ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (15 ՀՈԻՆԻՍԻ). Աշխարհում առաջին պաղպաղակի ֆաբրիկան, առաջին հաջողված արյան փոխներարկումը, ցելյուլոիդի արտոնագրումը. «Փաստ»

«Փաստ» օրաթերթը գրում է.

ՏՈՆԵՐ ԵՎ ՀԻՇԱՐԺԱՆ ՕՐԵՐ

Հայաստան՝ Պետական խորհրդանիշների օր, Կոստա Ռիկա՝ Ծառատնկման օր, Կորեայի Հանրապետություն՝ Գյուղատնտեսության օր, Ճապոնիա՝ Սաննո Մացուի փառատոն:

ՀԱՅ-ՀԱՅԱՍՏԱՆ

1828- Ռուս-թուրքական պատերազմի ժամանակ (1828-1829) ռուսական զորքերը սկսել են գնդակոծել Կարս քաղաքը:

1899-ծնվել է հայ խորհրդային նկարիչ-արձանագործ Երվանդ Քոչարը:

1912-ծնվել է կենսաքիմիկոս Գագիկ Հովակիմյանը:

1915– Կ. Պոլսում կախաղան է բարձրացվել հայ ազգային-ազատագրական շարժման գործիչ, գրող, Սոցիալ-դեմոկրատական հնչակյան կուսակցության անդամ Փարամազը` Մատթեոս Սարգիսյանը։

1921-վերջնականապես համոզվելով, որ Զանգեզուր երկրամասն անցնելու է խորհրդային Հայաստանին, Նժդեհը անցել է Իրան։

1935– տեղի է ունեցել առաջին հայկական հնչյունային ֆիլմի՝ «Պեպոյի» պրեմիերան։

1957-ծնվել է նկարչուհի, Հայաստանի վաստակավոր նկարիչ Թենի Վարդանյանը:

1978-վախճանվել է արձակագիր, մանկագիր Արաքսը (Արաքս Ավետիսյան):

1988-Հայկական ԽՍՀ Գերագույն խորհուրդը տվել է իր համաձայնությունը Լեռնային Ղարաբաղի Ինքնավար Մարզն իր կազմ ընդունելու հարցում և այդ առիթով դիմել է ԽՍՀՄ Գերագույն խորհրդին:

1992- ավարտվել է հայկական ռազմաօդային ուժերի ձևավորման գործընթացը։

2006-ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի նոր համանախագահ է նշանակվել ԱՄՆ-ի պետքարտուղարի՝ Եվրոպայի և Կենտրոնական Ասիայի հարցերով տեղակալի օգնական Մեթյու Բրայզան:

2005- Արցախում կայացել են խորհրդարանական ընտրություններ։

2006– ընդունվել է Հայաստանի զինանշանի մասին նոր օրենքը։

2009-հայաստանաբնակ իրանցիները ցույց են կազմակերպել Երևանում Իրանի Իսլամական Հանրապետության դեսպանատան դիմաց` բողոքելով Իրանում անցկացված նախագահական ընտրությունների պաշտոնական արդյունքներից:

2011-Մինաս Ավետիսյանի որմնանկարները Գյումրիից Երևան տեղափոխելու դեմ ստորագրահավաք է նախաձեռնվել, պահանջը եղել է նկարչի 4 որմնանկարի վերադարձնելը Գյումրի:

2017-«Երևանյան հեռանկարներ» միջազգային երաժշտական փառատոնի շրջանակներում «Արամ Խաչատրյան» համերգասրահում հանդես է եկել Չայկովսկու անվան Մեծ սիմֆոնիկ նվագախումբը՝ աշխարհահռչակ դիրիժոր, 85-ամյա Վլադիմիր Ֆեդոսեևի ղեկավարությամբ:

2018- Վճռաբեկ դատարանն ազատ է արձակել առաջին ատյանի կողմից վեց տարվա ազատազրկման դատապարտված Սամվել Բաբայանին:

2022- «Դիմադրություն» շարժման մասնակիցները սկսել են հավաքել վրանները Ֆրանսիայի հրապարակից, շուրջօրյա ակցիաները դադարեցվել են:

2023- ձերբակալել են ՀՀԿ փոխնախագահ Արմեն Աշոտյանին՝ իր նկատմամբ ընտրված խափանման միջոցը խախտելու համար:

ԱՇԽԱՐՀ

313-Բյուզանդիայի թագավոր Կոնստանտինը հայտարարել է խղճի ազատություն և հրամայել է՝ քրիստոնյաներին վերադարձնել բռնագրավված ունեցվածքը:

1215– Անգլիայի թագավոր Հովհաննես 1-ին Անհողի կողմից ստորագրվել է մի փաստաթուղթ, որը հետագայում դարձել է Մեծ Բրիտանիայի սահմանադրական-օրենսդրական հիմնարար փաստաթղթերից մեկը:

1389-Կոսովյան դաշտում տեղի ունեցած ճակատամարտում սերբական բանակը պարտություն է կրել սուլթան Մուրադ Առաջինի բանակից, սերբերի առաջնորդ Լազարը սպանվել է:

1502-Կոլումբոսը հայտնագործել է Մարտինիկա կղզին:

1580-Ֆրենսիս Դրեյկի շուրջերկրյա ճանապարհորդություն իրականացնող արշավախումբը անցել է Բարեհուսո հրվանդանը:

1667-ֆրանսիացի բժիշկ Ժան-Բատիստ Դենին իրականացրել է առաջին հաջողված արյան փոխներարկումը՝ 15-ամյա տղային փոխներարկվել է գառան արյուն:

1918-օսմանյան Թուրքիան իրականացրել է քուրդ-եզիդների ցեղասպանություն:

1836-Արկանզասը դարձել է ԱՄՆ-ի քսանհինգերորդ նահանգը:

1844-Չարլզ Գուդիերը արտոնագրել է ռետինի վուլկանացումը:

1851-կաթնագործ Ջեկոբ Ֆուսսելը Բալթիմորում հիմնել է աշխարհում առաջին պաղպաղակի ֆաբրիկան:

1869-Նյու Յորքում Ջոն Խայատը արտոնագրել է ցել յուլոիդը:

1896-Ճապոնիայի Սանրիկայի մոտ տեղի ունեցած ստորջրյա երկրաշարժի արդյունքում առաջացած հսկայական ցունամին ծովն է լցրել ավելի քան 10 000 շինություն և 27 000 մարդ:

1924-«Ֆորդ» ընկերության հոսքագծից դուրս է եկել 10 միլիոներորդ մեքենան:

1932-սկսվել է պատերազմ Բոլիվիայի և Պարագվայի միջև:

1954 – ստեղծվել է Եվրոպական ֆուտբոլային ասոցիացիաների միությունը` ՈՒԵՖԱ-ն։

1946-ծնվել է հույն երգիչ Դեմիս Ռուսոսը:

1985-էրմիտաժում Ռեմբրանտի «Դանայա» կտավը փչացրել են ծծմբական թթվով:

1996– վախճանվել է ամերիկացի հայտնի ջազային երգչուհի Էլլա Ֆիցջերալդը։

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում