Երևան, 21.Սեպտեմբեր.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Վիշապքարերը բացառիկ են մեր լեռնաշխարհի համար. հայ հնագետների վերջին բացահայտումները (լուսանկարներ)

ՄՇԱԿՈՒՅԹ

Այսօր Հնագիտության և ագգագրության ինստիտուտի տնօրեն Պավել Ավետիսյանը լրագրողներին պատմել է հայ հնագետների վերջին շրջանի կարևորագույն ուսումնասիրությունների և տպավորիչ արդյունքների մասին, - հայտնում է Past.am-ը:

Պավել Ավետիսյանը կարևորեց Արագածի գագաթամերձ մասում՝ Տիրին կատարի տարածքում, վիշապքարերի ուսումնասիրությունը: Ըստ նրա՝ վիշապքարերը հայկական լեռնաշխարհի մոնումենտալ քանդակագործության ամենահին նմուշներն են: Դրանք բացառիկ են մեր լեռնաշխարհի համար և չեն հանդիպում այլ վայրերում: «Եթե դրանք կարողանանք ի մի բերել, ամենայն հավանականությամբ, բրոնզե դարաշրջանի մասին մեր նախնիների պատկերացումների համակարգի մեջ մի նոր էջ կբացվի»,- ընդգծեց մասնագետը:

Հնագետներն ուսումնասիրել են նաև Արագածի փեշերին հայտնաբերված դարան-որսատեղիները՝ որոգայթները: Հնագետն ասաց, որ դրանք հիմնականում հանդիպել են Սիրիայի, Պաղեստինի, Իսրայելի, Սինայի թերակղզու տարածքում: Նա նշեց, որ վերլուծելով օդից արված նկարահանումները՝ հնագետները եկել են եզրահանգման՝ այդ կառույցներն օգտագործվել են կենդանիների որսի և ընտելացման համար: Բանախոսը նաև հավելեց, որ այդ դարանների բոլոր տեսակները կան Արագածի փեշերին և դրանց քանակը հասնում է 100-ի:

Պավել Ավետիսյանը հատկապես կարևորեց այն հանգամաննքը, որ դրանք ողջ առաջավոր Ասիայի հին ժամանակների հասարակություններիզ, քաղաքակրթությունների ձևավորման, սաղմնավորման ժամանակների մասին բացառիկ տվյալներ տվող հուշարձաններ են: Այս բոլոր գտածոները եզակի են: Դրանց մասին տեղեկատվությունն ու պետության կողմից ճիշտ աշխատանքը կարող են զբոսաշրջության համար խթան հանդիսանալ:

Past.am-ի հարցին՝ պետությունն ու մշակույթի նախարարությունը բավարա՞ր ուշադրություն են դարձնում այս հարցերին, Հնագիտության և ագգագրության ինստիտուտի տնօրենը պատասխանեց, որ 2007 թվականից իրենք մեծ գումարներ են ստանում իրենց աշխատանքները կատարելու համար: «Դրա շնորհիվ կարողանում ենք պեղումներ իրականացնել: Խնդիր ունենք՝ ինստիտուտի շենքային պայմանները հարմար չեն լաբորատոր հետազոտություններ անելուն»,- ասաց նա:

Մեր մեկ այլ հարցին՝ որքա՞ն են ինստիտուտի աշխատակիցների աշխատավարձերը, պարոն Ավետիսյանը պատասխանեց՝ «ողբալի»: «Դոկտորի աստիճան ունեցող բաժնի վարիչը ստանում է մոտ 120.000 դրամ, բայց նաև շատերը համատեղում են իրենց աշխատանքը և դասախոսությունը»,- հավելեց բանախոսը:

Past.am-ն ընթերցողներին է ներկայացնում հնագետների պեղումներից արված լուսանկարներ, որոնք մեզ տրամադրել է Հնագիտության և ազգագրության ինստիտուտի տնօրեն Պավել Ավետիսյանը:

 

Լևոն Փանոսյան

 
Ծառուկյանը առաջին ռաունդում նոկաուտի է ենթարկել Ռուֆիին Վուչիչ․ Սերբիան պահուստներից դիզելային վառելիք կուղարկի շուկա՝ գները կայունացնելու համար Իրանը ներկայացրել է Հորմուզի նեղուցը նավագնացության համար բացելու պայմանները Ռյաբկով. Ռուսաստանն ու ԱՄՆ-ն առաջիկա շաբաթներին նոր հանդիպում կանցկացնեն՝ երկկողմ հարաբերություններում «գրգռիչները» վերացնելու նպատակով Հրդեհի ահազանգ Երևան քաղաքի Արտաշիսյան փողոցում Մերձավոր Արևելքում ԱՄՆ դեսպանատները ամերիկացիներին հիշեցրել են լարված իրավիճակի մասին Մոսկվայում բենզինի վաճառքի նոր սահմանափակում է սահմանվել ChatGPT-ն մտնում է Հայաստանի պետական դպրոցներ․ ի՞նչ է փոխվելու РИА Новости․ Երևանում ՌԴ Պետդումայի ընտրությունների տեղամասի մոտ մեծ հերթ է գոյացել ՄԱԿ-ի գլխավոր քարտուղարը դատապարտել է հութիների հարձակումները և կոչ արել ապահովել նավարկության ազատությունը Բաբ էլ-Մանդեբի նեղուցում Ծիծեռնակաբերդի խճուղում խոտածածկույթ է այրվել Հայաստանի ֆուտբոլի ազգային հավաքականը սկսեց ուսումնամարզական հավաքը Սեպտեմբերի 1-ից գործում են մանկապարտեզների սննդի նոր պահանջները. ի՞նչ է արգելված ճաշացանկում ՌԴ զինված ուժերը հարվածել են Կիևում «Ֆլամինգո» հրթիռների համակարգեր արտադրող ձեռնարկությանը Ֆիցո. Որոշ արևմտյան քաղաքական գործիչներ ցանկանում են հակամարտություն հրահրել ՆԱՏՕ-ի և Ռուսաստանի միջև Դանա Ուայթն արձագանքել է Ծառուկյանի՝ Ռուֆիի նկատմամբ տարած հաղթանակին Ալիևը չի ճանաչել Հայաստանի սահմանները․ որտե՞ղ է այն փաստաթուղթը, որի մասին խոսում է ՓաշինյանըԻսրայելի պաշտպանության բանակն ավելացրել է ներկայությունը Գազայում, Սիրիայում և Լիբանանում Ավելի քան 3,5 միլիոն ռուս առցանց քվեարկել է ընտրություններում Մեզ ևս 40 օր է պետք Ռուսաստանին ջախջախելnւ համար․ Զելենսկի Կյանքից հեռացել է Տարածաշրջանային հետազոտությունների կենտրոնի տնօրեն Ռիչարդ Կիրակոսյանը Արմավիրի մարզում՝ Արևաշատ գյուղում, հորատող տեխնիկայի մետաղական կառուցատարրի արանքում հայտնված 38-ամյա տղամարդը մաhացել է Փոփոխություն Հայաստանի հավաքականի հայտացուցակում. ազգային թիմ է հրավիրվել նոր ֆուտբոլիստ Սպասվում է կարճատև անձրև և ամպրոպ․ հնարավոր է նաև կարկուտ Փաշինյանը քարոզարշավի ժամանակ պարզապես ստում էր, իսկ հիմա բացահայտում է ճշմարտությունը. Ուժեղ Հայաստան ԱՄՆ-ն Սաուդյան Արաբիայի մայրաքաղաքի վրա հութիների հարձակումից հետո նախազգուշացրել է լարվածության սրման հավանականության մասին Ամենամասշտաբային հարձակումը․ Ռուսաստանի երկնքում խոցվել է ավելի քան 1600 ԱԹՍ Վթարային ջրանջատում. ո՞ր հասցեներում ջուր չի լինի Էդմեն Շահբազյանը հաղթանակ է տարել UFC 331 մրցաշարում և օկտագոնում ծածանել Հայաստանի դրոշը Գյումրիում ճակատ ճակատի բшխվել են «BMW»-ն և «Ford Transit»-ը․ կա 4 վիրավnր «Ուժեղ Հայաստան»-ի պատգամավորները հրաժարվում են տրվոց պարգևավճարներիցՍեուլում հայտարարել են, որ ԿԺԴՀ-ն չնույնականացված шրկ է արձակել Ճապոնական ծովի ուղղությամբ Նոր Խարբերդի մանկատան դայակներից մեկը դաժան ծեծի է ենթարկել հաշմանդամություն ունեցող երեխայի․ մանրամասներ Սեպտեմբերի 21-24-ը Չինաստանի պատվիրակությունը կայցելի Հայաստան Արարատի մարզում բшխվել են 2 «ԳԱԶել» մակնիշի բեռնատար․ նրանցից մեկը, որը բարձված է եղել խոշոր եղջերավոր անասուններով, կողաշրջվել է․ կան վիրավnրներ, կենդանիների մի մասը uատկել է Կյանքի համար լավագույն երկրների վարկանիշում Հայաստանը զբաղեցրել է 86-րդ տեղը Իրանը չի բացի Հորմուզի նեղուցը նավագնացության համար, քանի դեռ ԱՄՆ-ը չի ընդունել Թեհրանի փոխանցած պայմանները․ Ղալիբաֆ ՌԴ Պետդումայի ընտրությունների քվեարկությունը մեկնարկել է Հայաստանի երկու ընտրատեղամասում Տավուշի մարզում 20-ամյա վարորդը «Nissan Sentra»-ով դուրս է եկել ճանապարհի երթևեկելի գոտուց, բшխվել երկաթե արգելապատնեշին, ապա՝ բետոնե պատնեշին և հայտնվել ձորակում․ կա վիրավnր «Բարսելոնան» արտագնա խաղում հաղթել է «Սևիլյային»՝ շարունակելով գլխավորել մրցաշարային աղյուսակը Կոտայքի մարզում բшխվել են «BMW»-ն, «Tesla»-ն, «Mitsubishi Chariot»-ը և «Mercedes»-ը․ կան վիրավnրներ Իսրայելը uպառնալիք է ներկայացնում ոչ միայն տարածաշրջանի, այլև ամբողջ աշխարհի համար. Ֆիդան Ուկրաինական ԱԹՍ-ի hարվածի հետևանքով Մոսկվայի մարզում պահեստային համալիր է բռնկվել Ռաֆինյայի բենեֆիսը շարունակվում է. Բարսելոնան արտագնա խաղում հաղթեց Սևիլյային՝ շարունակելով գլխավորել մրցաշարային աղյուսակը Սեպտեմբերի 21-ին Հայաստանի պատմամշակութային արգելոցները կաշխատեն հատուկ գրաֆիկով Արման Ծառուկյանը նոկաուտի է ենթարկել Մաուրիսիո Ռուֆիին Որպես անհայտ որոնվող 59-ամյա տղամարդու մարմինը հայտնաբերվել է Հրազդանի կիրճում Հայտնի է հոկտեմբեր ամսվա կենսաթոշակների վճարման օրըԱՄՆ-ում լրագրությունը մեռած է՝ հայտարարել է Թրամփի խորհրդականըԿարկուտ կտեղա՞․ ի՞նչ եղանակ է սպասվում՝ սեպտեմբերի 20-ից 24-ը