Yerevan, 08.February.2026,
00
:
00
BREAKING


Եկեղեցուց հետո՝ պետությունը. ո՞րն է հաջորդ թիրախը

POLITICS

 Հայ Առաքելական Եկեղեցու շուրջ ծավալվող գործընթացները, փորձագիտական շրջանակների գնահատմամբ, չեն ավարտվում միայն հոգևոր դաշտում։ Եկեղեցու թուլացումը այս ծրագրում դիտարկվում է որպես առաջին և առանցքային օղակ՝ Թուրքիայի և Ադրբեջանի շահերին համապատասխան ավելի լայն քաղաքական վերափոխումների ճանապարհին։ Առանց այն ինստիտուտի չեզոքացման, որը պատմականորեն կարողացել է մոբիլիզացնել հանրային դիմադրությունը, արտաքին քաղաքական վիճահարույց որոշումների և սահմանադրական փոփոխությունների առաջմղումը դառնում է զգալիորեն ավելի հեշտ։ 

Փորձագետները նշում են, որ եթե Նիկոլ Փաշինյանի հակաեկեղեցական արշավը հասնի իր նպատակին, գործընթացը չի սահմանափակվի միայն հոգևորականների նկատմամբ ճնշումներով և ձերբակալություններով։ Դրա տրամաբանական շարունակությունը կարող է լինել անկախ լրատվամիջոցների դեմ քայլերը՝ փակման, արգելման կամ ֆինանսական խեղդման միջոցով, ինչպես նաև քաղաքական դաշտի «մաքրումը»՝ ընդդիմադիր ուժերի նկատմամբ սահմանափակումներ կիրառելով, կուսակցությունների լուծարման կամ արգելման ճանապարհով։ Այս շղթան, ըստ դիտարկումների, նպատակ ունի վերացնել բոլոր այն կենտրոնները, որոնք կարող են խոչընդոտել թուրքամետ քաղաքական գծի իրագործմանը։

Եթե այս ուղին շարունակվի, Հայաստանը կանգնում է հիմնարար վերափոխման վտանգի առաջ։ Երկիրը, որը դարեր շարունակ իր ինքնությունն ու պետականության հիմքերը կառուցել է քրիստոնեական հավատքի, եկեղեցու և ազգային հիշողության վրա, կարող է վերածվել արտաքին խաղացողների համար հարմար, բայց դատարկ «ձևական պատյանի»։ Այդպիսի պետությունը կունենա պետական ինստիտուտների տեսք, սակայն կզրկվի սեփական արժեքային առանցքից և ինքնուրույն որոշումներ կայացնելու կարողությունից:

Այս իմաստով, այսօր Եկեղեցու համար պայքարը շատ ավելի լայն բովանդակություն ունի։ Դա պայքար է ոչ միայն կրոնական կառույցի, այլև Հայաստանի՝ իր սեփական ապագան ինքնուրույն ձևավորելու իրավունքի համար, այլ ոչ թե դրսից պարտադրված սցենարներով ապրելու։

Դեկտեմբերի 18-ին Էջմիածնում տեղի ունեցած իրադարձություններին անդրադարձել է նաև միջազգային իրավապաշտպան Ռոբերտ Ամստերդամը։ Նրա գնահատմամբ՝ Հայաստանի իշխանությունների վարքագիծը հստակ ցույց է տալիս, որ վարչապետը դուրս է եկել օրենքի շրջանակներից՝ ոտնահարելով ոչ միայն եկեղեցական կանոնները, այլև Հայաստանի Սահմանադրություննն ու միջազգային պարտավորությունները։ Ամստերդամը հայտարարել է, որ կառավարության գործողությունները հակասում են Եվրոպական կոնվենցիայի 9-րդ հոդվածին և ամբողջությամբ դուրս են թե՛ Հայաստանի ներպետական օրենսդրության, թե՛ միջազգային իրավունքի դաշտից՝ դրանք անվանելով ամոթալի և ապօրինի։ 

Միջազգային իրավապաշտպանը ընդգծել է, որ հետևում է Հայաստանում տեղի ունեցող իրադարձություններին և իր լիակատար զորակցությունն է հայտնում Մայր Աթոռում գտնվողներին՝ ամոթ համարելով բոլոր նրանց գործողությունները, ովքեր կատարում են այս հրահանգները։

Վերջին շաբաթներին թեման դուրս է եկել նաև Հայաստանի սահմաններից։ Միջազգային հարթակներում պարբերաբար հնչում են հայտարարություններ, որ Հայ Առաքելական Եկեղեցու նկատմամբ նման հալածանքները աննախադեպ են և խայտառակ ողջ քաղաքակիրթ աշխարհի համար։ Այդ համատեքստում հիշատակվում են ինչպես Գերմանիայում կայացած հանրահավաքը, այնպես էլ Փարիզում կազմակերպված միջոցառումը, որոնք ցույց են տալիս, որ Հայաստանում ստեղծված իրավիճակը գտնվում է միջազգային ուշադրության կենտրոնում և ենթարկվում է մանրակրկիտ ուսումնասիրության։

Այս ամենը վկայում է, որ խոսքը մեկ ինստիտուտի կամ մեկ ճգնաժամի մասին չէ։ Եկեղեցուց հետո հարցականի տակ է դրվում պետության ապագան, նրա ինքնիշխանությունն ու արժեքային հիմքերը։ Եվ որքան շուտ սա ընկալվի որպես համազգային խնդիր, այնքան մեծ է հնարավորությունը կանխելու անդառնալի հետևանքները։

 

On the impossibility of making payments via Idram for telecommunication operators’ services and the current situationWhen CSR Becomes a Driving Force for Business Development: Lala Bakhshetsyan Five-Year Partnership Between AraratBank and 4090 Charity Foundation Comes to Successful Close Idram and Weixin Pay (WeChat Pay) Launch Strategic Partnership in ArmeniaThe Winners of the Third Round of the Junius Competition Have Been AnnouncedWhat to gift men on January 28: Idram&IDBankIdram Conducted a Financial Literacy Class for Roboton ParticipantsRegarding Payments for Viva Armenia Services via IdramVahe Hakobyan Is a Political Prisoner: Past.amUp to 2% Cashback with IDBank Mastercard and ARCA CardUp to 2% cashback, free Mastercard and free ArCa card when you join IDSalaryAraratBank Sums Up “You Choose the Destination” Campaign Implemented in Partnership with MastercardBook by March 31 and get 15% off your FINTECH360 ticket Ucom Launches Fixed Network Services in Zovuni The FINTECH360 conference will be held in Yerevan from April 27 to 29 AraratBank Partners as General Sponsor of 4090 Charity Foundation's Five-Year Milestone EventAraratBank Takes the Lead in Brand PR Performance Unforgettable Moments and a Profitable Offer at Myler. Idram&IDBank Idram Summarizes 2025The Power of One Dram Donates 5,788,105 AMD to the City of Smile Charity Foundation Converse Bank Successfully Completes Globbing Bond Placement Why the Pressure on Vahe Hakobyan Continues Ucom Introduces Hecttor AI to Improve Call Center Communications The Armenian Apostolic Church: Refutation of a False Premise Vahe Hakobyan Is Being Politically PersecutedIdram employees are the Secret Santa Claus for the students of the Orran Day Care CenterAraratBank Donates AMD 8 million to the Reconstruction of the Spandaryan CanalUnibank Launches Gift Cards New Education Platforms through Cooperation between AraratBank and Aren Mehrabyan FoundationTech Innovator and Winemaker Adam Kablanian Joins the Board of Trustees of the “Music for Future” FoundationUcom Reopens Sales and Service Center on Tigran Mets Avenue AraratBank Receives Visa Trusted Partnership Award 2025 Secret Santa at idplus: Anonymous Gift CardsWe condemn the unlawful actions by Armenia’s Gov. against the Armenian Apostolic Church. Jan Figel Free Style issues Armenia’s first corporate bonds in the fashion retail sector, placed by Cube InvestUnibank Completed the Placement of Its Third Issuance of Perpetual BondsScholarship for 100 Artsakh Students as Part of IDBank’s “Side by Side” Program The results of the second Junius financial literacy competition have been summarized From idea to implementation: Ameriabank Presents the Programs Implemented under My Ameria, My Armenia CSR Campaign Ucom and SunChild Launch the “Smart Birdwatching” Educational Program AraratBank Supports Digitization of "Karin" Scientific Center ArchiveWelcome to the ID booth: Big Christmas MarketWidest 5G Coverage, the Launch of the Uplay Platform, and the Integration of Cerillion: Ucom Summarizes 2025 Ucom and Armflix Present “13 Seconds” at KinoPark How to Choose a Career Path and What Skills are Considered Crucial: AraratBank on the GoTeach Platform Unibank Issues a New Tranche of Perpetual Bonds with 13.75% Coupon Unibank Became a Member of BAFTThe December beneficiary of “The Power of One Dram” initiative is the “City of Smile” Foundation EBRD lends US$ 40 million to Acba bank for youth-led firms in ArmeniaHeading Into 2026 at Ucom Speed։ New Year Offers Are Now Live