Երևան, 13.Ապրիլ.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Տոտալիտարիզմից` պառլամենտարիզմ

ԲԼՈԳ

Նարե Սարգսյանը Ֆեյսբուքյան իր էջում գրում է.

Ցանկացած ժողովրդավարական համակարգերի կատարյալ կայացման համար առաջնային դերակատորում ունի պառլամենտարիզմ ասվածը:

Բազմակուսակցական համակարգի ձևարումը ուղղակի նպաստում է որպես ժողովրդավարական խորհրդարանի կայացման գործընթացին:
Ժողովրդավարական հասարակությունում կուսակցություններն ունեն առանձնահատուկ առաքելություն` որպես քաղաքացիական հասարակության կարևորագույն օղակ և որպես իրենց կառուցվածքով բացառիկ դիրք ունեցող կառույցներ` միաժամանակյա ներկայությամբ և հասարակության մեջ, և իշխանության մեջ:

Հարկ է նշել, որ պառլամենտարիզմը պետության ժողովրդավարության և իրավական պետություն կայացման համար հիմնական ուղենիշերից մեկն է: Պետք է փաստել, որ 1995-ին ընդունված սահմանադրության հիմնական բացերից մնկն այն է, որ խորհրդարանական փոքրամասնության դերակատարումը հասցված է մինիմումի: Սահմանադրական օրենքների ինստիտուտի բացակայությունը փոքրամասնությանը զրկել է օրենսդրական քաղաքականության վրա արևէ իրական ներազդեցությունից:

Պառլամենտարիզմի մշակույթը քաղաքակիրթ երկխոսության մշակույթ է, որի արմատավորման իրավական նախադրյալները պետք է ստանան սահմանադրական ամրագրում: Հայ իրականության մեջ, սակայն, որպես կանոն արմատավորվել է քաղաքական առճակատման համակարգը, ինչը բացասաբար է անդրադառնում օրենսդիր մարմնի դերակատարության վրա և երկրի կայուն զարգացման համար լուրջ արգելք է:
Այս առումով հավելենք, որ քանզի խորհրդարանական համակարգում հիմնական քաղաքական սահմանագիը ոչ թե օրենսդիրի և գործադիրի մեջ է, այլ քաղաքական մեծամասնության և խորհրդարանական փոքրամասնության, ապա հանրաքվեի ներկայացված նախագծում փոքրամասնությանը վերապահել է իր դերին համարժեք իրավունքներ:

Սահմանադրության փոփոխությունների նախագծով սահմանված է այն օրենքների սպառիչ ցանկը, որոնք պետք է ընդունվեն որակյալ մեծամասնությամբ` ԱԺ պատգամավորևների ընդհանուր թվի ձայների առնվազն երեք հինգերորդով: Խոսքն այն օրենքների մասին է, որոնք անմիջականորեն ազդում են մարդու հիմնական իրավունքների և ազատությունների, ինչպես նաև պետական իշխանության, ինչպես նաև պետական իշխանության կազմակերպման վրա:
Առաջարկվող փոփոխություններով պառլամենտարիզմի կայացմանը նպաստող քայլերից կարելի է առանձնանցել նաև ԱԺ մարմիններում ընդդիմության ներկայացուցչություն, մասնավորապես` խորհրդարանի երեք փոխնախագահներից մեկը պետք է լինի ընդդիմության ներկայացուցիչ:

ՀՀ-ն, լինելով հետխորհրդային նախկին տոտալիտար համակարգում ընդգրկված երկիր, և խորհրդային արժեհամակարգի լիիրավ կրողը, նախատեսված փոփոխություններով էական քայլ է կատարում դեպի դասական պարլամենտարիզմի կայացմանը:

Ժողովուրդը հոգնել է ութ տարի նույն իշխանության ներքո ապրելուց․ Ավետիք Չալաբյան Ամիօ բանկը հայտարարում է Վարչության նախագահի նշանակման մասինԱրևմուտք թե՞ Ռուսաստան. Հայաստանի ճակատագրական ընտրության պահը. Մհեր ԱվետիսյանԱպրիլի 14-ին և 16-ին երկար ժամանակով ջուր չի լինելու Բարձր գնահատական՝ որպես հայրենասեր քաղաքացիների միասնական արժևորում․ Մհեր ԱվետիսյանԱրտառոց դեպք․ կինը ոստիկաններին հայտնել է, որ հարևանները մեկ տարի առաջ ծեծել են, ջուր լցրել իր վրա Իսակովի պողոտան ասֆալտապատման աշխատանքներով պայմանավորված Արմավիրից Երևան ուղղությամբ փակ է լինելու Եղանակի պարզեցմամբ պայմանավորված ապրիլի 14-ի լուսադեմին օդում հնարավոր է 0-ին մոտ ջերմաստիճան, հողի մակերևույթին -1․․․-2 աստիճան ցուրտ Պեսկովը մեկնաբանել է ԵՄ-ում զենքի արտադրության համար ռուսական էներգետիկ ռեսուրսների օգտագործումը «Զոնտիկ»-ը ռեկորդ է սահմանել տոմսերի վաճառքի առումով՝ վերջին 15 տարվա հայկական կինոյի ոլորտում «20 տարի և ես ավելի ու ավելի եմ քեզ սիրում». Նունե Եսայանի ու Ավո Խալաթյանի համատեղ կյանքի 20-ամյակն է Մենք շրջափակել ենք Հորմուզի նեղուցը․ Իրանը ոչինչ չի անում․ Թրամփ Հնարավոր է՝ Իրանից հետո մենք կզբաղվենք Կուբայով. Թրամփ Դիլիջանում «Ford Mustang»-ը դուրս է եկել ճանապարհի երթևեկելի գոտուց, բախվել երկաթե էլեկտրասյանը և երկաթե կրպակին․ կան վիրավորներ Արարատ Միրզոյանը մեկնում է Բրյուսել՝ հանդիպելու Կալասի հետ Վաղը առավոտից Իսակովի պողոտան Արմավիրից Երևան ուղղությամբ փակ է լինելու Էրեբունիում 3 տղամարդ ձեռքերով ու ոտքերով հարվածել էին ավտոբուսի վարորդին. նրանք ձերբակալվել են ԱՄՆ ԶՈւ-ն հարվածել է թմրանյութերի ապօրինի շրջանառություն իրականացնող նավերին Քանաքեռում հնչած կրակոցների վերաբերյալ հրապարակված տեղեկությունը կեղծ է Ծաղկաձորում «Mercedes»-ը դուրս է եկել հանդիպակաց գոտի և բախվել Հրազդան-Ծաղկաձոր երթուղին սպասարկող միկրոավտոբուսին․ կան վիրավորներ, այդ թվում՝ անչափահասներ Ավելին, քան օնլայն գնումներ․ ինչպե՞ս են մարքեթփլեյսները փոխում մեր կյանքըՄահացել է ՄՍԾ ավագ սոցաշխատողը Զգուշացում․ Կադաստրի կոմիտեի անունից ուղարկվել են այլ կայքերի հղումներ պարունակող SMS հաղորդագրություններ, չբացե՛լ Սպանություն Մրգաշենում․ բժիշկները կանչի վայրում արձանագրել են 52-ամյա ատամնաբույժի մահը Տոլորսում տոն է. գյուղի դպրոցում «Արմաթ» ճարտարագիտական աշխատանոց է բացվելՄյուլեր. «Ռեալն» այս տարի այնքան էլ ուժեղ չէ Երևան-Գյումրի ավտոճանապարհին բախվել են «Toyota Camry»-ն, «Volkswagen»-ը և «Mercedes Vito»-ն․ կա 5 վիրավոր «Բարսելոնան» ցանկանում է ձեռք բերել Վիկտոր Օսիմենին Կեղծ Windows թարմացումներ են տարածվում․ հաքերները գողանում են օգտատերերի տվյալները Անձն իր քվեն տալով ՔՊ-ի հակասահմանադրական կետ պարունակող հակաեկեղեցական ծրագրին՝ ակամա մեղք է գործում և իրեն դուրս դնում Առաքելական մեր սուրբ Եկեղեցուց (տեսանյութ) Կանխվել է uպանության դեպքը․ խուզարկությամբ նռնակ է հայտնաբերվել (տեսանյութ) Նեթանյահու․ ԱՄՆ-Իրան հնարավոր հրադադարը կարող է փլուզվել ցանկացած պահի Մերձավոր Արևելքում 44-օրյա հակամարտության ընթացքում ԵՄ վառելիքի ներմուծման ծախսերն աճել են 22 միլիարդ եվրոյով Վարորդական վկայականի քննության հետ կապված փոփոխություն է նախատեսվում Գյումրիում սպանություն է կանխվել․ խուզարկությամբ նռնակ է հայտնաբերվել Տավուշի համայնքային ոստիկանները ապօրինի ծառահատման դեպք են բացահայտել Լիբանանի բանակը դեմ է «Հեզբոլլահի» զինաթափմանը Հնարավոր են գետերի մակարդակի զգալի բարձրացումներ, ցանքատարածություններում՝ ջրածածկումներ. Արենիի համայնքապետարան Իրանի պատերազմը կարող է աղքատության հասցնել ավելի քան 32 միլիոն մարդու Անցած 3 օրում գրանցվել է 32 ավտովթար․ 7 մարդ զոհվել է, 67-ը՝ ստացել վնասվածքներ «Այս մարդիկ խորապես թքած ունեն մեր երկրի թե՛ սպորտի, թե՛ միջազգային հեղինակության վրա». Արման ԱբովյանՎաղարշապատի Զվարթնոց թաղամասում հրդեհ է բռնկվել կայանված «Ford (Pickup)»-ում. այն դարձել է ոչ շահագործելի Մրգաշեն գյուղում դանակահարված անձը մահացել է․ ձեռնարկվում են միջոցառումներ դեպքի հանգամանքները պարզելու ուղղությամբ ԶՊՄԿ ն բարձրացնում է արտադրողականությունը տարեկան մինչև 30 մլն տոննաՀամայնքային ոստիկանները թմրանյութ իրացնելու դեպք են բացահայտել Իմ երեխան հեռախոսի գերի է․ ի՞նչ անեմՀունգարական ընդդիմության հաղթանակն ու ՀՀ ընդդիմության վիճակը․ Էդմոն ՄարուքյանԲանգլադեշում համաճարակի տարածման պատճառով արտակարգ դրություն է հայտարարվելԴադարեք օգտագործել Դեքսալգին․ ինչ պետք է իմանալ այս ցավազրկողի մասին39-ամյա կինը մահացել է մաշկի ձգման վիրահատության ժամանակ