Երևան, 29.Ապրիլ.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Գրանցվել է պատմության մեջ ամենաերկարատև գամմա-բռնկումը. Յոթ ժամ՝ վայրկյանների փոխարեն

ՀԱՆՐԱՀԱՅՏ ՄՈԼՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

Սեղմեք ԱՅՍՏԵՂ, լրացրեք օնլայն հայտը և մոռացեք հոսանքի վարձի մասին 

Չեփել Հիլլի Հյուսիսային Կարոլինայի համալսարանի աստղագետների միջազգային թիմը հայտարարել է դիտարկումների ողջ պատմության ընթացքում ամենաերկարատև գամմա-բռնկման հայտնաբերման մասին. GRB 250702B-ն տևել է գրեթե յոթ ժամ։ Սովորաբար նման պայթյունները տևում են մի քանի վայրկյանից մինչև րոպե, ուստի նոր օբյեկտը գիտնականներին շփոթության մեջ է գցել և ստիպել վերանայել ամենահզոր տիեզերական աղետների մոդելները։ Աշխատանքը հրապարակվել է The Astrophysical Journal Letters ամսագրում։

Յոթ ժամ լույս՝ մահացող գալակտիկայից

Գամմա-բռնկումները էներգիայի կարճատև արտանետումներ են, որոնք հավասար են միլիարդավոր գերնորերի պայթյունին։ Դրանց աղբյուրներն են. գերզանգվածային աստղերի կոլապսը կամ նեյտրոնային աստղերի/սև խոռոչների միաձուլումը։ -ն սկսվել է 2025 թվականի հուլիսի 2-ին և սովորական վայրկյանների կամ րոպեների փոխարեն ճառագայթել է գրեթե յոթ ժամ։

Տիեզերական աստղադիտարանների (SwiftFermi) կողմից հայտնաբերումից հետո թիմը դիտարկումներ է անցկացրել խոշորագույն ցամաքային աստղադիտակներով և հայտնաբերել մարող լույսը հեռավոր, խիստ փոշոտ գալակտիկայում։ Հենց այնտեղ էլ տեղի է ունեցել պայթյունը։

Հետազոտության առաջատար հեղինակ Ջոնաթան Քարնիի խոսքերով, բռնկումը «չի տեղավորվում գոյություն ունեցող մոդելներից որևէ մեկում»։ Ենթադրությունների թվում են.

  • Արտասովոր զանգվածային աստղի կոլապս;
  • Էկզոտիկ կոմպակտ օբյեկտների միաձուլում;
  • Աստղի ոչնչացում միջանկյալ զանգվածի սև խոռոչի կողմից։

Առայժմ տվյալները բավարար չեն մեկ տարբերակ ընտրելու համար։

Ինչու՞ է սա կարևոր գիտության համար

Նման գերերկար բռնկումները հազվագյուտ հնարավորություն են՝ նայելու ծայրահեղ պայմանների մեջ, որտեղ խտությունը համեմատելի է ատոմի միջուկի հետ, իսկ գրավիտացիան խեղաթյուրում է տարածություն-ժամանակը։ Բացի այդ, գամմա-բռնկումները ծանր տարրեր են տարածում գալակտիկաներում. առանց դրանց չէին լինի մոլորակներն ու, ի վերջո, մենք ինքներս։

-ն արդեն հայտարարվել է նոր չափանիշ. բոլոր ապագա գերերկար բռնկումները կհամեմատվեն հենց դրա հետ, որպեսզի հասկանան, թե արդյոք այն եզակի է, թե բացում է տիեզերական աղետների մի ամբողջ նոր դաս։

Կարճ ասած

2025 թվականի հուլիսի 2-ին գրանցվել է  գամմա-բռնկումը, որը տևել է գրեթե յոթ ժամ՝ տասնյակ անգամ ավելի երկար, քան սովորականները։ Այն չի տեղավորվում գոյություն ունեցող մոդելներում և կարող է մատնանշել տիեզերական պայթյունների նոր տեսակ։ Սա հազվագյուտ հնարավորություն է՝ ուսումնասիրելու ծայրահեղ ֆիզիկան և Ծանր տարրերի տարածումը Տիեզերքում։

Հետևեք մեզ՝ այստեղ

Կլիմայական մարտահրավերներ և լուծումներ. Հայաստանի նախաձեռնությամբ քննարկում է անցկացվել ՄԱԿ-ում Թրամփը քննադատել է Մերցին Իրանի նկատմամբ իր դիրքորոշման համար Իտալիան կարող է զրկվել Եվրո-2032-ից, իսկ ակումբները՝ վտարվել եվրագավաթներից Հայրը 1 ժամ մալուխներով հոսանքահարել է դստերը. առանձնակի դաժանությամբ դեպք Մասիսում Էլեն Սաֆարյանի և սիրելիի նոր ֆոտոշարքը Գազ չի լինելու. հասցեներ Բանգլադեշի երեք քաղաքացի փորձել են ապօրինի հատել ՀՀ պետական սահմանը. դատարանը հրապարակել է վճիռը Օդի ջերմաստիճանը կնվազի, ապա կբարձրանա 5-9 աստիճանով․ եղանակն՝ առաջիկա օրերին ԵՄ-ից ողջունել են Գյումրի-Կարս երկաթուղու շահագործման հանձնման ՀՀ-Թուրքիա նիստը Պակիստանի բանակը վերսկսել է Աֆղանստանի գնդակոծումը. ԶԼՄ-ներ Ապրիլի 29-ին և 30-ին լույս չի լինելու․ հասցեներ «Կապույտ անձնագրերը» ուժի մեջ են լինելու մինչև դրանց վավերականության ժամկետի ավարտը. Միգրացիայի և քաղաքացիության ծառայության պետ Արթուր Ավանեսյանի բացակայության մասին, բայց ապօրինի, քաղաքական կալանքի առկայության մասին. Արամ ՎարդևանյանԴՕԿ կուսակցության շտաբի պետը՝ առաջիկա ընտրությունների, ինչպես նաև այն մասին, թե ինչու են իրենց քաղաքական ուժն ու գեներալ Արշակ Կարապետյանի ղեկավարած ուժը միավորվել այս պայքարուԻրանի վեց խոշորագույն օդանավակայան վերսկսել է բնականոն գործունեությունը «Իմ երաժշտությունը խաղաղության, սիրո և փոխըմբռնման մասին է». Գարի Քյոսայան Գեղագիտության ազգային կենտրոնում բացվել է Վրեժ Քասունու «Նստվածք» խորագրով ցուցահանդեսը, որի գլխավոր կերպարը ագռավն է Ջուր հավաքեք․ ջուր չի լինելու Հայտնի է Արման Ծառուկյանի առաջիկա գոտեմարտի օրը «Համահայկական ճակատ» շարժման անդամ Ռուզաննա Ստեփանյանի բարձրացրած հարցերին Արսեն Թորոսյանը չկարողացավ հստակ պատասխանել և ճողոպրեց Սպիտակ տնից, Թեհրանից կամ տարածաշրջանից ցանկացած հայտարարություն միայն բարձրացնում է նավթի գները․ Սերբիայի նախագահ Ռուսաստանում ահաբեկչական uպառնալիքների ռիսկը մեծանում է․ Պուտին Հրազդան կամրջի տակ հայտնաբերվել է երիտասարդ տղայի մարմին Բյուրեղավանում աղիքային վարակիչ հիվանդության դեպքի առթիվ նախաձեռնվել է վարույթ «Վանաձոր» ՔԿՀ-ի տարածք ներնետված փաթեթներում հայտնաբերվել են մեծ թվով բջջային հեռախոսներ Ինչպե՞ս վերաբանակցել խաղաղության պայմանագիրը առանց նոր պատերազմի վտանգի. Էդմոն ՄարուքյանՌուսաստանում պահվող մոլդովացի երկու գերի ազատ է արձակվել փոխանակման շրջանակում Ադրբեջանցի վանդալները վնաuել են օկnւպացված Մարտունիի Սուրբ Ներսես Մեծ եկեղեցու գմբեթի խաչը ՆԳՆ շրջիկ գրասենյակները ծառայություններ կմատուցեն Վայոց Ձորում և Լոռիում Մահացել է Էլինար Վարդանյանի մայրը Հինգ հարց հաջորդ վարչապետ Սամվել Կարապետյանին. ի՞նչ կանի նա 1 դրամ աշխատավարձովՄաշտոցի համայնքային ոստիկանները բացահայտեցին ավտոհայելու ապակիների գողությունները Էստոնիա-Հայաստան խորհրդարանական բարեկամական խմբի պատվիրակությունն այցելել է Ծիծեռնակաբերդի հուշահամալիր ԱՄՆ-ի հետ պшտերազմը դեռ չի ավարտվել․ իրանական բանակի ներկայացուցիչ Այդպես նա չի հաղթի ո՛չ Թոփուրիային, ո՛չ էլ Մախաչևին․ Շարա Բուլետի մարզիչը՝ Արման Ծառուկյանի մասին Այժմ Իրանում գործում է վեց օդանավակայան. IRNA Հայաստանի անվտանգության երաշխավորը իր զինված ուժերն են. Արշակ ԿարապետյանԵվրոպայի Մ-17 առաջնություն. Հայաստանի հավաքականը հաղթեց Լիխտենշտայնի ընտրանուն Բահրեյնում 5 մարդ է դատապարտել ցմահ ազատազրկման՝ Իրանի օգտին «թշնամական գործողություններ» նախապատրաստելու համար Նախագիծ՝ կացարանով ապահովման խնդիր ունեցող ընտանիքների համար․ ԱՍՀՆ Ստեփանակերտի Մայր Տաճարը ոչնչացվեց, ասացին՝ քայլ չենք ձեռնարկի․ ազգային ամոթ է․ Ավետիք Չալաբյան«BMW»-ն Մյասնիկյան պողոտայում բախվել է բազալտե եզրաքարին և գլխիվայր շրջվել Երկրաշարժ` Հայաստանում Ադրբեջանական բենզին են ներկրում, կօգտվե՞ք. հարցումԻ՞նչ կասեք Փաշինյանին, եթե հանդիպեք, կամ ձեր դիմաց դուրս գա․ հարցում Աղքատությունն ու՞մ պատճատով է, արդյո՞ք Դուք եք դրա մեղավորը. հարցում Շատինում «Ձեր հարազատը վտանգի մեջ է»․ IDBank-ը զգուշացնում է հեռախոսային շանտաժի ագրեսիվ ալիքի մասին Կինը երեք անգամ փորձել է սպանել նախկին զուգընկերոջը, սակայն դա նրան չի հաջողվելԲՀԿ-ն ներկայացնում է նախընտրական ծրագրի հիմնադրույթները. ուղիղ Ռուսաստանը զգուշացնում է «մոլդովական սցենարի» մասին