Yerevan, 05.May.2026,
00
:
00
English
Հայերեն Русский
BREAKING
Lavrov: Russia intends to outline concrete steps to resolve issues in Karabakh Armenia President signs decree on calling snap parliamentary elections on June 20 Armenia President petitions to Constitutional Court Armenia legislature convenes special session to consider new Electoral Code Latvia parliament recognizes Armenian Genocide 145 new cases of COVID-19 confirmed in Armenia Armenia acting Deputy PM receives Iran Ambassador Azerbaijanis advance in territory of Nor Ghazanchi village of Karabakh's Martakert again, negotiations underway Lebanon official to Armenians: You were killed by sword, we—by famine, blockade, but culprit is one Al-Arabia: 10,000 people parade with torches in Yerevan in memory of 1.5 million Armenians killed in Ottoman Turkey Greek PM expects to meet with Erdogan in the near future Armenia Ombudsman on protest held in front of Prosecutor General's Office


Վիրահատություն առանց ցավազրկման ու լիցքը աչքի մեջ․ Ռոջեր Օհանեսյանի հիշողությունները 1992-ի մասին

SOCIETY
Կիսվել

1992-ի սեպտեմբերի 10-ին աչքի հայտնի վիրաբույժ Ռոջեր Օհանեսյանը (ԱՄՆ) մտադիր էր Մեծ Բրիտանիա մեկնել՝ ընտանիքի մոտ, երբ հաղորդագրություն է ստանում, որը փոխում է հետագա շաբաթների ու ամբողջ հետագա կյանքի նրա ծրագրերը։ Հայաստանի առողջապահության փոխնախարար Արա Գրիգորյանը կապվել էր նրա եւ սփյուռքի մյուս բժիշկների հետ՝ ասելով, որ Հայաստանում պատերազմ է ու շատ վիրավորներ կան, բժիշկների օգնությունն է պետք։

Ռոջեր Օհանեսյանը զանգահարում է կնոջն ու ասում, որ իր ծրագրերը փոխվել են, պետք է Հայաստան մեկնի, որտեղ իր օգնության կարիքը կա։

«Երբ պապս երիտասարդ էր, մի խումբ ընկերների հետ Հայաստան էր եկել՝ մարտնչելու։ Երբ փոքր էի, ինձ ասում էր, որ կգա ժամանակը, երբ ես նույնպես պետք է վերադառնամ իմ հայրենիք։ Ինչպե՞ս կարող էի չանել դա։ Ես զանգահարեցի կնոջս ու հարցրեցի, թե նա կառարկի՞, որ Հայաստան մեկնեմ, այլ ոչ թե իր մոտ։ Նա պատասխանեց, որ նախանձում է ինձ, չէ՞ որ ես կարող եմ որեւէ բան անել իմ հայրենիքի համար»,- NEWS.am Medicine-ի թղթակցի հետ զրույցում պատմեց Ռոջեր Օհանեսյանը։

Պատերազմի տարիներին Ռոջեր Օհանեսյանը Հայաստան է ժամանում՝ իր հետ բերելով դեղորայք, բժշկական սարքավորում, ինչպես նաեւ իր գիտելիքներն ու հմտությունները։ Հայ բժիշկների հետ միասին նա հնարավոր ամեն ինչ անում է, որպեսզի փրկի վիրավորված տղաների տեսողությունը։

1992-ի ամենատպավորիչ իրադարձությունների մասին պատմելիս Ռոջեր Օհանեսյանը հիշեց մի երիտասարդ զինվորի մասին, որին աչքի վիրահատություն էր պետք։ Անզգայացմամբ լիարժեք վիրահատություն կատարելու համար ցավազրկող նյութեր չկային, ստիպված էին վիրահատել առանց դրա։ Տղային ապակու երկու սուր կտոր են տվել. նա պետք է դրանք սեղմեր ափերի մեջ, որպեսզի ուշադրությունը շեղվեր աչքի ցավից։

«Ես ապշած էի այդ տղայի պահվածքից։ Բժիշկ Մալայանը հեռացրեց նրա աչքից բեկորը ու վերականգնեց աչքը։ Այդ ամբողջ ընթացքում տղան իրեն շատ զուսպ էր պահում, նրա ափերն արյունոտվել էին, բայց այդ կտրվածքները շեղում էին նրան աչքի վիրահատությունից։ Այդ տղայի աչքերը հաջողվեց փրկել, ու նա կարողացավ վերադառնալ նորմալ կյանքի»,- հիշում է վիրաբույժը։

Մեկ այլ երիտասարդ զինվորի աչքի մեջ ռազմական գործողությունների ժամանակ փոքր պայթուցիկ է մտել։ Սովորաբար դրանք ինչ-որ բանի դիպչելով՝ պայթում են, բայց տղամարդու աչքի մեջ մտնելով՝ սկսել է այրվել։ Զինվորն աչքից հանել է պայթուցիկն ու հնարավորինս հեռու նետել։ Հողին դիպչելով՝ այն պայթել է։

«Նա երրորդ աստիճանի այրվածքներ ուներ՝ ձեռքերին, դեմքին, աչքի վրա... Բայց եթե այն պայթեր աչքի մեջ, նա ողջ չէր մնա։ Երբ նրան վիրահատեցին, սրտի կանգ գրանցվեց, բայց բժիշկներին հաջողվեց այն նորից աշխատեցնել, ու տղամարդը ողջ մնաց։ Աչքը փրկել չհաջողվեց, բայց նրա երկրորդ աչքը նորմալ էր»,- պատմեց Ռոջեր Օհանեսյանը։

Հետագայում Հայաստան են հրավիրում պլաստիկ վիրաբույժ Հովարդ Կոնին, որը մի շարք պլաստիկ վիրահատություններ է կատարում, նրա հիվանդներից մեկն էլ հենց այդ զինվորն էր։ Վիրաբույժը մաշկի լաթով փակում է վերքը, որը մնացել էր աչքի տեղում։

«Այդ տղամարդը շատ երջանիկ էր վիրահատությունից հետո, ասում էր, որ այդպես արդեն երեխաներին իր տեքսով չի վախեցնի։ Նա պատերազմի հերոս էր, բայց նրան անհանգստացնում էր այն, որ իր դեմքը վախեցնում է երեխաներին...»:

Հայաստանի ու հրավիրված բժիշկների վիրահատական սեղանին այն տարիներին եղել են ոչ միայն զինվորականներ, այլեւ քաղաքացիական անձինք ու նույնիսկ երեխաներ, ովքեր տուժել էին ռազմական գործողություններից։ Տուժածներից մեկը՝ Ծովինար անունով 8-ամյա մի աղջիկ, հատկապես տպավորվել է Ռոջեր Օհանեսյանի հիշողությունում։

Ծովինարը փողոցում ավագ եղբոր հետ խաղալիս է եղել, երբ նրանցից ոչ հեռու արկ է ընկել։ Այն չի պայթել, ու երեխաները մոտեցել են՝ դիտելու։ Աղջիկն արկը ձեռքն է վերցրել, բայց եղբոր խնդրանքով նետել է։ Ընկնելով գետնին՝ արկը չի պայթել, ու հետաքրքրասեր տղան քարով հարվածել է դրան։ Արկը պայթել է։ Արնաշաղախ տղան քրոջը խնդրել է կանչել ծնողներին։

Բայց աղջիկը չի կարողանում հասնել ծնողների մոտ։ Մոտակայքով անցնող մեքենան տեսնում է ուշաթափված երեխային եւ հիվանդանոց հասցնում։ Միայն այնտեղ, ուշքի գալով, աղջիկը կարողանում է պատմել ավագ եղբոր մասին, բայց արդեն ուշ էր, տղային չեն կարողանում փրկել։

«Աղջկա աչքերի մեջ թափանցող վերքեր էին, նրան տեղափոխել էին Երեւան, վիրահատել, հեռացրել բեկորները, հիմա նա լավ տեսնում է։ Հիմա մեծացել է, գեղեցիկ, երիտասարդ կին է դարձել, մի քանի օր առաջ է ամուսնացել։ Նա հարսանիքին հրավիրել էր նաեւ Հայկական ակնաբուժական նախագծի աշխատակիցներին»,- պատմեց Ռոջեր Օհանեսյանը, որն այդ տարիների իրադարձություններից հետո էլ հիմնադրել է այդ նախագիծը։

Կիսվել
Timeline
Bell Ringing Ceremony at the London Stock Exchange marks Ameriabank’s inclusion in the FTSE 100 as part of LFG AraratBank Announces Change in Executive Leadership Brilliant Performance of Khachaturian’s Piano Concerto by the Thessaloniki Symphony Orchestra — Dedicated to the Memory of the Victims of the Armenian GenocideAraratBank Supports Launch of the 15th Anniversary “Faces of Memory” Seminar “Your Relative is in Danger”: IDBank Warns About an Aggressive Wave of Phone ScamsSoft Construct Showcased New Career Opportunities at Career City Fest 2K26 Financial Literacy Course for Learning Mission non-profit organization. Idram&IDBank A New Level of Digital Banking: IDBank Launches Strategic Partnership with OracleInternational Mother Earth Day. Idram&IDBankUcom Announces the Launch of Its Carbon Footprint Management ProgramUnibank issues USD bonds with a 5.6% yieldAraratBank’s Unwavering Commitment: 5 Years, 172 Beneficiaries, and over 100 ProjectsIDBank and Idram participate in Career City FestAraratBank’s Unwavering Commitment: 5 Years, 172 Beneficiaries, and over 100 Projects Grant Akopian Appointed CEO and Chairman of the Management Board of Converse Bank Travel in comfort with the Mastercard World "Travel" Cards from Unibank Ucom Supports Free FPV Drone Training for Teenagers by the ArmDrone Community AraratBank’s Special Offer at Leasing Expo Attracts Strong Customer Interest Flexible Terms when Transferring your Mortgage Loan to AraratBankThe Defense Team of the “Sacred Struggle” Releases Evidence Exposing a Fabricated Terrorism Case Unibank Awarded Client Protection Certification by MFR The Power of One Dram April Beneficiary: Davitbek Games NGOUcom and Impact Hub Yerevan Announce the Third Year of Green Innovation FellowshipUnibank Launches Referral Campaign “Invite Friends and Get Bonuses"Team Holding: The second phase of the placement of USD-denominated bonds has been completed. Underwriter - Freedom Broker Armenia. “A friend” needs money urgently. IDBank warns that trust can be exploited on social media.Denationalizing the ‘Map’ (Reflections on the ‘Real Armenia Ideology’)AraratBank at Leasing EXPO 2026: Special Leasing Offer for Energy-Efficient EquipmentUcom Offers Virtual Cloud Server (VPS) ServiceIDBank Participates in Regional Conference of the Union of Banks of Armenia, Presenting Innovative Tools for the SME SectorUp to 25% idcoin When Buying Airline Tickets with IDBank Premium CardsAcba bank and the U.S.-based Interactive Brokers have signed an agreementIDBank and Idram Alongside the “Matemik” NGOIDBank Participates in Regional Conference of the Union of Banks of ArmeniaConverse Bank Receives STP Excellence Award Once AgainUnibank to participate in Leasing Expo 2026 with a special offerAraratBank in Lori: Competitive Solutions for Business and Economic DevelopmentIDBank to Provide Scholarships Worth 35 Million Drams to 103 Artsakh Students at YSUUnibank joins the Partnership for Carbon Accounting Financials (PCAF)Safe environment – Equal opportunitiesAraratBank Receives STP Excellence Award from Commerzbank AGWorld Autism Awareness Day reminds us: culture is how we learn to see and embrace one anotherIDBank Receives Commerzbank’s STP Excellence Award 2025IDBank Presented a Special Offer at TOON EXPO 2026FINTECH360 International Conference to Bring Together 500 Participants in YerevanUcom Supports the DemArDem 2026 Regional Youth Forum Prominent Armenian Statesman Levon Sahakyan Passes Away at 89Ucom’s Unity Packages with the Best Fixed Network in Armenia Get 1% idcoin at TOON EXPO with Idram&IDBankOlympic sport should unite people, not become an arena for political campaigns
All Timeline »
Most Popular
1 “Your Relative is in Danger”: IDBank Warns About an Aggressive Wave of Phone Scams 2 Brilliant Performance of Khachaturian’s Piano Concerto by the Thessaloniki Symphony Orchestra — Dedi... 3 AraratBank Supports Launch of the 15th Anniversary “Faces of Memory” Seminar 4 AraratBank Announces Change in Executive Leadership 5 Bell Ringing Ceremony at the London Stock Exchange marks Ameriabank’s inclusion in the FTSE 100 as p...
Poll