«Օտարերկրյա գործընկերները հակված չեն անգամ փոքր ներդրում իրականացնել». «Փաստ»

«Փաստ» օրաթերթը գրում է

Հայաստանի արտարժույթի շուկայում վերջին շրջանում կրկին փոխարժեքի անկումներ են արձանագրվել: Երեկվա դրությամբ հայաստանյան բանկերում 1 ԱՄՆ դոլարի գնման փոխարժեքը միջինը 411 դրամ էր, վաճառքը՝ 420, իսկ եվրոյի գնման փոխարժեքը՝ շուրջ 427, վաճառքը 445-452 դրամ: Ռուբլին համեմատաբար կայուն է: Տնտեսագետ Վարդան Բոստանջյանի խոսքով, արտարժույթի շուկայում առկա տատանումները պայմանավորված են մի շարք պատճառներով:

«Տարադրամը օբյեկտիվ ու սուբյեկտիվ պատճառներով, այսպես ասած, մեծ քանակությամբ մխրճվել է հայկական շրջանառության մեջ: Երբ պատժամիջոցներ կիրառվեցին Ռուսաստանի նկատմամբ, բազմաթիվ ձեռներեցներ դժվարություններ ունեցան արտարժույթը՝ դոլարը և եվրոն, շրջանառության մեջ մտցնելու տեսանկյունից: Արդյունքում, բավականաչափ մեծ թվով մարդիկ, հաշվի առնելով, որ ՀՀ-ն պատժամիջոցներից հեռու երկիր է, իրենց գումարների շրջանառությունն իրականացնում են Հայաստանի բանկային համակարգի միջոցով: Շուկայում ցանկացած ապրանքի առատություն բերում է գների անկման, նույն իրավիճակն է տեղի ունեցել նաև դոլարի և եվրոյի փոխարժեքի դեպքում: Արտարժույթի այդպիսի մեծ քանակությունը հանգեցրեց դրանց արժեզրկմանը: Բնականաբար, հայկական դրամն այս պայմաններում համեմատաբար արժևորվեց»,-«Փաստի» հետ զրույցում ասաց տնտեսագետը:

Վ. Բոստանջյանի խոսքով՝ նման տատանումները, ընդհանուր առմամբ, ՀՀ որոշ տնտեսվարող սուբյեկտների համար դրական, որոշների համար էլ բացասական միտումներ են առաջացնում: «Այն ձեռնտու է արտահանողների համար, իսկ մեր ներքին շուկայում գործունեություն իրականացնող տնտեսվարողների համար բացասական է: Այս դեպքում, փաստորեն, արտահանողները ավելի բարձր գներով են իրացում կատարում: Ընդհանուր առմամբ, նման տատանումների ազդեցությունը մեղմելու տեսանկյունից Կենտրոնական բանկը համապատասխան քաղաքականություն է իրականացնում: Հարկ է ընդգծել, որ այսպիսի տատանումները ոչ միայն ֆինանսական շուկայի, այլև տնտեսական քաղաքականության խնդիր են: Եվ նման տատանումների հնարավոր վնասները մեղմելու, դրանք չեզոքացնելու տեսանկյունից ևս կարևոր է հատկապես տնտեսական քաղաքականությունը: Մինչդեռ տնտեսական քաղաքականությունը, մեղմ ասած, չի առանձնանում իր արդյունավետությամբ, ինչի հետևանքով մենք այսօր գնաճային մեծ ճնշումների ենք առնչվում: Եվ այս պայմաններում, ինչ-որ մեկը, որն ակնհայտորեն մասնագիտական մակարդակ չունի, ասում է՝ «այլ երկրների հետ համեմատ մեզ մոտ գրանցված գնաճը ֆանտաստիկ լավ արդյունք է»:

Այդ անձը հաշվի չի առնում այն հանգամանքը, որ խոսքը եկամուտների այլ տիրույթի մասին է: Դրսում բարձր եկամուտներ և պետական միջոցներ ունեն, ինչի պարագայում նման գնաճային ճնշումները, ի տարբերություն Հայաստանի, քաղաքացիների վրա ազդեցություն չեն ունենում»,-ասաց տնտեսագետը՝ նկատի ունենալով էկոնոմիկայի նախարար Վահան Քերոբյանի հայտարարությունը: «Իրականում մեզ մոտ դրամային իշխանությունները (նկատի է առնվում ԿԲ-ն-խմբ.) գնաճային զսպումների կտրվածքով ևս միշտ անում են հնարավորը: Գործիքները կիրառում են այնքանով, որքանով հնարավոր է: Ինչ-որ պահի դրամավարկային քաղաքականության գործիքներն այլևս ի զորու չեն լինում կարգավորել իրավիճակը: Եվ այստեղ է, որ կրկին կարևորվում է տնտեսական քաղաքականության դերը, այն, թե որքանո՞վ է արդյունավետ, որքանո՞վ է արդիական մեր տնտեսական համակարգը: Իրականում բազմաթիվ քայլերի անհրաժեշտություն կա մեզ մոտ: Առաջնահերթը գերակա ուղղությունների ընտրությունն է, առաջընթաց ապահովող տեխնոլոգիական գործընթացների զարգացումը: Մինչդեռ թվարկվածները թե՛ ներքին, թե՛ օտարերկրյա ներդրումներ են պահանջում: Մեզ մոտ ներդրումների բացակայության պայմաններում ևս խոցելիություն ունենք: Իսկ ներդրումների բացակայությունը կապված է նաև քաղաքական անկայունության հետ: Երբ օտարերկրյա գործընկերները տեսնում են մեր երկրում առկա իրավիճակը, բնականաբար, հակված չեն թեկուզ փոքր ներդրում իրականացնել»,-շեշտեց տնտեսագետը:

Վարդան Բոստանջյանը շեշտեց, որ մեզ մոտ խնդիր է նաև շարունակվող պատերազմական իրավիճակը: «Ես դեռ չեմ խոսում երկրի անվտանգային այլ խնդիրների, տարածքների կորուստների ու այդ ամենից բխող վտանգների մասին: Ես պարզապես խոսում եմ այն մասին, որ առաջին հերթին պետք է առավելագույնս ապահովել արդիական ուղղությունների զարգացումը, ինչը Հայաստանում բացակայում է: Խոսքը հատկապես արդյունաբերության, հանքարդյունաբերության, թեթև արդյունաբերության մասին է: Այս պահի դրությամբ նշված ուղղություններով մենք տեսանելի և ընդգծված զարգացում չունենք»,-եզրափակեց Վ. Բոստանջյանը:

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում