Yerevan, 15.October.2026,
00
:
00
English
Հայերեն Русский
BREAKING
Lavrov: Russia intends to outline concrete steps to resolve issues in Karabakh Armenia President signs decree on calling snap parliamentary elections on June 20 Armenia President petitions to Constitutional Court Armenia legislature convenes special session to consider new Electoral Code Latvia parliament recognizes Armenian Genocide 145 new cases of COVID-19 confirmed in Armenia Armenia acting Deputy PM receives Iran Ambassador Azerbaijanis advance in territory of Nor Ghazanchi village of Karabakh's Martakert again, negotiations underway Lebanon official to Armenians: You were killed by sword, we—by famine, blockade, but culprit is one Al-Arabia: 10,000 people parade with torches in Yerevan in memory of 1.5 million Armenians killed in Ottoman Turkey Greek PM expects to meet with Erdogan in the near future Armenia Ombudsman on protest held in front of Prosecutor General's Office


«Ադրբեջանը վերադառնում է այն մոդելին, որը կար մինչև 2018 թվականը». սահմանային լարվածության հավանական գործոնները

INTERVIEW
Կիսվել

Հայ-ադրբեջանական սահմանին լարվածության սրացման փորձերը վերջին շրջանում պարբերական բնույթ են ստացել։ Ռազմական փորձագետ Դավիթ Հարությունովը սրացման առավել հավանական երկու գործոն է առանձնացնում՝ իրավիճակն այս փուլում այդքան էլ չկապելով նավթի գների անկման հետ, թեև այդ հանգամանքն իր ազդեցությունն է ունենում Ադրբեջանի սոցիալտնտեսական իրավիճակի հետ։

«Առաջին հավանական գործոնն արտաքին բնույթ ունի։ Խոսքը մասնավորապես Ռուսաստանի և Թուրքիայի առկա հարաբերությունների մասին է, որոնք Սիրիայի Իդլիբ նահանգի շուրջ զարգացումների համատեքստում գործնականում մոտ էին կոնֆլիկտի, ու ինչ-որ մի փուլում նաև ոչ ուղղակի պատերազմական գործողություններ էին տեղի ունենում։ Այս առումով չի բացառվում, որ թուրքական կողմից Ադրբեջանի միջոցով Հարավային Կովկասում Ռուսաստանի վրա ճնշում գործադրելու փորձ կա. Հարավային Կովկասը շարունակում է Ռուսաստանի ազդեցության գոտին մնալ, իսկ Հայաստանը Ռուսաստանի ռազմավարական դաշնակիցն է։ 

Նկատենք նաև, որ սրացմանն ուղղված վերոնշյալ գործողություններին նախորդել էին թուրք-ադրբեջանական հանդիպումները։ Բացի այդ, հիշենք ապրիլ յան պատերազմը, որը տեղի ունեցավ ռուսթուրքական լարվածության ֆոնին»,-«Փաստի» հետ զրույցում ասաց Դ. Հարությունովը։

Նա շեշտեց՝ հետաքրքիր է, որ վերջին սրացումները տեղի են ունենում հայ-ադրբեջանական պետական սահմանին. «Արցախյան հատվածում բարեբախտաբար այլ իրավիճակ է։ Սա թույլ է տալիս ենթադրել հենց արտաքին գործոնի ազդեցության մասին, ըստ որի՝ փաստացի ճնշում է գործադրվում ՀՀ-ի վրա, որը նաև իր անվտանգության հետ կապված միջպետական պայմանավորվածություններ ունի ՌԴ-ի հետ»։

Երկրորդ գործոնը մեր զրուցակիցը դիտարկում է Արցախյան հակամարտության բանակցային գործընթացի տրամաբանության համատեքստում։ «Վերջին երկու տարիներին առաջնագծում լարվածության նվազում կար, որը ինչ-որ առումով կապված էր Հայաստանում իշխանափոխության հետ։ 

Ադրբեջանական կողմը ծանոթ չէր, չգիտեր, թե ինչ մոտեցումներ ունեին նոր իշխանությունները։ Այս ընթացքում վստահության միջոցներ ձեռնարկելու փորձ եղավ, կապ հաստատվեց երկու կողմերի միջև։ 

Չի բացառվում, որ այդ ֆոնին ադրբեջանական կողմը որոշակի ակնկալիքներ ուներ, ըստ որի՝ այդ ընթացքում չէր ուզում միջազգային հանրության աչքերում երևալ մի կողմ, որը խափանում է բանակցային գործընթացը։ 

Ու հիմա չի բացառվում, որ Ադրբեջանը հրաժարվում է այդ վարքագծից ու վերադառնում այն մոտեցմանը, ինչը կար մինչև 2018 թվականը, երբ փորձում էր գործնականում տապալել բանակցային գործընթացը, և սահմանագծում անընդհատ պահպանել լարվածությունը»,-ասաց փորձագետը։ Ինչ վերաբերում է նավթի գնի կտրուկ անկման գործոնին, Դ. Հարությունովը շեշտեց. 

«Չեմ կարծում, որ այս պահին նշված գործոնը անմիջական կապ ունի Ադրբեջանի ներկայիս մոտեցման հետ։ Նավթի գինը նոր է սկսել ընկնել, և դեռ որոշակի ժամանակ պետք է անցնի, որ այդ իրողությունն իր էական ազդեցությունն ունենա Ադրբեջանի տնտեսության վրա։ Բայց, ընդհանուր առմամբ, նավթի գնի անկումը կազդի մեր տարածաշրջանի կայունության վրա։ 

Այդ գործոնը սովորաբար Ադրբեջանում սոցիալ-տնտեսական, սոցիալ-քաղաքական լարվածություն է առաջացնում, և հավանականությունը շատ մեծ է, որ իրենց ներքին սոցիալական լարվածությունը կփորձեն կոմպենսացնել արտաքին հակառակորդի գործոնով։ Այդուհանդերձ, վերջին միջադեպերը ավելի շատ վերոնշյալ երկու գործոնների հետ եմ կապում։ Առավել հավանական է երկրորդ տարբերակը, ըստ որի՝ ադրբեջանական կողմը բանակցային գործընթացի շրջանակներում փոխում է իր մարտավարությունը ու վերադառնում այն մոդելին, որը կար մինչև 2018 թվականը»։

Նրա խոսքով, եթե սրացման պատճառը պայմանավորված լինի ռուս-թուրքական հարաբերությունների գործոնով, ապա ինչ-որ մի փուլում լարվածությունը կդադարի։ «Մեծ հաշվով, առաջիկա իրավիճակները ցույց կտան, թե որ տարբերակն է ավելի հավանական։ Ինչ վերաբերում է այն անհրաժեշտ քայլերին, որոնց մասին ՀՀ ԱԳՆ-ն էր շեշտել, ապա իրականության մեջ նման կոնֆլիկտներում ինչ-որ մեխանիզմներ ներդնելու համար երկու կողմից պետք է բարի կամք լինի։ Եթե ադրբեջանական կողմն այդ առումով ցանկություն չունի, ավելին՝ լարվածություն է հրահրում, իրականում ոչինչ չի ստացվի։ 

Ի վերջո, 1994թ. -ից այդ մասին շատ է խոսվում, բայց ռեալ ոչինչ չի արվել։ Քիչ հավանական եմ համարում նաև միջազգային հանրության կողմից ճնշում գործադրելու տարբերակը, որովհետև նման բան մինչև հիմա կա՛մ տեղի չի ունեցել, կա՛մ էֆեկտիվ չի եղել։ 

Առհասարակ, այս պարագայում միջազգային հանրություն ասելով՝ պետք է հասկանանք այն հիմնական ուժային կենտրոնները, որոնք այս տարածաշրջանում շահեր ունեն։ Իրենք շահագրգռված են, որ մեծ կոնֆլիկտ չլինի, բայց շահագրգռված չեն լոկալ գործողությունների դեմ ինչ-որ միջոցներ ձեռնարկելու, ճնշում գործադրելու տեսանկյունից և այդ ուղղությամբ ոչինչ չեն անի»,-եզրափակեց մեր զրուցակիցը։

ԱՆՆԱ ԲԱԴԱԼՅԱՆ

Կիսվել
Timeline
“From Classroom to Orbit”: With Ucom’s Support, “Space 1.0” Is Being Introduced in 15 Schools Across ArmeniaAfeyan Initiatives for Armenia Awards Grant to the Armenia Education Initiative to Expand the Teach For Armenia’s Seroond School Turnaround Program Ucom to Participate in COP17 Together with FPWC, Showcasing Their Environmental Partnership“The Golden Hour”: IDBank explains how to respond effectively to a scam attackNelli Kocharyan Presents Converse Bank’s Vision for Development of International Relations at the BACEE Conference BACEE International Conference Kicks Off with Converse Bank as Lead Sponsor Unibank has issued perpetual bonds with an annual coupon yield of 13.2% Ucom Measures the Environmental Impact of Its OperationsUnibank Offers USD-Denominated Bonds with an Annual Coupon Rate of 6% Ucom Becomes an Official Partner of the Armenia-UK Business Forum 2026Ucom Sales and Service Center at 20/52 Erebuni Reopens After Renovation Unibank Joins the Armenian Solar Energy AssociationThe Widely Discussed Dvin Crown Project. A New Visibility Platform for Brands Has Emerged in the Heart of YerevanAmeriabank named Most Innovative Digital Bank in Armenia, alongside 9 Global Finance Digital Banking AwardsUnibank and Picsart Academy Host Kids Day for ChildrenUnibank Issues AMD and USD Bonds with Annual Coupon Rates of 10.3% and 6%Artur Hovhannisyan and the Ambassador of Bulgaria to Armenia discussed a number of programs of mutual interest to Armenia and Bulgaria A new and fantastic story was born in the heart of Yerevan—the spirit of the old city at Hayasa Hotel Old YerevanConverse Bank is Lead Sponsor of the BACEE International Banking Conference Ralph Yirikian on the Cost of Digital Transformation at the 13th Regional HR Conference You Can Now Pay with Idram on Glovo: The Long-Awaited Partnership Is Now a RealityRate.Trading: Currency Exchange on a New Digital PlatformIdram's "City of Good Deeds": From Teamwork to Real Charitable Projects Ucom and FAST Bring Together Artificial Intelligence and Green Innovation From Car Selection to Purchase – All in One Place: Ameriabank to Present its Myar.am Platform and Special Offers at Armenian Auto Show IDBank and the “Dekavva Fund” Stand with People from Artsakh Ucom Supports AI-Powered Camera Installation for Nature Conservation Dmitry Ishkhanov Opens the New Steinway’s Concert Life in Pardubice Ucom Fellowship Participants Meet Ralph Yirikian at UcomUnibank Becomes Title Sponsor of Alashkert Football ClubSergey Smbatyan’s Music for Future Foundation and the Lang Lang International Music Foundation Invite Young Pianists to Apply for the Prestigious Lang Lang Young Scholars ProgramUnibank Call Center Now Available 24/7 on Weekdays Ralph Yirikian Discusses the Challenges of Modern Leadership with Leadership School ParticipantsUnibank Becomes Lead Sponsor of AGBU’s Global Run in Support of Camp NairiUnibank’s Renamed “Tumanyan” Branch Opens at a New LocationUcom Continues Large-Scale Network Modernization, Expanding 5G Coverage and Enhancing Connectivity EBRD’s AMD-denominated bonds listed on AMX; Converse Bank acted as underwriterBecome a Unibank shareholder and acquire perpetual bonds with a 13.25% yieldThe Unprecedented Educational Summer of the 'Armenian Virtuosos'All Armflix Content Is Once Again Available on UplayHayk Melikyan Opens the 5th Festival of Armenian Culture in KatowiceHarutyun Harutyunyan: “The Government Has No Intention of Applying for EU Membership and Adopted the Law to Prevent a Referendum”Ucom Supports Coca-Cola Fest 2026 “Orran” Students Start the New Academic Year with Support from “The Power of One Dram”It is with deep awareness of the seriousness of this supposition as well as concern that we pose the question of the above headline“Armenian Virtuosos” Scholarship Recipients Take the Stage at the 4th International Festival of Youth Orchestras of the WorldUnibank Launches a New Promotion "U-Teenager": Grand Prize — a Summer Course at One of the Top Universities AbroadSEROOND Begins: Armenia’s First Authored School Model Based on Whole-Child Development, Enabled by AI"Unisport" Advances to the Main Round of the UEFA Futsal Champions League Cybersecurity Course Graduates Take Part in Ucom’s “Junior Academy” Program
All Timeline »
Most Popular
1 Ucom Measures the Environmental Impact of Its Operations 2 “From Classroom to Orbit”: With Ucom’s Support, “Space 1.0” Is Being Introduced in 15 Schools Across... 3 Unibank has issued perpetual bonds with an annual coupon yield of 13.2% 4 BACEE International Conference Kicks Off with Converse Bank as Lead Sponsor 5 Nelli Kocharyan Presents Converse Bank’s Vision for Development of International Relations at the BA...
Poll