Ереван, 21.Сентябрь.2026,
00
:
00
ВАЖНО


Հանցագործությունը կատարեցին, բայց հետո տեսան, որ ճահճի մեջ են լողում

ЭКОНОМИКА

«Փաստ» օրաթերթը «Վալլեքսի» խնդրի մասին

 

«Վալլեքս» գրուպն օրեր առաջ հայտարարություն տարածեց Թեղուտի հանքի շահագործումն անժամկետ դադարեցնելու մասին:

«Հայաստանի կանաչների միության» նախագահ Հակոբ Սանասարյանն ընկերության որոշման մեջ երկու պատճառ է տեսնում:

«Առաջինն, ըստ իս, այն է, որ հանքանյութում իրենց ուզած նյութերից քիչ կա: Որքա՞ն շատ պետք է շահագործեն, որ կարողանան խոշոր շահույթներ ստանալ: Երկրորդ խնդիրը պոչամբարն է, որն անկայուն վիճակում է: Ծանր մետաղները լցվել են մարդկանց այգիներն ու բանջարանոցները: Հիմա իրենք ասում են, որ տարեկան 7 մլն տոննա հանքաքար են մշակել, բայց իրականում 8–ից ավել են մշակել:

Բացի այդ՝ հաշվեք, որ յուրաքանչյուր տոննայի համար նրանք մոտ չորս տոննա ջուր են խառնում, իսկ առանձին տեղերում՝ հինգ: Այդ ամենը լցվում է պոչամբարը, որ պաշտպանիչ պատվար չունի: Իսկ այն պատվարը, որը կա, ուղղակի հողից պատրաստված մի թումբ է: Եթե պոչամբարի պայթյունի հետևանքով խոշոր աղետ և զոհեր լինեն, որքան էլ պաշտպանողներ լինեն, անպայման դատարանի առաջ կկանգնեն»,–«Փաստ»–ի հետ զրույցում ասաց Հ. Սանասարյանը:

Նա ընդգծեց, որ իր հեղինակած «Աղետաբեր Թեղուտ» գրքում մանրամասն անդրադարձել է բոլոր խնդիրներին.

«Անգամ «Համաշխարհային բանկը», որը մարդասիրական մղումներ ու լավ համբավ չունի, 2016 թվականին հայտարարեց, որ պոչամբարի շահագործումը վտանգավոր է: Հիշենք նաև, որ 2017 թ. հոկտեմբերին դանիական «Արտահանումների վարկավորման գործակալությունը» (EKF) Pension Denmark կենսաթոշակային հիմնադրամի հետ միասին դադարեցրեց դեռևս 2013 թ. Թեղուտի պղնձամոլիբդենային հանքի շահագործման համար ՎՏԲ բանկի միջոցով «Վալլեքս» խմբին տրամադրած շուրջ 62 միլիոն ամերիկյան դոլարի չափով վարկը:

Իրենք («Վալլեքս»,– խմբ.) համարձակորեն այդ հանցագործությունը կատարեցին, բայց հետո տեսան, որ ճահճի մեջ են լողում: Իրենք չէին պատկերացնում, որ այսպիսի փաստերի առաջ պետք է կանգնեն: Տեղի բնակիչները նաև պատմում են, որ կենդանիների կղանքը սպիտակ գույն ունի: Կենդանիները ջուր են խմում Շնող գետից և պոչհանքը այդպիսի ազդեցություն է ունենում նրանց վրա: Իսկ մարդիկ իրենց այգիները ջրում են, հետո առավոտը գալիս ու տեսնում, որ իրենց դաշտում պոչհանքը նստած է: Այսինքն՝ ջուրը ներծծվել է հողի մեջ, իսկ պոչհանքը նստել հողի մակերեսին»:

Հակոբ Սանասարյանը նշեց, որ ընկերության կողմից ներկայացված նախագծի մեջ բազմաթիվ թերություններ կան, որոնց մասին ևս մատնանշված է գրքում.

«Անտառային տարածքը ձևակերպել են որպես ամայի տարածք և կոպեկներով գնել են: «Վալեքս»–ը հսկայական հողատարածք է գնել: Ընկերությունն իր հովանավորների շնորհիվ հասավ նաև նրան, որ այդ ծրագիրը, ինչը բնությունն ավերող և տնտեսությունը քայքայող էր, ստացավ հանրային գերակա շահի կարգավիճակ: Քանի տարի է շահագործվում է հանքը, Բնապահպանական տեսչությունը մեկ օր մտե՞լ է այդ տարածք: Այս հարցում ամեն ինչ փոխկապակցված է, իսկ կոռուպցիան՝ ցցուն:

Բացի այդ՝ Վալերի Մեջլումյանն («Վալլեքս» խմբի ընկերությունների նախագահ,– խմբ.) ալավերդցիների նկատմամբ շատ դաժան վերաբերմունք ունի: Տարեկան մոտ 27-30 հազար  տոննա միայն ծծմբի օքսիդ է լցնում ալավերդցիների թոքերի մեջ, մինչդեռ նորմատիվային առումով միայն 1000 տոննա արտանետելու իրավունք կա: Արդեն քանի տարի է, Ալավերդու պղնձաձուլարանն աշխատում է, և ամեն տարի այս ընկերությունը կառավարությունից ոչ նորմատիվային արտանետումների թույլտվություն է ստանում»:

Ինչ վերաբերում է Թեղուտին ու նաև վերոնշյալ հայտարարությունից հետո իրավական գործընթաց սկսելու հնարավորությանը, մեր զրուցակիցը նշեց. «ՀՀ գլխավոր դատախազն իր ձեռքով պետք է ներկայացնի այդ հայցը: Մենք ժամանակին երկու անգամ դիմեցինք դատական գործ հարուցելու համար, բայց ընթացք չտրվեց: Հիմա ճիշտ ժամանակն է»:

Նա հավելեց, որ Շնող գետում որևէ կենդանի էլ չկա.

«Ձկները, գորտերն ու մնացած կենդանիները վերացել են: Իսկ ջուրը ոչ միայն խմելու, այլև ոռոգման համար խիստ արգելված է, քանի որ թունավորված է: Գյուղացիներից մեկը վարկ է վերցրել, այգի է հիմնել, և հիմա հինգ տարեկան արդեն բերքատու ծառերը չորանում են, քանի որ այգու մեջ պոչհանք է լցված: Սա դատական գործ հարուցելու հի՞մք չէ: Բայց այստեղ արդեն ոչ թե առանձին ընտանիքների, այլ Հայաստանի մի հատվածի ավերման հարցն է»:

Հակոբ Սանասարյանի խոսքով՝ մինչ շահագործման դադարեցումը, գիշեր ու ցերեկ պոչհանքը լցվում էր, իսկ հիմա՝ ոչ.

«Կարող է նստեցում գնալ, ջրի անջատում լինել և իրավիճակի կայունացում կլինի»:

 

Աննա Բադալյան

 

Поздравление лидера движения «Всеармянский фронт» с Днем Независимости АрменииЗаявление лидера движения «Всеармянский фронт» по случаю второй годовщине сдачи Арцаха и депортации армянРальф Йирикян встретился с участниками программы Ucom Fellowship Юнибанк — титульный спонсор футбольного клуба «Алашкерт»Колл-центр Юнибанка по будням перешел на круглосуточную работу Ральф Йирикян обсудил с участниками Школы лидерства вызовы современного управления Юнибанк стал главным спонсором AGBU Global Run в поддержку Camp NairiПо новому адресу открылся переименованный филиал Юнибанка «Туманян» Моя задача — чтобы вы трезво оценили ситуацию. Аршак КарапетянUcom продолжает масштабную модернизацию сети, расширяя покрытие 5G и повышая качество связиНи один исторический документ никогда не останавливала агрессора. Аршак КарапетянОтношение армянского народа к русскому народу: глубже, чем геополитика Станьте акционером Юнибанка и приобретите бессрочные облигации с доходностью 13,25%Оценка действий российского миротворческого контингента в Арцахе. Аршак КарапетянПолный каталог Armflix вновь доступен на UplayВсё, что я говорю, оно опирается на факт. Аршак Карапетян Верите вы мне или не верите — это ваше дело, но от этого сказанное мной не перестает быть правдой Что будет если 102-я российская военная база выйдет из Армении? Арутюн Арутюнян: «Власти не намерены подавать заявку на членство в ЕС, а закон приняли, чтобы не допустить референдума» Что если 102-я российская военная база выйдет из Армении? Алиев наступает, Ереван оправдывается: К чему приведет «мир» по-азербайджански и как это остановитьПрисоединяйтесь к Движению "Всеармянский фронт". Вместе мы победим! Ucom стал технологическим партнером Coca-Cola Fest 2026Воспитанники «Оррана» начали новый учебный год при поддержке инициативы «Сила одного драма»Верите вы мне или не верите — это ваше дело, но от этого сказанное мной не перестает быть правдой. Аршак КарапетянСтипендиаты «Армянских виртуозов» — на сцене IV Международного фестиваля молодежных оркестров мираЮнибанк запустил акцию «U-Teenager»: главный приз — обучение в зарубежном университете«Юниспорт» вышел в основной раунд Лиги чемпионов по футзалу Выпускники курса по кибербезопасности приняли участие в программе Ucom «Junior Academy» Ucom представляет тарифные планы Green, превращая повседневную связь во вклад в защиту окружающей средыКто на самом деле предатель. Раскрытие генерала Карапетян Ucom представляет специальное предложение «Unity — снова в школу» к новому учебному годуОбновленный Центр продаж и обслуживания Ucom открылся на улице Саят-Нова 7 в Гюмри Ответье честно на эти вопросы. Аршак Карапетян«Юниспорт» примет участие в Лиге чемпионов УЕФА по футзалуПредатель в одном прав: если народу что-то не нравится, пусть делают революцию. Аршак КарапетянИстория покажет, кто друг, а кто враг. Аршак Карапетян Парламентская реформа Казахстана: первые выборы и новый Курултай Арам Барсегян назначен генеральным директором Team Telecom Armenia, Айк Есаян возглавит группу компаний Team Поздравительное письмо Его Святейшеству Гарегину II с 75-летием Поздравление лидера движения «Всеармянский фронт» по случаю Дня принятия Декларации о независимости АрменииКазахстан выбирает новый парламент — КурултайПридет момент, когда эта власть начнет убеждать, что мы не христиане. Аршак КарапетянПрограмма «Бок о бок» для семей из Арцаха, проживающих в общине Севан: IDBankПоздравление лидера движения «Всеармянский фронт» по случаю 75-летия со дня рождения Верховного Патриарха и Католикоса Всех армян, Его Святейшества Гарегина IIИстория покажет, кто друг, а кто враг. Аршак Карапетян Стартовал финальный этап турнира JuniusЦеремония награждения победителей конкурса «100 лучших студентов Армении»: вручение сертификатовНовый Samsung Galaxy A27 в рамках специального предложения Ucom «Снова в школу 2026» Миллениалы, Gen Z или Gen Alpha: как разные поколения готовятся к новому учебному году: Idram&IDBank