Երևան, 08.Սեպտեմբեր.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Այս լուռ հիվանդությունը տարիներով զարգանում է առանց ախտանիշների

ԼԱՅՖ

Սեղմեք ԱՅՍՏԵՂ, լրացրեք օնլայն հայտը և մոռացեք հոսանքի վարձի մասին

Past.am

Բժիշկները հաճախ այն անվանում են «լուռ հիվանդություն», որովհետև մարդը կարող է տարիներ շարունակ ապրել դրա հետ՝ առանց որևէ արտահայտված գանգատի։ Խոսքը լյարդի ճարպակալման մասին է, որը վերջին տարիներին արագ տարածվում է ոչ միայն աշխարհում, այլև Հայաստանում։

Շատ մարդիկ վստահ են, որ եթե ցավ չեն զգում, ապա առողջ են։ Սակայն լյարդի ճարպակալման դեպքում վտանգը հենց այն է, որ հիվանդությունը կարող է երկար ժամանակ չտալ ակնհայտ ախտանիշներ։ Այդ ընթացքում լյարդում աստիճանաբար կուտակվում է ճարպ, զարգանում է բորբոքում, իսկ ավելի ուշ կարող են առաջանալ լուրջ բարդություններ։

Մասնագետների խոսքով՝ ամենամեծ ռիսկի խմբում են ավելորդ քաշ ունեցող մարդիկ, նստակյաց կենսակերպ վարողները, քաղցր և վերամշակված սնունդ հաճախ օգտագործողները, ինչպես նաև նրանք, ովքեր ունեն շաքարախտ, բարձր խոլեստերին կամ բարձր զարկերակային ճնշում։ Սակայն հիվանդությունը կարող է հանդիպել նաև նորմալ քաշ ունեցող մարդկանց մոտ։

Past.am-ի զրուցակից բժիշկները նշում են, որ շատ դեպքերում լյարդի ճարպակալումը հայտնաբերվում է պատահաբար՝ ուլտրաձայնային հետազոտության կամ արյան անալիզների ընթացքում։ Հիվանդը հաճախ դիմում է բժշկի բոլորովին այլ խնդրով և միայն այդ ժամանակ իմանում, որ լյարդում արդեն փոփոխություններ կան։

Թեև սկզբնական փուլերում ախտանիշները կարող են բացակայել, որոշ մարդիկ կարող են նկատել արագ հոգնածություն, ծանրության զգացում աջ կողատակում, փքվածություն, աշխատունակության նվազում կամ անբացատրելի թուլություն։ Սակայն այս նշանները հաճախ վերագրվում են սթրեսին կամ հոգնածությանը, և հիվանդությունը շարունակում է զարգանալ։

Վտանգը կայանում է նրանում, որ չբուժվելու դեպքում լյարդի ճարպակալումը կարող է անցնել ոչ ալկոհոլային ստեատոհեպատիտի, ապա՝ լյարդի ֆիբրոզի, ցիռոզի և նույնիսկ լյարդի քաղցկեղի։ Բացի այդ, այն սերտորեն կապված է սրտանոթային հիվանդությունների, ինսուլտի և 2-րդ տիպի շաքարախտի բարձր ռիսկի հետ։

Բժիշկները խորհուրդ են տալիս հատկապես 35 տարեկանից հետո պարբերաբար ստուգել լյարդի ֆերմենտները, անցնել ուլտրաձայնային հետազոտություն, վերահսկել քաշը, արյան շաքարը և խոլեստերինը։ Շատ դեպքերում հիվանդության վաղ փուլերում հնարավոր է կանգնեցնել գործընթացը կենսակերպի փոփոխությամբ՝ քաշի նվազեցմամբ, ֆիզիկական ակտիվությամբ և սննդակարգի կարգավորմամբ։

Այս հիվանդությունը վտանգավոր է ոչ թե այն պատճառով, որ արագ է զարգանում, այլ որովհետև մարդը հաճախ ուշ է իմանում դրա մասին։ Երբեմն լյարդը կարող է արդեն լուրջ վնասված լինել, մինչ հիվանդը դեռ կարծում է, թե իրեն պարզապես «հոգնած» է զգում։

Past.am-ը շարունակում է ներկայացնել առողջապահական այն թեմաները, որոնք կարող են օգնել քաղաքացիներին ժամանակին նկատել վտանգները և ավելի պատասխանատու վերաբերվել սեփական առողջությանը։

Հետևեք մեզ՝ այստեղ

ԱՄՆ-ի վերադարձը Իսլամաբադի հուշագրով ստանձնած իր պարտավորությունների կատարմանը կարող է նպաստել Մերձավոր Արևելքում իրավիճակի կարգավորմանը. Արաղչի France Football-ը հրապարակել է տարվա լավագույն ակումբ մրցանակի հինգ թեկնածուների անունները Ջուր չի լինի մինչեւ 22:00-ն ԱԹՍ-ն Զապորոժիեում հարձակվել է գնացքի վրա Տզի խայթոցից հետո երեխա է մահացելԱզատի ջրամբարի հայելու մակերեսը նախորդ տարվա համեմատ շուրջ 83․3%-ով ավել է ԵՄ-ն շարունակում է անել ամեն ինչ, որպեսզի թույլ չտա Ուկրաինայում հուսալի երկարաժամկետ կարգավորման ուղիների քննարկումը․ Լավրով Ընդդիմությունն իր աշխատանքով պետք է փորձի ամրապնդել դիրքերը ՏԻՄ-երում. Արեգ ՍավգուլյանԵթե Հայաստանի իշխանությունը հրաժարվում է Արցախից, ի՞նչ պետք է աներ Ռուսաստանի իշխանությունը. Աննա ԿոստանյանՀրավիրում եմ լրատվամիջոցների ուշադրությունը. Մենուա Սողոմոնյան Իսկական ղեկավարության չափանիշը չի փոխվում․ Մհեր ԱվետիսյանԱրսեն Հարությունյանը RAF լիգայում չեմպիոնական գոտեմարտ կանցկացնի Կիսվեք մեզ հետ՝ ո՞րն էր Ձեզ համար ամենահուզիչ պահը վերջին մեկ տարվա ընթացքումՑուլը հարձակվել է 54-ամյա կնոջ վրա. նրան փրկել չի հաջողվելԾաղկահովիտի խաչմերուկում բախվել են «ԳԱԶ 53» մակնիշի բեռնատարը և «Mercedes»-ը․ կա 1 զnհ, 2 վիրավnր Ինչպես մեծ ընտանիքում․ Ռոսսոտրուդնիչեստվոյի ղեկավարը՝ Ռուսաստանի և Հայաստանի հարաբերությունների մասին ՌԴ-ն վստահ է Ուկրաինայի hակամարտությունում իր հաղթանակին, այն շատ մոտ է․ Պեսկով Երբ ձուկը նեխման են ենթարկում, որ դառնա... ուտելի. «Փաստ»ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (8 սեպտեմբերի). Հիմնադրվել է Մխիթարյան միաբանությունը. «Փաստ»Արմավիրի մարզի Գայ բնակավայրում գործարկվելու է էլեկտրաշչակ Սպասվում է առանց տեղումների եղանակ. ջերմաստիճանը կնվազի ևս 3-5 աստիճանով, ապա աստիճանաբար կբարձրանա 7-10 աստիճանով Իրականում ի՞նչ կատարվեց ընտրություններից հետո. ինչո՞ւ ոմանց մոտ լռություն սկսվեցԱռնվազն հինգ մարդ է զnhվել Չինաստանի հարավ-արևելյան նահանգում սելավի հետևանքով Պարտքային կախվածության ճանապարհն ու անորակ պարտքի ծանր բեռը. «Փաստ»Մեծ Բրիտանիան 135 մլն դոլար կհատկացնի ԱՄՆ-ից Ուկրաինայի համար Patriot-ի hրթիռներ գնելու նպատակով Ֆինլանդիան 356 մլն եվրո արժողությամբ պարիսպ է կառուցել Ռուսաստանի հետ սահմանին «Ուկրաինան պարտվում է պատերազմում». The Spectator Ի՞նչ է իրականում տեղի ունեցել Կոռնիձորում․ ադրբեջանցիների առաջխաղացում կա՞ Ուկրաինայի ԶՈւ-ն hարվածել է ՌԴ մի շարք քաղաքների․ կան տnւժածներ Ինչի՞ կհանգեցնեն Հայաստանի եվրոպական երազանքները. «Փաստ»Ազգային կրթությունը հետընթաց է ապրում, ինչը շատ մտահոգիչ է. Ատոմ ՄխիթարյանԱրմֆլիքսի ամբողջական բովանդակությունը կրկին հասանելի է Uplay-ումԳիշերը ՌԴ ԶՈւ-ն զանգվածային hարված է հասցրել Կիևին․ կան զnhեր և վիրավnրներ Խորհրդանշական ժեստեր՝ իրական երաշխիքների փոխարեն. «Փաստ»Ի՞նչ զարգացումներ են հնարավոր Բիշքեկյան հանդիպումից հետոՃիշտ կլիներ, որ մի այլ հեղինակ էլ տպագրեր «Հետքայլ արա՝ լսիր Սերժին» գիրքը. Վահե Հովհաննիսյան Բարձր մակարդակի միջազգային ֆորումում, որը ուսումնասիրում է Եվրոպայի առավել բացահայտված տարածաշրջանների ռազմավարական, անվտանգության եւ դիմակայունության մարտահրավերները․ Էդմոն Մարուքյան Գազամատակարարման պլանային դադարեցումներ Արարատի և Լոռու մարզերի մի շարք հասցեներում 50 տարի անկողնուն գամված առաջին կարգի հաշմանդամ կնոջը պետությունը «բարեկեցիկ» է ճանաչել. Իրինա Յոլյան«Աշխույժ, ընկերասեր, հումորով, բարի տղա էր Հարութս».Հարութ Հովհաննիսյանն անմահացել է հոկտեմբերի 21-ին Դրախտիկ-Տող հատվածում. «Փաստ»Սևանա լճի ջրի միջին ջերմաստիճանն առափնյա հատվածում՝ սեպտեմբերի 8-ի 08։00-ի դրությամբ Ի՞նչ փոփոխություններ են նախատեսվում «Ձերբակալված կամ կալանավորված անձանց պահելու մասին» օրենքում. «Փաստ»«Իրականում ոչ թե «պետականացում» է կատարում, այլ ընդամենը սեփականության վերաբաշխում». «Փաստ»Եկեղեցին քեֆատեղի էլ կդարձնեն, խորանն էլ միտինգատեղիի հետ կխառնեն. «Փաստ» Սուրեն Պապիկյանը ստուգայցեր է կատարել ՊՆ մի շարք ուսումնական զորամասեր և կենտրոններ Կյանքից հեռացել է Ղուկաս Գուլինյանը Ներկայացվել է Հայաստանի՝ ԱԲ ենթակառուցվածքների զարգացման տեսլականը Բացասական հետևանքները շղթայական կապով անդրադառնալու են բոլորի վրա. ի՞նչ կկատարվի, եթե.... «Փաստ»Գրոսին շնորհակալություն է հայտնել ՌԴ-ին և Ուկրաինային Զապորոժիեի ԱԷԿ-ի վերանորոգման ժամանակ հրադադարի համար Ի՞նչն է խանգարում հրապարակել նահատակների ու անհետ կորածների ցանկը՝ անուն առ անուն. «Փաստ»