Ե՞րբ են արգելված կանխիկ վճարումները. ի՞նչ պետք է իմանաք

Սեղմեք ԱՅՍՏԵՂ, լրացրեք օնլայն հայտը և մոռացեք հոսանքի վարձի մասին 

«Անկանխիկ գործառնությունների մասին» ՀՀ օրենքը սահմանում է հստակ պարտադիր դեպքեր, երբ անհատ ձեռնարկատերերի, նոտարների, փաստաբանների և կազմակերպությունների կողմից գործարքներն պետք է իրականացվեն ոչ թե կանխիկ, այլ՝ բանկային կամ այլ անկանխիկ եղանակներով։

Սկսած 2022 թվականի հուլիսի 1-ից, եթե անհատ ձեռնարկատերը կամ կազմակերպությունը իրականացնում է 300,000 դրամից բարձր արժողությամբ ապրանքների կամ գույքի վաճառք, օգտագործում, ծառայությունների մատուցում, աշխատանքների իրականացում, պասիվ եկամուտների վճարում կամ փոխառությունների տրամադրում եւ դրանց կողմերից մեկը ֆիզիկական անձ է, այդ վճարումները պետք է կատարվեն միայն անկանխիկ ձեւով։ Բացառություն են կազմում օտարերկրյա քաղաքացիների եւ քաղաքացիություն չունեցող անձանց կողմից իրականացվող նիշված գնման որոշ դեպքեր, երբ գործում է ԱԱՀ-ի վերադարձի հատուկ կարգը։

Եթե գործարքը կատարվում է օտարերկրյա կազմակերպության և Հայաստանի Հանրապետության սուբյեկտների միջև, և վճարումը կատարվում է ՀՀ տարածքում, այն նույնպես պետք է իրականացվի անկանխիկ։ Նույնը վերաբերում է ՀՀ տարածքում իրականացվող ցանկացած գործարքի, երբ կողմերն են անհատ ձեռնարկատերերը, կազմակերպությունները, նոտարները կամ փաստաբանները։

Փաստաբանական և խորհրդատվական ծառայությունների, ինչպես նաեւ նոտարական ծառայությունների դիմաց վճարումները ևս նախատեսված են իրականացնելու միայն անկանխիկ եղանակով։ Նոտարական պետական տուրքն էլ գանձվում է նույն կարգով, եթե օրենքով այլ բան սահմանված չէ։

Բանկերն ու վարկային կազմակերպությունները վարկերն ու փոխառությունները տրամադրում են բացառապես անկանխիկ։ Վարկերի մարումներն ու ավանդների վերադարձը որոշ դեպքերում կարող են լինել կանխիկ՝ օրենքով կամ պայմանագրով նախատեսված կարգով, սակայն փոխառությունները մարվում են միայն անկանխիկ։

Գրավատների տրամադրած վարկերը փուլային են անցում կատարել ամբողջությամբ անկանխիկ տրամադրման.

• 2022-ի հուլիսի 1-ից՝ 80,000 դրամից բարձր,
• 2023-ի հունվարի 1-ից՝ 50,000 դրամից բարձր,
• 2024-ի հունվարի 1-ից՝ 20,000 դրամից բարձր գումարների դեպքում։

Օրենքը կարևոր սահմանափակում եւս ունի. կազմակերպությունները, անհատ ձեռնարկատերերը, նոտարներն ու փաստաբանները չեն կարող անկանխիկ գործարքներում առաջարկել կամ ստանալ ավելի բարձր գին, քան կանխիկ գործարքներում։

Միևնույն ժամանակ, Կենտրոնական բանկին տրված է իրավունք սահմանել անկանխիկ գործառնությունների միջնորդավճարների հնարավոր սահմանաչափերը եւ դրանց կիրառման կարգը։

Ինչ վերաբերում է ֆիզիկական անձանց միջև անկանխիկ ձևով գործարքների իրականացմանը, ապա սկսած 2022 թվականի հուլիսի 1-ից, եթե ֆիզիկական անձանց միջև իրականացվում է այնպիսի գործարք, որի արդյունքում ծագող իրավունքները պարտադիր ենթակա են պետական գրանցման, և այդ գործարքի գումարը գերազանցում է 500,000 դրամը, վճարումը և դրա ստացումը պետք է իրականացվեն միայն անկանխիկ ձևով։

Նույնական պարտադիր անկանխիկ է նաև ֆիզիկական անձանց միջև իրականացվող 300,000 դրամը գերազանցող փոխառությունների տրամադրումը և ստացումը։ Միևնույն ժամանակ, եթե այլ օրենքներով սահմանված են ավելի ցածր սահմանաչափեր, գործում են հենց այդ սահմանված կարգերը։ Այս քաղաքականությունը ընդլայնվել է նաև հաջորդ փուլում․ 2023 թվականի հուլիսի 1-ից, ֆիզիկական անձանց միջև իրականացվող 300,000 դրամը գերազանցող ցանկացած գործարքի դիմաց վճարումները և դրանց ստացումները Հայաստանի Հանրապետության տարածքում պետք է կատարվեն անկանխիկ՝ անկախ գործարքի բնույթից։

Հետևեք մեզ՝ այստեղ