Երևան, 25.Մարտ.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Այսօր մարտի 1-ն է . . .

ՔԱՂԱՔԱԿԱՆ

Մարտի 1-ի մասին դատողություններ անելը բավական բարդ է: Տեղի ունեցած ողբերգությունը հատկապես այս օրով քննարկելն առավել բարդ է, որովհետև, կարծես թե, քննարկելու բան չկա: Մյուս կողմից էլ, սակայն, արդեն այսօր, երբ վերաբացվել է Մարտի 1-ի գործը՝ դառնալով ոչ միայն քրեական, այլև քաղաքական նոր քննարկումների առարկա, կարիք կա մի քանի արձանագրման:

Մարտի 1-ի ողբերգությունը հասարակ ողբերգություն չէ: Այն քաղաքական անհանդուրժողականության, քաղաքական մրցակցությունը ֆիզիկական բռնության ճանապարհ տանող դրսևորում է: Նշանակում է՝ գործն ամբողջությամբ վերաբացելն ու բացահայտելը պետք է բացառի այս դրսևորումներն ապագայում: Արդյո՞ք մենք հիմա այդ ճանապարհին ենք, բարդ է ասել: Հուսադրող է, որ գործն ամեն դեպքում օրակարգային է: Հուսադրող չէ, որ գործը դիտարկվում է կա՛մ բացառապես իրավական, կա՛մ նեղ քաղաքական տեսանկյունից:

Իսկ տեսանկյունը լայն քաղաքական է: Այդ լայն քաղաքական տեսանկյան հիմքում ընկած են ոչ միայն Մարտի 1-ի բուն դեպքերն ու նախորդող, հաջորդող քաղաքական իրավիճակն իր բոլոր բարդ, ոչ միանշանակ շերտերով: Ոչ պակաս բարդ ու ոչ միանշանակ է Մարտի 1-ի հարցը նաև հիմա՝ տասնմեկ տարի անց: Այն դարձել է հայաստանյան քաղաքական պատմության ու մտածողության յուրատեսակ խարան, որից ազատվել չի ստացվում: Ավելին՝ պարզապես խարանին առերեսվելը ևս չի թույլ տալիս ազատվել դրանից, քանի որ արդյունավետ չէ, նեղ է առերեսման անկյունը: Ու քանի դեռ չկա ամբողջական առերեսում, կամ ավելի պարզ՝ ամբողջական բացահայտում՝ բոլոր մանրամասներով, բոլոր շերտերով, խնդիրն էլ մնում է օդում կախված, ապա այն շարունակելու է ճոճվել Հայաստանի քաղաքական կյանքի գլխին հենց այդ օդում կախված վիճակում:

Դժվար է նույնիսկ պատկերացնել մի հեռանկար, երբ այն օդում կախված մնա էլի մի քանի տարի՝ դառնալով ընթացիկ քաղաքական պրոցեսների շահարկման առարկա: Այնինչ, պետք է օր առաջ այն օդից իջեցնել գետնին, բացահայտել ու փակել հարցը՝ բնականաբար հստակ քաղաքական արձանագրումներով: Արձանագրումներ, որոնց հիմքում կլինի բռնության հիմնովին բացառումը քաղաքականությունից: Սա է երաշխիքը, որ ապագայում նոր Մարտի 1-եր չլինեն: 

Թիվ 27 դպրոցում անչափահասը հայհոյել է, վիճաբանել պահակի հետ և հարվածել նրան․ վերջինը հիվանդանոցում է Իրանը հրթիռային հարված է հասցրել Դիմոնային․ Pars Today Թեհրանում հարձակման հետևանքով՝ դպրոց է վնասվելԻրանը չի ընդունում հրադադարը «Հրապարակ». Փաշինյանն ու նրա կառավարությունը ընդդիմությունից գաղափարներ են գողանումՊակիստանն Իրանին փոխանցել է ԱՄՆ առաջարկը, Թուրքիան նույնպես կարող է հյուրընկալել բանակցությունները․ Reuters Երևանում ամուսինները բնակարանի խոհանոցի պատուհանից ուսանողի են դուրս նետել ու uպանել․ բացահայտումՄասիսում 75-ամյա տղամարդը դանшկահարել է նախկին կնոջըՀայաստանը նոր քաղաքական մշակույթի կարիք ունի․ Արմեն ՄանվելյանՍպասվում է ձյուն Ով ընտրում է այս իշխանությանը, շնորհակալություն է հայտնում Ալիևին. Գեներալ Կարապետյան Ստորագրեցինք հուշագիր հոլանդական Dyami անվտանգության հետախուզական ընկերության և հունական DRCS-ի հետ. մենք փոփոխություններ ենք բերելու. «Ուժեղ Հայաստան»«Ուժեղ խաղաղության» միջազգային համաժողով՝ հաջորդ վարչապետ Սամվել Կարապետյանի նախաձեռնությամբ. ՈւղիղՓաշինյանը նոր շոուներ է պատրաստում ընտրություններից առաջ Սահմանադրական դատարանը ամբողջությամբ անցավ Փաշինյանի վերահսկողության ներքո Փաշինյանին օգնելու համար հաղթահարել են Հունգարիայի դիմադրությունը Մահացած զինծառայող 19-ամյա Վարդանը Աբովյանից էր Մեր պետության քարտեզը հենց դուք եք անարգում՝ այն դարձնելով ձեզ համար քարոզչական գործիք. Էդմոն ՄարուքյանՍտոմատոլոգիական ծառայություններն ու բուհական կրթությունը պետք է լինեն անվճար․ Հրայր Կամենդատյան.Հայազգի ռեժիսորի ֆիլմը դարձել է «Նիկա» մրցանակի դափնեկիրՄենք կորցնելու ենք մեր երկիրը Նիկոլի պատճառով. Վահե ԴարբինյանԻրանի դեմ Ամերիկայի և Իսրայելի կողմից սանձազերծված պատերազմը անխուսափելիորեն ավարտվելու է Իրանի լիակատար հաղթանակով. Խաչիկ ԱսրյանՖասթ Բանկը տեղաբաշխում է 12 միլիարդ ՀՀ դրամի կորպորատիվ պարտատոմսերԲազմազավակ հայրը փորձել է այրել կնոջը և հինգ երեխաներինC360 քարտեր. Մի քանի քարտ՝ մեկ գնովՌուսաստանը բաց է Ուկրաինայի շուրջ բանակցությունների համար. Պեսկով Հայաստանում գործում է դեղերի թանկացման մաֆիա. Հրայր ԿամենդատյանՌոբերտ Քոչարյանի գրասենյակի արձագանքը՝ Նիկոլ Փաշինյանին Հայաքվեի սոցիալական ծրագրի չորս հիմնասյունները. Հրայր ԿամենդատյանԻրազեկում․ փորձարկվելու են էլեկտրական շչակներ Ազգային ժողովում միաձայն վավերացվել է ԵԱՏՄ-ի և Մոնղոլիայի միջև ազատ առևտրի համաձայնագիրը Իշխանությունն ընտրել է ժողովրդին ահաբեկելու ճանապարհը․ Աննա ԿոստանյանՄենք ճիշտ էինք, դուք՝ սխալ․ «Հայաստանը ես եմ» նախաձեռնության մերժված առաջարկը դարձավ օրենքի փոփոխություն. Նաիրի Սարգսյան Արցախի վերահայացումն անհերքելի իրավունք է՝ ազգային առաջնահերթություն, և դա փոխելն անհնար է. Աննա ԿոստանյանՆիկո՛լ խեղկատակ, Ապրիլի 24-ին քո վերջն է լինելու, դու պիտի հեռանաս մինչև ընտրութուններ․ Գրիգորյան Տիեզերքում արևային վահանակներն աշխատում են առնվազն 5 անգամ ավելի արդյունավետ Մեր հստակ պահանջը Եվրոպական միությանից՝ իրավունքի գերակայություն և հավասարություն բոլորի համար. Ռոբերտ Ամստերդամ Սահմանադրությունը վերաձևվում է ադրբեջանաթուրքական թելադրանքով․ Արեգ ՍավգուլյանԶՊՄԿ-ի նոր ներդրումը՝ կենսունակ համայնքների զարգացման համարԼուկաշենկոն ժամանել է Փհենյան (տեսանյութ, լուսանկար) Դաժան սպանություն. 15-ամյա երեխա է սպանվելԲազմաթիվ հասցեներում ջուր չի լինելու Ադրբեջանով ռուսական հացահատիկ է ուղարկվել Հայաստան 18 արդարների գործով դատական նիստը տեղի կունենա մարտի 26-ին, ժամը 15:30-ին«Նոր Դարաշրջան» կուսակցությունը մտադիր է մասնակցել առաջիկա խորհրդարանական ընտրություններին Խանութի զուգարանում հայտնաբերվել է 14-ամյա դպրոցական աղջկա դիՔարոզարշավ՝ պատերազմի սպառնալիքի տակ. ինչո՞ւ է Փաշինյանը հրաժարվում էթնիկ զտման փաստից Օդի ջերմաստիճանը կնվազի Նոր օդանավակայան Հրազդանում և էժան պարտք. «ՀայաՔվե»-ի ծրագիրն իրատեսակա՛ն է Երբ ներքաղաքական լարվածությունը դառնում է միջազգային քննարկման առարկա