Yerevan, 22.October.2026,
00
:
00
BREAKING


Ո՞վքեր են անարժան ժառանգները, և ի՞նչ է լինում նրանց բաժնի հետ. ի՞նչ է սահմանում օրենքը

SOCIETY

Սեղմեք ԱՅՍՏԵՂ, լրացրեք օնլայն հայտը և մոռացեք հոսանքի վարձի մասին

ՀՀ քաղաքացիական օրենսգրքի 1191-րդ հոդվածը սահմանում է անարժան ժառանգներին ժառանգությունից մեկուսացնելու կանոնները, այսինքն՝ այն դեպքերը, երբ անձը զրկվում է ժառանգությունից՝ անկախ նրանից, թե ինչ է գրված կտակում կամ ինչ է նախատեսում օրենքը: Ստորև Iravaban.net-ը ներկայացնում է հիմնական դրույթները՝ պարզ և հասկանալի լեզվով։

Ո՞վքեր են համարվում անարժան ժառանգներ

Օրենսգրքի 1191-րդ հոդվածի համաձայն՝ ինչպես ըստ կտակի, այնպես էլ ըստ օրենքի ժառանգությունից մեկուսացվում են այն անձինք, ովքեր՝
– դիտավորյալ խոչընդոտել են ժառանգատուի վերջին կամքի իրականացմանը,
– դիտավորյալ կյանքից զրկել են ժառանգատուին կամ հնարավոր ժառանգներից որևէ մեկին,
– մահափորձ են կատարել նրանց կյանքի նկատմամբ:
Օրենքը նախատեսում է մեկ բացառություն. ժառանգությունից չեն մեկուսացվում այն անձինք, որոնց նկատմամբ ժառանգատուն կտակը կազմել է մահափորձ կատարելուց հետո: Այլ կերպ ասած՝ եթե ժառանգատուն, իմանալով կատարվածի մասին, այնուամենայնիվ, դրանից հետո կտակել է այդ անձին, օրենքը հարգում է նրա այդ որոշումը:

Ծնողական իրավունքներից զրկված ծնողները

Ըստ օրենքի ժառանգության դեպքում ժառանգությունից մեկուսացվում են նաև ծնողական իրավունքներից զրկված ծնողները, որոնց ծնողական իրավունքները ժառանգությունը բացվելու ժամանակ վերականգնված չեն: Ուշադրություն դարձրեք՝ օրենքն այս հիմքը սահմանում է հենց ըստ օրենքի ժառանգության դեպքի համար:

Ի՞նչ հիմքով է անձը մեկուսացվում, և ո՞վ կարող է դիմել դատարան

Անարժան ժառանգներին ժառանգությունից մեկուսացնելու համար հիմք են դատարանի՝ օրինական ուժի մեջ մտած դատավճիռը և (կամ) վճիռը: Այսինքն՝ միայն կասկածը կամ մեղադրանքը բավարար չէ. անհրաժեշտ է դատական ակտ:
Մեկուսացման պահանջով դատարան դիմելու իրավունք ունեն այն անձինք, որոնց համար նման մեկուսացումն առաջացնում է ժառանգության հետ կապված գույքային հետևանքներ (օրինակ՝ մյուս ժառանգները, որոնց բաժինը մեկուսացման արդյունքում կավելանա):

Պարտադիր բաժինը պաշտպանու՞մ է անարժան ժառանգին

Ոչ: Օրենքն ուղղակիորեն սահմանում է, որ անարժան ժառանգներին մեկուսացնելու կանոնները տարածվում են նաև ժառանգության պարտադիր բաժնի իրավունք ունեցող ժառանգների վրա: Այսինքն՝ նույնիսկ անչափահաս կամ պարտադիր բաժնի իրավունք ունեցող այլ ժառանգը, անարժան ճանաչվելու դեպքում, զրկվում է ժառանգությունից:
Ավելին, մեկուսացման կանոնները (1191-րդ հոդվածի 1-ին և 3-րդ կետերը) կիրառվում են նաև կտակային հանձնարարության նկատմամբ, այսինքն՝ վերաբերում են նաև շահառուներին:

Ի՞նչ է լինում անարժան ժառանգի բաժնի հետ

Օրենսգրքի 1232-րդ հոդվածի համաձայն՝ եթե ժառանգը մեկուսացվում է ժառանգությունից որպես անարժան ժառանգ, ապա ժառանգության այն մասը, որը կհասներ նրան, անցնում է ժառանգության հրավիրված ըստ օրենքի ժառանգներին և նրանց միջև բաշխվում է հավասար բաժիններով:
Իսկ եթե ժառանգատուն իր ամբողջ գույքը կտակել է իր նշանակած ժառանգներին, ապա դուրս մնացած ժառանգին հասանելիք մասն անցնում է մնացած ըստ կտակի ժառանգներին և բաշխվում է նրանց միջև ժառանգության բաժիններին համամասնորեն, եթե այլ բան նախատեսված չէ կտակով:
Բացի այդ, օրենսգրքի 1198-րդ հոդվածի համաձայն՝ կտակարարը կարող է նախապես կտակում նշել այլ ժառանգի (ենթաժառանգի)՝ հենց այն դեպքի համար, երբ իր նշանակած ժառանգը որպես անարժան ժառանգ մեկուսացվի ժառանգությունից:

Հաճախ տրվող հարցեր

Անձը նշված է կտակում, բայց մահափորձ է կատարել ժառանգատուի նկատմամբ: Նա կժառանգի՞:
Ոչ, նա մեկուսացվում է ժառանգությունից՝ ինչպես ըստ կտակի, այնպես էլ ըստ օրենքի: Բացառություն է միայն այն դեպքը, երբ ժառանգատուն կտակը կազմել է մահափորձից հետո:
Անարժան ժառանգը պարտադիր բաժնի իրավունք ունի: Նա գոնե այդ բաժինը կստանա՞:
Ոչ: Մեկուսացման կանոնները տարածվում են նաև պարտադիր բաժնի իրավունք ունեցող ժառանգների վրա:
Բավարա՞ր է միայն մեղադրանքը կամ քրեական գործի առկայությունը:
Ոչ: Մեկուսացման համար հիմք են դատարանի՝ օրինական ուժի մեջ մտած դատավճիռը և (կամ) վճիռը:
Ո՞վ կարող է դատարանից պահանջել ժառանգի մեկուսացումը:
Այն անձինք, որոնց համար նման մեկուսացումն առաջացնում է ժառանգության հետ կապված գույքային հետևանքներ:
Ծնողը զրկված է եղել ծնողական իրավունքներից: Նա կժառանգի՞ իր երեխայից:
Ըստ օրենքի ժառանգության դեպքում՝ ոչ, եթե ժառանգությունը բացվելու ժամանակ նրա ծնողական իրավունքները վերականգնված չեն:
Ի՞նչ է լինում անարժան ժառանգի բաժնի հետ:
Այն անցնում է ժառանգության հրավիրված ըստ օրենքի ժառանգներին և բաշխվում է հավասար բաժիններով, իսկ եթե ամբողջ գույքը կտակված է եղել՝ մնացած ըստ կտակի ժառանգներին՝ նրանց բաժիններին համամասնորեն, եթե այլ բան նախատեսված չէ կտակով: Կտակարարը կարող է նաև նախապես նշանակել ենթաժառանգ հենց այս դեպքի համար, – տեղեկացնում է Iravaban.net-ը։
Ծանուցում. սույն նյութը պատրաստված է միայն իրավական իրազեկման նպատակով և չի հանդիսանում իրավաբանական խորհրդատվություն։ Ժառանգության, կտակի կամ ժառանգին անարժան ճանաչելու հետ կապված կոնկրետ իրավիճակներում իրավաբանական խորհրդատվություն ստանալու համար կարող եք դիմել «ԼԻԳԼ ԸԼԱՅԸՆՍ» իրավաբանական ընկերությանը՝ զանգահարելով +374 99 970704 հեռախոսահամարին կամ գրելով [email protected] էլեկտրոնային փոստի հասցեին։

Հետևեք մեզ՝ այստեղ

Idram and IDBank Participated in the Opening of My Forest Armenia’s Pavilion at COP17Unibank Receives B++ Sustainability Alignment Rating from Agents for Impact GmbH Ucom Supported Yerevan Conservation Symposium 2026 as Strategic PartnerIDBank to Showcase Environmental and Innovative Initiatives at COP17New AI-Powered Wildlife Monitoring Camera Installed in Paruyr Sevak with the Support of Ucom35 Years of Trust: IDBank Celebrates with Its CustomersBusiness and mining leader Mark Cutifani to deliver keynote speech at the 3rd Mining Armenia Forum“From Classroom to Orbit”: With Ucom’s Support, “Space 1.0” Is Being Introduced in 15 Schools Across ArmeniaAfeyan Initiatives for Armenia Awards Grant to the Armenia Education Initiative to Expand the Teach For Armenia’s Seroond School Turnaround Program Ucom to Participate in COP17 Together with FPWC, Showcasing Their Environmental Partnership“The Golden Hour”: IDBank explains how to respond effectively to a scam attackNelli Kocharyan Presents Converse Bank’s Vision for Development of International Relations at the BACEE Conference BACEE International Conference Kicks Off with Converse Bank as Lead Sponsor Unibank has issued perpetual bonds with an annual coupon yield of 13.2% Ucom Measures the Environmental Impact of Its OperationsUnibank Offers USD-Denominated Bonds with an Annual Coupon Rate of 6% Ucom Becomes an Official Partner of the Armenia-UK Business Forum 2026Ucom Sales and Service Center at 20/52 Erebuni Reopens After Renovation Unibank Joins the Armenian Solar Energy AssociationThe Widely Discussed Dvin Crown Project. A New Visibility Platform for Brands Has Emerged in the Heart of YerevanAmeriabank named Most Innovative Digital Bank in Armenia, alongside 9 Global Finance Digital Banking AwardsUnibank and Picsart Academy Host Kids Day for ChildrenUnibank Issues AMD and USD Bonds with Annual Coupon Rates of 10.3% and 6%Artur Hovhannisyan and the Ambassador of Bulgaria to Armenia discussed a number of programs of mutual interest to Armenia and Bulgaria A new and fantastic story was born in the heart of Yerevan—the spirit of the old city at Hayasa Hotel Old YerevanConverse Bank is Lead Sponsor of the BACEE International Banking Conference Ralph Yirikian on the Cost of Digital Transformation at the 13th Regional HR Conference You Can Now Pay with Idram on Glovo: The Long-Awaited Partnership Is Now a RealityRate.Trading: Currency Exchange on a New Digital PlatformIdram's "City of Good Deeds": From Teamwork to Real Charitable Projects Ucom and FAST Bring Together Artificial Intelligence and Green Innovation From Car Selection to Purchase – All in One Place: Ameriabank to Present its Myar.am Platform and Special Offers at Armenian Auto Show IDBank and the “Dekavva Fund” Stand with People from Artsakh Ucom Supports AI-Powered Camera Installation for Nature Conservation Dmitry Ishkhanov Opens the New Steinway’s Concert Life in Pardubice Ucom Fellowship Participants Meet Ralph Yirikian at UcomUnibank Becomes Title Sponsor of Alashkert Football ClubSergey Smbatyan’s Music for Future Foundation and the Lang Lang International Music Foundation Invite Young Pianists to Apply for the Prestigious Lang Lang Young Scholars ProgramUnibank Call Center Now Available 24/7 on Weekdays Ralph Yirikian Discusses the Challenges of Modern Leadership with Leadership School ParticipantsUnibank Becomes Lead Sponsor of AGBU’s Global Run in Support of Camp NairiUnibank’s Renamed “Tumanyan” Branch Opens at a New LocationUcom Continues Large-Scale Network Modernization, Expanding 5G Coverage and Enhancing Connectivity EBRD’s AMD-denominated bonds listed on AMX; Converse Bank acted as underwriterBecome a Unibank shareholder and acquire perpetual bonds with a 13.25% yieldThe Unprecedented Educational Summer of the 'Armenian Virtuosos'All Armflix Content Is Once Again Available on UplayHayk Melikyan Opens the 5th Festival of Armenian Culture in KatowiceHarutyun Harutyunyan: “The Government Has No Intention of Applying for EU Membership and Adopted the Law to Prevent a Referendum”Ucom Supports Coca-Cola Fest 2026