Yerevan, 29.September.2026,
00
:
00
BREAKING


Ինչպես հասկանալ՝ կոնտենտը իրական է, ԱԻ-ով ստեղծված, թե խաբեություն

SOCIETY

Արհեստական բանականությունն այսօր արդեն կարող է ստեղծել գրեթե իրական լուսանկարներ, ձայներ, տեսանյութեր, տեքստեր և նույնիսկ ամբողջական թվային էջեր։

Երբեմն նույնիսկ ուշադիր դիտելիս դժվար է հասկանալ՝ այն, ինչ տեսնում ենք, իրական է, ստեղծված է ԱԻ-ի միջոցով, թե հատուկ պատրաստված է մարդկանց մոլորեցնելու համար։

Կարևոր է հասկանալ՝ ԱԻ-ով ստեղծված կոնտենտը ինքնին խաբեություն չէ։ Խնդիրը սկսվում է այն ժամանակ, երբ այն օգտագործվում է կեղծ տեղեկություն տարածելու, անձի անունից ներկայանալու կամ գումար և անձնական տվյալներ ստանալու նպատակով։

1. Մի վստահեք միայն տեսանյութին կամ լուսանկարին

Deepfake տեխնոլոգիաներով հնարավոր է ստեղծել տեսանյութ, որտեղ հայտնի մարդը, ընկերության ղեկավարը կամ նույնիսկ Ձեր ծանոթը կարող է թվալ, թե ասում է մի բան, որը իրականում երբեք չի ասել։

Եթե տեսանյութում ինչ-որ մեկը առաջարկում է ներդրում կատարել, գումար փոխանցել, բացել հղում կամ մուտքագրել անձնական տվյալներ, նախ ստուգեք տեղեկատվության պաշտոնական աղբյուրը։

2. Ստուգեք կայքի հասցեն

Խաբեբաները հաճախ ստեղծում են հայտնի կայքերին գրեթե նույնական հասցեներ՝ փոխելով ընդամենը մեկ տառ կամ նշան։

Օրինակ՝
company.com → cornpany.com

Առաջին հայացքից տարբերությունը կարող է գրեթե չնկատվել։ Այդ պատճառով հատկապես վճարում կատարելու կամ գաղտնաբառ մուտքագրելուց առաջ հարկավոր է ուշադիր ստուգել կայքի հասցեն։

CodeLines.am -ում մեր հաճախորդներին միշտ առաջարկում ենք հեշտ ճանաչելի և հստակ տարբերվող դոմեյններ՝ հնարավորինս նվազեցնելով այլ ընկերությունների կայքերի հետ շփոթվելու հավանականությունը։

3. Ուշադրություն դարձրեք մանր դետալներին

ԱԻ-ով ստեղծված նկարներում և տեսանյութերում երբեմն կարելի է նկատել տարօրինակ կամ անհամապատասխան մանրամասներ։

  • Սխալ կամ աղավաղված գրություններ
  • Ոչ ճիշտ լոգոներ
  • Անբնական արտացոլումներ
  • Ձեռքերի կամ մատների տարօրինակ տեսք
  • Ֆոնի անհամապատասխան հատվածներ
  • Դեմքի և ձայնի փոքր անհամապատասխանություններ

Սակայն միայն այս նշաններով որոշել, որ կոնտենտը ԱԻ-ով է ստեղծված, միշտ հնարավոր չէ, քանի որ տեխնոլոգիաները արագ զարգանում են։

4. Մի վստահեք չափազանց շտապեցնող հաղորդագրություններին

Խաբեությունների ժամանակ հաճախ օգտագործվում է հոգեբանական ճնշում։

  • «Ձեր հաշիվը 10 րոպեից կփակվի»
  • «Միայն այսօր կարող եք ստանալ այս գումարը»
  • «Անմիջապես փոխանցեք գումարը»
  • «Շտապ հաստատեք Ձեր տվյալները»
Եթե որևէ հաղորդագրություն ստիպում է Ձեզ արագ որոշում կայացնել, ավելի լավ է կանգ առնել և առանձին ստուգել տեղեկատվությունը։

5. Ստուգեք տեղեկատվությունը մի քանի աղբյուրից

Եթե հանդիպում եք կասկածելի նորության, տեսանյութի կամ հայտարարության, փնտրեք նույն տեղեկատվությունը այլ վստահելի աղբյուրներում։

Հատկապես կարևոր է ստուգել պաշտոնական կայքերը և սոցիալական էջերը, եթե խոսքը վերաբերում է ընկերության, բանկի, պետական մարմնի կամ հայտնի անձի անունից տարածվող տեղեկատվությանը։

6. Զգուշացեք կեղծ թվային ծառայություններից

Խաբեությունը կարող է տարածվել ոչ միայն տեսանյութի կամ լուսանկարի միջոցով։ Այն կարող է ներկայացվել նաև որպես կեղծ վեբ կայք, մոբայլ հավելված, Telegram bot կամ առցանց ծառայություն։

Նման համակարգերը կարող են արտաքինից շատ պրոֆեսիոնալ տեսք ունենալ, սակայն իրական նպատակը լինել գաղտնաբառերի, բանկային տվյալների կամ այլ անձնական տեղեկատվության հավաքագրումը։

Գեղեցիկ դիզայնը կամ պրոֆեսիոնալ տեսքը դեռ չի նշանակում, որ թվային ծառայությունը վստահելի է։

Ամենակարևոր կանոնը

Եթե որևէ կոնտենտ կամ թվային ծառայություն Ձեզանից պահանջում է գումար, գաղտնաբառ, բանկային տվյալներ կամ անձնական տեղեկատվություն, մի քանի վայրկյան տրամադրեք և ստուգեք՝ ում հետ եք իրականում գործ ունենում։

Այսօր տեղեկատվական անվտանգությունը այլևս միայն ուժեղ գաղտնաբառ ունենալը չէ։ Այն նաև կարողությունն է տարբերակելու վստահելի կոնտենտը կեղծ կամ մոլորեցնողից։

Վեբ կայքերի, մոբայլ հավելվածների և տելեգրամ բոտերի պատրաստում

Եթե ձեզ անհրաժեշտ է վեբ կայք, մոբայլ հավելված, տելեգրամ բոտ կամ վեբ հիմքով աշխատող ցանկացած ծրագիր, գրեք մեզ։ Կառաջարկենք ձեր բիզնեսի կարիքներին համապատասխան լուծում։

Նյութի սկզբնաղբյուր՝ Codelines.am

Artur Hovhannisyan and the Ambassador of Bulgaria to Armenia discussed a number of programs of mutual interest to Armenia and Bulgaria A new and fantastic story was born in the heart of Yerevan—the spirit of the old city at Hayasa Hotel Old YerevanConverse Bank is Lead Sponsor of the BACEE International Banking Conference Ralph Yirikian on the Cost of Digital Transformation at the 13th Regional HR Conference You Can Now Pay with Idram on Glovo: The Long-Awaited Partnership Is Now a RealityRate.Trading: Currency Exchange on a New Digital PlatformIdram's "City of Good Deeds": From Teamwork to Real Charitable Projects Ucom and FAST Bring Together Artificial Intelligence and Green Innovation From Car Selection to Purchase – All in One Place: Ameriabank to Present its Myar.am Platform and Special Offers at Armenian Auto Show IDBank and the “Dekavva Fund” Stand with People from Artsakh Ucom Supports AI-Powered Camera Installation for Nature Conservation Dmitry Ishkhanov Opens the New Steinway’s Concert Life in Pardubice Ucom Fellowship Participants Meet Ralph Yirikian at UcomUnibank Becomes Title Sponsor of Alashkert Football ClubSergey Smbatyan’s Music for Future Foundation and the Lang Lang International Music Foundation Invite Young Pianists to Apply for the Prestigious Lang Lang Young Scholars ProgramUnibank Call Center Now Available 24/7 on Weekdays Ralph Yirikian Discusses the Challenges of Modern Leadership with Leadership School ParticipantsUnibank Becomes Lead Sponsor of AGBU’s Global Run in Support of Camp NairiUnibank’s Renamed “Tumanyan” Branch Opens at a New LocationUcom Continues Large-Scale Network Modernization, Expanding 5G Coverage and Enhancing Connectivity EBRD’s AMD-denominated bonds listed on AMX; Converse Bank acted as underwriterBecome a Unibank shareholder and acquire perpetual bonds with a 13.25% yieldThe Unprecedented Educational Summer of the 'Armenian Virtuosos'All Armflix Content Is Once Again Available on UplayHayk Melikyan Opens the 5th Festival of Armenian Culture in KatowiceHarutyun Harutyunyan: “The Government Has No Intention of Applying for EU Membership and Adopted the Law to Prevent a Referendum”Ucom Supports Coca-Cola Fest 2026 “Orran” Students Start the New Academic Year with Support from “The Power of One Dram”It is with deep awareness of the seriousness of this supposition as well as concern that we pose the question of the above headline“Armenian Virtuosos” Scholarship Recipients Take the Stage at the 4th International Festival of Youth Orchestras of the WorldUnibank Launches a New Promotion "U-Teenager": Grand Prize — a Summer Course at One of the Top Universities AbroadSEROOND Begins: Armenia’s First Authored School Model Based on Whole-Child Development, Enabled by AI"Unisport" Advances to the Main Round of the UEFA Futsal Champions League Cybersecurity Course Graduates Take Part in Ucom’s “Junior Academy” ProgramUcom Introduces Green Tariff Plans, Turning Everyday Connectivity into Environmental Impact Ucom Launches “Unity Back to School” Special Offer for the New School YearUcom’s Sales and Service Center Reopens at 7 Sayat-Nova Street in Gyumri "Unisport" Competes in the UEFA Futsal Champions LeagueAram Barseghyan Appointed CEO of Team Telecom Armenia, Hayk Yesayan to Lead Team GroupLetter of Congratulations to His Holiness Karekin II on His 75th Birthday “Side by Side” Program for Artsakh Families in the Sevan Community: IDBankArega Hovsepyan is our candidate for Chair of the Committee on European IntegrationThe Final Round of the Junius Tournament Has BegunAwards Ceremony for the “Top 100 Students of Armenia” Competition: Presentation of CertificatesNew Samsung Galaxy A27 as Part of Ucom’s Special “Back to School 2026” OfferMillennials, Gen Z, or Gen Alpha: How Different Generations Prepare for the New School Year: Idram&IDBankFinancial Literacy at the Republican Center for Children and Youth Tent Camp: Idram & IDBankUnlocking the Secrets of the Financial World at ''Hayordi'' Camp with Idram&IDBankUcom Supports the Second Phase of ArmDrone’s FPV Drone Educational Program "The Power of One Dram" to "Orran" Charitable Non-Governmental Organization