Երևան, 24.Հունվար.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Աղվան Ավագյան․ Արհեստական բանականության նորարարական ինտեգրումը Հայաստանի հյուրընկալության ոլորտում. բազմակողմանի վերլուծություն

ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ

Հյուրընկալության ոլորտը, ինչպես ամբողջ աշխարհում, այնպես էլ Հայաստանում, վերաիմաստավորվում է թվային տեխնոլոգիաների միջոցով: ԱԲ-ն, որը ներառում է մեքենայական ուսուցում, բնական լեզվի մշակում, համակարգչային տեսողություն և ռոբոտաշինություն, առաջարկում է աննախադեպ հնարավորություններ աճի և տարբերակման համար: Քանի որ Հայաստանը ձգտում է բարելավել իր զբոսաշրջային գրավչությունը և սպասարկման չափանիշները, արհեստական բանականության վրա հիմնված լուծումների ներդրումը դառնում է անհրաժեշտություն՝ ժամանակակից շուկայի պահանջարկներին և միջազգային մրցակցությանը բավարարելու համար։

Արհեստական բանականության ներկայիս վիճակը հյուրընկալության ոլորտում Համաշխարհային հյուրընկալության ոլորտը ակտիվորեն ներդնում է արհեստական բանականություն՝ սկսած հյուրերի ավտոմատ գրանցումից մինչև անհատականացված մարքեթինգ և կանխատեսողական վերլուծություն:

Հայաստանում վաղ շրջանի օրինակներից են Երևանի բարձրակարգ հյուրանոցները, որոնք առաջարկում են արհեստական բանականությամբ աշխատող կոնսիերժ ծառայություններ, չաթբոտներ ամրագրումների և հաճախորդների աջակցության համար, ինչպես նաև տվյալների վրա հիմնված գնագոյացման ռազմավարություններ:

Տեղական տուրիստական գործակալությունները սկսել են ներդնել արհեստական բանականությամբ աշխատող առաջարկությունների համակարգեր՝ միջազգային հյուրերի համար տուրերը անհատականացնելու համար։

Հյուրընկալության ոլորտում գլոբալ արհեստական բանականության կիրառությունների օրինակներից են՝

• Չաթբոտներ և վիրտուալ օգնականներ՝ 24/7 հաղորդակցության և բազմալեզու աջակցության ապահովում,

• Կանխատեսողական վերլուծություններ՝ պահանջարկի կանխատեսում, անձնակազմի օպտիմալացում, գործառնական ծախսերի կրճատում;

• Անհատականացված մարքեթինգ՝ հաճախորդների տվյալների օգտագործում՝ առաջարկները հարմարեցնելու և հավատարմություն ձևավորելու համար: 

Մինչդեռ Հայաստանը հետ է մնում առաջատար զբոսաշրջային ուղղություններից արհեստական բանականության ներդրման հարցում, վերջին կառավարության նախաձեռնությունները և պետական-մասնավոր գործընկերությունները ցույց են տալիս թվային նորարարության մեջ ներդրումներ կատարելու պատրաստակամություն:

Հնարավորություններ Հայաստանի հյուրընկալության ոլորտի համար Արհեստական բանականության ինտեգրումը հայկական հյուրընկալության ոլորտում առաջարկում է հետևյալ առավելությունները. • Բարելավված հաճախորդների փորձառություն. Արհեստական բանականությունը կարող է հարմարեցնել ծառայությունները հյուրերի նախասիրություններին, կանխատեսել նրանց կարիքները և ապահովել անհատականացված սպասարկում:

Սենյակների ավտոմատացումը և ինտելեկտուալ օգնականները կարող են բարելավել հաճախորդների գոհունակությունը և տարբերակել հայկական հյուրանոցները մրցակիցներից [6]:

• Գործառնական արդյունավետություն. Առօրյա գործընթացների ավտոմատացումը (օրինակ՝ գրանցում, հաշվառում, սենյակային սպասարկման հարցումներ) նվազեցնում է աշխատուժի ծախսերը և նվազագույնի է հասցնում սխալները՝ թույլ տալով աշխատակիցներին կենտրոնանալ բարձր արժեք ունեցող ծառայությունների վրա [7]:

• Վերլուծություն և որոշումների կայացում. Արհեստական բանականության գործիքները օգնում են կառավարիչներին կայացնել տեղեկացված որոշումներ գնագոյացման, պաշարների կառավարման և մարքեթինգի վերաբերյալ՝ մեծացնելով շահութաբերությունը [8]:

• Անվտանգություն. Արհեստական բանականությամբ աշխատող համակարգերը (տեսահսկողություն, անոմալիաների հայտնաբերում, կանխատեսողական սպասարկում) բարելավում են հյուրերի անվտանգությունը և նվազեցնում ռիսկերը [9]: Ռազմավարական ինտեգրման մարտահրավերներ Առավելություններից անկախ, հայկական հյուրընկալության ոլորտը բախվում է մի շարք մարտահրավերների արհեստական բանականության ներդրման հարցում. 

• Սահմանափակ ռեսուրսներ

ՓՄՁ-ները կարող են չունենալ կապիտալ, տեխնիկական փորձագիտություն և թվային ենթակառուցվածքներ [10]:

• Աշխատուժի պատրաստվածություն. Անհրաժեշտ է վերապատրաստել աշխատակիցներին և հաղթահարել ավտոմատացման նկատմամբ դիմադրությունը: Թվային գրագիտության մեջ ներդրումներ կատարելը կարևոր է[11]:

• Տվյալների գաղտնիություն. Հյուրերի անձնական տվյալների հավաքագրումը և մշակումը մտահոգություններ է առաջացնում գաղտնիության վերաբերյալ: GDPR-ի և այլ կանոնակարգերի պահպանումը պարտադիր է[12]:

• Տեղայնացում. Արհեստական բանականության տեխնոլոգիաները պետք է հարմարեցվեն հայերեն լեզվին և մշակութային համատեքստին՝ առավելագույն ազդեցության և օգտագործողի ընդունվածության հասնելու համար[13]:

Ռազմավարական ուղիներ Հանրապետության հյուրընկալության ոլորտում արհեստական բանականության հաջող ներդրման համար անհրաժեշտ է բազմակողմանի մոտեցում.

• Կառավարության աջակցություն. հարկային խթանները, դրամաշնորհները և հստակ կանոնակարգերը խրախուսում են արհեստական բանականության և թվային ենթակառուցվածքների մեջ ներդրումները[14].

• Արդյունաբերական համագործակցություն. հյուրանոցների, տեխնոլոգիական ստարտափների և համալսարանների միջև գործընկերությունները նպաստում են տեղական լուծումների և նորարարությունների զարգացմանը[15].

• Փորձնական ծրագրեր. ընտրված վայրերում արհեստական բանականության կիրառությունների փորձարկումը թույլ է տալիս կատարելագործել մոտեցումները և վստահություն ձևավորել ոլորտում[16].

• Շարունակական ուսուցում. կանոնավոր վերապատրաստման և հավաստագրման ծրագրերը ապահովում են, որ անձնակազմը պատրաստ է արդյունավետորեն օգտագործել արհեստական բանականության տեխնոլոգիաները [17].

Եզրակացություն Արհեստական բանականության ռազմավարական ինտեգրումը Հայաստանի հյուրընկալության ոլորտում զգալի հնարավորություններ է ընձեռում հյուրերի գոհունակությունը, գործառնական արդյունավետությունը և գլոբալ մրցունակությունը բարելավելու համար:

Չնայած առկա խոչընդոտներին՝ ռեսուրսների պակասին, անձնակազմի հետ կապված մարտահրավերներին և տվյալների գաղտնիության հարցերին, կառավարության նախաձեռնողական քաղաքականությունը, միջոլորտային համագործակցությունը և թվային գրագիտության աճը կարող են թույլ տալ հայկական հյուրանոցներին և զբոսաշրջային ընկերություններին ծաղկել արհեստական բանականության դարաշրջանում:

Հղումներ

[1] Deloitte. (2019). «Արհեստական բանականությամբ աշխատող հյուրընկալություն. Վերաիմաստավորելով սպասարկումը թվային դարաշրջանում»։

[2] IBM. (2022). «Չաթբոտներ հյուրընկալության մեջ. Հյուրերի փորձի բարելավում»։

[3] McKinsey & Company. (2020). «Արհեստական բանականության ներուժը ճանապարհորդության և զբոսաշրջության մեջ»։

[4] Adobe. (2023). «Անհատականացում և արհեստական բանականություն հյուրընկալության մարքեթինգում»։

[5] Հայաստանի կառավարություն. (2024). «Թվային Հայաստան. Ազգային ռազմավարություն նորարարության համար»։

[6] HospitalityNet. (2023). «Խելացի հյուրանոցներ և արհեստական բանականություն. Հյուրերի փորձի նոր դարաշրջան»։

[7] PwC. (2018). «Ավտոմատացման ազդեցությունը հյուրընկալության ոլորտի աշխատատեղերի վրա»։

[8] Google Hospitality Insights. (2022). «Վերլուծական որոշումների կայացում հյուրանոցներում»։

[9] Microsoft. (2021). «Արհեստական բանականությունը հյուրընկալության ոլորտում անվտանգության համար»։

[10] Վերակառուցման և զարգացման եվրոպական բանկ։ (2023)։ «ՓՄՁ-ներ և թվային փոխակերպում. հայկական դեպքը»։

[11] LinkedIn Learning։ (2021)։ «Հմտությունների բարձրացում ապագայի համար. հյուրընկալության ոլորտի նախապատրաստում արհեստական բանականությանը»։

[12] Եվրոպական հանձնաժողով։ (2022)։ «Հյուրընկալության ոլորտի բիզնեսների համար GDPR ուղեցույցներ»։

[13] Արհեստական բանականությունը Հայաստանում նախաձեռնություն։ (2024)։ «Տեխնոլոգիաների տեղայնացում. հայերեն լեզվի արհեստական բանականություն»։

[14] ՄԱԿ-ի զարգացման ծրագիր։ (2023)։ «Քաղաքականության խթաններ թվային նորարարության համար»։

[15] Երևանի պետական համալսարան։ (2022)։ «Ակադեմիա-արդյունաբերություն համագործակցության խթանում արհեստական բանականության նորարարության համար»։

[16] Accenture։ (2023)։ «Արհեստական բանականության լուծումների փորձնական փորձարկում հյուրընկալության ոլորտում»։

[17] Coursera։ (2022)։ «Թվային գրագիտության դասընթացներ հյուրընկալության ոլորտի մասնագետների համար»։

Հեղինակ՝ Աղվան Ավագյան

ՀՖՖ-ի պատասխանն ՈւԵՖԱ-ին՝ Հայաստան-Ուկրաինա խաղում գրանցված միջադեպի վերաբերյալ Ընդդիմադիր լինելը բավարար չէ․ անհրաժեշտ են հստակ համակարգային փոփոխություններ․ Ավետիք ՉալաբյանՀայտնի է 2025թ․ 1000 խոշոր հարկատուների ցանկը. ԶՊՄԿ-ն առաջին եռյակում է Ես հայտարարում եմ, որ ունենք հստակ գործողությունների պլան, որի շնորհիվ հնարավոր է ընդամենը 1 տարում թոշակները դարձնել 150.000 դրամ. Նաիրի ՍարգսյանԵրբ պատգամավորին ստիպված ես օրենք բացատրել. Գոհար ՂումաշյանԱդրբեջանը մտնում է Հայաստան ոչ թե զենքով, այլ բենզինով և այլ ապրանքներով․ Արմեն ՄանվելյանԻ՞նչ էր Սոլովյովի «ուզածը». Էդմոն ՄարուքյանԻ՞նչ է կատարվել Հայաստան-Ուկրաինա խաղի կուլիսներում 5-րդ քայլը դեպի Ուժեղ Հայաստան. Շիրազ ՄանուկյանցԱդրբեջանը կարող է թիրախավորել և վերահսկել Հայաստանի ջրային ռեսուրսները․ Ավետիք ՔերոբյանՔո կյանքում ամենինչն է դեղին, բայց ժողովուրդը մյուս գույներն էլ է տեսնում. Արշակ ԿարապետյանՍամվել Կարապետյանի հայրենիքը Հայաստանն է, Հայաստանի շահերը Սամվել Կարապետյանի համար առաջնային են․ Նարեկ Կարապետյան (տեսանյութ) «Ամեն ինչ ծխի մեջ էր». մարզիչը փրկել է տղային այրվող մեքենայիցՄեկ հնարավորություն ունի Հայաստանը 2026-ին. Արսեն ՎարդանյանԻնչո՞ւ եք սուգը դիտավորյալ սեղմում բանակի հաղթական տոնի կողքին. Աննա Ղուկասյան Նախկինում իրենց «հայրենիքի պաշտպան» հռչակածներն այսօր լուռ նստած են աթոռներին․ Ցոլակ ԱկոպյանՎերջին արցախցիներին վտարեցի՞ն Ստեփանակերտից Ինչպես ավտոլվացման կայանը շարժիչային խոտհնձիչ ստեղծելու միտք տվեց. «Փաստ»Վթար. երկար ժամանակ ջուր չի լինի ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (24 ՀՈՒՆՎԱՐԻ).Ինքնաթիռի վթար, ահաբեկչական գործողություն, միկրոշրջանի հրետակոծություն. «Փաստ»Հայ վիրտուոզները․ տաղանդի ճանապարհը դեպի մեծ բեմԽայտառակություն էր, երբ Հայաստանը ներկայացնող թիվ մեկ պաշտոնատար անձը շնորհակալություն հայտնեց հայ ժողովրդի թիվ մեկ ախոյանին ու մարդասպանին. Արմեն ԱշոտյանԵրբ ընտանիքն է պահում ազգը, իսկ պետությունը մոռանում է «խոստովանությունը». «Փաստ»Դիտորդներին ճնշելու են. Փաշինյանի նոր մտահղացումը Թրամփի երկիմաստ գրառումը. Զենք՝ Ադրբեջանին, էներգիա՝ Հայաստանին Որևէ առաջընթաց տեսանելի չէ, իսկ ռիսկերը դեռևս մնում են. «Փաստ»Uողանքի հետևանքով 82 մարդ անհետ կորած է համարվումՓաշինյանը կատարում է ադրբեջանցի ոստիկանի գործառույթ․ Հովհաննես ԻշխանյանՈւկրաինայի օրինակը հստակ ցույց է տալիս Արևմուտքի հետ բարեկամության արդյունքը. «Փաստ»Քննչական կոմիտեն պետք է գործադիր իշխանությունից անկախ լինի․ Ավետիք ՉալաբյանՏարադրամի փոխարժեքները հունվարի 24-ին Նովոանենկայի շրջանային հիվանդանոցը տարեկան կխնայի մոտ 800,000 լեյ շնորհիվ արևային էներգիայի«Մինչև հիմա չենք համակերպվում, տղայիս կարոտից խելագարվում եմ». կրտսեր սերժանտ Դավիթ Ներսիսյանն անմահացել է 2022 թ. սեպտեմբերի 14-ին Իշխանասարում. «Փաստ»Ընտրական վերահսկողության նոր կանոնները՝ ժողովրդավարության նահանջի՞ հաշվինՍոցիալական «անապատացման», ներքին ճգնաժամերի անդառնալի հետևանքների վտանգները. «Փաստ»«Հանուն հիշողության և կեղծ օրակարգի դեմ»Անընդհատ «լավն է» ասելով՝ իսկապես լավն է դառնո՞ւմ. «Փաստ»Իշխանության պարագայում ամեն ինչ հասկանալի է, իսկ ի՞նչ կարող է անել ընդդիմությունը. «Փաստ»Առավոտյան աղոթք«Այս իշխանությունը ոչ մի աղերս չունի հայկականության, հայ ազգի, մեր պետության շահերի հետ». «Փաստ»Այն, ինչ անում է Եկեղեցին, բխում է միայն ու միայն հայ ժողովրդի ու հայոց պետականության շահերից. «Փաստ»Մեծ ավանտյուրա. ի՞նչ է սպասվում ԱՄՆ-ի 74 տոկոս մասնաբաժնին. «Փաստ»Ո՞ւմ է ձեռնտու «բոլորին մերժելու» մոտեցումը. «Փաստ»Իշխանություններին պետք չեն ո՛չ օբյեկտիվ դիտորդներ, ո՛չ արդար ընտրություններ. «Փաստ»Facebook-ի և Gmail-ի 149 մլն օգտատերերի մուտքանուններ և ծածկագրեր են արտահոսել համացանց ԱՄՆ 14 նահանգում արտակարգ դրություն է սահմանվել` ձնաբքի հավանականության պատճառով Գորիսի տարածաշրջանում՝ Լծեն-Տաթև, Շինուհայր-Հարժիս, ուժգին քամի է և բուք Արմանի մասնակցությամբ մի քանի միջադեպ է եղել. նա տիտղոսի համար պայքшրելու հնարավորություն ուներ․ UFC-ի նախագահը պատասխանել է Ծառուկյանին Աֆրիկայի հարավում տեղի ունեցած ջրհեղեղների հետևանքով զոհվել է առնվազն 159 մարդ Ֆրանսիայի Ազգային ժողովը մերժել է կառավարությանն անվստահություն հայտնելու երկրորդ բանաձևը