Երևան, 01.Հուլիս.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Հայաստանում քաղցկեղից մահացության թվերը չեն ավելանում, նույնիսկ նվազում են. մասնագետ

ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ

 Ինչպես ամբողջ աշխարհում, այնպես էլ Հայաստանում տարեցտարի ավելանում է քաղցկեղով հիվանդների թիվը: Դրան զուգահեռ զարգանում է ինչպես ախտորոշումը, այնպես էլ բուժման մեթոդիկան: Այս մասին «Արմենպրես»-ի մամուլի սրահում հրավիրված ասուլիսին նշեց «Նաիրի» բժշկական կենտրոնի «Թամար Ապկարյան» ուռուցքաբանության բաժանմունքի ղեկավար, ուռուցքաբան Լևոն Բադալյանը: Նրա խոսքով, եթե համե մատենք հիվանդության և մահացության գործակիցները, ապա պետք է փաստել, որ մահացության թվերը չեն ավելանում, նույնիսկ նվազում են:

«2014-2015 թվականների տվյալներով Հայաստանում տարեկան գրանցվում է քաղցկեղով հիվանդացության 8 հազարից ավելի նոր դեպք, մահացության ցուցանիշը շուրջ 5 հազար է կազմում: Ընդ որում, մահացության թվում կան մարդիկ, ովքեր նախորդ տարիներին ախտորոշված հիվանդներ են»,-ասաց Լևոն Բադալյանը:

Որպես հիվանդության հիմնական պատճառ, ուռուցքաբանը նշեց մի քանիսը: Բացասական գործոններ` կապված շրջակա միջավայրի հետ` օդ, ջուր, սնունդ: Լևոն Բադալյանը, որպես լուրջ գործոն, առանձնացրեց ծխելը:

«Ծխելը Հայաստանի համար մեծ չարիք է: Տղամարդկանց մեծ մասը, կարելի է ասել, մոլի ծխողներ են: Օրվա ընթացքում ծխում են մեկ տուփից ավելի: Դա արդեն մեծ ներգործություն է ունենում քաղցկեղի առաջացման պարագայում: Ծխելուց բացի, բացասական ազդեցություն է ունենում սթրեսը: Եթե մարդը շատ սթրեսային իրավիճակներ է ապրել, ապա նրա մոտ քաղցկեղի առաջացման հավանականության տոկոսը բարձր է լինում»,-ավելացրեց ուռուցքաբանը` նշելով, որ Հայաստանում հիմնականում տղամարդկանց շրջանում թոքի քաղցկեղն է տարածված, կանանց շրջանում` կրծքագեղձի քաղցկեղը:

«Նաիրի» բժշկական կենտրոնի «Թամար Ապկարյան» ուռուցքաբանության բաժանմունքը հիմնվել է Ֆրասնիայի առաջատար կլինիկաներից մեկում աշխատող ռեանիմատոլոգ Գևորգ Ապկարյանի ջանքերով: Անդրադառնալով այն հարցին, թե ինչո՞ւ են Հայաստանի հիվանդները ձգտում դիմել այլ երկրների կլինիկաներ, Գևորգ Ապկարյանը նշեց, որ իրենք արդեն մի քանի տարի է փորձում են այդ խնդիրը լուծել: «Նաիրի» բժշկական կենտրոնում հիմնված բաժանմունքն այժմ աշխատում է ֆրանսիացի մասնագետների հետ: Եվ յուրաքանչյուր հիվանդի հետ կապված զուգահեռաբար խորհրդակցում են ֆրանսիաց ի  իրենց գործընկերների հետ:

«Հայաստանում կան շատ լավ մասնագետներ: Արդեն շուրջ 4 տարի է «Նաիրի» բժշկական կենտրոնում գործում է ուռուցքաբանության բաժանմունքը, որն աշխատում է Ֆրանսիայի առաջատար կլինիկաների հետ: Մենք այնտեղ բժիշկներով կոնսիլիում ենք անցկացնում յուրաքանչյուր դեպքի հետ կապված: Կարող եմ ասել, որ մեր մասնագետները բավական առաջ են գնացել, և պետք է վստահել հայ մասնագետներին»,-ասաց Գևորգ Ապկարյանը:

Լևոն Բադալյանը նկատեց, որ վերջին մեկ- երկու տասնամյակում հայ բժշկի անունը վարկաբեկվել է, վստահության պակաս կա: Ըստ նրա` պետք է ընդունել դա, բայց նաև արձանագրել, որ վերջին տարիներին մեր մասնագետները կատարելագործել են բուժման մեթոդները: «Եվրոպայի հետ կապը բավական դյուրին է դարձել, Հայաստանում բարձրացել է բուժսպասարկման որակը: Մեր երկրում կան մասնագետներ, որոնք չեն զիջում Արևմուտքի երկրների մասնագետներին»,-ասաց Լևոն Բադալյանը:

Մասնագետները կարևորեցին պրոֆիլակտիկ աշխատանքները: Գևորգ Ապկարյանը նշեց, որ Ֆրանսիայում 50 տարեկանից բարձր մարդիկ պարտադիր պետք է աղիքի քաղցկեղի հետ կապված ստուգում անցնեն:  Կանայք նաև կրծքագեղձի քաղցկեղի հետ կապված ստուգումներ են անցնում:

Լևոն Բադալյանն էլ նկատեց, որ Հայաստանի բնակիչները բժիշկներին դիմելու, պրոֆիլակտիկայի առումով առաջատար դիրքերում չեն:

«Մենք բոլորս մեր օրինակով կարող ենք փաստել, որ ժամանակին դիմելու, պրոֆիլակտիկայի առումով առաջատար դիրքերում չենք: Մարդկանց մենթալիտետն այն մակարդակի չի հասել, որ աննշան գանգատի դեպքում դիմեն բժշկի: Այն ընտանիքում, որի անդամներից մեկի մոտ հայտնաբերվել է քաղցկեղ, նույնիսկ իրենք չեն գնում ստուգումների, մինչդեռ նրանք ռիսկային փուլում են: Ի դեպ, պարտադիր պետք է իրազեկել բնակչությանը, որ նախնական ախտորոշման համար մեծ ջանքեր, մեծ գումարներ անհրաժեշտ չեն: Պարզ հետազոտություններով կարելի է հայտնաբերել»,-ասաց մասնագետը:

Լևոն Բադալյանը կարևորեց այն, որ հիվանդը բուժման առաջին իսկ պահից պետք է գտնվի մեկ խմբի ուշադրության ներքո: «Եթե խոսենք այն հիվանդներից, ովքեր մեզ մոտ են բուժվել, ապա կարող ենք ասել, որ կրծքագեղձի, ձվարանի քաղցկեղի դեպքում մեզ դիմած բոլոր անձանց 90 տոկոսը լիարժեք առողջացել են: Սա գերազանց  ցուցանիշ է, դա մեր առղջապահության համար մեծ նվաճում է»,,-եզրափակեց ուռուցքաբանը:

Բելառուսի, Ղազախստանի, Ղրղզստանի և Հայաստանի բանկերը սկսել են սահմանափակել հաշվեհամարներին ռուբլու մուտքագրումը Ֆիդան. Թուրքիան ԵՄ-ից ակնկալում է օբյեկտիվ վերաբերմունք եվրաինտեգրման շրջանակում Այսօրվանից Ռուսաստան գնալու կարգը կփոխվիԳազը թանկանալու է, իսկ գյուղմթերքի գինը ոսկուց էլ թանկ է դառնալու․ Արշակ ԿարապետյանՎթար․ հարյուրավոր հասցեներում ջուր չի լինի Հաշմանդամություն ունեցող անձանց տրվող աջակցող միջոցների ցանկը համալրվել է 37 նոր ապրանքով Բենզալցակայաններին հասցված ռուսական հարվածներից Ուկրաինայում զոհ կա Ղազախստանի նոր Սահմանադրությունն ուժի մեջ է մտնում․ ինչ է փոխվել Երևանում 16-ամյա պատանիները hարձակվել են ՌԴ քաղաքացու վրա, բռնել ձեռքերն ու hափշտակել գումարՀռոմի պապի դիրքորոշումը միգրացիայի հարցերի վերաբերյալ անհանգuտություն է առաջացնում ԱՄՆ-ում. Վենս Ի՞նչ են հայտնաբերել գազավորված ըմպելիքներում․ ահազանգՎենեսուելայում երկրաշարժի զnhերի թիվը գերազանցել է 1,900-ը Պատմական հիշողությունն ընդդեմ քաղաքական հայտարարություններ. Հրայր Կամենդատյան Անահիտ Ավանեսյանը 2 օրով Ստամբուլ կգործուղվի Կատարի վարչապետը ԱՄՆ բանագնացների հետ քննարկել է Վաշինգտոնի և Թեհրանի բանակցությունները Եվրոպական ինդեքսներ«ՀայաՔվեի» մեծ թիմն աննկուն շարունակելու է իր պայքարը` հանուն հակազգային վարչախմբի հեռացման և ազգային իշխանության ձևավորման25-օրյա վարժական հավաքների ժամկետը հնարավոր է 4-5 օրով կրճատել, սակայն իշխանությունը դա դիտարկում է որպես պատիժ և դեռևս չի գնում այդ քայլին․ Աբրահամյան Տարադրամի փոխարժեքն այսօր․ ինչպես է փոխվել դոլարի, եվրոյի և ռուբլու արժեքըՀնարավոր է նաև կարկուտ․ եղանակն՝ առաջիկա օրերին ԱԱ․2026. Ֆրանսիան հաղթեց Շվեդիային, Մեքսիկան՝ Էկվադորին Հնարավոր է նաև կարկուտ․ եղանակն՝ առաջիկա օրերին Իրանը բանակցություններ է վարում, բայց հրապարակայնորեն հերքում է դա․ Վենս Պակիստանում կրթական կենտրոնի տանիքի փլուզման հետևանքով կան զոհեր և վիրավորներ «Էրեբունի ամրոց» ռեստորանի մոտ կռիվ է տեղի ունեցել․ 5 վիրավոր կա Աճառյան փողոցում 24-ամյա տղան բարձրությունից վայր է ընկել ու մահացել Սևանում բախվել են «BMW X6»-ը և «ԶԻԼ» բեռնատարը Սպասվում է շոգի նոր ալիք․ վտանգի ամենաբարձր՝ «կարմիր» մակարդակ է հայտարարվել Եվրոպայի 22 քաղաքում Մեսսին և Սփայդերմենը. Լիոնելը նկարահանվել է MARVEL-ի հոլովակում (տեսանյութ) Թենիսիստ Խաչանովը Ուիմբլդոնում հաղթանակով է մեկնարկել «Զվարթնոցը» հայտնում է Մոսկվայից ուշացող երկու չվերթի մասին «Մենք երբեք չենք բաժանվել». Հայկ Հովհաննիսյան Հուլիսի 2-ին, 7-ին, 8-ին գազ չի լինելու Պատերազմը երբեք չի ավարտվում․ ցանկանո՞ւմ եք ապրել, պետք է շատ ուժեղ լինեք․ Նեթանյահու Թեհրանի և Նյու Դելիի միջև համագործակցության մեծ ներուժ կա․ Փեզեշքիանը՝ Մոդիին Պուտինի հայտարարությունը և աշխարհաքաղաքական նոր լարվածության ազդանշանը․ Արտակ ԶաքարյանԼանջազատ գյուղում բախվել են «Opel»-ը և «Mercedes»-ը․ 9 վիրավորներից 2-ը անչափահասներ են Մոսկվան՝ թիրախում․ քաղաքի խոշոր օդանավակայաններում ժամանակավոր սահմանափակումներ են մտցվել Հայաստանն ու Էստոնիան քննարկել են վիզաների ազատականացման հարցերը Սկիրան տեղեկություն է հայտնել Մխիթարյանի ապագայի վերաբերյալ Սյունիքում փրկարարները փրկել են վիրավոր անգղի, որը Կարմիր գրքում գրանցված հազվագյուտ թռչնատեսակ է Վերջին անգամ նման երևույթ Հայաստանում գրանցվել է 2009թ-ին. Սուրենյանը տեսանյութ է հրապարակել Տիկի՛ն Գալյան, ինչքան էլ փորձեք ճշմարտությունը իրականության մեջ խեղդեք, միևնույն է ժողովուրդը լավ է հիշում ով, երբ և որտեղ է իրականացրել այս ամենը. Անդրանիկ ԳևորգյանԳիտնականը զգուշացրել է ջրիմուռների ծաղկման ժամանակ ջրում լողալու մահացու վտանգների մասին Սևանում բախվել են բեռնատարն ու մեքենան, վերջինս բախվել է արգելապատնեշին Թումանյան փողոցի շենքերից մեկից հոսանքահшրված 3 քաղաքացի տեղափոխվել է հիվանդանոց Անվտանգ ճանապարհներ Սյունիքում. մեկնարկը տրվել է Կապանից Վարչապետն ընդունել է Վրաստանի ՆԳ նախարարին Ծննդյան իրավունքով քաղաքացիությունը մնում է անփոփոխ ԱՄՆ-ում ծնված երեխաների համար․ Գերագույն դատարանն արգելափակել է Թրամփի հրամանագիրը ՎՏԲ-Հայաստան Բանկը հովանավորել է Ա. Դյումայի «Երեք հրացանակիրները» հանրահայտ վեպի հայերեն հրատարակությունը