Ալիևը ողջ թափով շարունակում է մարդու հիմնարար իրավունքներն ու ազատությունները ոտնահարող քաղաքականությունը

Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևի իշխանության կողմից այդ երկրում ազատությունների սահմանափակումները, անօրինական արարքները ամբողջությամբ արվում են այդ վարչակարգի հակաժողովրդական քաղաքականությունը քողարկելու նպատակով:

 ԱՄՆ-ի, Եվրամիության և միջազգային բազմաթիվ կազմակերպությունների Ադրբեջանում ժողովրդավարություն հաստատելու և բաց կառավարում իրականացնելու` Ալիևին ուղղված բազմաթիվ հորդորներն անցնում են ապարդյուն և ալիևյան վարչակարգը շարունակում է իր հակաժողովրդավարական կառավարումը:

Ալիևյան ընտանիքի հակաժողովրդավարական կառավարման վառ օրինակ է նախորդ շաբաթ Բաքվի Սաբաիլի շրջանի դատարանի վճռով ընդդիմադիր ԶԼՄ-ների  կայքերի արգելափակումը:

Մայիսի 12-ին դատարանի վճռով՝ արգելափակվել են «Ազատություն»  ռադիոկայանի ադրբեջանական ծառայության, «Ազատություն» թերթի, «Թուրան» հեռուստաալիքի, «Ադրբեջանի ժամանակ» հեռուստահաղորդման և «Meydan tv»-ի ինտերնետային կայքերը:

Մայիսի 13-ին Ադրբեջանում արգելք է դրվել «WhatsApp»-ի միջոցով կապի հնարավորություններին:

Ընդիմադիր մամուլի ներկայացուցիչ Խալիգ Բահադըրի խոսքով` ընդդիմադիր մամուլը սովետական շրջանում և Ա. Մութալիբովի նախագահության շրջանում նույնպես ունեցել է դժվարություններ, սակայն այդ դժվարությունները շատ փոքր կարելի է համարել Ալիևյան ընտանիքի կառավարման շրջանում խոսքի ազատության նկատմամբ իրականացված քայլերի համեմատ:

Խալիգ Բահադըրի  փոխանցմամբ` Ադրբեջանում մամուլի ազատության լուրջ սահմանափակումներն սկսվել են Հեյդար Ալիևի շրջանից: Այն ԶԼՄ-ները, որոնք  տպագրել են օբյեկտիվ ճշմարտություններ, արժանացել են Հեյդար Ալիևի թշնամանքին:

Ինչ վերաբերում է Իլհամ Ալիևի կառավարման շրջանին, ապա այս շրջանը նույնպես անկախ մամուլի համար շարունակական ճնշումների և հալածանքների ժամանակաշրջան է եղել:

Իլհամ Ալիևի կառավարման ժամանակաշրջանում ևս անկախ մամուլը և դրա ներկայացուցիչները շարունակաբար ենթարկվել են հոգեբանական, ֆիզիկական, տնտեսական, քաղաքական հետապնդումների և ճնշումների:

Կոռուպցիայով և ճնշումներով լի Ադրբեջանում ճշմարտությունը վեր հանող լրագրողները, լրատվամիջոցները մշտապես ենթարկվել են կառավարության ճնշումներին, եղել են զանգվածային ձերբակալություններ: 

2016-ի տվյալներով Ադրբեջանը համարվում է լրագրողների նկատմամբ աշխարհում ամենաշատ գրաքննություն իրականացնող երկրներից մեկը՝ զբաղեցնելով 5-րդ տեղը աշխարհի ամենագրաքննվող տասը երկների շարքում:

Այս երկրում լրագրողների նկատմամբ գրաքննությունը բավականին բացահայտ և երկարաժամկետ բնույթ է կրում: Լրագրողների պաշտպանության կոմիտեի կողմից ներկայացված տեղեկատվության համաձայն, այն իրագործվում է հետևյալ կերպ` ինֆորմացիայի հիմնական աղբյուրները Ադրբեջանում հեռուստառադիոընկերություններ են, որոնք պատկանում և ղեկավարվում են պետության կողմից կամ իրենց կից գործող կազմակերպությունների միջոցով: Հեռարձակվող միջազգային կազմակերպությունները հնարավորություն չունեն մուտք գործել երկիր, իսկ մուտք գործելու դեպքում նրանց արբանյակային ազդա նշանները խլացվում են:

Այն զանգվածային լրատվամիջոցները, որոնք քննադատում են պետական իշխանությանը, ենթարկվում են բռնության իշխանավորների, մասնավորապես, դատական իշխանության միջոցով, արտաքսվում են վարձակալված տարածքներից, նրանց արգելվում է օտարերկրյա աղբյուրներից ֆինանսական միջոցների ստացումը, ինչպես նաև գովազդատուներին պարտադրում են հրաժարվել նման ԶԼՄ-ների գովազդները տեղադրելուց:

Ադրբեջանական իշխանությունը լայնորեն հետապնդում է նաև տեղական լրատվական աշխարհին աջակցություն ցուցաբերող միջազգային հասարակական կազմակերպություններին: 

Միջազգային հասարակական կազմակերպությունները, որոնք աջակցություն են ցուցաբերում լրագրողներին, պարտադրված են լինում դադարեցնել իրենց աշխատանքներն Ադրբեջանում` խուսափելով ճնշումներից: Օրինակ, իշխանությունները  նրանց մեղադրանք են ներկայացնում հարկերից խուսափելու համար, խուզարկություններ են սկսում վերջիններիս  գրասենյակներում, սառեցնում են այդ կազմակերպությունների հաշվեհամարները և այլն:

Այսպիսով, Ալիևի վարած անօրինական, մարդու հիմնարար իրավունքներն ու ազատությունները ոտնահարող քաղաքականության արդյունքում տուժել և տուժում են բազմաթիվ  լրագրողներ, բլոգերներ, խմբագիրներ, կազմակերպություններ, լրատվամիջոցներ:

Այս ցանկը կարելի է անվերջ շարադրել, քանի որ ցանկացած իրականությանը համապատասխանող տեղեկատվություն, որը չի բխում նախագահի կամ պետական իշխանության շահերից տեղ չի գտնում տեղեկատվական հարթակում, իսկ տեղ գտնելու դեպքում դրա հեղինակները, ինչպես նաև շատ դեպքերում իրենց ընտանիքների անդամները, խստագույնս պատժվում են, և ինչպես ցույց տվեցին վերջին զարգացումները լրատվամիջոցներն էլ փակվում:

Արեն Պետունց