Ереван, 26.Сентябрь.2026,
00
:
00
ВАЖНО


Թրամփի գործարքը Իրանի հետ անհանգստություն է առաջացրել Իսրայելում և Պարսից ծոցի երկրներում. WSJ

ПОЛИТИКА

Սեղմեք ԱՅՍՏԵՂ, լրացրեք օնլայն հայտը և մոռացեք հոսանքի վարձի մասին 

Կիրակի օրը Մերձավոր Արևելքը սպասում էր ԱՄՆ-ի և Իրանի միջև հնարավոր համաձայնագրի, որը նախագահ Դոնալդ Թրամփի վարչակազմը փորձում է ավարտին հասցնել՝ հակամարտության հետագա սրումը կանխելու համար, գրում է The Wall Street Journal-ը։

Սակայն քննարկվող գործարքի ձևաչափը լուրջ մտահոգություններ է առաջացնում ինչպես Իսրայելում, այնպես էլ Պարսից ծոցի երկրներում։ Աղբյուրների տվյալներով, միջնորդները պատրաստել են փոխըմբռնման հուշագրի նախագիծ, որը նախատեսում է հրադադարի երկարաձգում առնվազն 60 օրով, Հորմուզի նեղուցով նավարկության աստիճանական վերականգնում և Իրանի միջուկային ծրագրի շուրջ նոր բանակցությունների մեկնարկ։ Նախնական սխեման ենթադրում է պատերազմի դադարեցում և իրանական նավահանգիստների նկատմամբ ամերիկյան ծովային շրջափակման վերացում։

Ի պատասխան՝ Իրանը պետք է ժամանակավորապես բացի Հորմուզի նեղուցը և հրաժարվի տարանցման վճարներից՝ միջուկային համաձայնագրի և նեղուցի կառավարման ապագա մեխանիզմի շուրջ բանակցությունների ընթացքում։ Բացի այդ, Թեհրանը պահանջում է շուրջ 100 միլիարդ դոլարի ակտիվների մասնակի ապասառեցում և պատժամիջոցների մեղմացում, որպեսզի վերականգնի նավթի արտահանումը։

Միևնույն ժամանակ, համաձայնագրի ներկայիս նախագիծը չի պարունակում Իրանի միջուկային ծրագրի վերաբերյալ իրավաբանորեն պարտադիր դրույթներ։ Միջնորդների վկայությամբ, իրանական կողմը միայն ազդարարել է ուրանի հարստացման սահմանափակումները և բարձր հարստացված նյութի պաշարների նկատմամբ միջազգային վերահսկողությունը քննարկելու պատրաստակամության մասին։

ԱՄՆ պետքարտուղար Մարկո Ռուբիոն Հնդկաստանում հայտարարել է, որ վերջին 48 ժամում որոշակի առաջընթաց է գրանցվել։ Ըստ նրա, համաձայնագիրը պետք է ապահովի Հորմուզի նեղուցի լիակատար բացումը և անդրադառնա Իրանի միջուկային ծրագրի առանցքային հարցերին։

Այնուամենայնիվ, ԱՄՆ-ի ներսում համաձայնագիրն արդեն բախվել է Իրանի նկատմամբ կոշտ գծի կողմնակիցների քննադատությանը, այդ թվում՝ սենատորներ Լինդսի Գրեմի և Թեդ Քրուզի կողմից։ Նրանք մտավախություն ունեն, որ գործարքը միայն կթուլացնի ճնշումը Թեհրանի վրա և թույլ կտա Իրանին ամրապնդել իր դիրքերը տարածաշրջանում։

Հատուկ անհանգստություն համաձայնագիրը հարուցում է Իսրայելում։ Երկրի իշխանությունները մտավախություն ունեն, որ հակամարտության դադարը Իրանին հնարավորություն կտա վերականգնել ուժերն այն պահին, երբ Թեհրանը, իսրայելական ղեկավարության կարծիքով, վերջին տարիներին հայտնվել է ամենախոցելի վիճակում։ Հաղորդվում է, որ Իսրայելի վարչապետ Բենիամին Նեթանյահուն հրավիրում է ռազմաքաղաքական կաբինետի նիստ՝ Իրանի շուրջ իրավիճակը քննարկելու համար։

Իսրայելցի պաշտոնյաներին մտահոգում է բանակցությունների երկրորդ փուլի շուրջ հստակության բացակայությունը, որը պետք է վերաբերի անմիջապես միջուկային ծրագրին։ Առանձին լարվածություն կա նաև Լիբանանի հետ կապված։ Իսրայելը մտավախություն ունի, որ համաձայնագիրը կարող է սահմանափակել Իրանի կողմից աջակցվող «Հեզբոլլահ» խմբավորման դեմ գործողությունների ազատությունը։

Աղբյուրների համաձայն, Նեթանյահուն արդեն ասել է Թրամփին, որ Իսրայելը մտադիր է պահպանել ռազմական գործողությունների ազատությունը լիբանանյան ուղղությամբ։ Պարսից ծոցի երկրները, հակառակը, շահագրգռված են հակամարտության հնարավորինս արագ դադարեցմամբ և նավթի արտահանման վերականգնմամբ, սակայն նաև մտահոգություն են հայտնում, որ նոր համաձայնագիրը փաստացի Իրանի համար լրացուցիչ ազդեցություն կամրագրի Հորմուզի նեղուցում և կուժեղացնի նրա դիրքերը ապագա տարածաշրջանային ճգնաժամերում։

Փորձագետները նշում են, որ նույնիսկ համաձայնագրի ձեռքբերման դեպքում պատերազմի հետևանքները դեռ երկար ժամանակ զգացվելու են։ Սովորաբար Հորմուզի նեղուցով անցնում է աշխարհի նավթի մատակարարումների մոտ 20%-ը, իսկ հակամարտությունն արդեն խաթարել է ավելի քան մեկ միլիարդ բարել հումքի փոխադրումը։

Թեև նեղուցի հնարավոր բացումը կարող է հանգեցնել նավթի համաշխարհային գների և տրանսպորտային ծախսերի նվազմանը, նորմալ նավարկության վերականգնումը ամիսներ կպահանջի։ ԱՄԷ-ի ADNOC էներգետիկ ընկերության ղեկավարի գնահատմամբ, նույնիսկ հակամարտության ավարտից հետո նեղուցով փոխադրումների ծավալները նախապատերազմյան մակարդակի միայն 80%-ին կկարողանան վերադառնալ մոտ չորս ամիս անց։

Վերլուծաբանները նաև զգուշացնում են, որ տարածաշրջանի էներգետիկ ենթակառուցվածքի վնասների վերականգնման համար կարող է պահանջվել մինչև 58 միլիարդ դոլար։

Հետևեք մեզ՝ այստեղ

Ральф Йирикян — о цене цифровой трансформации на 13-й Региональной HR-конференции Rate.Trading: обмен валюты на новой цифровой платформе Теперь в Glovo можно платить через Idram - долгожданное партнерство стало реальностью«Город добрых дел» Idram: от командной игры к реальным благотворительным проектамUcom и FAST объединяют искусственный интеллект и зелёные инновации«Удар по Церкви — удар по армянской идентичности»: эксперты обсудили угрозы национальному наследиюПочему Армения не обратилась в ОДКБ во время войныОт выбора автомобиля до покупки — все это в одном месте: Америабанк представит платформу MyCar.am и специальные предложения на Armenian Auto Show Рубеж | Двойная игра: какова цена фальшивой искренности?․ Аршак КарапетянIDBank и фонд «Декавва» поддерживают жителей АрцахаARMAT FIGHT SHOW (AFS) × ORION FIGHT CLUB (OFC)․ Армения против всего мираПри поддержке Ucom установлен ИИ-мониторинговый комплекс для охраны природыПоздравление лидера движения «Всеармянский фронт» с Днем Независимости АрменииЗаявление лидера движения «Всеармянский фронт» по случаю второй годовщине сдачи Арцаха и депортации армянРальф Йирикян встретился с участниками программы Ucom Fellowship Юнибанк — титульный спонсор футбольного клуба «Алашкерт»Колл-центр Юнибанка по будням перешел на круглосуточную работу Ральф Йирикян обсудил с участниками Школы лидерства вызовы современного управления Юнибанк стал главным спонсором AGBU Global Run в поддержку Camp NairiПо новому адресу открылся переименованный филиал Юнибанка «Туманян» Моя задача — чтобы вы трезво оценили ситуацию. Аршак КарапетянUcom продолжает масштабную модернизацию сети, расширяя покрытие 5G и повышая качество связиНи один исторический документ никогда не останавливала агрессора. Аршак КарапетянОтношение армянского народа к русскому народу: глубже, чем геополитика Станьте акционером Юнибанка и приобретите бессрочные облигации с доходностью 13,25%Оценка действий российского миротворческого контингента в Арцахе. Аршак КарапетянПолный каталог Armflix вновь доступен на UplayВсё, что я говорю, оно опирается на факт. Аршак Карапетян Верите вы мне или не верите — это ваше дело, но от этого сказанное мной не перестает быть правдой Что будет если 102-я российская военная база выйдет из Армении? Арутюн Арутюнян: «Власти не намерены подавать заявку на членство в ЕС, а закон приняли, чтобы не допустить референдума» Что если 102-я российская военная база выйдет из Армении? Алиев наступает, Ереван оправдывается: К чему приведет «мир» по-азербайджански и как это остановитьПрисоединяйтесь к Движению "Всеармянский фронт". Вместе мы победим! Ucom стал технологическим партнером Coca-Cola Fest 2026Воспитанники «Оррана» начали новый учебный год при поддержке инициативы «Сила одного драма»Верите вы мне или не верите — это ваше дело, но от этого сказанное мной не перестает быть правдой. Аршак КарапетянСтипендиаты «Армянских виртуозов» — на сцене IV Международного фестиваля молодежных оркестров мираЮнибанк запустил акцию «U-Teenager»: главный приз — обучение в зарубежном университете«Юниспорт» вышел в основной раунд Лиги чемпионов по футзалу Выпускники курса по кибербезопасности приняли участие в программе Ucom «Junior Academy» Ucom представляет тарифные планы Green, превращая повседневную связь во вклад в защиту окружающей средыКто на самом деле предатель. Раскрытие генерала Карапетян Ucom представляет специальное предложение «Unity — снова в школу» к новому учебному годуОбновленный Центр продаж и обслуживания Ucom открылся на улице Саят-Нова 7 в Гюмри Ответье честно на эти вопросы. Аршак Карапетян«Юниспорт» примет участие в Лиге чемпионов УЕФА по футзалуПредатель в одном прав: если народу что-то не нравится, пусть делают революцию. Аршак КарапетянИстория покажет, кто друг, а кто враг. Аршак Карапетян Парламентская реформа Казахстана: первые выборы и новый Курултай