Ереван, 21.Сентябрь.2026,
00
:
00
ВАЖНО


Հայաստանն առնվազն պետք է խմբագրի իր արտաքին քաղաքականության հայեցակարգը. «Փաստ»

АНАЛИТИКА

«Փաստ» օրաթերթը գրում է.

Հայաստանի արտաքին քաղաքականության մի շարք իրողություններ՝ լինի դա Անգելա Մերկելի այցը, թե Ալեքսանդր Լուկաշենկոյի ոչ այնքան նուրբ ակնարկները, մի շարք խնդիրների շուրջ մտածելու տեղիք են տալիս: Ըստ էության, պետք է արձանագրենք, որ Հայաստանը ներկայումս չունի արտաքին քաղաքականության հայեցակարգ՝ թե ընդհանրապես, թե կոնկրետ երկրների ու կազմակերպությունների պարագայում: Լավագույն դեպքում մենք արտաքին քաղաքական շփումներում ականատես ենք լինում զուտ արձագանքումների և պատասխան հայտարարությունների մեխանիզմի՝ ինչ–ինչ դեպքերում: Իհարկե, սա ինչ–որ իմաստով տրամաբանական է և բխում է նախորդ համակարգից: 

Մինչ իշխանափոխությունը հայաստանյան կառավարման համակարգում առկա էին որոշակի ավտորիտարիզմի տարրեր, սա շեշտենք, որովհետև անկախ միտումներից և տարրերից, Հայաստանը չի ունեցել ավտորիտար կառավարման համակարգ: Սակայն անգամ ավտորիտար միտումները բավական էին, որպեսզի ինչպես երկրի ներքին, այնպես էլ արտաքին իրողությունների դեպքում լիներ կոնկրետ հասցեատեր՝ դա երկրի նախագահն էր: Հենց նախագահն էր երբեմն զուտ անձնական հարաբերությունների մակարդակում լուծում տարբեր հարցեր, հարթում հակասություններ և ընդհանրապես վարում բանակցություններ:

Իշխանափոխությունից հետո նախկին համակարգն այլևս դադարեց գործել, ինչը բերեց նրան, որ դադարեցին գործել տարբեր խնդիրների կարգավորման համար գոյություն ունեցող ինստիտուտներն ու խողովակները: Արդյունքում այսօր Հայաստանն առնվազն պետք է խմբագրի իր արտաքին քաղաքականության հայեցակարգը: Ընդ որում՝ խոսքը վեկտորների փոփոխության մասին չէ: Ներկայումս հրատապ անհրաժեշտություն կա ճշտել արտաքին շփումների օրակարգը, հստակեցնել ակնկալիքներն ու առաջարկները թե՛ դաշնակից, թե՛ բարեկամ, թե՛ չեզոք պետությունների, համաշխարհային կազմակերպությունների և այլ ուժային կենտրոնների նկատմամբ: 

Հենց նման հայեցակարգ օրակարգի առկայության դեպքում միայն մեր արտաքին գերատեսչությունը ստիպված չի լինի տարբեր առիթներով հակադարձել Բելառուսի նախագահի հայտարարություններին կամ էլ ասենք, ՀԱՊԿ–ին Ադրբեջանի անդամակցության գաղափարին: Արտաքին քաղաքականության հայեցակարգը պարզապես պետք է բացառի այսօրինակ խնդիր–հակասությունների առաջացումը կամ գոնե հրապարակայնացումը: Նույնը վերաբերում է, ասենք, Անգելա Մերկելի այցին: Պարզից էլ պարզ է, որ Գերմանիայի կամ Եվրամիության հետ շփումներում հստակ օրակարգի ու հայեցակարգի առկայության դեպքում չէին առաջանա այն հարցերն ու հարցադրումները, թե ինչու Մերկելը վրացիներին փող տվեց, մեզ չտվեց, թե ինչ տվեց Գերմանիայի կանցլերի այցելությունը, կամ ընդհանրապես ինչ պետք է տար կանցլերի այցելությունը և ինչ կարելի էր ակնկալել: Վերջապես շատ ավելի պարզ՝ եթե այցելության օրակարգը ընդամենը ճանաչողությունն էր և կանցլերի ծանոթությունը հայաստանյան իրողություններին, ապա դա էլ պետք է պարզ լիներ բոլորի համար:

Սա, իհարկե, չի կարող բացառել տարատեսակ մեկնաբանությունների ու գնահատականների շրջանառությունը, սակայն հանրության համար առնվազն արտաքուստ հասկանալի կլիներ այցի նպատակն ու բովանդակությունը: Իսկ քանի որ դա չկար, այսօր յուրաքանչյուրս մեզ համար, մեր պատկերացումների չափով, փորձում ենք մեկնաբանել ու ներկայացնել մեր ընկալած բովանդակությունը: Նման սուբյեկտիվ իրավիճակներից խուսափելու համար արտաքին քաղաքականության հայեցակարգը պետք է հասկանալի լինի: Անշուշտ, պարզ է, որ արտաքին քաղաքականությունը փակ ոլորտ է, և ամեն ինչ չէ, որ պետք է ասել ու հրապարակել, սակայն խոսքն այստեղ դետալների կամ մանրամասների մասին չէ, այլ զուտ սկզբունքների և օրակարգի, որոնք թույլ կտան հնարավորինս խուսափել և՛ ապատեղեկատվությունից, և՛ տարատեսակ մեկնաբանություններից ու քարոզչությունից:

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

 

 

Поздравление лидера движения «Всеармянский фронт» с Днем Независимости АрменииЗаявление лидера движения «Всеармянский фронт» по случаю второй годовщине сдачи Арцаха и депортации армянРальф Йирикян встретился с участниками программы Ucom Fellowship Юнибанк — титульный спонсор футбольного клуба «Алашкерт»Колл-центр Юнибанка по будням перешел на круглосуточную работу Ральф Йирикян обсудил с участниками Школы лидерства вызовы современного управления Юнибанк стал главным спонсором AGBU Global Run в поддержку Camp NairiПо новому адресу открылся переименованный филиал Юнибанка «Туманян» Моя задача — чтобы вы трезво оценили ситуацию. Аршак КарапетянUcom продолжает масштабную модернизацию сети, расширяя покрытие 5G и повышая качество связиНи один исторический документ никогда не останавливала агрессора. Аршак КарапетянОтношение армянского народа к русскому народу: глубже, чем геополитика Станьте акционером Юнибанка и приобретите бессрочные облигации с доходностью 13,25%Оценка действий российского миротворческого контингента в Арцахе. Аршак КарапетянПолный каталог Armflix вновь доступен на UplayВсё, что я говорю, оно опирается на факт. Аршак Карапетян Верите вы мне или не верите — это ваше дело, но от этого сказанное мной не перестает быть правдой Что будет если 102-я российская военная база выйдет из Армении? Арутюн Арутюнян: «Власти не намерены подавать заявку на членство в ЕС, а закон приняли, чтобы не допустить референдума» Что если 102-я российская военная база выйдет из Армении? Алиев наступает, Ереван оправдывается: К чему приведет «мир» по-азербайджански и как это остановитьПрисоединяйтесь к Движению "Всеармянский фронт". Вместе мы победим! Ucom стал технологическим партнером Coca-Cola Fest 2026Воспитанники «Оррана» начали новый учебный год при поддержке инициативы «Сила одного драма»Верите вы мне или не верите — это ваше дело, но от этого сказанное мной не перестает быть правдой. Аршак КарапетянСтипендиаты «Армянских виртуозов» — на сцене IV Международного фестиваля молодежных оркестров мираЮнибанк запустил акцию «U-Teenager»: главный приз — обучение в зарубежном университете«Юниспорт» вышел в основной раунд Лиги чемпионов по футзалу Выпускники курса по кибербезопасности приняли участие в программе Ucom «Junior Academy» Ucom представляет тарифные планы Green, превращая повседневную связь во вклад в защиту окружающей средыКто на самом деле предатель. Раскрытие генерала Карапетян Ucom представляет специальное предложение «Unity — снова в школу» к новому учебному годуОбновленный Центр продаж и обслуживания Ucom открылся на улице Саят-Нова 7 в Гюмри Ответье честно на эти вопросы. Аршак Карапетян«Юниспорт» примет участие в Лиге чемпионов УЕФА по футзалуПредатель в одном прав: если народу что-то не нравится, пусть делают революцию. Аршак КарапетянИстория покажет, кто друг, а кто враг. Аршак Карапетян Парламентская реформа Казахстана: первые выборы и новый Курултай Арам Барсегян назначен генеральным директором Team Telecom Armenia, Айк Есаян возглавит группу компаний Team Поздравительное письмо Его Святейшеству Гарегину II с 75-летием Поздравление лидера движения «Всеармянский фронт» по случаю Дня принятия Декларации о независимости АрменииКазахстан выбирает новый парламент — КурултайПридет момент, когда эта власть начнет убеждать, что мы не христиане. Аршак КарапетянПрограмма «Бок о бок» для семей из Арцаха, проживающих в общине Севан: IDBankПоздравление лидера движения «Всеармянский фронт» по случаю 75-летия со дня рождения Верховного Патриарха и Католикоса Всех армян, Его Святейшества Гарегина IIИстория покажет, кто друг, а кто враг. Аршак Карапетян Стартовал финальный этап турнира JuniusЦеремония награждения победителей конкурса «100 лучших студентов Армении»: вручение сертификатовНовый Samsung Galaxy A27 в рамках специального предложения Ucom «Снова в школу 2026» Миллениалы, Gen Z или Gen Alpha: как разные поколения готовятся к новому учебному году: Idram&IDBank