Երևան, 07.Փետրվար.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Փոշեկուլ. ստեղծման պատմությունը՝ փոշեցրումից մինչև ռոբոտ

ՀԱՆՐԱՀԱՅՏ ՄՈԼՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

Առաջին փոշի մաքրելու մեքենան ստեղծվել է 19-րդ դարի վերջում: Այն կառավարելու համար ամենաքիչը անհրաժեշտ էր երկու չափահաս տղամարդու աշխատանք, քանի որ պետք էր փչել փոշին, որը կատարում էր նրանցից մեկը, իսկ մյուսը ստիպված էր քարշ տալ թևը (խողովակը):

Միևնույն ժամանակ, այդ մեքենան փոշին ոչ միայն չէր հավաքվում, այլ ընդհակառակը՝ փչելով ցրում էր տարբեր կողմերի վրա: Այս գաղափարը որոշեց զարգացնել ու կատարելագործել ինժեներ Հյուբերտ Սեսիլ Բուտը 1901 թվականին: 

Նրա ստեղծած փոշեկուլը այլևս փոշին չէր փչում շրջապատ, այլ հավաքում էր հատուկ փոշեհավաքի մեջ: Այս վակուումային պոմպով աշխատող փոշեկուլի հզորությունը հինգ ձիաուժ էր, և այն աշխատում էր բենզինով:

 

Առաջին նմուշը բավականին ծանր էր և շատ աղմկոտ, ուստի փոշեկուլը, որպես կանոն, տեղադրվում էր դրսում և պատուհանով ներս էին տարվում միայն փոշեծծիչ խողովակները: 1902 թվականին Բուտի փոշեկուլը ձեռք է բերում Վեստմիստերյան աբբայությունը՝ մասնավորապես Էդուարդ 7-րդի թագադրության ժամանակ գորգերը մաքրելու համար:

Պարզ է, որ նման գովազդից հետո տեխնիկայի զարգացման այս նոր ուղղության հաջողությունը երաշխավորված էր: Եվ դրանից անմիջապես օգտվեցին մրցակիցները: Շուտով նրանք առաջարկեցին էլեկտրական եռաֆազ շարժիչով աշխատող փոշեկուլի ավելի կոմպակտ մոդել:

Էլեկտրական շարժիչի ներդրումը փոշեկուլի ստեղծման մեջ դարձավ փոշեկուլների զարգացման պատմության շատ կարևոր շրջադարձային իրադարձություն, և լուծեց դրա՝ տան մեջ օգտագործելու խնդիրը, քանի որ այն արդեն ավելի անձայն էր և չուներ բենզինի այրման հետևանքով առաջացած արտանետված գազեր:

1908 թվականին ամերիկյան W. H. Hoover Company ընկերությունը արտադրեց փոշեկուլի tin model կոչված կոմպակտ մոդելը, որը կշռում էր 20 կիլոգրամ (համեմատելու համար նշենք, որ մրցակից փոշեկուլները ամենաքիչը 50 կգ էին կշռում): Փոշեկուլը նման էր շրջած ցինկապատ դույլի, որի վրա հարմարեցված է փայտե բռնակ: 

Բռնակի տակ հարմարեցված էր թանզիֆե տոպրակ, որը կատարում էր փոշեհավաքի դեր, արտաքինից փոշեկուլը պատված էր սատինե պատյանով:

Արտադրողի կարծիքով, այս փոշեկուլը ոչ միայն կարող էր կատարելապես հստակորեն հավաքել փոշին ճեղքերից ու հատակից, այլ նաև կարող էր օգտագործել թաց մազերը չորացնելու համար:

Շվեդական Electrolux ընկերության հիմնադիր Ակսել Վեններ-Գրենը 1912 թվականին առաջարկեց փոշեկուլի վրա տեղադրել ոչ թե օդա յին պոմպ, այլ օդա փ ո խար կ ի չ (вентилятор), որի արդյունքում կենցաղային փոշեկուլի կշիռը պակասեց ևս 14 կգ-ով:

Բայց պատմության մեջ է մտել 1921 թվականին թողարկված փոշեկուլի Model V մոդելը, որն էլ հենց համաշխարհային համբավ է բերել ընկերությանը: Գործնականում, մինչև 20-րդ դարի վերջը կենցաղային տեխնիկա արտադրող բոլոր ընկերությունները պատճենահանել են ճկուն խողովակին միացած և փոխարինվող ծայրակալներ ունեցող անվակների վրա տեղաշարժվող այդ մետաղական մխոցը:

Միայն 20-րդ դարի երկրորդ կեսի տեխնոլոգիաները հնարավոր դարձրին փոշեկուլների նոր տեսակների առաջացումը, այն է՝ լվացող, սրբող, ֆիլտրացիայի բազմաստիճան ֆունկցիայով, վակուումային և այլն: 

Հատկանշական է նաև, որ 2002 թվականին փոշեկուլի պատմության մեջ նոր էջ գրվեց. հայտնվեց Electrolux- ի կողմից ստեղծված առաջին ռոբոտ- փոշեկուլը, որը օգտագործում էր արհեստական բանականության ալգորիթմ՝ Trilobite-ն:

 

Ռոբոտ- փոշեկուլը բավականաչափ կոմպակտ էր և ուներ սկավառակի տեսք, այն շրջում էր սենյակներով որոշակի հաճախականությամբ, հեշտությամբ ճանաչում տան անկյունները, պատերը, աստիճանները և անհրաժեշտության դեպքում կատարում իր աշխատանքը, որից հետո վերադառնում իր լիցքավորման վայր:

Նյութը հրապարակման պատրաստեց Past.am-ը

Ինչպես թույլ չտալ ձայների փոշիացում. «Փաստ»Մրցանակային «եղբայրություն»... հազարավոր զոհերի, զրկանքների ու բռնագաղթի հաշվին. «Փաստ»Ռուսական ուժերը գիշերային հարվածներ են հասցրել Ուկրաինայի էներգետիկ օբյեկտներին Լավ հանդիպում էր, մրցում էին երկու շատ ուժեղ թիմեր․ Սպերցյանը՝ «Զենիթի» հետ խաղի մասին Հումորիստ Նուրլան Սաբուրովին արգելվել է մուտք գործել Ռուսաստան 50 տարով․ ո՞րն է պատճառը «Արարատ 73» ֆիլմի պրեմիերան, կարմիր գորգը, հայտնի հյուրերն ու ԽՍՀՄ ֆուտբոլի պատմական գավաթը ԵԱՀԿ-ն աշխատում է Եվրոպայում պատերազմը կանխելու ուղղությամբ. Սինիրլիօղլու Լիլի Մորտոն երեխայի է սպասում (լուսանկարներ) Իտալիայում տեղի է ունենում ձմեռային Օլիմպիական խաղերի բացման արարողությունը (տեսանյութեր) «Ալ Նասրը» երկրորդ խաղում անընդմեջ հասավ հաղթանակի առանց Ռոնալդուի (տեսանյութ) «Հըզբոլլահի» հետախուզության ղեկավարը հրաժարական է տվել Արցախի թեմի առաջնորդը նամակով դիմել է ԱՄՆ փոխնախագահին Խոշոր ավտովթար՝ Երևանում. Հանրապետության հրապարակում «Honda»-ն բախվել է կայանված «Lexus»-ին, անցել կանաչ գազոնի վրայով, կոտրել հետիոտնի համար նախատեսված լուսակիրն ու ցուցանակը և գլխիվայր շրջվել. կա վիրավոր25-րդ ձմեռային օլիմպիական խաղերի բացման արարողությունը Անմահացած մեր տղաների մայրերի հետ հանդիպումից հետո դառնում ենք ավելի վճռական․ Ավանեսյան Օդի ջերմաստիճանը կբարձրանա 4-6 աստիճանով․ եղանակն՝ առաջիկա օրրերին Զելենսկին ցանկանում է արդյոք խաղաղություն Ռուսաստանի հետ․ ԶԼՄ 2025-ին պետական բյուջեի օգտին բռնագանձվել է շուրջ 21 մլրդ դրամ Ռուսաստանում զգուշացրել են Ուկրաինային՝ բանակցություններից հրաժարվելու հետևանքների մասին Նորավան-Լծեն-Տաթև ավտոճանապարհը կցորդով տրանսպորտային միջոցների համար դժվարանցանելի է՝ անվաշղթաների կիրառմամբ Ազատի զորամասի 15 զինծառայողի մահվան գործով իրեղեն ապացույցներ են տարել դատարան Արթիկում փրկարարները, քրեական ոստիկաններն ու պարեկները փրկել են 24-ամյա աղջկա կյանքը․ օպերատիվ են գործել նաև Արթիկի շտապօգնության բժիշկներըԻնչ անել, եթե ղեկավար պաշտոններ զբաղեցնող անձանցից «WhatsApp»-ով հաղորդագրություն եք ստացել Ուժեղ քամու պատճառով ուղևորատար ինքնաթիռը չի կարողանում վայրէջք կատարել Մալագայի օդանավակայանում (տեսանյութ) Մարտ ամսվա տոնական և ոչ աշխատանքային օրերը Բախվել են «Toyota Rav 4»-ը և «Opel Zafira»-ն․ կան վիրավորներ Ռուբեն Ռուբինյան, մենակ թուրքերենով չի․ Ալիկ ԱլեքսանյանՆԳՆ ոստիկանությունը հորդորում է զերծ մնալ երեխաների հուզական վիճակը խաթարող տեսանյութ հրապարակելուց Եվս մեկ օր տաքսիով տեղափոխեցի մեր հայրենակիցներին, լսեցի բազմաթիվ կարծիքներ ու առաջարկներ. Նարեկ ԿարապետյանԱդրբեջանը բողոք է ներկայացրել հայ գեղասահորդների «Արցախ» ստեղծագործության անվան վերաբերյալ Պակիստանում մզկիթի պայթյունի զոհերի թիվը հասել է 31-ի Ոստիկանների համագործակցված միջոցառումների արդյունքում գողությունը թարմ հետքերով բացահայտվեց Հայտնաբերել են 15-ամյա տղայի դի՝ աջ քունքային հատվածում կրակոցի հետքով Երևանը հերթական կոլապսի շեմին է․ Վահագն ՎարագյանՀայտնի է անգլերենի լրացուցիչ միասնական քննությանը հայտագրման գործընթացի օրն ու ժամը Հետախուզվողների հայտնաբերում՝ համայնքային և քրեական ոստիկանների ձեռնարկած միջոցառումների արդյունքում Արցախցիների բնակապահովման ծրագրից օգտվել է ընդամենը 4404 ընտանիք Վթարային ջրանջատում Վանաձոր քաղաքում Իրավիճակը ՀՀ ավտոճանապարհներին Ոստիկանության պաշտոնատար անձը մեղադրվում է վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ բազմաթիվ կեղծ արձանագրություններ կազմելու մեջ. նրա պաշտոնավարումը կասեցվել է Եղանակը Հայաստանում Չարենցի անվան գրականության և արվեստի թանգարանում ցուցադրված Վիլյամ Սարոյանի նկարներից մի քանիսը կմնան Հայաստանում Կառավարության ֆինանսատնտեսական աշխատանքները հսկում է ինքը' կառավարությունը․ Սրանով ամենինչն պարզ չէ՞․ Արշակ ԿարապետյանԴոլարի փոխարժեքը նվազել է. մի փոքր էժանացել է նաև եվրոն Իրանն արագ վերականգնել է հրթիռային ծրագրի՝ 2025թ․ հարվածներից վնասված մի շարք օբյեկտներ Շնորհավորում եմ Ձեր ծննդյան օրը, պարոն գեներալ. ԶՈւ պահեստազորի գնդապետ Արտյոմ ՍիմոնյանՔադաֆիի որդուն կհուղարկավորեն միայն իր ընտանիքի եւ երկու ցեղերի խորհուրդների ներկայությամբ Ոստիկանության պաշտոնատար անձը մեղադրվում է բազմաթիվ կեղծ արձանագրություններ կազմելու մեջ. ինչ է հայտնի Նարեկ Կարապետյանը ուղիղ եթերում պատասխանում է հարցերինՎճարային տերմինալներ հափշտակած անձի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում. ՔԿ