Երևան, 27.Հունվար.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


«Մա­ղա­րի­չի» օրի­նա­կա­նա­ցո՞ւմ, թե՞ բժիշկ­նե­րին խրա­խու­սե­լու մի­ջոց

ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ

Տարիներ շարունակ մեր իրականության մեջ արմատավորվել է, որ բուժհաստատությունում հայտնվելիս կամ էլ շտապօգնություն կանչելիս պետք է, այսպես կոչված, «մաղարիչ» տալ բուժաշխատողներին, որպեսզի նրանք հիվանդին «էլ ավելի լավ աչքով նայեն»։ 

Իհարկե, սա գնահատվում է որպես կաշառք, բայց կան նաև այլ կարծիքներ։ Դեռևս կան մարդիկ, որոնք բուժման համար պաշտոնապես վճարելուց հետո էլ կարծում են, որ գոնե մի շիշ կոնյակ պետք է նվիրեն բժշկին։ Ինչևէ։ 

Հիմա կան բուժհաստատություններ, որտեղ կա հստակ քաղաքականություն՝ բուժհաստատությունում բուժում ստացող հիվանդը կամ նրա հարազատը ցանկության դեպքում կարող է հավել յալ վճարում կատարել բուժհաստատության դրամարկղում։ Այնուհետև վճարված գումարից որոշակի գումար հատկացվում է բժշկին։ 

Արդյո՞ք կարելի է համարել, որ բոլորիս հայտնի «մաղարիչն» այլ՝ պաշտոնական ձևակերպում է ստացել։ «Փաստը» մեկտեղել է փաստաբան, հակակոռուպցիոն փորձագետ Մարատ Ատովմյանի և բժիշկ-ուռոլոգ, առողջապահության կազմակերպիչ Գևորգ Գրիգորյանի տեսակետներն այս հարցի շուրջ։ 

Մարատ Ատովմյանը նշում է՝ որքան տեղյակ է, այս հարցի վերաբերյալ կան տարբեր մոտեցումներ։ «Կան բուժհաստատություններ, որտեղ հիվանդը ազատ է բժշկին գումար վճարելու հարցում։ Բնականաբար, այդ գումարը մնում է բժշկին, հետո նա գուցե որոշակի գումար է տալիս նաև իր վերադասներին և այլն։ 

Կան բուժհաստատություններ, որտեղ օրինական վճարումներ են կատարվում հիվանդանոցի դրամարկղում, իսկ բժիշկն էլ ինչ-որ գումար վերցնում է իրեն։ Կան նաև հաստատություններ, որտեղ շատ խիստ արգելք է դրված, որ բժիշկն ինչ-որ գումար վերցնի հիվանդից կամ նրա հարազատից։ 

Բժիշկներին հստակ արգելված է հիվանդներից գումար վերցնել, և եթե բուժհաստատության ղեկավարությունը տեղեկանում է նման դեպքերի մասին, ապա պատժամիջոցներ է կիրառում բուժաշխատողների հանդեպ։ 

Պետք է օրինական վճարում կատարվի դրամարկղում։ Մնացածը հիվանդանոցի ներքին խնդիրն է, թե ինչպես է նա այդ գումարը բաշխում, և վիրահատող կամ բուժող բժշկին վճարած գումարից որքան է բաժին հասնում։ 

Երբ անձն այդ գումարը վճարում է օրինական ձևով՝ դրամարկղում, որպես ծառայությունների համար վճար և ստանում է ՀԴՄ կտրոն, դա նորմալ եմ համարում, ուղղակի խնդիրն այն է, թե ինչպես է բուժհաստատությունը բաշխում այդ գումարները, որքան գումար է բաժին հասնում բժշկին և այլն։ Նախկինում եղել են դեպքեր, երբ բժիշկները ստորագրել են, որ իբրև թե ստացել են այդ գումարը, սակայն իրականում այն չեն ստացել։

 Դա ղեկավարությունը հիմնավորել էր տարբեր կերպ, օրինակ՝ վերանորոգման ծախսերով և այլնով՝ նշելով, որ այդ գումարները պետք է ներդրվեն այդ կամ այլ նպատակներով։ 

Դա արդեն ուրիշ խնդիր է, երբ բժիշկը ստորագրում է, բայց փաստացի գումար չի ստանում։ Բայց եթե ամեն ինչ օրինական է, հիվանդը վճարում է կատարում, ստանում կտրոն, այդ գումարն արդար ձևով բաշխվում է հիվանդանոցի ներսում, բժիշկները ստանում են իրենց կատարած աշխատանքի համար համարժեք վարձատրություն, կարծում եմ, որ այս դեպքում դա նորմալ է։ 

Ամեն ինչ կախված է բուժհաստատության դրվածքից, գործունեության մեխանիզմից և բժշկից»,-«Փաստի» հետ զրույցում ասում է Ատովմյանը։ Նա կարծում է՝ մեր ժողովուրդն ունի բժշկին շնորհակալություն հայտնելու մենթալիտետ, որը, սակայն, համատարած բնույթ չի կրում։ 

«Հիվանդներ կան, որոնք դիմում են բժշկի և անգամ բողոքում են, որ պետք է որոշակի մուծումներ անեն։ Այդ դեպքում իրենց մտքով չի էլ անցնում հավել յալ վճարում կատարել, իրենք շատ դեպքերում հազիվ կարողանում են անհրաժեշտ գումարը վճարել։

 Հակառակը՝ դեռ մի բան էլ պահանջում են, որ անվճար լինեն հետազոտությունները և այլն»,-եզրափակում է մեր զրուցակիցը։ 

Բժիշկ-ուռոլոգ Գևորգ Գրիգորյանը այս հարցին այլ տեսանկյունից է մոտենում։ 

«Եթե մենք սկսում ենք խոսել առողջապահության ոլորտում կոռուպցիայից, ապա եկեք սկսենք ոչ թե բժշկին ուղղվող գումարից, այլ եկեք սկսենք նախարարի կնոջ ղեկավարած հիմնարկի պետպատվերի աննախադեպ աճից։ Եկեք դա քննարկենք, դրա մասին խոսենք, հետո նոր անցնենք բժիշկներին, որովհետև բժիշկների բարեկամները նախարար չեն աշխատում։ 

Բժիշկն աշխատում է, պետության կողմից նախատեսված գումարները, որոնք որպես աշխատավարձ վճարվում են բժշկին այնքան ցածր են, որ այդ գումարների հաշվին հնարավոր չէ հոգալ ընտանիքի հոգսերը կամ գոյատևել։ 

Արդարացի չէ, որ բժիշկն իր կյանքը և ժամանակը ներդնում է բուժառուի առողջության վրա և, օրինակ՝ ծննդաբերությունից ստանում է 13 հազար դրամ գումար, իսկ նախարարը ստանում է մեկ ու կես միլիոն դրամ աշխատավարձ և նույնքան պարգևավճար»,-«Փաստի» հետ զրույցում ասում է առողջապահության կազմակերպիչը։ 

ԼՈՒՍԻՆԵ ԱՌԱՔԵԼՅԱՆ

Կապ չունի, թե շաբաթվա կամ ամսվա որ օրն է, զnhված տղաների հիշատակը ամեն օր պետք է հիշատակենք. Դադիվանքի վանահայր Երկրաշարժ է տեղի ունեցել Քանի՞ գրոշ արժեն սրբազանների դատական նիստերին ընդդիմադիրների ելույթները. Էդմոն Մարուքյան Ազգերի ինքնորոշման իրավունքը ամրագրված է Ալմա-Աթայի հռչակագրում․ Արեգ ՍավգուլյանՀՀ տարածքում ավտոճանապարհները հիմնականում անցանելի են Հայրենիքի համար նահատակվածները հավերժ կապրեն մեր սրտերում, որպեսզի Հայրենիքը ապրի հավերժ. Մհեր ԱվետիսյանԽոշոր վթարներ Թալին-Բազմաբերդ-Կաքավաձոր խաչմերուկում, վիրավnրներ կանԻ՞նչ կապ ունի ծանրամարտը ցեղի առաջնորդ դառնալու ձգտումների հետ . «Փաստ»Այն ամենը, ինչ չեն ասի իշխանական քարոզիչները ԵԽԽՎ ընդունած բանաձևի և զեկույցի մասին. Հայկ Մամիջանյան «Եռաբլուր» պանթեոնում տեղի է ունեցել Եկեղեցու միասնության պաշտպանության ակցիա ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (27 ՀՈՒՆՎԱՐԻ).Ստորջրյա ամենաերկար թունելը, առաջին դյուրակիր մագնիտոֆոնները. «Փաստ»Ես հրաժարական կտամ, եթե իմ կուսակցությունը պարտվի. Ճապոնիայի վարչապետ ԵՄ-ն և Հնդկաստանը կնքել են խոշոր առևտրային համաձայնագիր Ամերիկյան իմպերիալիզմի օրինաչափությունները.արդյո՞ք Հայաստանը կհետևի Ուկրաինայի ճակատագրին . «Փաստ»Ինվերսիա, մառախուղ և «կեղծ ձյուն»․ ի՞նչ երևույթ է Արարատյան դաշտում Բարձրագույն կրթություն ստացողների թիվը նվազել է 25%-ով․ Ատոմ ՄխիթարյանԱՄՆ-ում հզոր ձնաբքի հետևանքով առնվազն 30 մարդ է զnհվել Երեք չափում. Փաշինյանն ընկալվում է որպես թուրքական տանդեմի կարծիքների և շահերի փոխանցող. «Փաստ»Իշխանության «սրտի օլիգարխը» ՝ թիվ մեկ հարկատու է դարձել Իրանը նոր պատերազմի շեմին. ՀՀ իշխանությունները ձկան պես լուռ են Հայկ Սարգսյանի դեմ կարող են քրգործ հարուցել Եվրոպական կեղծիք՝ վասն Փաշինյանի վերընտրության «Ինձ չսպասեք, ես այստեղից դուրս չեմ գալու». ավագ սերժանտ Խաչատուր Աղաջանյանն անմահացել է նոյեմբերի 7-ին Շուշիում. «Փաստ»Նույնիսկ լավ գաղափարներն են մեծ հաջողությամբ... ձախողում. «Փաստ»Ռուսաստանը ստեղծում է շափյուղայի՝ սապֆիրի հիմքի վրա արևային մարտկոցների արտադրության կենտրոն Առողջության ապահովագրություն․ իրական որա՞կ, թե՞ թվերի իմիտացիա. ՀայաՔվե44-օրյա պատերազմի ժամանակ ԶՊՄԿ 21 աշխատակից իր կյանքը նվիրաբերեց հանուն մեր ապագայիԵրկնքից նվեր. Իսպանիայում հայտնաբերված գանձը ունի այլմոլորակային ծագումԵրբ հայրենիքը սահմանափակվում է միայն պետությամբ, սկսվում է ինքնության լուռ, բայց վտանգավոր աղքատացումը. «Փաստ»ՀայաՔվե Նոր Նորք և Ավան ի գրասենյակը իր ակտիվ անդամների և աջակիցների համար ուխտագնացություն էր կազմակերպել դեպի Գեղարդավանք«Վերընտրվելու մասին հայտարարություններն ուղղված են ոչ այնքան հասարակությանը, որքան իրենց քաղաքական թիմին ու պետական կառավարման համակարգին և ուժայիններին». «Փաստ»14-ամյա դահուկորդը մահացու հարված է հասցրել լեռնադահուկային հանգստավայրում հանգստացող տղամարդունԵրբ ժողովրդավարությունը դառնում է պատրվակ Պետությունը կոնյակ արտադրողներին արտոնյալ պայմաններով վարկ կտրամադրի. նախագիծ. «Փաստ»«Մենք Էջմիածնի հետ ենք». Սոչիում և Ադլերում հայերը հանդես եկան Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսի պաշտպանության համար Ի՞նչ փոխարժեք է սահմանվել այսօր Մեր նաhատակներն ընկել են, որ Հայաստանի Հանրապետությունը բարձրանա․ Նիկոլ Փաշինյան Մոր աղոթքը Ինչի՞ համար են «պատարագ» անունով ներկայացումները. «Փաստ»Հոսանքազրկումները խայտառակ չափերի են հասել, մարդիկ մոմ են «պահեստավորում». «Փաստ»Իշխանությունների «օրենսդրական» սվինամարտն իրական դիտորդների դեմ. «Փաստ»Ո՞ւմ և ինչո՞ւ է խանգարում «Արարատ 73»-ի անունը. «Փաստ»Ինչո՞ւ է Հայաստանը լուռ հետևում միջազգային իրավունքի մահացու տառապանքներին. «Փաստ»47-ամյա կին է կալանավորվելՔրեական ոստիկանությունը 2025 թվականին առգրավել է 768 կիլոգրամ տարբեր տեսակի թմրամիջոցներGivenchy-ն թողարկել է «The Snatch» պայուսակը, որը կդառնա 2026 թվականի խորհրդանիշը Եվս 20 երկիր միացել է Դոնալդ Թրամփի «Խաղաղության խորհրդին»․ Իրանի կողմից մեզ վնաu հասցնելու ցանկացած փորձ կհանդիպի վճռական պատասխանի․ ՆեթանյահուՍա պատմական հանդիպում է․ Սպիտակ տան մամուլի քարտուղարը՝ Աբու Դաբիում եռակողմ բանակցությունների մասինՎաղուց ժամանակն է քայլ առաջ կատարել դեպի եվրոպական առաջնություններ․ Բերեզովսկին՝ Սպերցյանի մասին