Yerevan, 10.February.2026,
00
:
00
English
Հայերեն Русский
BREAKING
Lavrov: Russia intends to outline concrete steps to resolve issues in Karabakh Armenia President signs decree on calling snap parliamentary elections on June 20 Armenia President petitions to Constitutional Court Armenia legislature convenes special session to consider new Electoral Code Latvia parliament recognizes Armenian Genocide 145 new cases of COVID-19 confirmed in Armenia Armenia acting Deputy PM receives Iran Ambassador Azerbaijanis advance in territory of Nor Ghazanchi village of Karabakh's Martakert again, negotiations underway Lebanon official to Armenians: You were killed by sword, we—by famine, blockade, but culprit is one Al-Arabia: 10,000 people parade with torches in Yerevan in memory of 1.5 million Armenians killed in Ottoman Turkey Greek PM expects to meet with Erdogan in the near future Armenia Ombudsman on protest held in front of Prosecutor General's Office


Հարաբերությունները կարգավորվում են զուտ անձնական հարթության մեջ. «Փաստ»

POLITICS
Կիսվել

«Փաստ» օրաթերթը գրում է.

Ըստ էության, իրենց ձևավորման օրվանից մինչ այժմ մարզպետարաններն այդպես էլ չկայացան` որպես անկախ, գործուն և նպատակային կառույցներ: Անշուշտ, ժամանակին, երբ իրականացվում էր անկախ Հայաստանի նոր վարչատարածքային բաժանումը և ձևավորվում էին մարզերը, խնդիր էր դրված մարզային մակարդակում առավել նպատակային ու ակտիվ կառավարում իրականացնել:

Բովանդակության մեջ հենց արդյունավետ կառավարումն էր դրված մարզպետարանների ստեղծման հիմքում: Սակայն, ժամանակը ցույց տվեց, որ մարզպետարաններն այդպես էլ չձևավորվեցին ոչ որպես ինքնուրույն կառույց, ոչ էլ որպես արդյունավետ միջնորդ օղակ` տեղական ինքնակառավարման մարմինների և կառավարության միջև:

Մեծ հաշվով, ներկայումս անգամ ամենափոքր գյուղական համայնքի ղեկավարն ունի շատ ավելի լայն ինքնավարություն, լիազորություններ, գործառույթների շատ ավելի մեծ շրջանակ և, իհարկե, լեգիտիմություն, քան ցանկացած մարզպետ: Պատճառներն այստեղ մի քանիսն են: 

Նախ պետք է շեշտենք, որ տեղական ինքնակառավարման մարմիններում համյանքի ղեկավարի պաշտոնն ընտրովի է. հենց միայն այս փաստը, նույնիսկ շրջանցելով ընտրությունների որակը, օժտում է համայնքի ղեկավարին լայն լեգիտիմությամբ, ինչը, բնականաբար, չի կարող ունենալ նշանակված որևէ պաշտոնյա:

Հաջորդն այն է, որ մարզպետարաններն ըստ էության չունեն սեփական բյուջե, չունեն կառավարում իրականացնելու այնպիսի լիազորություններ, ինչպիսիք նույն համայնքային ղեկավարները, ինչի արդյունքում էլ մարզպետարանի գործունեությունը դառնում է պարզապես ֆիկցիա: 

Ներկայումս մարզպետարանների գործառույթներն ու նշանակությունն էլ ավելի մեծ կասկածների տակ են հայտնվում համայնքների խոշորացման գործընթացների ֆոնին: Այս խոշորացումների ընթացքում ձևավորվում են բավական խոշոր վարչատարածքային միավորներ, որոնց ղեկավարման մարմինն առնվազն լիազորությունների տեսանկյունից շատ ավելի ինքնուրույն է, քան մարզպետարանը: 

Մարզպետարանների գոյության և գործունեության շուրջ նման խնդրահարույց կասկածներ չէին առաջանա, եթե, օրինակ, դրանք լինեին առավել համեստ աշխատակազմ, հստակ լիազորություններ ու գործառույթներ ունեցող և, իհարկե, կառավարության և տեղական ինքնակառավարման մարմինների միջև գործուն ու արդյունավետ կապ պահպանող ու զարգացնող օղակներ:

Սակայն ներկայումս ընդհանուր պատկերում նման իրավիճակ պարզապես չկա, իսկ մարզպետարան–համայնքի ղեկավար հարաբերությունները մեծամասամբ կարգավորվում են զուտ անձնական հարաբերությունների հարթության մեջ

Ավելին, ըստ էության յուրաքանչյուր մարզպետարան միջին հաշվով ունի ավելի քան 120 աշխատակից` գումարած մարզպետն ու փոխմարզպետները (պաշտոնական վիճակագրությամբ Հայաստանի բոլոր մարզպետարանների աշխատակիցների ընդհանուր թիվը անցնում է 1200–ը):

Փոխմարզպետների թեման յուրահատուկ քննարկման նյութ է, քանի որ պարզապես անհասկանալի է, թե ինչով են զբաղվելու նրանք: Ըստ էության, անգամ խորհրդարանական կառավարման համակարգում Հայաստանը պետք է ունենար ընդամենը երկու փոխվարչապետ, եթե հատուկ Կարեն Կարապետյանի համար չհորինվեր առաջին փոխվարչապետի պաշտոնը: Ի դեպ, հուսանք, ներկա իշխանությունները սա նկատի կունենան և կվերացնեն այդ արհեստական պաշտոնը և ընդհանրապես, բոլոր արհեստական պաշտոնները:

Սակայն վերադառնանք մեր խնդրին:

Բացի փոխմարզպետներից, անզեն աչքով էլ պարզ է, որ անորոշ գործառույթներ, սահմանափակ լիազորություններ ունեցող և սրանցով հանդերձ` սեփական բյուջե չունեցող կառույցի աշխատակազմի նման քանակը առնվազն տարակուսելի է: Թերևս սա լուրջ խնդիր է, որը վկայում է ուռճացված բյուրոկրատիայի մասին, ուստի այստեղ առավել քան տեղին է արմատական միջամտությունը` կամ մարզպետարանների լինելիության հարցը մեկընդմիշտ լուծելու, կամ այս կառույցը արմատական բարեփոխման ենթարկելու և արդյունավետ օղակ դարձնելու համար: 

Շարունակությունը՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

 

 

 

 

Կիսվել
Timeline
IDBank’s Nor Nork branch has reopenedOn the impossibility of making payments via Idram for telecommunication operators’ services and the current situationWhen CSR Becomes a Driving Force for Business Development: Lala Bakhshetsyan Five-Year Partnership Between AraratBank and 4090 Charity Foundation Comes to Successful Close Idram and Weixin Pay (WeChat Pay) Launch Strategic Partnership in ArmeniaThe Winners of the Third Round of the Junius Competition Have Been AnnouncedWhat to gift men on January 28: Idram&IDBankIdram Conducted a Financial Literacy Class for Roboton ParticipantsRegarding Payments for Viva Armenia Services via IdramVahe Hakobyan Is a Political Prisoner: Past.amUp to 2% Cashback with IDBank Mastercard and ARCA CardUp to 2% cashback, free Mastercard and free ArCa card when you join IDSalaryAraratBank Sums Up “You Choose the Destination” Campaign Implemented in Partnership with MastercardBook by March 31 and get 15% off your FINTECH360 ticket Ucom Launches Fixed Network Services in Zovuni The FINTECH360 conference will be held in Yerevan from April 27 to 29 AraratBank Partners as General Sponsor of 4090 Charity Foundation's Five-Year Milestone EventAraratBank Takes the Lead in Brand PR Performance Unforgettable Moments and a Profitable Offer at Myler. Idram&IDBank Idram Summarizes 2025The Power of One Dram Donates 5,788,105 AMD to the City of Smile Charity Foundation Converse Bank Successfully Completes Globbing Bond Placement Why the Pressure on Vahe Hakobyan Continues Ucom Introduces Hecttor AI to Improve Call Center Communications The Armenian Apostolic Church: Refutation of a False Premise Vahe Hakobyan Is Being Politically PersecutedIdram employees are the Secret Santa Claus for the students of the Orran Day Care CenterAraratBank Donates AMD 8 million to the Reconstruction of the Spandaryan CanalUnibank Launches Gift Cards New Education Platforms through Cooperation between AraratBank and Aren Mehrabyan FoundationTech Innovator and Winemaker Adam Kablanian Joins the Board of Trustees of the “Music for Future” FoundationUcom Reopens Sales and Service Center on Tigran Mets Avenue AraratBank Receives Visa Trusted Partnership Award 2025 Secret Santa at idplus: Anonymous Gift CardsWe condemn the unlawful actions by Armenia’s Gov. against the Armenian Apostolic Church. Jan Figel Free Style issues Armenia’s first corporate bonds in the fashion retail sector, placed by Cube InvestUnibank Completed the Placement of Its Third Issuance of Perpetual BondsScholarship for 100 Artsakh Students as Part of IDBank’s “Side by Side” Program The results of the second Junius financial literacy competition have been summarized From idea to implementation: Ameriabank Presents the Programs Implemented under My Ameria, My Armenia CSR Campaign Ucom and SunChild Launch the “Smart Birdwatching” Educational Program AraratBank Supports Digitization of "Karin" Scientific Center ArchiveWelcome to the ID booth: Big Christmas MarketWidest 5G Coverage, the Launch of the Uplay Platform, and the Integration of Cerillion: Ucom Summarizes 2025 Ucom and Armflix Present “13 Seconds” at KinoPark How to Choose a Career Path and What Skills are Considered Crucial: AraratBank on the GoTeach Platform Unibank Issues a New Tranche of Perpetual Bonds with 13.75% Coupon Unibank Became a Member of BAFTThe December beneficiary of “The Power of One Dram” initiative is the “City of Smile” Foundation EBRD lends US$ 40 million to Acba bank for youth-led firms in Armenia
All Timeline »
Most Popular
1 When CSR Becomes a Driving Force for Business Development: Lala Bakhshetsyan 2 IDBank’s Nor Nork branch has reopened 3 On the impossibility of making payments via Idram for telecommunication operators’ services and the ...
Poll