Ереван, 15.Май.2026,
00
:
00
Русский
Հայերեն English
ВАЖНО
Российский фигурист Петр Гуменник будет стажироваться у Рафаэля Арутюняна в США Проведены обыски в офисе «Сильной Армении» в Ванадзоре Арагчи назвал противоречивые сообщения из США главной проблемой на переговорах В Армении официально запущена монетизация YouTube Последний доклад ПАСЕ по Армении — это не просто клочок бумаги: это глубокое разочарование — Амстердам Армения и Иран обсудили работы по модернизации КПП «Мегри» Сын Мадуро рассказал, что его отец сидит в общей камере на 18 человек В офисах партии «Сильная Армения» прошли обыски: есть задержанные Ваге Овеян разгромил соперника и стал чемпионом Европы по греко-римской борьбе NYT: Иран восстановил доступ почти ко всем ракетным базам вдоль Ормузского пролива после ударов США Bloomberg: Saudi Aramco планирует привлечь $10 млрд за счет продажи части активов BBC: Звучит как угроза: Путин за месяц до выборов напомнил Армении об Украине


Ինչո՞ւ սահմանվեց «ձկան օր» և ինչո՞ւ հենց հինգշաբթին

ՀԱՆՐԱՀԱՅՏ ՄՈԼՈՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ
Կիսվել

Մենք գիտենք, որ...

Ձկան օրը ժամանակին խորհրդային ճաշարաններում մտցրել են բնակչության առողջության համար, քանի որ օգտակար է շաբաթը գոնե մեկ օր ձուկ ուտել։

Իրականում այնքան էլ այդպես չէ։

Իհարկե, բնակչության առողջությունը ԽՍՀՄ-ում երբեմն հասնում էր վտանգավոր սահմանների, բայց սովորաբար դա կախված էր լինում ուղղակի քաղցի հետ։ Եվ ձկան օրվա ընդունումը ևս կապված էր դրա հետ։ Բանն այն է, որ 1930-ականներին կոլեկտիվացման պատճառով առաջացել էր մսի արտադրության կտրուկ անկում։ Անհրաժեշտ էր բնակչության շրջանում առաջացող սպիտակուցային քաղցը ինչ-որ կերպ կոմպենսացնել: Այդ իսկ պատճառով 1932 թվականի սեպտեմբերի 12-ին սննդամթերքի մատակարարման ժողկոմ Միկոյանը ստորագրում է «Հանրային սննդի կազմակերպություններում ձկան օր մտցնելու մասին» հրամանը, ըստ որի, հրահանգվում էր շաբաթվա մեկ օրը սահմանել «ձկան օր» և այդ օրը ճաշացուցակներում չընդգրկել մսային ուտեստներ: Այս ամենը պայմանավորված էր նրանով, որ միայն ծովերն ու լճերն էին իրականում խուսափել կոլեկտիվացումից, այսինքն՝ լի էին ձկներով։ Ուստի որոշվեց, որ մոյվան, սելդը և մնացած ձկները շաբաթական մեկ օր փոխարինելու են մսին։ Ինչ-որ տեղ կարող է թվալ, որ սա ուղղակի կապ ունի նաև Ռուս ուղղափառ եկեղեցու ավանդույթների հետ: Եկեղեցական ավանդույթներով, չորեքշաբթին և ուրբաթը հանդիսանում են պահքի օրեր, դրան գումարած՝ կան Մեծ և Փոքր պահքի օրեր: Ընդ որում, թույլատրվում էր պահքի որոշակի օրերին ձուկ օգտագործել: Սակայն, նաև հաշվի առնելով ժամանակաշրջանը, պարզ է, որ «ձկան օր» մտցնելը ոչ մի կապ չուներ այս եկեղեցական սովորության հետ: Ուշագրավ է, որ այս որոշումից շատ էր տուժում հենց կովկասցի Միկոյանը։ Նա իր հուշերում գրել է, որ սկզբից անգամ զզվելի էր կպչել ձկնապուրին, բայց հետո այն սկսեց նույնիսկ դուր գալ։ Այնուամենայնիվ, նշենք, որ բնակչության առողջության տեսակետից սա այնքան էլ վատ որոշում չէր։ Ավելի ուշ՝ 1976 թվականի հոկտեմբերի 26-ին ԽՄԿԿ կենտրոնական կոմիտեն նոր՝ կրկնակի որոշում ընդունեց՝ կապված «ձկան օրվա» հետ: Այս անգամ որոշվեց ձկան օրը» պարտադիր դարձնել և սահմանել կոնկրետ օր՝ հինգշաբթին: Այս դեպքում պատճառը ո՛չ սովն էր, ո՛չ էլ խորհրդային ղեկավարության «անդադար» մտահոգությունը ազգաբնակչության առողջությամբ: Ուղղակի կառավարությունը ցանկանում էր խթանել ձկնարդյունաբերության զարգացումը: Արդյունքում հանրային սննդի բոլոր կազմակերպություններում հինգշաբթի օրերը տրվում էին միայն ձկնային ուտեստներ՝ բացառելով մսայինը, որը, իհարկե, մեծ դժգոհություններ առաջացրեց աշխատավորների շրջանում: 

Հարցին, թե ինչու «ձկան օրը» պարտադիր պետք է լինի հինգշաբթի, ԽՍՀՄ կառավարությունը, ինչքան էլ զարմանալի է, ուներ կոնկրետ բացատրություն: Ըստ նրանց, դա կատարվել է կոնկրետ վիճակագրական հետազոտությունների և հաշվարկների արդյունքում (հավանաբար ինչոր մեկը այդ գիտական աշխատանքի համար պրոֆեսոր կամ ակադեմիկոս է դարձել): Իսկ թե կոնկրետ ինչի վրա են հիմնված այդ հաշվարկները կամ վիճակագրությունը, այնքան էլ պարզ չէ, ընդամենն արձանագրվում է, որ, ըստ հաշվարկների, հենց հինգշաբթին է ձկնամթերքի առավել ակտիվ իրացման օրը:

Նյութը հրապարակման պատրաստեց Past.am-ը

Կիսվել
Лента новостей
Российский фигурист Петр Гуменник будет стажироваться у Рафаэля Арутюняна в СШАПроведены обыски в офисе «Сильной Армении» в ВанадзореАрагчи назвал противоречивые сообщения из США главной проблемой на переговорахВ Армении официально запущена монетизация YouTubeПоследний доклад ПАСЕ по Армении — это не просто клочок бумаги: это глубокое разочарование — АмстердамАрмения и Иран обсудили работы по модернизации КПП «Мегри»Сын Мадуро рассказал, что его отец сидит в общей камере на 18 человекIDBank — партнер мероприятия в рамках кампании Wizz Air «Let’s Get Lost»Важен не процесс, а результат: бывший министр обороны о саммите в Ереване: «Паст»Чтобы ни одна стена не осталась без фотографии Никола Пашиняна: «Паст»Юнибанк более чем 2 000 добросовестным бизнес-заемщикам предоставил кешбэк Властям содержание не нужно: «Паст»Армения перед выбором: суверенитет или геополитический разворот В офисах партии «Сильная Армения» прошли обыски: есть задержанныеВаге Овеян разгромил соперника и стал чемпионом Европы по греко-римской борьбе«Не можем доставить посылку»: IDBank предупреждает о поддельных сообщениях «от HayPost»NYT: Иран восстановил доступ почти ко всем ракетным базам вдоль Ормузского пролива после ударов СШАBloomberg: Saudi Aramco планирует привлечь $10 млрд за счет продажи части активовBBC: Звучит как угроза: Путин за месяц до выборов напомнил Армении об УкраинеПесков: приглашение Путина Трампу посетить Москву всё еще в силеСамое скандальное Евровидение десятилетия: музыка больше не вне политикиСербия впервые провела военные учения с НАТОБорьба против Армянской Апостольской Церкви уничтожает легитимность любой власти․ Арман ВарданянUcom и SunChild продолжают реализацию совместных проектов ради зелёного будущегоТень над Ереваном: Почему Баку уже празднует победу․ Сурен Суренянц Здание семинарии было возвращено армянской епархии при поддержке Самвела Карапетяна: «Паст»«Борьба против Армянской Апостольской Церкви уничтожит легитимность любой власти»: «Паст»Чья кандидатура будет выдвинута на пост президента Союза армян России? «Паст» Разница — как между небом и землёй: «Паст»Армении придётся сделать выбор между ЕС и ЕАЭС: Андрей КлимовЧто такое хантавирус и как он распространяется?Армения создаст дипломатические офисыБудущее армянских продуктов в Евросоюзе зависит от бюджета ЕАЭС? Российские СМИ назвали главный минус от мягкого развода с АрмениейВеликая Победа и великий подвиг армянского народа. Арман Варданян Путин пообещал премьеру Словакии удовлетворить энергетические потребности страныАйк Гаспарян стал двукратным чемпионом по шахбоксу в ТурцииАрмения глазами издания Boston HeraldВ аэропорту Денвера пассажирский самолёт сбил пешеходаКопыркин о коридоре на юге Армении с участием США: Требует анализа и отношение иранской стороныПарад Победы на Красной площади завершился: Путин выступал более 8,5 минутМы обязаны продолжать добиваться защиты прав лишенных родины армян Арцаха: Католикос всех армянПоздравительное послание лидера движения «Всеармянский фронт» по случаю Праздника Победы и МираВ Гюмри появилась Аллея памяти Юнибанк выступил партнером международного форума “Yerevan Dialogue 2026” Актриса Джульетта Степанян удостоена премии «Белый слон» Группа ЕИБ и Америабанк расширяют поддержку армянского бизнеса посредством гарантии, обеспеченной ЕССила одного драма для фонда «Ваге Меликсетян»На Евразийском экономическом форуме в Астане ожидается рекордное число участниковВ Ширакской области правоохранители проводятся обыски в офисе «Сильной Армении»: есть задержанные
Вся лента »
Самое популярное
1 В офисах партии «Сильная Армения» прошли обыски: есть задержанные 2 Парад Победы на Красной площади завершился: Путин выступал более 8,5 минут 3 Bloomberg: Saudi Aramco планирует привлечь $10 млрд за счет продажи части активов 4 Поздравительное послание лидера движения «Всеармянский фронт» по случаю Праздника Победы и Мира 5 Что такое хантавирус и как он распространяется?
Опрос