Yerevan, 29.March.2026,
00
:
00
BREAKING


Արևմուտք-Արևելք առանցքը և ՀՀ տեսլականը

BLOG

Արմեն Հովասափյանը ֆեյսբուքյան իր էջում գրում է.

Ապացուցված ճշմարտություն է, որ աշխարհագրությունը՝ պատմության արտահայտումն է, իսկ պատմությունը՝ աշխարհագրության բովանդակությունը: Հայաստանը կարող է դիտվել իբրև այս բանաձևի ապացույցը:

Հայկական լեռնաշխարհը հնդեվրոպական քաղաքակրթության երբեմնի օրրանն ու գերմանական-արմենական ցեղերի հայրենիքն էր, որը «սերունդ մատակարարեց» Իռլանդիայից մինչև Հնդկաստան, դառնալով մի առանձնահատուկ կապող համընդհանուր աշխարհաքաղաքական իրադարձություններին, ու միշտ եղավ սուր քաղաքական խաչմերուկների ու բախումների կիզակետում: Արևելքի և Արևմուտքի հատման կետում լինելու առկայությունը, սակայն, չի խանգարել լինել ոչ զուտ Արևելք և ոչ էլ զուտ Արևմուտք: Դա վերաբերում է նաև Լեռնաշխարհում ապրող մարդատեսակին՝ Հային ու նրա կեցությանը:

Հայ ազգի ճակատագիրը բազմադարյա պատմության ընթացքում մշտապես զարգանում էր ոչ թե հյուսիս-հարավ, այլ արևելք-արևմուտք առանցքով:

Միջնադարյան Հայաստանի պատմության երեք մեծագույն բարձունքները նույնպես կապված են Արևելքն Արևմուտքին կամրջելու առաքելության հետ: Կիլիկյան թագավորությունը, որը չնայած բազմաթիվ ընտանեկան և պետական կապերով միաձուլված էր Եվրոպայի հետ, միաժամանակ Հեթում արքայի օրոք իրականացրեց աննախադեպ քաղաքական արշավանք դեպի Կարակորում, եղբայրության պայմանագիր կնքելով աշխարհի սարսափը հանդիսացող մոնղոլական խանության հետ: Ջուղայի հայերը ստեղծել էին մի ամբողջ առևտրային կայսրություն՝ հարյուրից ավելի նավ ունեցող նավատորմով, որը 17-18 դդ. կապում էր Հնդկաստանն ու Չինաստանը Եվրոպայի հետ, մրցելով ու դիմադրելով հզոր Անգլիային: Արդեն դրան հաջորդեց Օսմանյան կայսրության տնտեսական, մշակութային, առևտրական զարգացումը, որը դարերով գտնվում էր հայության գերակայության ներքո:

ՀՀ-ն արդեն մեկ տարուց ավել է՝ անդամակացում է ԵՏՄ-ին, որը համընդհանուր գեոպոլիտիկ հավաքական մարմին ստեղծելու լուրջ հայտ է ներկայացրել: ԵՏՄ-ի Ազատ առևտրային գոտի ստեծելու՝ վերջին շրջանում բավականին լուրջ ու հեռանկարային քաղաքականությունը դրա վառ ապացույցն է: Այդ գոտու շրջանակում նախատեսվում է Միության համագործակցությունը Հարավ-Արևելյան Ասիայի մի շարք երկրների, այդ թվում` Հնդկաստանի և Իսրայելի հետ: Սա մի տեսակ յուրահատուկ ալյանս կարող է դառնալ ի հակադրություն ԵՄ-ի:

Այս ֆոնին հատկանշականն այն է, որ, չնայած Հայաստանը ԵՏՄ լիիրավ անդամ է, սակայն Եվրոպական ընտանիքում ևս ընդունելի տեսակ է, ու ԵՄ-ի հետ համագործակցությունը շարունակվում է: Ինչպես իր ողջ պատմական քառուղու ընթացքում՝ այժմ էլ Հայաստանը շարունակում է երկու քաղաքակրթական հարթակներում ընկալելի մնալ:

Հ.գ. Շուրջ երկու հազար տարվա հայոց պատմությունը քննելով՝ գալիս ենք եզրակացության, որ այն դեպքում, երբ հայ թագավորական, նախարարական կամ իշխանական վերնախավը երկիրը կառավարել է ելնելով բուն ազգային ավանդական կեցութային հիմքերից, ազգային կյանքի առկա իրական դրվածքից, այդ ամենը պահող-պահպանող հավատքից և ունեցել է դրան այս կամ այն չափով նպաստող ու համահունչ՝ արևելյան (դեպ Իրան-Պարսկաստան, ավելի ուշ Ռուսաստան) աշխարհի այդ կողմում առաջացած արժեքների կողմնորոշում՝ հայկական պետականությունն ու կյանքն ընդհանրապես հաստատուն ընթացք է ունեցել, հայը պահել-հարստացրել է իր ազգային դեմք-դիմագիծը, իր ազգային արժեքները:

Prominent Armenian Statesman Levon Sahakyan Passes Away at 89Ucom’s Unity Packages with the Best Fixed Network in Armenia Get 1% idcoin at TOON EXPO with Idram&IDBankOlympic sport should unite people, not become an arena for political campaigns USD 60 Million: Ameriabank Joins Financing of Firebird’s AI Data Center Construction in ArmeniaStatement by Archbishop Bagrat Galstanyan Financial Literacy Course at YSU: Idram and IDBankAmeriabank named the Best Bank in Armenia for 2026 by Global Finance magazine IDBank warns about scams disguised as remote workAraratBank Donates Proceeds from "Armenian Legends and Poems" to the City of Smile Foundation The Power of One Dram Joins the Final Phase of the Symphonic Forest ProjectIdram&IDBank’s Special Offer at Dalma Garden MallUcom’s Management Team Marks International Client’s Day with Subscribers IDBank and Idram Continue Cooperation with the “ZARK” Educational FoundationIDBank issued the 2nd and 3rd tranches of bonds of 2026Ucom Issues Warning on New Wave of Phone Scams IDBank Launches Special Campaign for SWIFT TransfersConverse Bank shares its capital market expertise at the IV Conference Capital Markets ArmeniaUcom’s Level Up+ Packages with the Fastest Mobile Internet in Armenia The Badalyan Brothers Group of Companies Paid about 33.2 Billion AMD in Taxes and Duties to the State in 2025IDBank Announces the Launch of the IDDistributor Financial ToolSafe Workplace as a Guarantee of DevelopmentSpring Promotion at Megamall from Idram&IDBank“We want to buy your item, please provide your card details.” IDBank warns about fraud on classified platforms Ucom Fellowship 2025 Concludes as Top Eco-Startups Secure FundingIDBank Goes International: Mher Abrahamyan's Interview with the Los Angeles TimesAraratBank Earns RIA Money Transfer’s Partner of the Year in Armenia for the Seventh Consecutive YearUcom Supports the “DemArDem 2026” Regional Youth Forum ZCMC еstablishes Sustainability, ESG and Risk Committee Parallels Between the “Real Armenia Ideology” and Soviet and Turkish Approaches to the Diaspora New Offer - Up to AMD 5 Million - Consolidate your Loans and Switch to AraratBankNew Promotion at Yerevan Mall Ahead of March 8: Idram&IDBankUBPay and MoneyTO Launch Money Transfers from Armenia to the UK In Celebration of the Spring Holidays Ucom Offers Unity Packages on Special Terms Ameriabank Becomes the First Armenian Company in the List of the 100 Largest Companies on the London Stock Exchange as a Member of Lion Finance GroupIDBank Expands Travel Benefits of Premium CardsFree Calls and SMS Messages from Ucom for Subscribers in the Middle EastLove Is… Card by Unibank – An Iconic Design and a Romantic Trip for Two to Paris Customer Appreciation Day at IDBank’s Echmiadzin BranchUcom Fellowship Incubation Program Participants Visit Ucom Individuals and businesses, near and far, all welcomeTrust and reach across the globeChoosing the Best Gifts for March 8 and Paying with the Idram&IDBank AppUcom Spring Offer: HONOR X7d 5G Smartphone and Valuable GiftsAraratBank: Update+ - New Loan Offer with 2% Cashback “My phone rang…”: IDBank warns about a rise in fraud using the “call from the bank” scheme.Ucom Is Recognized as Armenia’s No. 1 Operator for the Fastest Mobile Internet and the Best Fixed Network Unibank’s perpetual bonds have been listed on the Armenia Securities Exchange Armenian Company E-auto to Officially Represent HONGQI Vehicles in Georgia2% Cashback on Payments Made with AraratBank Arca Cards