Երևան, 16.Հունիս.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Թուրքիան ինքնին սպառնալիք է նաև տարածաշրջանում ներկայացված ուժերի համար

ՎԵՐԼՈՒԾԱԿԱՆ

Past.am

Սեպտեմբերի 27-ից սկսված Ադրբեջանի ռազմական ագրեսիան խոստանում է լուրջ աշխարհաքաղաքական հետևանքներ ունենալ։ Երկար ժամանակ թվում էր, թե Արցախյան հակամարտությունը տարածաշրջանային մակարդակով ներկայացված ուժերի առկա իրավիճակի փոփոխության չի հանգեցնի, բայց ներկայումս տեղի ունեցող իրադարձությունները մի քիչ խորը վերլուծելու դեպքում կտեսնենք, որ Արցախում տեղի ունեցող իրադարձություններով վերաձևավորվում է տարածաշրջանում առկա պատկերը։

Այս հակամարտությունը միայն հայերի ու ադրբեջանցիների խնդիրը չէ, այստեղ շոշափվում են բազմաթիվ երկրների շահեր։ Եվ ուշագրավ է, որ Արցախյան հիմնախնդրի լուծման նպատակով ԵԱՀԿ Մինսկի խմբից առանձնացել է ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահության ինստիտուտը, որ իրականացնում է միջնորդական առաքելության հիմնական դերակատարությունը։ Եվ խնդրի խաղաղ կարգավորման բանակցային գործընթացը անհնար է պատկերացնել առանց միջնորդների գործուն մասնակցությամբ։

Ադրբեջանը պարբերաբար բողոքել է, որ ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի գործունեությունը ոչ արդյունավետ է, և փորձել է հարցի լուծումը տեղափոխել միջազգային այլ հարթակներ, որտեղ կարող են իրեն ձեռնտու որոշումներ ընդունվել։ Իսկ մյուս կողմից բավական մտահոգիչ է Թուրքիայի ակտիվությունը հակամարտության մեջ ներգրավվելու հարցում։

Թուրքական կողմը ցանկանում է խցկվել միջնորդ երկրների ցանկ և իր պրոադրբեջանական նպաստը բերել հակամարտության լուծման հարցում։ Դրա համար էլ վերջին շրջանում թուրքական կողմից այնպիսի հայտարարություններ են հնչում, թե Թուրքիան Արցախյան հակամարտության կողմ է։

Բավական ուշագրավ է, որ Թուրքիան նաև ռազմական ներկայություն է ձեռք բերել հակամարտության գոտում և անմիջականորեն հրահրում է ադրբեջանական ագրեսիան Արցախի և Հայաստանի դեմ, ինչը տարիներ առաջ դժվար էր պատկերացնել։ ՆԱՏՕ-ի անդամ Թուրքիան լիակատար կերպով աջակցում է Ադրբեջանին իր էլեկտրոնային դրոնների, կիբեռհարձակումների, ինչպես նաև անձնակազմի՝ խորհրդատուների, սպաների և անգամ F-16 կործանիչների միջոցով:

Արցախա–ադրբեջանական շփման գոտում ծավալված ռազմական գործողությունների ֆոնին բազմաթիվ լրատվամիջոցների կողմից հաստատվեցին այն տեղեկությունները, որ Թուրքիան Սիրիայից գրոհայիններ է տեղափոխել Ադրբեջան։ Ընդ որում` ուղարկել է նրանց, որոնք կռվում էին Սիրիայի օրինական կառավարության դեմ։ Թուրքիայի ռազմական և քաղաքական ներկայության մեծացումն Ադրբեջանում ու հակամարտության գոտում ոչ միայն լուրջ սպառնալիք է Հայաստանի ու Արցախի համար, այլև տարածաշրջանում ներկայացված ուժերի։

Մասնավորապես ռազմական գործողությունների ընթանալու փաստը Թուրքիան փորձում է օգտագործել Ադրբեջանում մշտական ռազմական ներկայություն կամ ռազմաբազա ունենալու համար, իսկ այս հանգամանքը մեծ հաշվով նշանակում է, որ ոչ միայն թուլանալու են Ռուսաստանի դիրքերը տարածաշրջանում, այլև լուրջ սպառնալիք է ստեղծվում այդ երկրի համար։

Մասնավորապես թուրքական ուժերի և գրոհայինների՝ Ադրբեջանում մշտական ներկայության հաստատումը մեծացնում է վտանգը, որ Արցախից հետո լարվածության ալիքը կարող է տեղափոխվել նաև Ռուսաստանի տարածք՝ հիմնականում մահմեդականներով բնակեցված Հյուսիսային Կովկաս, որտեղ դեռևս 90-ականներից անջատողական նկրտումներ են եղել։ Եվ նույն հաջողությամբ Ռուսաստան կարող են ներթափանցել նաև Սիրիայից բերված գրոհայինները և բախումներ հրահրել։

Հարավային Կովկասում Թուրքիայի դիրքերի ամրապնդումը սպառնալիք է նաև Իրանի ազգային շահերի դեմ։ Թուրքական կողմը հույսեր ունի, որ Ադրբեջանում հաստատվելուց հետո կարող է մեծացնել իր ազդեցությունը իրանական Ադրբեջանի վրա։

Տարբեր գնահատականններով Իրանի հյուսիսում մինչև 20 միլիոն թուրքախոս բնակչություն է բնակվում, և պատահական չէ, որ թուրքական մամուլում արդեն քննարկվում է այն հարցը, թե ինչպիսի՞ն կլինի նրանց դիրքորոշումը Արցախում ընթացքող ռազմական գործողությունների վերաբերյալ։ Ստացվում է, որ Թուրքիան Ադրբեջանում ամուր հաստատվելուց հետո կարող է հաջողությամբ նաև գրոհայիններ տեղափոխել իրանական Ադրբեջան, ապակայունացնել Իրանը և փորձել այդ երկրից անջատել իրանական Ադրբեջանը։

Այսպիսով, թուրքական նեոօսմական նկրտումները բացահայտ հակաիրանական և հակառուսական բնույթ ունեն, ուստի հայկական բանակի հաջող գործողությունները լինելու են ոչ միայն Հայաստանի ու Արցախի հաղթանակը, այլև Ռուսաստանի և Իրանի։

ԱրթուրԿարապետյան

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Իրանի հետ hակամարտությունը երկրորդ պլան է մղվում, ԱՄՆ-ը այժմ կկենտրոնանա ուկրաինական կարգավորման վրա. Թրամփ Արդյո՞ք բարձր մասնակցությունը ծառայեց իշխանությանըԹրամփը, Մակրոնը և Զելենսկին քննարկել են ուկրաինական կարգավորումը Թրամփը G7-ի գագաթնաժողովի շրջանակներում հանդիպել է Զենելսկու հետ Իրազեկում. գործարկվելու է էլեկտրական շչակ Սպասվում է առանց տեղումների եղանակ. օդի ջերմաստիճանը հունիսի 16-ի ցերեկը, 17-20-ին աստիճանաբար կբարձրանա 4-6 աստիճանով Հնարավո՞ր են թափանիվի օգտագործման նոր գաղափարներ. «Փաստ»ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (16 հունիսի). Ստեղծվել է փորձարարական ֆիզիկայի և կենսաբանության համաշխարհային կենտրոններից մեկը. «Փաստ»Փոքր պետությունների պաշտպանությունը․ ինչո՞ւ է «զսպումը հնարավորությունը բացառելու միջոցով» դառնում ժամանակակից ռազմավարություն․ Արտակ ԶաքարյանԿապույտ, թե՞ սև. Ո՞ր արևային վահանակներն են ավելի լավ Ընտրություններն ավարտված են, կարելի է արդեն հարկերն էլ բարձրացնել. «Փաստ»Լարսի ճգնաժամ. հայ վարորդների ահազանգը Մինչև 30% idcoin լողավազաններում. Idram&IDBankՓամբակ գետում վաղ առավոտից վերսկսել են երեկվանից որոնվող 7 և 13-ամյա քույրերի որոնողական աշխատանքները Իսրայելական hարձակումների հետևանքով զnhերի թիվը հասել է 3,798-ի. Լիբանանի Առողջապահության նախարարություն Ոչ-ոքիներ, դուբլ և պատմական ռեկորդ. ԱԱ-2026-ի հերթական խաղային օրվա արդյունքները Կուտակվել է հանրային հոգնածություն և հիասթափություն. ի՞նչ սպասել ապագայում. «Փաստ»Եվրոպական շուկաների առասպելը փլվո՞ւմ է․ գյուղացին կանգնած է նոր խնդիրների առաջՈւկրաինա է հասել հայկական ծաղիկների առաջին խմբաքանակը Հորմուզի նեղուցում տարանցումը վերսկսելու համար շաբաթներ կպահանջվեն. FT Քաղաքական հաջողության գինը չափազանց բարձր է. «Փաստ»Moody’s-ը վերահաստատել է ԶՊՄԿ-ի B2 վարկանիշը՝ կայուն կանխատեսմամբ«Բարի էր, լավատես, բոլորին հասնող ու անսահման խղճով». պայմանագրային ծառայող, սերժանտ Արթուր Զալինյանն անմահացել է հոկտեմբերի 14-ին Վարդենիսում. «Փաստ»ԿԸՀ-ն խլել է ընդդիմությանը և ժողովրդին պատկանող մանդատները․ Ավետիք ՉալաբյանԻ՞նչ փաստաթուղթ է անհրաժեշտ անհետ կորած անձի ընտանիքի անդամներին կենսաթոշակ կամ նպաստ նշանակելու համար. նախագիծ. «Փաստ»2,5 միլիարդ դոլարի կորուստ․ ի՞նչ է սպասվում հայկական ապրանքներին` ռուսական արգելքից հետո. Հրայր ԿամենդատյանՏիրակա՛լ, փառքիդ օրերը վերջանալու են, մի՛ գնա բռնապետության. Ավետիք Չալաբյան«Քաղաքացու քվեն ոտնահարվեց. գործ ունենք հակաքաղաքագիտական, անտրամաբանական և ապալեգիտիմ մի գործընթացի հետ». «Փաստ»Հուժկու սլացք... դեպի վնասարարություն ու քաոս. «Փաստ»ԿԸՀ-ի որոշումը և դրա քաղաքական հետևանքները․ ինչ է փոխվել ընտրությունների արդյունքներումՎենսը մանրամասներ է հայտնել ԱՄՆ-ի և Իրանի միջև ստորագրված փաստաթղթից Հունիսի 16-ին, 18-ին, 19-ին և 23-ին գազ չի լինելու․ հասցեներ Չեղարկված տեղամասեր և «կորած» ձայներ. որտե՞ղ է ընտրական արդարությունը. «Փաստ»Արման Ծառուկյանը շանս չի տա ոչ Գեյջիին, ոչ էլ Թոփուրիային․ Դմիտրի Բիկրև Բոլոր ինստիտուտների կազմալուծում ու վարկաբեկում. «Փաստ»Ինչպես ակտիվ քաղաքացին տապալեց իշխանության ընտրական հաշվարկների պլանը. «Փաստ»Խոստումների «բերքահավաքը». ինչպես է իշխանությունը հերթական անգամ լքում գյուղացուն տնտեսական քաոսի նախաշեմին. «Փաստ»ԿԸՀ-ն ջնջում է ընտրության իրավունքը. մանդատագողություն բացահայտ ցինիզմով. «Փաստ»Ադրբեջանի տարածքով Հայաստան է առաքվել 490 տոննա ռուսական ցորեն Արման Ծառուկյանը շանս չի տա ոչ Գեյջիին, ոչ էլ Թոփուրիային․ Դմիտրի Բիկրև «Jazzical Komitas». Կոմիտասի երաժշտության և ջազի բացառիկ երկխոսություն Փեզեշքիանը Իրանի և ԱՄՆ-ի հուշագիրը Թեհրանի համար պատվաբեր փաստաթուղթ է համարել Հունիսի 16-ին, 18-ին, 19-ին և 23-ին գազ չի լինելու․ հասցեներ Իրանական բանակը խոստացել է պահպանել բարձր մարտական պատրաստվածությունը համաձայնագրի խախտման դեպքում «Հնչող պատկերներ» ցուցահանդեսը Ազգային պատկերասրահում` հին Երևանի կոլորիտային տեսարաններով Սերժ Թանկյանը, Արտո Թունջբոյաջյանը, Ինգա և Անուշ Արշակյանները և այլ հայտնիներ՝ մեկ բեմում. «Նախնիների կանչը» վերադառնում է նոր ծրագրով Տեսահոլովակի պրեմիերա. yellowheart. և Մավ՝ «Իմ Երևան» Հայ շախմատիստները մեկնել են Իտալիա՝ մասնակցելու աշխարհի պատանեկան առաջնությանը Utair-ի ուղևորուհին փորձել է բացել ինքնաթիռի դուռը՝ այն շփոթելով զուգարանի դռան հետ Հունիսի 16-ին, 17-ին, 18-ին, 19-ին, 23-ին, 24-ին, 25-ին լույս չի լինելու