Yerevan, 13.October.2026,
00
:
00
BREAKING


Ինչպե՞ս ճիշտ կրծքով կերակրել երեխային

LIFE

Կրծքով կերակրելու թեման շատ լայնածավալ է: Այսօր կխոսենք այն մասին, թե ինչպես է պետք կարգավորել նորածին երեխային կրծքով կերակրելու գործընթացը, որքան հաճախ է պետք նրան մոտեցնել կրծքին կամ ինպես հասնել նրան, որ երեխան գիշերը կաթ ուտելու կարիք չունենա:

Ինչպե՞ս է առաջանում կրծքի կաթը

Ծննդաբերությանը պատրաստվող կնոջ կրծքագեղձերը հարմարվում են կերակրելուն դեռևս հղիության ժամանակ: Յուրաքանչյուր հղի կին նկատել է, թե ինչպես է կուրծքը մեծանում և ավելի ձիգ դառնում:

Ծննդաբերությունից հետո առաջին 2-3 օրը կրծքագեղձից մաքուր կաթ չի արտադրվում. այն էապես տարբերվում է իր յուղոտությամբ և բաղադրությամբ: Այն չափազանց օգտակար է նորածնի համար, քանի որ պարունակում է սպիտակուցների չափազանց բարձր մակարդակ, միկրոէլեմենտներ, վիտամիններ, բայց միևնույն ժամանակ քիչ ածխաջրեր: Նման «կոկտեյլը» ապահովում է փոքրիկի պաշտպանությունը` բարձրացնելով նրա դիմադրողականությունը: Շատ կարևոր է նորածնին կրծքին մոտեցնել անմիջապես ծնվելուց հետո կամ գոնե առաջին օրվա ընթացքում: Դա առաջին ծանոթությունն է, իսկ առաջին կաթը պակաս յուղայնություն ունի և ավելի հեշտ է մարսվում փոքրիկի օրգանիզմում: Այդ նախնական կաթը շատ քիչ քանակությամբ է արտադրվում` ընդամենը 20-30 մլ մեկ կերակրման ընթացքում: Սակայն ի տարբերություն սովորական կաթի, այն անընդհատ է արտադրվում: Բնությունն այդ մեխանիզմը մշակել է նրա համար, որպեսզի մայրը որքան հնարավոր է հաճախ կերակրի երեխային ծնվելուց հետո: Պատճառն այն է, որ այդ ճանապարհով գրգռվում է մոր պտուկը, ինչն էլ հանգեցնում է արդեն բնական կաթի արտադրությանը: Այսպիսով կաթի կանոնավոր հոսք ապահովելու համար հարկավոր է նրան որքան հնարավոր է հաճախ կերակրել: Արդեն 3-րդ օրվանից սկսած ձևավորվում է միջանկյալ կաթը, իսկ 2-3 շաբաթ հետո մայրը իր փոքրիկին կարող է կերակրել սովորական կաթով:

Ինչի՞ց է կախված կաթի քանակությունը

Եթե փոքրիկը ակտիվ կաթ է ուտում, ապա մեկ կերակրման ընթացքում նա դատարկում է մեկ կամ երկու կուրծքը: Սակայն շատ հաճախ մայրերը բողոքում են կաթի պակասից: Նրանց թվում է, որ կուրծքը չի հասցնում լցվել կերակրման ժամանակահատվածների միջև, ինչի արդյունքում երեխան սոված է մնում: Շատ մայրեր դիմում են արհեստական կերերի օգնությանը և փորձում հագեցնել իրենց երեխաներին` շշից կերակրելով նրանց: Մասնագետները նման բան անել խորհուրդ չեն տալիս: Եթե նույնիսկ կուրծքը դատարկ է, ապա միևնույն է խորհուրդ է տրվում երեխային կուրծք տալ: Այդ ժամանկ կնոջ ուղեղին ազդակներ են հասնում, և որոշ ժամանակ անց կաթը սկսում է հոսել դեպի կուրծք:

Կաթի կարգավորումը կարող է տևել 2-3 օր առանց երեխային վնաս պատճառելու: Եվ միայն երրորդ օրը, եթե կաթը կրկին չի հավաքվում, ապա կարող եք դիմել արհեստական միջոցների:

Կերակրող մորը պեստք է սիրել, խնամել ու փայփայել

Կերակրման գործընթացի վրա իր մեծ ազդեցությունն ունի կնոջ էմոցիոնալ վիճակը, քանի որ կաթի արտադրության համար պատասխանատու է ուղեղի կեղևային հատվածը: Եվ երբ մայրերը տխրում են, ապա նրանց կաթը կարող է պակասել կամ ամբողջապես վերանալ: Այնպես որ շատ կարևոր է շրջապատել կերակրող մորը ուշադրությամբ և սիրով, թողնել նրան քնել, չծանրաբեռնել կենցաղային գործերով:

Կրծքով կերակրման տեսակները

  • Ըստ պահանջի
  • Որոշակի պարբերականությամբ

Առաջին դպքում մայրը կերակրում է փոքրիկին հենց վերջինս սկսում է լաց լինել` անկախ նրանից, թե որքան ժամանակ է անցել վերջին կերակրումից հետո: Երկրորդ դեպքում նրան կերակրում են խիստ գրաֆիկով` յուրաքանչյուր 3 ժամը մեկ: Այս կամ այն եղանակը ընտրելը սովորաբար կախված է երեխայի բնավորությունից: Եթե փոքրիկն անհանգիստ է, ապա մայրը ստիպված է ընտրել առաջին տարբերակը, իսկ եթե փոքրիկը հանգիստ է և շատ է քնում, ապա տեղին է երկրորդ տարբերակը:

Ամեն դեպքում մայրը պետք է իմանա, որ եթե եխան ինքնուրույն է թողում պտուկը, ապա նա սով չի զգա առնվազն 2 ժամերի ընթաքում: Այսինքն, եթե ձեր փոքրիկը կերակրելուց 30 րոպե անց արդեն լաց է լինում, ապա դրա պատճառը սովը չէ:

Արքա՞ն երկար  է հարկավոր կերակրել երեխային կրծքով

Չափազանց կարևոր է երեխային կրծքով կերակրել նրա կյանքի առաջին կես տարվա ընթացքում. դրանից կախված է նրա աճը, առողջությունը, զարգացումը: Ժամանակակից բժիշկները պայմանավորվել են, որ եթե մոր սեփական կաթը բավարար է, ապա մինչև 6 ամսական կարելի է իրականացնել կրծքով կերակրում, որն ամբողջովին բավարար է փոքրիկին, այսինքն ոչ ջուր, ոչ էլ այլ հավելում հարկավոր չէ:

Միակ բացառությունը չափազանց տաք կլիման է, որի դեպքում բարձրանում է արևային հարված ստանալու հավանականությունը: Այդ դեպքում հարկավոր է փոքրիկին նաև ջուր տալ: Կես տարուց հետո կրծքով կերակրելը կախված է ձեր ցանկությունից և հնարավորություններից: Արդեն 6 ամսականից կարող եք երեխային արհեստական կեր տալ, սակայն անհրաժեշտ է շարունակել կրծքով կերակրելը որոշ ժամանակ:

Մասնագետները նշում են, որ եթե նույնիսկ փոքրիկը քնում է մինչև առավոտ և չի արթնանում, ապա միևնույն է անհրաժեշտ է գիշերը 1 կամ 2 անգամ արթնացնել և կերակրել նրան: 6 ամսից հետո գիշերը կերակրել կարելի է 1 անգամ, ինչը թույլ կտա պահպանել մոր քունը: Փորձը ցույց է տալիս, որ երեխան լավ է քնում, եթե 23 ժամից հետո նրան լողացնում են սառը ջրում և լավ կերակրում: Այդ դեպքում նա խորը կքնի առաջիկա 3-4 ժամը: Այլ միջոց է սենյակի միկրոկլիմայի փոփոխումը: Հարկավոր է բավականին սառը ջերմաստիճան պահպանել` 20°-ից ոչ բարձր, իսկ խոնավությունը` 50-70%:

Ucom to Participate in COP17 Together with FPWC, Showcasing Their Environmental Partnership“The Golden Hour”: IDBank explains how to respond effectively to a scam attackNelli Kocharyan Presents Converse Bank’s Vision for Development of International Relations at the BACEE Conference BACEE International Conference Kicks Off with Converse Bank as Lead Sponsor Unibank has issued perpetual bonds with an annual coupon yield of 13.2% Ucom Measures the Environmental Impact of Its OperationsUnibank Offers USD-Denominated Bonds with an Annual Coupon Rate of 6% Ucom Becomes an Official Partner of the Armenia-UK Business Forum 2026Ucom Sales and Service Center at 20/52 Erebuni Reopens After Renovation Unibank Joins the Armenian Solar Energy AssociationThe Widely Discussed Dvin Crown Project. A New Visibility Platform for Brands Has Emerged in the Heart of YerevanAmeriabank named Most Innovative Digital Bank in Armenia, alongside 9 Global Finance Digital Banking AwardsUnibank and Picsart Academy Host Kids Day for ChildrenUnibank Issues AMD and USD Bonds with Annual Coupon Rates of 10.3% and 6%Artur Hovhannisyan and the Ambassador of Bulgaria to Armenia discussed a number of programs of mutual interest to Armenia and Bulgaria A new and fantastic story was born in the heart of Yerevan—the spirit of the old city at Hayasa Hotel Old YerevanConverse Bank is Lead Sponsor of the BACEE International Banking Conference Ralph Yirikian on the Cost of Digital Transformation at the 13th Regional HR Conference You Can Now Pay with Idram on Glovo: The Long-Awaited Partnership Is Now a RealityRate.Trading: Currency Exchange on a New Digital PlatformIdram's "City of Good Deeds": From Teamwork to Real Charitable Projects Ucom and FAST Bring Together Artificial Intelligence and Green Innovation From Car Selection to Purchase – All in One Place: Ameriabank to Present its Myar.am Platform and Special Offers at Armenian Auto Show IDBank and the “Dekavva Fund” Stand with People from Artsakh Ucom Supports AI-Powered Camera Installation for Nature Conservation Dmitry Ishkhanov Opens the New Steinway’s Concert Life in Pardubice Ucom Fellowship Participants Meet Ralph Yirikian at UcomUnibank Becomes Title Sponsor of Alashkert Football ClubSergey Smbatyan’s Music for Future Foundation and the Lang Lang International Music Foundation Invite Young Pianists to Apply for the Prestigious Lang Lang Young Scholars ProgramUnibank Call Center Now Available 24/7 on Weekdays Ralph Yirikian Discusses the Challenges of Modern Leadership with Leadership School ParticipantsUnibank Becomes Lead Sponsor of AGBU’s Global Run in Support of Camp NairiUnibank’s Renamed “Tumanyan” Branch Opens at a New LocationUcom Continues Large-Scale Network Modernization, Expanding 5G Coverage and Enhancing Connectivity EBRD’s AMD-denominated bonds listed on AMX; Converse Bank acted as underwriterBecome a Unibank shareholder and acquire perpetual bonds with a 13.25% yieldThe Unprecedented Educational Summer of the 'Armenian Virtuosos'All Armflix Content Is Once Again Available on UplayHayk Melikyan Opens the 5th Festival of Armenian Culture in KatowiceHarutyun Harutyunyan: “The Government Has No Intention of Applying for EU Membership and Adopted the Law to Prevent a Referendum”Ucom Supports Coca-Cola Fest 2026 “Orran” Students Start the New Academic Year with Support from “The Power of One Dram”It is with deep awareness of the seriousness of this supposition as well as concern that we pose the question of the above headline“Armenian Virtuosos” Scholarship Recipients Take the Stage at the 4th International Festival of Youth Orchestras of the WorldUnibank Launches a New Promotion "U-Teenager": Grand Prize — a Summer Course at One of the Top Universities AbroadSEROOND Begins: Armenia’s First Authored School Model Based on Whole-Child Development, Enabled by AI"Unisport" Advances to the Main Round of the UEFA Futsal Champions League Cybersecurity Course Graduates Take Part in Ucom’s “Junior Academy” ProgramUcom Introduces Green Tariff Plans, Turning Everyday Connectivity into Environmental Impact Ucom Launches “Unity Back to School” Special Offer for the New School Year