Yerevan, 06.July.2026,
00
:
00
BREAKING


Ո՞վքեր են անարժան ժառանգները, և ի՞նչ է լինում նրանց բաժնի հետ. ի՞նչ է սահմանում օրենքը

SOCIETY

Սեղմեք ԱՅՍՏԵՂ, լրացրեք օնլայն հայտը և մոռացեք հոսանքի վարձի մասին

ՀՀ քաղաքացիական օրենսգրքի 1191-րդ հոդվածը սահմանում է անարժան ժառանգներին ժառանգությունից մեկուսացնելու կանոնները, այսինքն՝ այն դեպքերը, երբ անձը զրկվում է ժառանգությունից՝ անկախ նրանից, թե ինչ է գրված կտակում կամ ինչ է նախատեսում օրենքը: Ստորև Iravaban.net-ը ներկայացնում է հիմնական դրույթները՝ պարզ և հասկանալի լեզվով։

Ո՞վքեր են համարվում անարժան ժառանգներ

Օրենսգրքի 1191-րդ հոդվածի համաձայն՝ ինչպես ըստ կտակի, այնպես էլ ըստ օրենքի ժառանգությունից մեկուսացվում են այն անձինք, ովքեր՝
– դիտավորյալ խոչընդոտել են ժառանգատուի վերջին կամքի իրականացմանը,
– դիտավորյալ կյանքից զրկել են ժառանգատուին կամ հնարավոր ժառանգներից որևէ մեկին,
– մահափորձ են կատարել նրանց կյանքի նկատմամբ:
Օրենքը նախատեսում է մեկ բացառություն. ժառանգությունից չեն մեկուսացվում այն անձինք, որոնց նկատմամբ ժառանգատուն կտակը կազմել է մահափորձ կատարելուց հետո: Այլ կերպ ասած՝ եթե ժառանգատուն, իմանալով կատարվածի մասին, այնուամենայնիվ, դրանից հետո կտակել է այդ անձին, օրենքը հարգում է նրա այդ որոշումը:

Ծնողական իրավունքներից զրկված ծնողները

Ըստ օրենքի ժառանգության դեպքում ժառանգությունից մեկուսացվում են նաև ծնողական իրավունքներից զրկված ծնողները, որոնց ծնողական իրավունքները ժառանգությունը բացվելու ժամանակ վերականգնված չեն: Ուշադրություն դարձրեք՝ օրենքն այս հիմքը սահմանում է հենց ըստ օրենքի ժառանգության դեպքի համար:

Ի՞նչ հիմքով է անձը մեկուսացվում, և ո՞վ կարող է դիմել դատարան

Անարժան ժառանգներին ժառանգությունից մեկուսացնելու համար հիմք են դատարանի՝ օրինական ուժի մեջ մտած դատավճիռը և (կամ) վճիռը: Այսինքն՝ միայն կասկածը կամ մեղադրանքը բավարար չէ. անհրաժեշտ է դատական ակտ:
Մեկուսացման պահանջով դատարան դիմելու իրավունք ունեն այն անձինք, որոնց համար նման մեկուսացումն առաջացնում է ժառանգության հետ կապված գույքային հետևանքներ (օրինակ՝ մյուս ժառանգները, որոնց բաժինը մեկուսացման արդյունքում կավելանա):

Պարտադիր բաժինը պաշտպանու՞մ է անարժան ժառանգին

Ոչ: Օրենքն ուղղակիորեն սահմանում է, որ անարժան ժառանգներին մեկուսացնելու կանոնները տարածվում են նաև ժառանգության պարտադիր բաժնի իրավունք ունեցող ժառանգների վրա: Այսինքն՝ նույնիսկ անչափահաս կամ պարտադիր բաժնի իրավունք ունեցող այլ ժառանգը, անարժան ճանաչվելու դեպքում, զրկվում է ժառանգությունից:
Ավելին, մեկուսացման կանոնները (1191-րդ հոդվածի 1-ին և 3-րդ կետերը) կիրառվում են նաև կտակային հանձնարարության նկատմամբ, այսինքն՝ վերաբերում են նաև շահառուներին:

Ի՞նչ է լինում անարժան ժառանգի բաժնի հետ

Օրենսգրքի 1232-րդ հոդվածի համաձայն՝ եթե ժառանգը մեկուսացվում է ժառանգությունից որպես անարժան ժառանգ, ապա ժառանգության այն մասը, որը կհասներ նրան, անցնում է ժառանգության հրավիրված ըստ օրենքի ժառանգներին և նրանց միջև բաշխվում է հավասար բաժիններով:
Իսկ եթե ժառանգատուն իր ամբողջ գույքը կտակել է իր նշանակած ժառանգներին, ապա դուրս մնացած ժառանգին հասանելիք մասն անցնում է մնացած ըստ կտակի ժառանգներին և բաշխվում է նրանց միջև ժառանգության բաժիններին համամասնորեն, եթե այլ բան նախատեսված չէ կտակով:
Բացի այդ, օրենսգրքի 1198-րդ հոդվածի համաձայն՝ կտակարարը կարող է նախապես կտակում նշել այլ ժառանգի (ենթաժառանգի)՝ հենց այն դեպքի համար, երբ իր նշանակած ժառանգը որպես անարժան ժառանգ մեկուսացվի ժառանգությունից:

Հաճախ տրվող հարցեր

Անձը նշված է կտակում, բայց մահափորձ է կատարել ժառանգատուի նկատմամբ: Նա կժառանգի՞:
Ոչ, նա մեկուսացվում է ժառանգությունից՝ ինչպես ըստ կտակի, այնպես էլ ըստ օրենքի: Բացառություն է միայն այն դեպքը, երբ ժառանգատուն կտակը կազմել է մահափորձից հետո:
Անարժան ժառանգը պարտադիր բաժնի իրավունք ունի: Նա գոնե այդ բաժինը կստանա՞:
Ոչ: Մեկուսացման կանոնները տարածվում են նաև պարտադիր բաժնի իրավունք ունեցող ժառանգների վրա:
Բավարա՞ր է միայն մեղադրանքը կամ քրեական գործի առկայությունը:
Ոչ: Մեկուսացման համար հիմք են դատարանի՝ օրինական ուժի մեջ մտած դատավճիռը և (կամ) վճիռը:
Ո՞վ կարող է դատարանից պահանջել ժառանգի մեկուսացումը:
Այն անձինք, որոնց համար նման մեկուսացումն առաջացնում է ժառանգության հետ կապված գույքային հետևանքներ:
Ծնողը զրկված է եղել ծնողական իրավունքներից: Նա կժառանգի՞ իր երեխայից:
Ըստ օրենքի ժառանգության դեպքում՝ ոչ, եթե ժառանգությունը բացվելու ժամանակ նրա ծնողական իրավունքները վերականգնված չեն:
Ի՞նչ է լինում անարժան ժառանգի բաժնի հետ:
Այն անցնում է ժառանգության հրավիրված ըստ օրենքի ժառանգներին և բաշխվում է հավասար բաժիններով, իսկ եթե ամբողջ գույքը կտակված է եղել՝ մնացած ըստ կտակի ժառանգներին՝ նրանց բաժիններին համամասնորեն, եթե այլ բան նախատեսված չէ կտակով: Կտակարարը կարող է նաև նախապես նշանակել ենթաժառանգ հենց այս դեպքի համար, – տեղեկացնում է Iravaban.net։
Ծանուցում. սույն նյութը պատրաստված է միայն իրավական իրազեկման նպատակով և չի հանդիսանում իրավաբանական խորհրդատվություն։ Ժառանգության, կտակի կամ ժառանգին անարժան ճանաչելու հետ կապված կոնկրետ իրավիճակներում իրավաբանական խորհրդատվություն ստանալու համար կարող եք դիմել «ԼԻԳԼ ԸԼԱՅԸՆՍ» իրավաբանական ընկերությանը՝ զանգահարելով +374 99 970704 հեռախոսահամարին կամ գրելով [email protected] էլեկտրոնային փոստի հասցեին։

Հետևեք մեզ՝ այստեղ

EBRD to Launch AMD 5 Billion Floating-Rate Bond Offering in Armenia Three-day Financial Literacy Course at the FAST Foundation’s AI Camp: Idram&IDBank Coffee, a Break, and Up to 10% idcoin with Idram&IDBank Ucom Introduces the New uMix 5000 Regional Package: 3 Services for Just AMD 5,000 per Month "Monaco glamour, Vegas energy, Macau prestige - yet uniquely Armenian." Artak Tovmasyan on how Seven Visions is redefining world-class hospitality Travel Without Borders: Ucom Introduces New uTravel Packages Artur Nakhshikyan has joined the Supervisory Board of Unibank "Your smartphone is locked": IDBank warns of cyberextortion that turns your smartphone into a "brick" “From Classroom to Orbit”: With Ucom’s Support, “Space 1.0” Is Being Introduced in 15 Schools Across Armenia AraratBank Reports Growth in its SME Loan Portfolio in 2025 Converse Bank and ADB expand access to MSME and sustainable finance in ArmeniaUnibank and "Vanq" Charity Fund Support Wheelchair Basketball Exhibition Game in Yerevan Armenia’s Largest QR Payment Systems to Collaborate: ArcaQR – IdramNet AraratBank Summarizes 2025 Results at the Annual General Meeting of Shareholders Business registration is now available at UnibankUp to 20% idcoin for International Shopping with IDBank Visa CardsAI Solutions, Expanded Geography and Much More. Eventhub's New Features and Offers Unibank and Unisport took part in the "Tricolor" Yerevan Beat Run. Moody’s affirms IDBank’s Ba3 rating with a stable outlookUcom’s Sales and Service Center Reopens at 16 Bagratunyats Street Unibank's annual general meeting of shareholders will be held today: the bank's net profit amounted to 9.8 billion drams Telecom Armenia OJSC and AzerTelecom OJSC Sign Internet Traffic Transit Agreement AraratBank: A New Rhythm of Life for Children with Hearing ImpairmentsUcom Is the Technology Partner of the Street Ball Armenia Cup 2026 Idram and Glovo Sign Memorandum of Cooperation in BarcelonaTop Travel Destinations of 2026: IDBank Ucom and Impact Hub Yerevan Continue Supporting the Development of Green Startups in Armenia Moody's Ratings affirms Unibank’s B1 ratings with a stable outlook''Do not trust your eyes’’: IDBank warns about fraud using deepfakes Up to 30% idcoin at pools: Idram&IDBankMoody’s Reaffirms ZCMC’s B2 Credit Rating with Stable Outlook ''Teach For Armenia'' is the June beneficiary of the ''Power of One Dram'' Firebird and the Government of Kazakhstan Sign Strategic Agreements to Advance National AI Infrastructure IDBank issued the 4th and 5th tranches of bonds of 2026 Financial Literacy Training for Young Chess Players: Idram & IDBankWildberries and Unibank in Armenia Launch Installment Purchase ServiceZCMC Joins the United Nations Global Compact Ucom Launches uPlay Cinema: Hundreds of Movies for a Single Monthly Fee From Small Steps to Big Changes: “The Power of One Dram” Turns 6Junius is back — with a new tournament and valuable prizes Ameriabank and FMO Sign EUR 120 Million Agreement to Support MSMEs and Advance Green Finance in Armenia International Children’s Day with EU and “Armenian Virtuosos”There is widespread FEAR [in Armenia] — Ex-Defense Minister Arshak Karapetyan Firebird’s AI Megaproject Enters Final Stage of Phase One Construction0% Commission on Leveraged Share Purchases via the ARARATBANK Trading PlatformCustomer Appreciation Day in Gyumri: IDBankSolis CJSC, managed by Amber Capital and combining a portfolio of solar power plants, issues bonds Ucom General Director Ralph Yirikian Participated in a Panel Discussion at RISE Powered by Silicon Mountains Simple Talks: A Fresh Take on Finance with AraratBank Ameriabank Won in 4 Categories at AMX Awards 2026