Երևան, 21.Սեպտեմբեր.2026,
00
:
00
ՀՐԱՏԱՊ


Քաղաքական սերնդափոխության հրամայականը

ՎԵՐԼՈՒԾԱԿԱՆ

Խորհրդարանական ընտրություններին ընդառաջ արդեն իսկ հայաստանյան քաղաքական  դաշտում  գծագրվում են առաջիկա  խմորումները։ Ասպարեզում հայտնվում են ուժեր և անհատներ, որոնք քաղաքական կյանք մտնելու հայտ են ներկայացնում։ Նման գործընթացները կանխատեսելի և տրամաբանական են՝ հաշվի առնելով նաև այն փաստը, որ 2017-ի ընտրությունները անցկացվելու են արդեն նոր Սահմանադրությանը համահունչ։ Սակայն բոլոր այս գործընթացներում նկատելի են մի շարք բացասական իրողություններ, որոնք վկայում են հայաստանյան քաղաքական դաշտի աղքատիկության և շարունակական լճացման մասին։

Բոլորվին վերջերս Ազգային ժողովի նախկին պատգամավոր Վիկտոր Դալլաքյանը հանդես եկավ  բավական էքսցենտրիկ հայտարարությամբ, նշելով որ պատրաստվում է վերադառնալ ակտիվ քաղաքական դաշտ։ Մամուլում լուրեր են շրջանառվում, որ քաղաքական դաշտում կարող է հայտնվել Պաշտպանության նախկին նախարար Սեյրան Օհանյանը։ Ընդամենը օրեր առաջ 2015 թվականին քաղաքականությունից հեռացած Գագիկ Ծառուկյանը չբացառեց իր վերադարձը։ Այս ամենից զատ նկատելի են նախկինում բավական ակտիվ քաղաքականությամբ զբաղվող, ներկայումս պասիվ  գործիչների ակտիվացում։

Սակայն այս նշված քաղաքական հայտերը,  բացի նրանից որ բացատրելի են նախընտրական շրջանում, այնուամենայնիվ վկայում են այն մասին, որ Հայաստանում քաղաքական սերնդափոխությունը այդպես էլ չի կատարվում։ Ընդ որում պետք է նշել, որ նման սերնդափոխության խնդիր կա քաղաքական գրեթե  բոլոր կուսակցություններում։

Անշուշտ,  պետք է շեշտել, որ անցած ՏԻՄ ընտրություններում նորաստեղծ կուսակցությունների մասնակցությունը ինքնին դրական երևույթ էր, սակայն միևնույն ժամանա այդ կուսակցությունները չկարողացան տպավորիչ արդյունքներ ցուցադրել, ինչը կասկածի տակ է դնում նաև նրանց՝ ապագա խորհրդարանում հայտնվելը։ Սա նշանակում է, որ նման զարգացման պարագայում մենք կրկին ունենալու ենք ձևով այլ, սակայն բովանդակությամբ հին Ազգային ժողով և պետական մարմիններ։

Այս խնդիրը առաջնային կարևորություն ունի  ընդհանրապես երկրի հետագա զարգացման համար, քանի որ քաղաքականության ճկունությունն ու արդյունավետությունը ապահովում են քաղաքական ուժերի դինամիկ փոփոխությունները և առաջին հերթին քաղաքական սերնդափոխությունը։ Վերջիվերջո մենք ականատես եղանք , որ հենց իշխող Հանրապետական կուսակցությունը պարզապես չկարողացավ իր շարքերից գտնել վարչապետի ընդունելի թեկնածուի, ինչը նաև սերենդափոխության բացակայության հետևանք էր։

Քաղաքական  սերնդափոխության համար ներկայումս հրատապ է դառնում կուսակցությունների կողմից այն իրականացնելու քաղաքական որոշումը։

 Ընդ որում պետք է շեշտել, որ այդ սերնդափոխությունը կուսակցության շարքեր քաղաքացիների ներգրավումով չէ,  որ պետք է կատարվի, այլ ուղղակիորեն կուսակցությունների իշխող վերնախավը պետք է պարզապես վայր դնի իր ներկուսակցական լծակները։ Սա չափազանց կարևոր  նախապայման է, քանի որ հայաստանյան կուսակցությունների մեծամասնությունը  գրեթե կրկնում է երկրի քաղաքական համակարգը, այսինքն կուսակցությունները նույնպես ղեկավարվում են  կոնկրետ անհատների կողմից և գոյատևում այդ անձանց շուրջ, որոնք էլ որոշում են կուսակցության դիմագիծը և բնականաբար դառնում լրջագույն խոչընդոտ կուսակցության ներսում և բնականաբարար նաև ընդհանուր քաղաքական դաշտում սերնափոխության համար։

Այս խնդիրն առավել քան հրատապ է, քանի որ քաղաքական սերնդափոխության բացակայության պայմաններում հայաստանյան քաղաքական դաշտը կշարունակի լճանալ,  իսկ քաղաքական մշակույթի ձևավորումն ու կայացումը կհետաձգվի անորոշ ժամանակով։ Սա նաև նշանակում է, որ ժամանակ է, որպեսզի տասնամյակներ շարունակ քաղաքական հիմնական դերկատարներին փոխարինելու գան նոր, առավել թարմ ու երիտասարդ գործիչներ, որոնք էլ հենց կորոշեն երկրի ներկա ու ապագա դիմագիծը։

Աղասի Մարգարյան

Pressmedia.am վերլուծաբան

Տեղի է ունեցել 5.7 մագնիտուդով երկրաշարժԻնչ սպասել Ռուսաստանից՝ ընտրություններից հետոԹրամփը կրկին կոչ է արել Զելենսկուն դադարեցնել հարձակումները Քաղաքականապես հասուն ազգերը երկու կարգավիճակ ունեն․ կա՛մ ունեն անկախ պետականություն, կա՛մ պայքարում են անկախ պետականության համար. Մհեր Ավետիսյան ՌԴ Պետդումայի ընտրություններ. հայտնի են նախնական արդյունքները Կդադարեցվի մի շրաք հասցեների էլեկտրամատակարարումը Բուենոս Այրեսի մի շարք տեսարժան վայրեր լուսավորվել են Հայաստանի Հանրապետության դրոշի գույներով «Միացյալ Ռուսաստանը» առաջատարն է Դումայի ընտրություններում՝ քվեաթերթիկների ավելի քան 75%-ը մշակելուց հետո Իշխանությունները ասում էին շահավետ չէ․ վրացիները 6 ամսում ունեցել է 500 միլիոն դոլարի շրջանառություն․ Նարեկ Կարապետյան Քենիացի վազորդուհին կիսամարաթոնում համաշխարհային ռեկորդ է սահմանել Ծառուկյանը առաջին ռաունդում նոկաուտի է ենթարկել Ռուֆիին Վուչիչ․ Սերբիան պահուստներից դիզելային վառելիք կուղարկի շուկա՝ գները կայունացնելու համար Իրանը ներկայացրել է Հորմուզի նեղուցը նավագնացության համար բացելու պայմանները Ռյաբկով. Ռուսաստանն ու ԱՄՆ-ն առաջիկա շաբաթներին նոր հանդիպում կանցկացնեն՝ երկկողմ հարաբերություններում «գրգռիչները» վերացնելու նպատակով Հրդեհի ահազանգ Երևան քաղաքի Արտաշիսյան փողոցում Մերձավոր Արևելքում ԱՄՆ դեսպանատները ամերիկացիներին հիշեցրել են լարված իրավիճակի մասին Մոսկվայում բենզինի վաճառքի նոր սահմանափակում է սահմանվել ChatGPT-ն մտնում է Հայաստանի պետական դպրոցներ․ ի՞նչ է փոխվելու РИА Новости․ Երևանում ՌԴ Պետդումայի ընտրությունների տեղամասի մոտ մեծ հերթ է գոյացել ՄԱԿ-ի գլխավոր քարտուղարը դատապարտել է հութիների հարձակումները և կոչ արել ապահովել նավարկության ազատությունը Բաբ էլ-Մանդեբի նեղուցում Ծիծեռնակաբերդի խճուղում խոտածածկույթ է այրվել Հայաստանի ֆուտբոլի ազգային հավաքականը սկսեց ուսումնամարզական հավաքը Սեպտեմբերի 1-ից գործում են մանկապարտեզների սննդի նոր պահանջները. ի՞նչ է արգելված ճաշացանկում ՌԴ զինված ուժերը հարվածել են Կիևում «Ֆլամինգո» հրթիռների համակարգեր արտադրող ձեռնարկությանը Ֆիցո. Որոշ արևմտյան քաղաքական գործիչներ ցանկանում են հակամարտություն հրահրել ՆԱՏՕ-ի և Ռուսաստանի միջև Դանա Ուայթն արձագանքել է Ծառուկյանի՝ Ռուֆիի նկատմամբ տարած հաղթանակին Ալիևը չի ճանաչել Հայաստանի սահմանները․ որտե՞ղ է այն փաստաթուղթը, որի մասին խոսում է ՓաշինյանըԻսրայելի պաշտպանության բանակն ավելացրել է ներկայությունը Գազայում, Սիրիայում և Լիբանանում Ավելի քան 3,5 միլիոն ռուս առցանց քվեարկել է ընտրություններում Մեզ ևս 40 օր է պետք Ռուսաստանին ջախջախելnւ համար․ Զելենսկի Կյանքից հեռացել է Տարածաշրջանային հետազոտությունների կենտրոնի տնօրեն Ռիչարդ Կիրակոսյանը Արմավիրի մարզում՝ Արևաշատ գյուղում, հորատող տեխնիկայի մետաղական կառուցատարրի արանքում հայտնված 38-ամյա տղամարդը մաhացել է Փոփոխություն Հայաստանի հավաքականի հայտացուցակում. ազգային թիմ է հրավիրվել նոր ֆուտբոլիստ Սպասվում է կարճատև անձրև և ամպրոպ․ հնարավոր է նաև կարկուտ Փաշինյանը քարոզարշավի ժամանակ պարզապես ստում էր, իսկ հիմա բացահայտում է ճշմարտությունը. Ուժեղ Հայաստան ԱՄՆ-ն Սաուդյան Արաբիայի մայրաքաղաքի վրա հութիների հարձակումից հետո նախազգուշացրել է լարվածության սրման հավանականության մասին Ամենամասշտաբային հարձակումը․ Ռուսաստանի երկնքում խոցվել է ավելի քան 1600 ԱԹՍ Վթարային ջրանջատում. ո՞ր հասցեներում ջուր չի լինի Էդմեն Շահբազյանը հաղթանակ է տարել UFC 331 մրցաշարում և օկտագոնում ծածանել Հայաստանի դրոշը Գյումրիում ճակատ ճակատի բшխվել են «BMW»-ն և «Ford Transit»-ը․ կա 4 վիրավnր «Ուժեղ Հայաստան»-ի պատգամավորները հրաժարվում են տրվոց պարգևավճարներիցՍեուլում հայտարարել են, որ ԿԺԴՀ-ն չնույնականացված шրկ է արձակել Ճապոնական ծովի ուղղությամբ Նոր Խարբերդի մանկատան դայակներից մեկը դաժան ծեծի է ենթարկել հաշմանդամություն ունեցող երեխայի․ մանրամասներ Սեպտեմբերի 21-24-ը Չինաստանի պատվիրակությունը կայցելի Հայաստան Արարատի մարզում բшխվել են 2 «ԳԱԶել» մակնիշի բեռնատար․ նրանցից մեկը, որը բարձված է եղել խոշոր եղջերավոր անասուններով, կողաշրջվել է․ կան վիրավnրներ, կենդանիների մի մասը uատկել է Կյանքի համար լավագույն երկրների վարկանիշում Հայաստանը զբաղեցրել է 86-րդ տեղը Իրանը չի բացի Հորմուզի նեղուցը նավագնացության համար, քանի դեռ ԱՄՆ-ը չի ընդունել Թեհրանի փոխանցած պայմանները․ Ղալիբաֆ ՌԴ Պետդումայի ընտրությունների քվեարկությունը մեկնարկել է Հայաստանի երկու ընտրատեղամասում Տավուշի մարզում 20-ամյա վարորդը «Nissan Sentra»-ով դուրս է եկել ճանապարհի երթևեկելի գոտուց, բшխվել երկաթե արգելապատնեշին, ապա՝ բետոնե պատնեշին և հայտնվել ձորակում․ կա վիրավnր «Բարսելոնան» արտագնա խաղում հաղթել է «Սևիլյային»՝ շարունակելով գլխավորել մրցաշարային աղյուսակը