Երևան, 15.Հունվար.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Իշխանությունները պետք է ելնեն ոչ թե քանդելու տրամաբանությունից, այլ եղածին ավելացնելու մոտեցումից

ՎԵՐԼՈՒԾԱԿԱՆ

Ժամանակակից աշխարհը զարգանում է առաջանցիկ տեմպերով, ուստի զարգացման տեմպից հետ չմնալու համար մեր կրթական համակարգը պարբերականորեն պետք է կատարելագործվի: Միևնույն ժամանակ, շատ կարևոր է մատաղ սերնդի հայեցի դաստիարակությունը, որպեսզի մեր պետականությունն ապագայում լինի հուսալի ձեռքերում: Ինչպես նշել է Նելսոն Մանդելան, կրթությունը ամենահզոր զենքն է, որը դու կարող ես օգտագործել աշխարհը փոխելու համար: Սա, կարելի է ասել, ամենից առաջ վերաբերում է Հայաստանին:

Անցած տարվա ապրիլին տեղի ունեցած իշխանափոխությունից հետո թվում էր, թե կրթական ոլորտում ևս դրական փոփոխություններ կնախաձեռնվեն, որոնց մենք այդպես էլ ականատես չեղանք: 

Դրա փոխարեն մենք տեսանք կրթական համակարգում տեղի ունեցող գզվռտոցներ և ամբիցիաների բավարարման համար պայքար, որի բացահայտ դրսևորումներից էին ԵՊՀ-ի շուրջ տեղի ունեցող պրոցեսները, ինչպես նաև մի շարք դպրոցներում տնօրենների ընտրություններն ու կոլեկտիվի միջև հակասությունների սրացումը:

Եթե մի կողմ թողնենք կրթական համակարգում նկատվող խլրտոցները և անդրադառնանք դասապրոցեսների արդյունավետության բարձրացմանն ու դասավանդվող առարկաներին, ապա այստեղ ևս նորարարական և ժամանակի պահանջներին համապատասխան լուծումներ չկան: 

Պատմության մասնագետները տևական ժամանակ է, ինչ վիճում են, թե ինչպես պետք է պատմության դասագրքերում ներկայացված լինեն 2008 թվականի մարտի 1-ի հայտնի դեպքերը: Կարծես թե կրթության ոլորտում առկա կարևոր խնդիրները լուծվել են, մնացել է Մարտի 1-ի հարցը:

Մինչ այդ կրթության նախարար Արայիկ Հարությունյանը ամեն մի պատեհ առիթի բարձրացնում է «Հայոց եկեղեցու պատմություն» առարկայի վերանայման խնդիրը, մի առարկայի, որի դասավանդումը կարևոր է հայ ժողովրդի գոյատևման համար մղած պայքարի ընթացքում եկեղեցու դերը սերունդների գիտակցության մեջ արժևորելու համար: Իսկ վարչապետ Փաշինյանն օտարների ակնկալիքները հաճեցնելու համար առաջարկում է այդ առարկան հանել և դրա բովանդակությունը ներառել հենց Հայոց պատմություն առարկայի շրջանակներում:

Դե, դժվար է այլ բան սպասել մարդկանցից, որոնք տարվա մեջ ընդամենը 5 հիշատակության օրերն են նույնիսկ անտեսում:

Եվ տպավորություն է առաջանում, թե հենց եկեղեցու պատմությունն ու հոգևորականներն են խոչընդոտում, որ մեր կրթական համակարգը չի զարգանում: Ու կարծես թե ներկայիս կառավարության իշխանավարման ընթացքում կրթության որակի բարելավման բովանդակային հարցը երկրորդական պլան է մղվել:

Չունենալով որևէ գործնական առաջարկ՝ փորձ է կատարվում ուղղակի անհարկի վերանայել նախկինում կիրառված պրակտիկան:

Իշխանական պատգամավոր Մխիթար Հայրապետյանը օրերս հայտարարություն էր տարածել, թե իրենք մտահոգություններ են ստացել «Շախմատ» առարկայի հետ կապված և քննարկելու են այդ առարկայի դասավանդման վերանայման հետ կապված հարցերը: 

Իսկ մինչ այդ մամուլում տեղեկություններ շրջանառվեցին, որ իշխանությունը այդ առարկան պարտադիր դասավանդվող առարկաների ցանկից հանելու մտադրություն ունի:

Խնդիրն այն է, որ «Շախմատ» առարկայի ներդրումը կրթական համակարգում անմիջականորեն կապվում է նախկին իշխանությունների հետ, սակայն հաշվի չի առնվում, որ շախմատի դասավանդման կարևորությունը բավական բարձր է գնահատվել անգամ եվրոպացի մասնագետների կողմից, քանի որ այդ խաղը նպաստում է երեխաների մտածողության զարգացմանը:

Ռուսաստանի կրթության և գիտության նախարարությունը ևս հետաքրքրված է Հայաստանի դպրոցներում «Շախմատ» առարկայի դասավանդման արդյունավետ փորձով:

Քանի որ ներկայիս իշխանությունները չունեն բովանդակային առաջարկներ, պետք է ինչ-որ գործընթաց ցույց տան, թե իրենք աշխատանք են տանում կրթության ոլորտում: 

Այնինչ պետք է ելնել ոչ թե եղածը քանդելու հեղափոխական տրամաբանությունից, այլ եղածին ավելացնելու մոտեցումից, որը թույլ կտա մեր կրթությունը դարձնել մրցունակ:

 ԱՐԹՈՒՐ ԿԱՐԱՊԵՏՅԱՆ

 

Մեծ յոթնյակի անդամ երկրներն Իրանին սպառնացել են լրացուցիչ պատժամիջոցներով «Դեպի դասական Եվրատեսիլ» մրցույթի հայտերը կընդունվեն մինչև հունվարի 22-ը Խուլիգանություն կատարած 62-ամյա տղամարդը ձերբակալվել է Խոշոր հրդեհ է բռնկվել․ «Քարե կամուրջ» ռեստորանային համալիրի տաղավարը վերածվել է մոխրակույտի «Որ Հայաստանում եմ՝ լավ եմ»․ ինչ է պատմել Վագիֆ Խաչատրյանը՝ Ավանեսյանին Արման Ծառուկյանը պատրաստ է փոխել քաշային կարգը Սպասվում է ձյուն, բուք. ջերմաստիճանը կնվազի 6-9 աստիճանով Գևորգ Պապոյանը Գերմանիա կգործուղվի Հաստատվել է 2026 -ի 1-ին քննաշրջանի դրսեկության ձևով (էքստեռն) ավարտական քննությունների ժամանակացույցը Երևանը և Վաշինգտոնը վերահաստատել են տնտեսական համագործակցության խորացման հանձնառությունը Խփես մարդու թևերը կտրես, հետո հպարտանաս, որ գլուխը չես կտրել․ ողբալի է չէ՞․ Բաբկեն ՀարությունյանԱՄՆ-ն ժամանակավոր դադարեցնում է ներգաղթային վիզաների ձևակերպումը Հայաստանի համար «Ինտերի» մեկնարկային կազմը «Caspian Airlines» ավիաընկերության՝ Թեհրան-Երևան չվերթը չեղյալ է հայտարարվել Թրամփը Դանիայից պահանջել է «անհապաղ հեռանալ» Գրենլանդիայից Ճշմարիտ հավատը վեր է ամեն խոչընդոտից․ գերությունից վերադարձած Վագիֆ Խաչատրյանի դստեր գրառումը Երևանում թիվ 11 երթուղու ավտոբուսը վրաերթի է ենթարկել հետիոտնին․ վերջինը տեղափոխվել է հիվանդանոց Ադրբեջանական գերությունից վերադարձած մյուս երեք գերիները տեղափոխվել են Մուրացանի զինվորական հոսպիտալ Սպասվում է, որ Թրամփը շուտով կներկայացնի Գազայի հատվածի ապագա վարչակազմը Թրամփի վարչակազմը երկրների ցանկ է կազմել, որոնց քաղաքացիների մուտքն ԱՄՆ կսահմանափակվի Վարչապետն ու փոխվարչապետները 2025թ. 51.6 մլն դրամ պարգևավճար են ստացել. «Հետք» «Շարունակելու ենք խաղաղ հավաքների սպասարկումը». ՆԳՆ-ի արձագանքը Իրանի դեսպանի հայտարարությանը Ովքե՞ր են Ադրբեջանից վերադարձած հայ գերիները, եւ ինչպես են նրանք գերեվարվել Ջուր հավաքեք․ ջուր չի լինելու ՀՀ-ն ապահովում է հավատարմագրված բոլոր դիվանագիտական ներկայացուցչությունների, այդ թվում՝ բարեկամական Իրանի դեսպանության անվտանգությունը․ ՆԳՆ Վիճաբանություն է եղել Երևանում․ Գերմանիայի քաղաքացին բազմաթիվ վերքերով տեղափոխվել է հիվանդանոց Սկանդալային փաստաթուղթ․ Փաշինյանը «հույժ գաղտնի» որոշմամբ շուրջ 3 միլիարդ բաժանել է իշխանականներինՊապիկյանը հետևել է ատեստավորման գործընթացի կրակային փուլին Նորավանի խաչմերուկից մինչև Կապան ճանապարհը կցորդով տրանսպորտային միջոցների համար փակ է ՀՀ նախագահի նստավայրում տեղի է ունեցել դատավորի երդման արարողություն Ոսկու գինը հասել է նոր պատմական առավելագույնի Ծափաթաղում 3-ամյա Տիգրանին կյանքից զրկելու գործով երեխայի հոր կալանքի ժամկետը երկարացվել է Զորամասում հրազենային վնասվածքից մահացած զինծառայողը Երևանից էր, 6 ամսվա ծառայող Մարգահովիտ գյուղի տներից մեկի տանիքում հրդեհ է բռնկվել Կոնսոլիդացիոն կենտրոններից ամենարժանահավատը համարում եմ Գ. Ծառուկյանի ձևավորած կենտրոնը. Սուրենյանց Հայաստանը՝ քաղաքական փորձաքարի առաջ․ ինչ է սպասվում ընտրություններին Հայտնի է` երբ կնշվի Խաչվերացն (Սբխեչ) այս տարի Կուրսկում մուրճով դպրոց ներխուժած դեռահասը դատապարտվել է ութ տարվա ազատազրկման Երկրները շարունակում են հորդորել քաղաքացիներին լքել Իրանը Հալեպն այլևս ապահով չէ, հայերը արտագաղթում են Հալեպից ՀՀ ԱրարատԲանկը՝ առաջատար Բրենդի PR-ի ցուցանիշով Արցախի դեմ կռված ու ցմահ ազատազրկման դատապարտված սիրիացիները փոխանցվել են Սիրիայի իրավասու մարմիններին «Զանգեզուրի միջանցքը»՝ «ԹՐԻՓՓ» փաթեթավորմամբ․ ի՞նչ պետք է անել և ո՞րն է մեր այլընտրանքըԱբովյան փողոցում հնչել է կրակոց. անչափահասներ են տեղափոխվել հիվանդանոց. հայտնաբերվել են արնանման հետքեր Աղքատությունը Հայաստանում ավելանում է․ Նաիրի ՍարգսյանԲաքվում պահվողների առողջական վիճակը գնալով վատանում է Կանխատեսել էի, որ վարձկանների դիմաց շատ փոքրաթիվ գերիներ են ազատ արձակելու. Տաթևիկ ՀայրապետյանԳերագույն հոգևոր խորհրդի ժողով է եղել Մայր Աթոռում Արևմտյան և եվրոպական կառույցները մեռած են՝ թաղած չեն, սատարում են հակաժողովրդավարությանը. Շարմազանով Կարևոր խնդիրները լուծելու փոխարեն Եկեղեցու «նորոգման» օրակարգն են առաջ տանում․ Մենուա Սողոմոնյան