Երևան, 16.Հոկտեմբեր.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Սթրեսսը չի՛ կարճացնում կյանքը, մթության մեջ կարդալը չի՛ փչացնում տեսողությունը, ալկոհոլը չի՛ սպանում ուղեղի բջիջներ․․․ 5 սպառնալիքներ առողջությանը, որոնք իրականում միֆ են

ԼԱՅՖ
Blognews.am-ը գրում է.
 
Վերջին տարիներին առողջության ու արտաքին տեսքի հետ կապված շատ խնդիրներ սկսեցին վերագրել սթրեսին։ Ժամանակից շո՞ւտ եք սկսել սպիտակել ու կորցնել մազերը՝ մեղավոր է սթրեսը։ Գիրանո՞ւմ ես՝ մեղավոր է սթրեսը։ Վա՞տ ես քնում՝ մեղավոր է սթրեսը։ Ավելի հաճա՞խ ես սկսել հիվանդանալ՝ մեղավոր է սթրեսը։ Եվ այսպես շարունակ։ Համարվում է, որ քրոնիկական սթրեսը նույնիսկ մահացու կարող է լինել, որովհետև այն բերում է սրտանոթային հիվանդությունների ու կաթվածի։
Սական ավստրալացի գիտնականների նոր ուսումնասիրությունները հեղափոխում են նախկինում եղած պատկերացումները սթրեսի ու առողջության վրա իբր բացասական ազդեցություն ունեցող այլ գործոնների մասին, որոնց հավատում է մարդկության մեծամասնությունը։
 
Միֆ առաջին. սթրեսը կարճացնում է կյանքը
Ավստրալական հեղինակավոր Նոր Հարավային Ուելսի համալսարանը հրապարակել է 10 տարի տևած հետազոտությունների արդյունքները, որոնց մասնակցել են ավելի քան միլիոն կանայք՝ ամենաերջանիկներից մինչև ամենադժբախտները։ Արդյունքում հնարավոր չի եղել գտել որևէ օրինաչափություն, որը կապացուցեր, որ սթրեսն ու դժբախտությունները որևէ կերպ ազդում են մահացության վրա։ Նույն կերպ հնարավոր չի եղել գտնել որևէ օրինաչափություն, որը կփաստեր, որ երջանկությունը երկարացնում է կյանքը։
Փոխարենը մի հետադարձ կապ հնարավոր է եղել պարզել. հիվանդությունը կարող է դժբախտացնել ձեզ, բայց դժբախտությունն ինքնին չի բերում հիվանդության։
 
Միֆ երկրորդ. ալկոհոլը սպանում է ուղեղի բջիջները
Սրան հատկապես հեշտ է հավատալ՝ հետևելով հարբած մարդկանց, ում մոտ հաճախ են լինում հիշողության կորուստներ, մտածելու ու սեփական գործողությունները կառավարելու անկարողություն և այլ տիպի նշաններ։ Այդ ամենը որևէ կերպ կապված չեն նեյրոնների մահվան հետ, այլ հետևանք են ուղեղից մարմնին տրվող էլեկտրական ազդանշանների խաթարման, սակայն դրանք լրիվ վերականգնում են իրենց ֆունկցիոնալությունը հարբածության անցնելուց հետո։
Սակայն ալկոհոլի չարաշահումն, այնուամենայնիվ, կարող է բերել անդառնալի վնասակար հետևանքների, քանի որ, որպես կանոն, ալկոհոլի չարաշահումը զուգակցվում է այլ վնասակար սովորությունների հետ, ինչպիսիք են ծխելն ու անառողջ սնվելը։ Այս ամենի ընդհանուր ներգործությունից տուժում են ուղեղը, սիրտը, լյարդն ու կենսական նշանակություն ունեցող այլ օրգաններ։
 
Միֆ երրորդ. եթե դուրս գաս թաց գլխով, կմրսես
Անգլիայում մի անգամ այսպիսի գիտափորձ արեցին. կամավորների մի խումբ վարակեցին հարբուխով քթի լորձաթաղանթի միջոցով, իսկ հետո նրանց մի մասին թողեցին տաք սենյակում, մյուս կեսին էլ թաց վիճակում քամու տակ թողեցին, իսկ հետո հագնված՝ թաց մազերով ու գուլպաներով։ Որքան էլ տարօրինակ թվա, երկրորդ խմբից ոչ ոք չհիվանդացավ ավելի ուժեղ, քան այն խումբի ներկայացուցիչները, որոնք նստած էին տաք սենյակում։ Այստեղից հետևություն. Ձեր դիմադրողական համակարգը չի թուլանում նրանից, երբ Դուք մրսում եք։
Ի դեպ, միֆ է նաև այն պնդումը, որ մարդը կորցնում է ջերմությունը գլխի միջոցով։ Իրականում հասուն մարդու մոտ ջերմության միայն 10 տոկոսն է դուրս գալիս գլխի միջոցով։ Հիշեք նաև այն, որ ջերմություն մենք կորցնում ենք մարմնի ցանկացած հատվածով, որը ծածկված չէ, այնպես որ, գլխարկ հագնելն ավելի կարևոր չէ, քան ձեռնոցներ կրելը։
Միակ բացառությունները նորածիններն ու մանկահասակ երեխաներն են, ում մոտ իրոք ջերմությունը հիմնականում դուրս է գալիս գլխի միջոցով, որովհետև այն նրանց մարմնի ամենախոշոր մասն է։
 
Միֆ չորրորդ. մթության մեջ կարդալուց վատանում է տեսողությունը
Թույլ լուսավորության ներքո կարդալն անհարմար է ու ոչ այնքան հաճելի, բայց միայն այսքանը։ Համենայն դեպս, այսպես է պնդում օպտոմետրիայի ավստրալացի պրոֆեսոր Նաթան Էֆրոնը։ Չկա ոչ մի ապացույց, որ վատ լուսավոորությունը մշտական վնաս է հասցնում։
Ամենայն հավանականությամբ, վատ լուսավորության պայմաններում ընթերցելուց Դուք կարող եք լարվածություն, հոգնածություն և անգամ այրուք զգալ աչքերում, որը, սակայն, անցնում է օրվա ընթացքում։
 
Միֆ հինգերորդ. պետք է շուտ քնել ու վաղ արթնանալ
Եթե մշտապես աշխատանքը սկսում ես վաղ առավոտյան, ապա դա միայն սրում է կիսաքուն վիճակի զգացողությունը։ Սրան են հանգել Օքսֆորդի համալսարանի կլինիկական նյարդաբանության Նաֆֆիլդյան բաժանմունքի գիտաշխատողներն անցկացված հետազության արդյունքում։ Ավելին՝ վաղ արթնացողների մոտ ավելի բարձր է շաքարախտի, սրտանոթային հիվանդությունների ու հիպերտոնիայի հավանականությունը, ինչպես նաև ավելի հաճախ են դյուրագրգիռության ու անհանգստության դրսևորումները, որոնք առաջացնում են հակվածություն ալկոհոլի ու հանգստացնող դեղամիջոցների նկատմամբ։
Եվ հակառակը. այն մարդիկ, ովքեր աշխատանքային օրը սկսում են ավել ուշ, ավելի արդյունավետ են աշխատում ու ավելի կենսուրախ են ընդհանուր առմամբ։ Սակայն սա էլ պետք չէ չարաշահել, որովհետև Քնի բժշկության ամերիկյան ակադեմիան պարզել է, որ չափազանց երկար քունը նույնքան վնասակար է առողջության համար, որքան քնի քչությունը։ Մասնավորապես՝ 9 ժամից երկար տևող քունն արդեն վնասակար է, իսկ այդքան երկար հորիզոնական դիրքում մնալը դանդաղեցնում է արյանն շրջանառությունը դեպի օրգաններ ու ազդում է արյան մեջ շաքարի մակարդակի վրա՝ բարձրացնելով շաքարախտի, կաթվածի ու սրտանոթային հիվանդությունների հավանականությունը։ Այնպես որ, ամենաօպտիմալը 7 ժամից ոչ պակաս և 9 ժամից ոչ ավել տևող քունն է։
«Չեմ ների». Սիրուշոն նորություն ունիՀանրային տարածքներում տեղադրվող արձաններն ու հուշարձանները միայն «քար կամ բրոնզ» չեն. դրանք ձևավորում են քաղաքի դիմագիծը. Հրայր ԿամենդատյանՏիգրան Կարապետյանը Եվրոպայի փոխչեմպիոն էԳյումրիի ՀԷՑ-ի «Ղարս» մասնաճյուղում էլեկտրիկը հոսանքահարվել է, տեղում մաhացելԷրդողանի կուսակցության վարկանիշն անկումային էԱնկեղծ և առանց պաշտոնական ձևակերպումների. 90 վայրկյան Լիաննա Գասպարյանի հետՎլադիմիր Պուտինը հայտարարություն է տարածելՀՀ փոխվարչապետ Մհեր Գրիգորյանը ելույթ է ունեցել Mining Armenia Forum 2026-ի ընթացքում«Վեոլիա Ջուր»-ը Գորիսում իրականացնում է ջրամատակարարման համակարգի լայնածավալ վերակառուցումՄենք կշարունակենք հետևողականորեն աշխատել միջազգային հավասարակշռված քաղաքականության իրականացման ուղղությամբ․ Լենա ՄաթևոսյանՎինիսիուսը աստղ չէ․ Անտոնիո Կասանո«Էրեբունի» հյուրանոցում հայտնաբերվել է ՌԴ 50-ամյա քաղաքացու մարմինՀայաստանը՝ ռեսուրսների, կայունության և հնարավորությունների խաչմերուկում թեմայով պանելային քննարկում՝ ԶՊՄԿ գլխավոր տնօրեն Ռոման Խուդոլիի մասնակցությամբՎարդան Ջհանյանի աննախադեպ պրեզենտացիան Armenia Mining Forum 2026-ինՊոլսահայ գործարարն առաջին անգամ ապրանք է արտահանել ՀայաստանՈ՞ւմ դուռն է թակում տնտեսական աճը. Տիգրան ԴումիկյանԵթե մենք ընկնենք, 20 միլիոն ուկրաինացի կգա Եվրոպա, քանի որ Պուտինը կnչնչացնի մեզ և կստիպի լքել երկիրը․ ԶելենսկիԱրզնիում երեք գազալցակայանի շահագործումը դադարեցվել էԳերմանիայում ծխախոտի հարկը ռեկորդային կբարձրացվիԱԹՍ-ները հարձակվել են Խանտի-Մանսիական ինքնավար օկրուգում գործարանի վրա ՀՀ և Ղրղզստանի նախագահները անդրադարձել են 2 երկրների միջև առևտրատնտեսական կապերի խորացմանը Հորմուզի նեղուցը բաց կլինի նավագնացության համար, երբ ԱՄՆ nւժերը դուրս գան Պարսից ծոցի տարածաշրջանից. Իրանի ԶՈւ ներկայացուցիչ Ուկրաինան ԱՄՆ-ի հետ բանակցություններ է վարում նոր հանդիպման շուրջ. Զելենսկի «Ուժեղ Հայաստանը» Եվրոպան կմոտեցնի Հայաստանին` դարձնելով դեղորայքը ավելի մատչելի ու որակյալ. Նարեկ ԿարապետյանՈւսումնասիրությունները ցույց են տալիս, որ Հայաստանում մոտ 1,3 մլն մարդ ստիպված է ընտրություն կատարել դեղորայք կամ հաց գնելու միջև. Նարեկ ԿարապետյանԵրևանում միջազգային համաժողով է անցկացվում՝ Բաքվում պահվող և վերադարձած հայ գերիների իրավունքների, դատավարությունների և հոգեբանական հետևանքների վերաբերյալ. Աննա Կոստանյան Վարդան Ջհանյանը ներկայացրել է Հայաստանի հանքարդյունաբերության դերն ու ներուժը կրիտիկական մետաղների համաշխարհային շուկայումԼոռիում՝ բնակարաններից մեկում, հրդեհ է բռնկվել․ տղամարդը ծխահարվել է Շիրակի քրեական ոստիկաններն արագ բացահայտեցին Ազատան գյուղում կատարված բնակարանային գողությունը․ գողոնի մի մասը հայտնաբերված է Հայաստանի հանքարդյունաբերական ֆորում 2026. «Ռեսուրսներից՝ հնարավորություններ»8 տարվա ընթացքում իշխանությունը չկարողացավ վարել ճիշտ տնտեսական քաղաքականություն. Հրայր ԿամենդատյանԻրանը բանակցություններ է վարում մեզ հետ. Թրամփ Կոչ ենք անում Փաշինյանին, որ Ադրբեջանին անընդհատ զիջումներ անելու փոխարեն, պետք է բարելավել Հայաստանում մարդկանց կյանքի որակը. Ուժեղ ՀայաստանԱԹՍ-ներով արգելված իրեր փոխանցելու փորձերը շարունակվում են․ «Արմավիր» ՔԿՀ-ում կանխվել են թմրամիջոցների, բջջային հեռախոսների և այլ արգելված իրերի փոխանցման մի շարք փորձեր ԱՄՆ-ում 16-ամյա մի դեռահաս կրակ է բացել տարրական դպրոցում ու սպանել 3 երեխայի և 1 ուսուցչի Բաքուն և անձամբ Ալիևն Արցախի հարցում մեծ պարտք ունեն վճարելու շատ երկրների. Զաքարյան Թեհրանն իր հրթիռների արտադրության և հավաքման մասերը տեղափոխում է ստորգետնյա հատված Ո՞վ կլինի Կուրտուայի փոխարինողը «Ռեալում» ՀՀ տարածքում ավտոճանապարհներն անցանելի են Tesla-ն ներկայացրել է թռչող մեքենա Իրանը դատապարտել է Երուսաղեմում դեսպանատուն բացելու Կոլումբիայի որոշումը Գարեջրի և դեղագործական որոշ ապրանքների մատակարարման գծով դուրս գրվող հաշվարկային փաստաթղթերում 2027-ից պետք է ներառել նույնականացման նշանների տվյալները FT: ԱՄՆ-ը կարող է թուլացնել Ռուսաստանի և Իրանի «ստվերային նավատորմի» պատժամիջոցները՝ դիզելային վառելիքի գները նվազեցնելու համար Ֆինանսների նախարարության թեժ գծի հեռախոսահամարը ժամանակավորապես անհասանելի է Շուկայի վերահսկողության տեսչական մարմինը խախտումներ է հայտնաբերել «Պար-Արտ» ՍՊԸ-ի խանութներում Թեհրանն իր հրթիռների արտադրության և հավաքման մասերը տեղափոխում է ստորգետնյա հատված Բրեդլի Բարկոլան ճանաչվել է Չեմպիոնների լիգայի երկրորդ տուրի լավագույն ֆուտբոլիստ Իշխանությունները ձգտում են մենաշնորհել քաղաքականությունը. Մենուա ՍողոմոնյանՎթար․ ջուր չի լինելու մինչեւ 21:00-ն ԵՄ-ին ինտեգրվել պատրաստվող իշխանությունը չի նախաձեռնում դեղերի ոլորտի եվրաինտեգրացում