Համաշխարհային բանկի և ՄԱԿ-ի գնահատականներով՝ Ուկրաինայի վերականգնումը 10 տարվա ընթացքում կարժենա 588 միլիարդ դոլար
INTERNATIONAL NEWSՍեղմեք ԱՅՍՏԵՂ, լրացրեք օնլայն հայտը և մոռացեք հոսանքի վարձի մասին
Համաշխարհային բանկի, ՄԱԿ-ի, Եվրոպական հանձնաժողովի և Ուկրաինայի կառավարության համատեղ գնահատականներով, որը հրապարակվել է պատերազմի սկսվելու չորրորդ տարեդարձի նախօրեին, Ուկրաինայի տնտեսության վերականգնումը հաջորդ տասնամյակում կարժենա մոտավորապես 588 միլիարդ ԱՄՆ դոլար։
Նոր գնահատականը ներառում է 2022 թվականի փետրվարի 24-ից մինչև 2025 թվականի դեկտեմբերի 31-ը ընկած ժամանակահատվածը և 12%-ով ավելի է, քան նախորդ տարվա ցուցանիշը։ Այդ աճը մասամբ բացատրվում է վերջին մեկ տարվա ընթացքում վնասված կամ ոչնչացված էներգետիկ ենթակառուցվածքների ծավալի 21%-ով աճով։
Ընդ որում, հաշվարկները չեն ներառում 2026 թվականի հունվար-փետրվար ամիսներին Ուկրաինայի էներգետիկ օբյեկտների վրա Ռուսաստանի իրականացրած զանգվածային հարձակումների վերաբերյալ տվյալները, որոնք տասնյակ հազարավոր բնակիչների թողեցին առանց ջեռուցման, էլեկտրաէներգիայի և ջրի՝ տասնամյակների ամենացուրտ ձմեռներից մեկի ընթացքում։
Ուղղակի վնասը՝ 195 միլիարդ դոլար
Ըստ զեկույցի՝ ուղղակի վնասը հասել է 195 միլիարդ դոլարի, ինչը գրեթե 11%-ով ավելի է, քան նախորդ գնահատականը: Ամենաշատը տուժել են բնակարանային, տրանսպորտային և էներգետիկ ենթակառուցվածքները: Դա կրկնակի ավելի է, քան 2022 թվականին հրապարակված առաջին զեկույցի գնահատականները:
«Վնասները հսկայական են և շարունակում են աճել»,- նշվում է փաստաթղթում: Հիմնական վնասը կենտրոնացած է ճակատային շրջաններում և խոշոր քաղաքներում, այդ թվում՝ մայրաքաղաք Կիևում:
Տնտեսություն և ժողովրդագրություն
Պատերազմը, որն այս շաբաթ թևակոխում է իր հինգերորդ տարին, հանգեցրել է Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից ի վեր Եվրոպայում խոշորագույն միգրացիոն ճգնաժամին: 2025 թվականի դեկտեմբերի դրությամբ ավելի քան 6 միլիոն ուկրաինացի փախստականներ են արտասահմանում, իսկ ևս 4,6 միլիոնը՝ ներքին տեղահանվածներ:
Տնտեսական հետևանքները շարունակում են մնալ ծանր. Ուկրաինայի իրական ՀՆԱ-ն ներկայում 21%-ով ցածր է 2021 թվականի մակարդակից: Եթե պատերազմը շարունակվի, 2026 թվականին տնտեսական աճը կանխատեսվում է մոտ 2%: Եթե մինչև տարեվերջ հրադադար կնքվի, աճը կարող է արագանալ մինչև 4% 2027 թվականին և 4,5% 2028 թվականին։
Որտե՞ղ է հասցվել առավելագույն վնասը
Բնակարանային ոլորտը կրել է ամենամեծ կորուստները. բնակարանային ֆոնդի մոտավորապես 14%-ը վնասվել կամ ոչնչացվել է, ինչը կազմում է մոտավորապես 61 միլիարդ դոլար։
Տրանսպորտային ենթակառուցվածքները, դրանց թվում՝ երկաթուղիները, կրել են 40,3 միլիարդ դոլարի վնաս։ Էներգետիկ ոլորտը կորցրել է մոտավորապես 25 միլիարդ դոլար, որոշ շրջաններում էլեկտրաէներգիայի անջատումները հասել են օրական 18 ժամի։
Սոցիալ-տնտեսական կորուստները գնահատվում են 667 միլիարդ դոլար, ինչը 13%-ով ավելի է, քան անցյալ տարվա գնահատականը։ Դրանք արտացոլում են գործարար ակտիվության երկարատև անկումը, աշխատատեղերի կորուստը և պետական ծառայությունների խափանումները։
Բարեփոխումները և մասնավոր կապիտալը
Ուկրաինայի կառավարությունն արդեն իսկ մոտավորապես 15,25 միլիարդ դոլար է հատկացրել մինչև 2026 թվականը վերականգնման ծրագրերի համար։ Պատերազմի սկզբից ի վեր անհապաղ վերանորոգման համար հատկացվել է 20,3 միլիարդ դոլար։
Զեկույցի հեղինակներն ընդգծում են, որ վերականգնման կարիքների մինչև 40%-ը կարող է ծածկել մասնավոր հատվածը, եթե իրականացվեն բարեփոխումներ՝ գյուղատնտեսության, արդյունաբերության և զբոսաշրջության ոլորտներում ներդրումներ ներգրավելու համար։
Փաստաթղթում նշվում է, որ Ուկրաինայի նախկին տնտեսական մոդելը՝ ցածր մրցակցությամբ, մեծ ոչ ֆորմալ հատվածով և պետության նշանակալի դերով, չի ապահովի անհրաժեշտ աճի դինամիկան։
ՄԱԿ-ի մարդասիրական համակարգող Մաթիաս Շմալեն ընդգծել է, որ մարդկային կապիտալը շարունակում է մնալ վերականգնման հիմնական գործոնը՝ փախստականների վերադարձը, վետերանների վերաինտեգրումը և աշխատաշուկայում կանանց մասնակցության աճը։
ՄԱԿ-ի տվյալներով՝ երկրում ներկայում 2,4 միլիոնով քիչ երեխա կա, քան պատերազմից առաջ։
Հետևեք մեզ՝ այստեղ
Ucom Supports the Launch of "Remember the Animals" Educational Game
Moody’s changes the outlook on IDBank’s ratings to positive
IDBank Introduces the New Mastercard World Card with Exclusive Travel Benefits and a Special Launch Campaign
Converse Bank and Visa expand their strategic partnership to introduce new customer solutions 
Ucom and FPWC Ensure Round-the-Clock Wildlife Monitoring in Gnishik Through Solar Energy
Idram and IDBank Support Startups at Seaside Startup Summit
It is now possible to register in Unibank’s mobile application through imID as well
“Free In-Game Bonuses”: IDBank Warns About Cyberattacks Targeting Schoolchildren
Moody's affirms Converse Bank's ratings and changes outlook to positive from stable
New Achievements in Europe: "Armenian Virtuosos" Scholarship Recipients Embark on Educational Trips to Prestigious Music Academies
Rate.Trading Platform at Seaside Startup Summit: IDBank Introduces an Innovative Solution
Khachaturian Rooftop Grand Opening Supported by IDBankc
Ucom’s Sales and Service Center Reopens at 24/2 Shahumyan Street in Ararat
Scholarship recipients of the “Armenian Virtuosos” Program participated in the Järvi Academy and Pärnu Music Festival in Estonia, representing Armenia on the international stage
Ucom Supports the Installation of a 15 kW Solar Power Plant at the Vayk Sports School
New Financial Skills at the Davidbek Games: Idram&IDBank
CashIn Services at AraratBank ATMs: Fast, Simple, and Secure
Ucom Sales and Service Center Reopens at 3/47 Yerevanyan Street in Yeghvard
Up to 25% idcoin when purchasing Flyone flight tickets: Idram&IDBank
Converse Bank Named Armenia’s Best Digital Bank for Consumers by Euromoney
Ucom and Microsoft Innovation Center Help School Students Build Cybersecurity Skills
Ucom Supports Installation of 10 kW Solar Plant in Shenavan, Lori
Unibank to Raffle a Trip to Italy
Customer Appreciation Day in Vanadzor: IDBank
Haik Kazazyan to Perform Khachaturian’s Violin Concerto at the Closing Concert of the Madeira Classical Orchestra’s 2025/2026 Season
My Forest Armenia is a beneficiary of the "Power of One Dram" initiative in July
Become a Unibank shareholder and benefit from an attractive investment opportunity
IDBank warns of scam calls impersonating pension funds
A little corner of France in Hrazdan, with the partnership of Converse SME
Idram is the general partner of the "Towards Conscious Parenting 2026" annual conference 
Polytechnic University Graduation Ceremony Held with the Support of Unibank
Converse Bank Completes the Placement of EBRD Bonds
From Financial Adventures to Great Victories: The 4th Junius Financial Online Tournament Wrapped Up
The Power of One Dram and the Armenian State Symphony Orchestra Conclude the Forest Project Launched in Shirak
EBRD to Launch AMD 5 Billion Floating-Rate Bond Offering in Armenia
Three-day Financial Literacy Course at the FAST Foundation’s AI Camp: Idram&IDBank
Coffee, a Break, and Up to 10% idcoin with Idram&IDBank
Ucom Introduces the New uMix 5000 Regional Package: 3 Services for Just AMD 5,000 per Month
"Monaco glamour, Vegas energy, Macau prestige - yet uniquely Armenian." Artak Tovmasyan on how Seven Visions is redefining world-class hospitality
Travel Without Borders: Ucom Introduces New uTravel Packages
Artur Nakhshikyan has joined the Supervisory Board of Unibank
"Your smartphone is locked": IDBank warns of cyberextortion that turns your smartphone into a "brick"
“From Classroom to Orbit”: With Ucom’s Support, “Space 1.0” Is Being Introduced in 15 Schools Across Armenia
AraratBank Reports Growth in its SME Loan Portfolio in 2025
Converse Bank and ADB expand access to MSME and sustainable finance in Armenia
Unibank and "Vanq" Charity Fund Support Wheelchair Basketball Exhibition Game in Yerevan
Armenia’s Largest QR Payment Systems to Collaborate: ArcaQR – IdramNet
AraratBank Summarizes 2025 Results at the Annual General Meeting of Shareholders
Business registration is now available at Unibank
Up to 20% idcoin for International Shopping with IDBank Visa Cards 
