Երևան, 26.Հունվար.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Թոքի քաղցկեղով հիվանդացությունը Հայաստանում աճել է

ՀԱՍԱՐԱԿՈՒԹՅՈՒՆ

Թոքի քաղցկեղով հիվանդացությունը Հայաստանում վերջին 5 տարիներին աճել է 8 տոկոսով՝ 97 դեպքով, իսկ մահացությունը՝ 5.8 տոկոսով: Հիվանդացությունը բարձր է հատկապես Սյունիքում, Լոռիում և Տավուշում, համեմատաբար ցածր է Վայոց ձորում, Արագածոտնում, Արարատում և Գեղարքունիքում: Օգոստոսի 1-ին «Ուռուցքաբանության ազգային կենտրոն»-ում կայացած գիտաժողովում կենտրոնի վիճակագրական բաժանմունքի հավաքագրած տվյալները ներկայացրեց «Վիրաբուժական ուռուցքաբանության հայկական միություն» ՀԿ նախագահ Գագիկ Համբարձումյանը:

«Թոքի քաղցկեղը Հայաստանում գրավում է առաջին տեղը՝ թե հիվանդացության, թե մահացության ցուցանիշներով: Այն առավել հաճախ հանդիպում է  տղամարդկանց մոտ: Այն երկրներում, որտեղ ծխելու դեմ իրականացվում են արդյունավետ մեթոդներ, թոքի քաղցկեղի 5 տարվա ապրելիությունը կազմում է 16 տոկոս, իսկ Հայաստանում 3 տարվա ապրելիությունը կազմում է մոտ 10 տոկոս»,- ասաց Համբարձումյանը:

Նրա խոսքով՝ հիվանդացությունը բարձր է Սյունիքի մարզում՝ 100.000 մարդու հաշվով՝ 62, Լոռիում՝ 57,6, Տավուշում՝ 52, Կոտայքում՝ 47,7: Համեմատաբար ցածր է Վայոց ձորի, Գեղարքունիքի, Արագածոտնի և Արարատի մարզերում:

Մահացությունը բարձր է Սյունիքում՝ 900.000 մարդու հաշով՝ 50, Շիրակում՝ 44, Լոռիում՝ 44.9  և Կոտայքում՝ 40.1: Այն ցածր է Վայոց  ձորում, Արագածոտնում և Երևանում: Բարձիթողությունը բարձր է Վայոց ձորում՝ 81 տոկոս, Գեղարքունիքում՝ 78.1 տոկոս, իսկ Արարատի մարզում՝ 73.8 տոկոս, ցածր է Արագածոտնի, Կոտայքի, Շիրակի մարզերում և Երևանում:

«Թոքի քաղցկեղի առաջացման գործոններ են ծխելը, հանքարդյունաբերությունը, աղտոտվածությունը որոշ մարզերում: Յուրաքանչյուր առաջնակի հայտնաբերված թոքի քաղցկեղի 100 դեպքի դիմաց ՀՀ-ում արձանագրվում է 85-90 մահվան դեպք: Դրանց մեջ մտնում են ինչպես առաջնակի, այնպես էլ նախորդ տարիներին հայտնաբերված հիվանդությունները»,-ասաց  Գագիկ Համբարձումյանը:

Մասնագետը նշեց, որ վերջին 30 տարում թոքի քաղցկեղով հիվանդացությունը Հայաստանում աճել է 682 դեպքով կամ 108.4 տոկոսով: Նշված տվյալները խոսում են այն մասին, որ հիվանդների զգալի մասը հայտնաբերվում է ուշացած փուլերում, և հաճախ հնարավոր չի լինում իրականացնել արմատական բուժում:

Տարեկան ամբողջ աշխարհում ախտորոշվում է թոքի քաղցկեղով հիվանդ մոտ 1 մլն մարդ՝ կազմելով  բոլոր օնկոլոգիական հիվանդությունների մահացության 60 տոկոսը: 

17-ամյա Աննա Զաքարյանը որոնվում է որպես անհետ կորածԻնչ ուտել ցածր հեմոգլոբին ունենալու դեպքում. երկաթի վերականգնում փորձված մեթոդներովԿինը ծննդաբերել է խցանումների մեջ հայտնված մեքենայումՈսկու գները կրկին գերազանցել են բոլոր ժամանակների ամենաբարձր ցուցանիշըԳրիգորի Լեպսն ու Ավրորա Կիբան բաժանվել են ՀՀ մի շարք տարածաշրջաններում թույլ ձյուն է տեղում․ իրավիճակը՝ ավտոճանապարհներին Ճանապարհի համար աղոթք Ուկրաինայի հավաքականը հրաժարվել է Հայաստանի թիմի խաղացողների հետ ձեռքսեղմումից․ «Матч ТВ»Ուշադրություն վարորդներինԻրաքի խորհրդարանը երեքշաբթի կընտրի երկրի նախագահին․ նոր վարչապետ կդառնա Նուրի ալ-ՄալիկինԿարճաժամկետ սննդակարգը վարսակի հիման վրա բարելավում է խոլեստերինի մակարդակը եւ մետաբոլիզմը. Nature CommunicationsԻրանը երեք ամսով փակել է իր օդային տարածքը. «Дневник иранского журналиста» Թրամփը ՌԴ այցելելու հրավեր ունի, որը ստացել է դեռ Անքորիջում․ Ռյաբկով Ուիթքոֆը Պուտինի թարգմանչին անվանել է «լեգենդ՝ Երկրի լավագույն ձայնով» Հարավային Կորեայի նախկին վարչապետը վախճանվել է Վիետնամում գործնական ուղևորության ժամանակԱլիևի հայտարարությունը Հայաստանի տարանցիկ ուղու մասին քանդում է Վրաստանի բոլոր ձեռքբերումները. ՍաակաշվիլիԲերանի խոռոչի մանրէները և ճարպակալումը. նշվել է նյութափոխանակության վրա ազդող անսպասելի գործոնըՀազարավոր նոր գործի տեղեր հյուրընկալության և գինեգործության ոլորտում. Նարեկ ԿարապետյանՀայազգի հայտնի երգիչ Անդիի սրտառուչ գրառումը՝ Իրանի ցույցերի զոհերի առթիվԱլի Խամենեին տեղափոխվել է ստորգետնյա բունկերԱբովյանում էլ քաղաքացիների դիրքորոշումը հստակ էր` պետք է ազատվել այս իշխանությունից, և միասնաբար դա հնարավոր է. Իշխան ՍաղաթելյանՓրկարարները հատուկ տեխնիկայի օգնությամբ վարորդին դուրս են բերել ավտոմեքենայից «Բարսելոնան» խնդիրներ չունեցավ՝ 3:0«Մեր երեխաների ուղեղները չեն վաճառվում»: Մակրոնն արագացնում է սոցցանցերի արգելքի գործընթացը դեռահասների համարՀռոմի պապը կոչ է արել ակտիվացնել ջանքերը Ուկրաինայում և Մերձավոր Արևելքում պատերազմի դադարեցման համարLouis Vuitton-ը աճուրդի է հանել յուրօրինակ ֆուտբոլային ժամացույց Ոչ Ռուսաստանը, ոչ էլ ԱՄՆ-ն մտադիր չեն որևէ բան քննարկել Կայա Կալասի հետ. Պեսկով Իրաքը պատրաստվում է դատական կարգով հետապնդել Սիրիայից տեղափոխվող ԻԳԻԼ-ի զինյալներինԶինված միջադեպ՝ Գորիսում. սպանվել է Առուշ Առուշանյանի վարորդը ԱՄՆ-ում ձնաբքի պատճառով չեղարկվել է ավելի քան 10,000 չվերթ Իսրայելը 2025 թվականին ռազմական կարիքների համար ծախսել է 29 միլիարդ դոլար. TOI Աշխարհի ամենամեծ քիմիական BASF կոնցեռնը ԳԴՀ-ից փոխհատուցում է ստացել՝ ՌԴ-ում կորուստների համար«Ատլետիկոն» տանը հաղթեց «Մալյորկային»՝ բարձրանալով երրորդ հորիզոնական Հրդեհ՝ Փոքր Այրում գյուղում Հունգարիային չես կարող վախեցնել, Բուդապեշտը չի զիջի ճնշումներին կամ սպառնալիքներին. ՕրբանԼուկաշենկոյի սպիտակ շպիցին ավելի շատ իրավունքներ են տրվել, քան Բելառուսի ժողովրդին. ԶելենսկիՀազարավոր ճապոնացիներ հավաքվել են հրաժեշտ տալու պանդաներին Թրամփի քաղաքականության «ուժային» մեթոդները չեն համապատասխանում Ռուսաստանի կուրսին․ Պեսկով«Սամվել Կարապետյանի 5 քայլերը դեպի Ուժեղ Հայաստան» տնտեսական ծրագիրն այսօր «Մեր ձևով» շարժման մասնակիցները ներկայացրել են Երևանի Ավան վարչական շրջանումՄոսկվան պահանջել է ազատ արձակել Մադուրոյին ԱՄՆ-ը պատահաբար արտաքսել է թանկարժեք իրերի խոշորագույն կողոպուտի կասկածյալինԲացառիկ առաջարկ ընտրություններից առաջ. Էդմոն ՄարուքյանԾովային հսկաները՝ թիրախի տակ. մարդիկ կետերի որսով զբաղվել են 5 000 տարի առաջ Սամարայում 20 աստիճան ցրտին փիղը փախել է կրկեսից և զբոսնել քաղաքի կենտրոնում LEGO-ի գերտարօրինակ Crocs-ի դեբյուտը Փարիզում. երկրպագուներն արդեն մեմեր են ստեղծումՀորոսկոպ. Նեպտունը փոխում է նշանը Աֆղանստանում ձնաբքի հետևանքով 61 մարդ է մահացել Տավուշի մարզում «Զիլ»-ը դուրս է եկել ճանապարհի երթևեկելի գոտուց և մոտ 25 մետր գլորվելով՝ գլխիվայր հայտնվել ձորում․ բեռնատարում հրդեհ է բռնկվել«Ինտերը» Մխիթարյանին նվիրված տեսանյութ է հրապարակել և հայերեն գրառում կատարելՖուտզալի Եվրո-2026․ Հայաստան-Չեխիա՝ 5-4