic partner of the “Women in Leadership Forum & Awards 2026”Unibank Launches Fee-Free Online Payroll Card IssuanceUcom Supported the First-ever Western Asia Regional FPV Drone Race in Armenia Protect Yourself from Fraud: Safety Tips from AraratBankUnibank Offers 50% Discount on Cards During WeekendsPlanning your trip from a scratch: tips from IDBankIDBank supports the Opening Event of Wizz Air’s “Let’s Get Lost” CampaignUnibank provided cashback to more than 2 000 reliable SME borrowers AraratBank Supports Another Successful Entry into the Capital Market“Cannot deliver your package”. IDBank warns about fake messages from ‘’HayPost’’Ucom and SunChild Continue Joint Initiatives for a Greener Future