Երևան, 01.Հունիս.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Արցախյան երկրորդ պատերազմը ռուսահայի աչքերով. «Ես հավատում էի մի Հայաստանի, որը գոյություն չունի»

ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ

Սեղմեք ԱՅՍՏԵՂ, լրացրեք օնլայն հայտը և մոռացեք հոսանքի վարձի մասին

Ես հավատում էի մի Հայաստանի, որը գոյություն չունի։ Այն իրականում գոյություն չունի, գրում է իր գրքում Կոլյա Ստեփանյանը, ով վերապրել է 44-օրյա պատերազմն Արցախում։

2019 թվականին Կոլյան Ռուսաստանից տեղափոխվեց Հայաստան, մեկ տարի անց՝ պատերազմի սկսվելուց մի քանի ամիս առաջ, նա կամավոր մեկնեց ծառայելու բանակում։ Սեպտեմբերին Կոլյան, ինչպես մյուս զորակոչիկները, մեկնեց ռազմաճակատ, և երկու շաբաթ անց իր զինակից ընկերների հետ հայտնվեց թշնամու շրջապափակման մեջ։ Պատերազմում անցկացրած 70 օրերի ընթացքում նա բախվեց դավաճանության, սովի, գոյատևելու անընդհատ փորձերի և կորցրեց երկու ոտքերը։ Այնուամենայնիվ, այս ամենից անկախ, իր «Որտեղ» գրքում նրան հաջողվել է պահպանել դրականության նոտաները՝ չնայած իր ապրած ամեն ինչին։ Սա մի գիրք է, որը գրել է մի սովորական մարդ, ով ճակատագրի բերումով հայտնվել է ծայրահեղ իրավիճակում։

 
 
 
 
 
Посмотреть эту публикацию в Instagram

Публикация от Издательство Individuum (@individuum_books)

 

Ինչ-որ պահի, տեքստը կարդալիս, սկսում ես ժպտալ, երբեմն արցունքներ են գալիս աչքերիդ, բայց ամենակարևորը՝ դա ստիպում է մտածել Հայաստանի ապագայի մասին։

Կոլյան խոստովանում է, որ մի քանի ամսվա զինվորական ծառայության ընթացքում ինքը ոչինչ չի սովորել, բացի մարտի ժամանակ քայլելուց, և նույնիսկ չգիտեր, թե ինչպես ճիշտ կրակել։ Նրա կարծիքով, պատերազմի անհաջող ելքի պատճառներից մեկը մեր բանակի անմխիթար վիճակն է։

Երբ նա եկավ Հայաստան, շատերը նրան անընդհատ ասում էին, որ կամավոր բանակ գնալը խելագարություն է։ Ինչի նկատմամբ գլխավոր հերոսը բացահայտորեն զայրացած է.

 
 
 
 
 
Посмотреть эту публикацию в Instagram

Публикация от Коля Степанян (@koka.stepanyan)

 

«Իսկ Հայաստանը՞։ Մեր թշնամիներից բացի ո՞ւմ է պետք։ Շատերը կասեն՝ «ինչ սարսափելի խոսքեր են։ Իհարկե՛, այո՛։ Իհարկե՛, մենք սիրում ենք Հայաստանը, բայց ուզում ենք ապրել ուրիշ տեղ։ Սիրում ենք, բայց չենք զոհաբերի հարմարավետությունը»։ Ի՞նչ սեր է դա։

Թեև ցավալի է խոստովանել, ես հավատում էի մի Հայաստանի, որը գոյություն չունի։ Այն իրականում գոյություն չունի։ Այն գոյություն ունի իմ և մի քանի երազողների մեջ»,-նշում է հեղինակը։

Չնայած այն ամենին, ինչի միջով ստիպված էր անցնել, Կոլյան չի զղջում իր ընտրության համար՝ նշելով, որ Հայաստան վերադառնալը և բանակում ծառայելը ճիշտ որոշում էր։

Նրա ոգու ուժն ու կյանքի սերը օգնեցին նրան հաշտվել ոտքերի կորստի հետ։ Կոլյան նույնիսկ վստահեցնում է, որ ոտքերի կորուստը իրեն որևէ անհարմարություն չի պատճառում, նրան, նույնիսկ, դուր է գալիս շորտեր հագնել ամռանը։

Միլենա Սարգսյան

Հետևեք մեզ՝ այստեղ

Անկում տարադրամի շուկայում․ փոխարժեքն՝ այսօր Հրդեհ` Մեծ Մանթաշ գյուղում Սուրբ Էջմիածնում հավատացյալների առջև ցուցադրվեցին քրիստոնեական սրբազան մասունքներըՆեթանյահուն ազգային անվտանգության նոր խորհրդական է նշանակել «Arrow 3» ՀՕՊ համակարգը ստեղծողինԱմառային արձակուրդներն սկսվում են. ԿԳՄՍ նախարարի առաջարկը սովորողներին «Միջանցքների պատերազմ». Իրանը հայտնել է տրանսպորտային ենթակառուցվածքի ավելի քան 50 օբյեկտի վնասման մասինՄեծ Մանթաշ գյուղում տուն է այրվել. բնակիչը մահացած է հայտնաբերվել Բարև, «Ռեա՞լ»․ Լեաուն պաշտոնապես հայտարարել է «Միլանից» հեռանալու մասին Տվեք մեզ մանդատ՝ դադարեցնելու գզվռտոցը. Էդմոն ՄարուքյանԱՄՆ-ի Նյուարք քաղաքում միգրացիոն կենտրոնի մոտ անկարգություններ են բռնկվել․ սահմանվել է պարետային ժամԻրանի ԻՀՊԿ-ն հայտնել է Արևմտյան Ադրբեջան նահանգում հետախուզական սարքավորումների խմբաքանակի առգրավման մասինԻրանը ԱՄՆ-ի և Իսրայելի հարվածներից հետո արդեն վերականգնել է հրթիռային թունելների մեծ մասի մուտքերը. CNNՄեր գլխավոր նպատակը ժողովրդի համախմբումն է․ Սամվել ԿարապետյանԱՄՆ-ի նախկին փոխնախագահ Փենսը Թրամփին մեղադրել է պահպանողական սկզբունքներից հեռանալու մեջՈւժեղ ավտերթ Գավառում և հարակից գյուղերում․ Աշոտ ՄարկոսյանՀունիսի 3-ին մեծ հանրահավաք․ եկեք ցույց տանք մեր ուժը․ Սամվել ԿարապետյանՀայ ժողովուրդը պետք է զգույշ լինի․ Ալեքսանդր ԼուկաշենկոԺողովուրդ ջան հունիսի 3-ին, 19:00, Հանրապետության հրապարակ՝ մեծ հանրահավաք ունենանք․ Արամ ՎարդևանյանՄԵր պետությունը չունի էլիտա․ ԿարապետյանԼարսը բաց է ԱՄՆ-ն ևս մեկ հարված է հասցրել Խաղաղ օվկիանոսում թմրանյութերի ապօրինի շրջանառության համար օգտագործվող նավինՄարդիկ մեզ հետ միայն շահելու են, ոչ մի բան չեն կորցնելու․ Սամվել ԿարապետյանԳիտնականները գտել են բույս, որը կարող է դանդաղեցնել մաշկի ծերացումը Հայտնի է ՉԼ-ի 2025/26 մրցաշրջանի լավագույն ֆուտբոլիստը Էստոնիայի բնակչության ավելի քան 80%-ը աջակցում է ՆԱՏՕ-ին անդամակցությանը. ՀարցումՃապոնիան և Հարավային Կորեան 9 տարվա դադարից հետո կվերսկսեն համատեղ որոնողափրկարարական զորավարժություններըՄենք չենք տարանջատելու մարդկանց․ Սամվել Կարապետյան«Արսենալ»-ի նյարդերը տեղի տվեցին. Բերեզովսկին՝ ՉԼ-ի եզրափակչի մասին Ուժեղ Հայաստանում անձնական մեքենաների տարեկան տեխզննությունը չեղարկվելու է․ Նարեկ ԿարապետյանՆեթանյահուն Բոֆորի գրավումից և Լիբանանում գործողության ընդլայնումից հետո հայտարարել է «դրամատիկ շրջադարձի» մասինԿլուծվի Նուբարաշենի աղբավայրի հարցը․ ԿարապետյանՄյանմայում պայթյունի հետևանքով 46 մարդ է զnհվել Մեր հերոսները մեր ազգի արժանապատվությունն են․ Սամվել Կարապետյան«Բարսելոնա»-ն խորամանկ ծրագիր է մշակել Ռեշֆորդի տրանսֆերը գնելու համար Չինաստանում օգտակար հանածոների ապօրինի արդյունահանման ժամանակ տեղի ունեցած փլուզման հետևանքով 5 մարդ է զոհվելԷնքան ասեցին՝ խաղաղություն ենք բերել, վերջը բերեցին տնտեսական պատերազմ Ռուսաստանի հետՈ՞ր երկրից էր ՔՊ-ն օրը մեկ մլն ստանում, ութ միլիարդն ու չգնված զենքի բացահայտումը․ Արշակ ԿարապետյանԵվրամիությունը կարող է սառեցնել ռուսաստանյան նավթի գնի շեմի վերանայումը. BloombergԱհա, թե ինչու է մեր գյուղմթերքի արտահանումը դադարեցվել. Էդմոն ՄարուքյանՍամվել Կարապետյանի հանդիպումը երևանցիների հետԻրանի ԻՀՊԿ ռազմածովային ուժերը ներկայացրել են նոր սերնդի «Rajab 27» արագընթաց մարտական նավակըԳեներալ Կարապետյանն ասում է` «Հայ ժողովուրդը եղել է, կա և լինելու է». ՀՃԿ անդամԿադիրովի որդուն հերթական մեդալն են հանձնելՈւկրաինան IRIS-T նոր կայանք է ստացել՝ Ռուսաստանի շարունակվող հարվածների ֆոնին. ԶելենսկիՊատերազմի ընթացքում ՀԱՊԿ-ին դիմելու փաստաթուղթը պատրաստել էինք ես և Վաղարշակ Հարությունյանը․ Արշակ ԿարապետյանՀայաստանի համար գազի գինը կարող է զգալիորեն բարձրանալ. Ալեքսեյ Օվերչուկ «Ուժեղ Հայաստան» կուսակցությունը Սառնաղբյուրում է «Հայաստան» դաշինքի բազմամարդ հանրահավաքը ԵրևանումՏեխասում 8 մարդ մի քանի ժամ մնացել է ատրակցիոնի վրա Պերեսը վերջակետ է դրել Մբապեի և Վինիսիուսի անհամատեղելիության մասին խոսակցություններին