Նևադայի անապատում կկառուցվի աշխարհի ամենամեծ Deep Synoptic Array ռադիոհեռադիտակային զանգվածը
VIDEOՍեղմեք ԱՅՍՏԵՂ, լրացրեք օնլայն հայտը և մոռացեք հոսանքի վարձի մասին
ԱՄՆ Նևադա նահանգի անապատի հեռավոր հատվածում՝ Մեծ Ավազանի շրջանում, նախատեսվում է կառուցել աշխարհի ամենազգայուն ռադիոհեռադիտակային համակարգերից մեկը՝ Deep Synoptic Array զանգվածը, հայտնում է NBC News-ը։
Նախագիծն իրականացնում է Կալիֆոռնիայի տեխնոլոգիական ինստիտուտը (Caltech), որը անցյալ շաբաթ հաստատել է, որ բավարար ֆինանսավորում ստանալուց հետո անցնում է շինարարության փուլին։ Համալիրը կներառի 1650 առանձին ռադիոափսեներ, որոնք կմիավորվեն տիեզերքի դիտարկման միասնական համակարգում։
Գիտնականները մտադիր են կայանն օգտագործել գերծանր սև խոռոչների, պուլսարների՝ արագ պտտվող «մեռած» աստղերի, ինչպես նաև արագ ռադիոպայթյունների ուսումնասիրման համար, որոնք կարճատև, սակայն չափազանց հզոր ռադիոալիքային արտանետումներ են, որ գալիս են Տիեզերքի խորքերից։
Caltech-ի աստղագիտության պրոֆեսոր Գրեգ Հալլինանը նշել է, որ նախագծի յուրահատկությունը աննախադեպ քանակի ալեհավաքների մեջ է։ Նա նշել է, որ համակարգը թույլ կտա երկինքը սկանավորել առկա հեռադիտակներից մոտ 100 անգամ ավելի արագ և ստեղծել ամենաբարձր որակի ռադիոքարտեզներ։
Հալլինանը նաև ընդգծել է սպասվող տվյալների ծավալը․ աշխատանքի առաջին 24 ժամվա ընթացքում համակարգը կարող է կրկնապատկել մարդկությանը հայտնի տիեզերական ռադիոազդանշանների թիվը, որոնք այժմ կազմում են մոտ 20 միլիոն։
Զանգվածի յուրաքանչյուր ալեհավաքի տրամագիծը կլինի մոտ 6 մետր, իսկ ամբողջ համալիրը կզբաղեցնի ավելի քան 123 քառակուսի մղոն տարածք Նևադա նահանգի Ուայթ Փայն օկրուգում՝ ԱՄՆ Հողային ռեսուրսների կառավարման բյուրոյի վերահսկողության ներքո։
Նախագիծը գտնվում է համաձայնեցման փուլում, իսկ շինարարության մեկնարկը սպասվում է հաջորդ տարի։ Աշխատանքների ավարտը նախատեսված է 2029 թվականին։
Ի տարբերություն ավանդական առանձին ռադիոհեռադիտակների և կոմպակտ զանգվածների՝ նոր համակարգը կմիավորի երկու մոտեցումների առավելությունները՝ բարձր զգայունություն և պատկերի բարձր լուծաչափ։ Հետազոտողների համոզմամբ, Deep Synoptic Array-ը թույլ կտա ոչ միայն ֆիքսել թույլ ազդանշաններ, այլև ճշգրիտ որոշել դրանց աղբյուրը, որից հետո տվյալները կկարողանան օգտագործել օպտիկական, ինֆրակարմիր և ռենտգենյան աստղադիտարանները։
Նախագծի ֆինանսավորումը տրամադրել է Schmidt Sciences բարեգործական կազմակերպությունը, որը ստեղծել են Google-ի նախկին գլխավոր տնօրեն Էրիկ Շմիդտը և նրա կինը՝ Վենդին։
Գիտնականները նշում են, որ Նևադայում վայրի ընտրությունը կապված է ռադիոխանգարումների նվազագույն մակարդակի հետ։ Համակարգն այնքան զգայուն է, որ ունակ է ֆիքսել բջջային հեռախոսի ազդանշանը մինչև Արեգակ հեռավորության վրա, ուստի բնակավայրերից և ենթակառուցվածքներից հեռու լինելը դարձել է հարթակի ընտրության հիմնական գործոնը։
Հետևեք մեզ՝ այստեղ
Ucom Becomes an Official Partner of the Armenia-UK Business Forum 2026
Ucom Sales and Service Center at 20/52 Erebuni Reopens After Renovation
Unibank Joins the Armenian Solar Energy Association
The Widely Discussed Dvin Crown Project. A New Visibility Platform for Brands Has Emerged in the Heart of Yerevan
Ameriabank named Most Innovative Digital Bank in Armenia, alongside 9 Global Finance Digital Banking Awards
Unibank and Picsart Academy Host Kids Day for Children
Unibank Issues AMD and USD Bonds with Annual Coupon Rates of 10.3% and 6%
Artur Hovhannisyan and the Ambassador of Bulgaria to Armenia discussed a number of programs of mutual interest to Armenia and Bulgaria
A new and fantastic story was born in the heart of Yerevan—the spirit of the old city at Hayasa Hotel Old Yerevan
Converse Bank is Lead Sponsor of the BACEE International Banking Conference
Ralph Yirikian on the Cost of Digital Transformation at the 13th Regional HR Conference
You Can Now Pay with Idram on Glovo: The Long-Awaited Partnership Is Now a Reality
Rate.Trading: Currency Exchange on a New Digital Platform
Idram's "City of Good Deeds": From Teamwork to Real Charitable Projects
Ucom and FAST Bring Together Artificial Intelligence and Green Innovation
From Car Selection to Purchase – All in One Place: Ameriabank to Present its Myar.am Platform and Special Offers at Armenian Auto Show
IDBank and the “Dekavva Fund” Stand with People from Artsakh
Ucom Supports AI-Powered Camera Installation for Nature Conservation
Dmitry Ishkhanov Opens the New Steinway’s Concert Life in Pardubice 
Ucom Fellowship Participants Meet Ralph Yirikian at Ucom
Unibank Becomes Title Sponsor of Alashkert Football Club
Sergey Smbatyan’s Music for Future Foundation and the Lang Lang International Music Foundation Invite Young Pianists to Apply for the Prestigious Lang Lang Young Scholars Program
Unibank Call Center Now Available 24/7 on Weekdays
Ralph Yirikian Discusses the Challenges of Modern Leadership with Leadership School Participants
Unibank Becomes Lead Sponsor of AGBU’s Global Run in Support of Camp Nairi
Unibank’s Renamed “Tumanyan” Branch Opens at a New Location
Ucom Continues Large-Scale Network Modernization, Expanding 5G Coverage and Enhancing Connectivity
EBRD’s AMD-denominated bonds listed on AMX; Converse Bank acted as underwriter
Become a Unibank shareholder and acquire perpetual bonds with a 13.25% yield
The Unprecedented Educational Summer of the 'Armenian Virtuosos'
All Armflix Content Is Once Again Available on Uplay
Hayk Melikyan Opens the 5th Festival of Armenian Culture in Katowice
Harutyun Harutyunyan: “The Government Has No Intention of Applying for EU Membership
and Adopted the Law to Prevent a Referendum”
Ucom Supports Coca-Cola Fest 2026 
“Orran” Students Start the New Academic Year with Support from “The Power of One Dram”
It is with deep awareness of the seriousness of this supposition as well as concern that we pose the question of the above headline
“Armenian Virtuosos” Scholarship Recipients Take the Stage at the 4th International Festival of Youth Orchestras of the World
Unibank Launches a New Promotion "U-Teenager": Grand Prize — a Summer Course at One of the Top Universities Abroad
SEROOND Begins: Armenia’s First Authored School Model Based on Whole-Child Development, Enabled by AI
"Unisport" Advances to the Main Round of the UEFA Futsal Champions League
Cybersecurity Course Graduates Take Part in Ucom’s “Junior Academy” Program
Ucom Introduces Green Tariff Plans, Turning Everyday Connectivity into Environmental Impact
Ucom Launches “Unity Back to School” Special Offer for the New School Year
Ucom’s Sales and Service Center Reopens at 7 Sayat-Nova Street in Gyumri
"Unisport" Competes in the UEFA Futsal Champions League
Aram Barseghyan Appointed CEO of Team Telecom Armenia, Hayk Yesayan to Lead Team Group
Letter of Congratulations to His Holiness Karekin II on His 75th Birthday
“Side by Side” Program for Artsakh Families in the Sevan Community: IDBank
Arega Hovsepyan is our candidate for Chair of the Committee on European Integration
The Final Round of the Junius Tournament Has Begun 
