Yerevan, 28.February.2026,
00
:
00
BREAKING


Ի՞նչ սկզբունքներով է առաջնորդվում նախագահը. «Փաստ»

ANALYSIS

«Փաստ» օրաթերթը գրում է.

Ժամանակին Նիկոլ Փաշինյանի նախընտրելի թեմաներից մեկը վերաբերում էր սուպերվարչապետական համակարգի վերացմանը։ Ընդ որում, նա ընդգծում էր, որ ՀՀ նախագահի ինստիտուտին նոր լիազորություններ պետք է տրվեն։ Փաշինյանի դիտարկմամբ, նախագահի ինստիտուտից վերցվել են բոլոր հնարավոր գործառույթները և նրան վերապահել օֆիսային աշխատողի կարգավիճակ, ինչն ուղղակի հարվածում է պետության հեղինակությանը: Բայց երբ արդեն Փաշինյանը տաքուկ տեղավորվեց վարչապետի աթոռին, ոչ միայն չհրաժարվեց սուպերվարչապետական համակարգից, այլև քայլեր ձեռնարկեց նախագահի ինստիտուտը ավելի թուլացնելու ու ենթակա դարձնելու համար։ Դրա արդյունքում ՀՀ նախագահն անգամ ստիպված էր ստորագրել իր լիազորությունների սահմանափակում ենթադրող օրենսդրական նախաձեռնության տակ։ Բայց նույնիսկ դա բավարար չէր իշխանություններին, քանի որ նախագահը կարող էր իշխող քաղաքական թիմի քայլերին որոշակիորեն հակակշռել։

Օրինակ՝ լինում էին դեպքեր, երբ խորհրդարանում ընդունված օրենքները նախագահն ուղարկում էր Սահմանադրական դատարան՝ որոշելու դրանց համապատասխանությունը ՀՀ Սահմանադրությանը։ Այդ է պատճառը, որ Արմեն Սարգսյանի հրաժարականից հետո ՀՀ իշխանությունները ձեռնամուխ եղան, որ ՀՀ նախագահի պաշտոնում նշանակվի մի այնպիսի գործիչ, որն իր գործունեությամբ աչքի չի ընկնի, հլու-հնազանդ կտանի այն գիծը, որը տանում է Նիկոլ Փաշինյանը։ Ու իշխող քաղաքական թիմի համար կարևոր էր, որ նախագահը ոչ մի դեպքում իրենց թանին թթու չասի նույնիսկ այդ դեպքերում, երբ իրենք բացահայտ հակասահմանադրական քայլերի են գնում, օրինակ՝ Արցախը ճանաչում են Ադրբեջանի կազմում։ Հարկ է նկատել, որ ՀՀ Սահմանադրության մեջ հղում է տրված Հայաստանի անկախության հռչակագրին։ Սահմանադրության 1-ին իսկ հոդվածում նշվում է, որ «Հայ ժողովուրդն ընդունում է Սահմանադրությունը՝ հիմք ընդունելով Հայաստանի անկախության մասին հռչակագրում հաստատագրված հայոց պետականության հիմնարար սկզբունքները և համազգային նպատակները»։

Իսկ անկախության հռչակագիրը, որը մինչև նոր Սահմանադրության ընդունումը ծառայելու էր իբրև ծրագրային փաստաթուղթ, հղում էր կատարում 1989 թվականի դեկտեմբերի 1-ի «Հայկական ԽՍՀ-ի և Լեռնային Ղարաբաղի վերամիավորման մասին» Հայկական ԽՍՀ Գերագույն խորհրդի և Լեռնային Ղարաբաղի Ազգային խորհրդի համատեղ որոշման վրա։ Իսկ 1989 թ. դեկտեմբերի 1-ին ընդունվել էր Հայկական ԽՍՀ-ի և Լեռնային Ղարաբաղի վերամիավորման մասին որոշում, այսինքն՝ Արցախը միանալու էր Հայաստանին։ Թեև հետագայում ընտրվեց Արցախի ինքնորոշման և անկախության միջազգային ճանաչմանը հասնելու ճանապարհը, սակայն պարզ է, որ միայն դրանից հետո կարելի էր իրագործել Արցախի՝ Հայաստանի հետ վերամիավորվելու որոշումը։

Ուստի, ՀՀ նախագահի ինստիտուտի՝ անկախության վերջին մնացուկները վերացնելու համար Փաշինյանի գլխավորած քաղաքական թիմը նախագահի պաշտոնում նշանակեց իրենց կառավարության կազմում բարձր տեխնոլոգիական արդյունաբերության նախարար աշխատած Վահագն Խաչատուրյանին, որը դրանից առաջ հանդես էր գալիս որպես Լևոն Տեր-Պետրոսյանի թիմակից։ Ու հիմա Վահագն Խաչատուրյանը հայտարարում է, թե «Արցախը Ադրբեջանի մաս ՀՀ-ն ճանաչել է 1991թ., Արցախի պետական ինստիտուտները գործում են, որ ի՞նչ անեն»։ 1991 թվականին Խաչատուրյանը աշխատել է Երևանի քաղաքային խորհրդի պատգամավոր, մի՞թե նա հիշում է այդ ժամանակ ընդունված որևէ որոշում, որ Հայաստանն Արցախը ճանաչի Ադրբեջանի մաս։ Կամ եթե ընդունենք, որ ճանաչած լիներ, այդ դեպքում ի՞նչ իմաստ ուներ Արցախի անկախության համար պայքարն ու մինչև 1994 թվականը տևած ազատամարտը։

Խաչատուրյանը 19961998 թվականներին եղել է ՀՀ նախագահի խորհրդական, մի՞թե չի հիշում, թե ինչու այն ժամանակ նախագահի պաշտոնն զբաղեցնող Լևոն Տեր-Պետրոսյանը Լիսաբոնյան գագաթաժողովում վետո կիրառեց՝ թույլ չտալով ադրբեջանամետ բանաձևի ընդունումը։ Թերևս Խաչատուրյանը գիտի, որ 1991 թվականին Հայաստանն Արցախն Ադրբեջանի կազմում չի ճանաչել, այլ դա կատարվել է Նիկոլ Փաշինյանի պաշտոնավարման շրջանում։ Ուղղակի նա իշխանություններին հաճոյանալու և նախագահի անդեմ կարգավիճակը վայելելու համար փորձում է մանիպուլացնել հասարակությանը՝ ջուր լցնելով իշխանությունների՝ բոլոր դժբախտություններում ու իրենց բացթողումներում նախկիններին մեղադրելու քաղաքականության ջրաղացին։

Մյուս կարևոր հարցն այն է, որ այդպիսով Խաչատուրյանը չի իրականացնում Սահմանադրությամբ նախատեսված իր լիազորությունները, քանի որ, ըստ ՀՀ գլխավոր օրենքի, նախագահը հետևում է Սահմանադրության պահպանմանը և իր լիազորություններն իրականացնելիս անաչառ է և առաջնորդվում է բացառապես համապետական և համազգային շահերով: Բայց Խաչատուրյանը մի կողմ է դնում համազգային շահերն ու Սահմանադրությունը և լեգիտիմացնում է ՀՀ իշխանությունների՝ Արցախն Ադրբեջանի կազմում ճանաչելու հակասահմանադրական ու հակապետական քայլերը։

ԱՐԹՈՒՐ ԿԱՐԱՊԵՏՅԱՆ

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

Individuals and businesses, near and far, all welcomeTrust and reach across the globeChoosing the Best Gifts for March 8 and Paying with the Idram&IDBank AppUcom Spring Offer: HONOR X7d 5G Smartphone and Valuable GiftsAraratBank: Update+ - New Loan Offer with 2% Cashback “My phone rang…”: IDBank warns about a rise in fraud using the “call from the bank” scheme.Ucom Is Recognized as Armenia’s No. 1 Operator for the Fastest Mobile Internet and the Best Fixed Network Unibank’s perpetual bonds have been listed on the Armenia Securities Exchange Armenian Company E-auto to Officially Represent HONGQI Vehicles in Georgia2% Cashback on Payments Made with AraratBank Arca CardsOrder an IDBank Arca Classic card and enjoy up to 2% cashbackIDBank has summed up the raffle held within the framework of IDsalary payroll package: 55 lucky winners have received their prizes Ucom and Hero House Yerevan Continue Cooperation KardaLove 5th Anniversary Festival Held under the Title Sponsorship of AraratBankAmeriabank Opens a New Branch in Artashat: Special Offers for New CustomersDangerous Generosity: IDBank Warns of a Rise in Fake Online SurveysJustice Turned Into a Show: The Real Purpose Behind the Case Against Vahe HakobyaIdram, Mediamax and Hayordi Foundation Launch Initiative Ahead of Book Giving DayAraratBank Receives Mastercard “Excellence in Strategic Marketing” AwardIDBank has opened a representative office in Glendale, CaliforniaTeam Holding Announces the Launch of the Second Tranche of Its USD Bond Placement. Underwriter - Freedom Broker ArmeniaUcom Services Can Now Be Paid Via Fast Shift Team and the French University in Armenia Help 120 Students Gain Real-World ExperienceUcom Offers Comprehensive Internal Network (LAN) Building Services for Corporate Clients Unibank Became an A-Level Member of the Armenia British Business Chamber Winter adventures continue at Myler: Idram&IDBankWith the Support of AraratBank, KardaLove 5th Anniversary Festival Returns in a New FormatThe Power of One Dram — to Mathemik NGOIDBank’s Nor Nork branch has reopenedOn the impossibility of making payments via Idram for telecommunication operators’ services and the current situationWhen CSR Becomes a Driving Force for Business Development: Lala Bakhshetsyan Five-Year Partnership Between AraratBank and 4090 Charity Foundation Comes to Successful Close Idram and Weixin Pay (WeChat Pay) Launch Strategic Partnership in ArmeniaThe Winners of the Third Round of the Junius Competition Have Been AnnouncedWhat to gift men on January 28: Idram&IDBankIdram Conducted a Financial Literacy Class for Roboton ParticipantsRegarding Payments for Viva Armenia Services via IdramVahe Hakobyan Is a Political Prisoner: Past.amUp to 2% Cashback with IDBank Mastercard and ARCA CardUp to 2% cashback, free Mastercard and free ArCa card when you join IDSalaryAraratBank Sums Up “You Choose the Destination” Campaign Implemented in Partnership with MastercardBook by March 31 and get 15% off your FINTECH360 ticket Ucom Launches Fixed Network Services in Zovuni The FINTECH360 conference will be held in Yerevan from April 27 to 29 AraratBank Partners as General Sponsor of 4090 Charity Foundation's Five-Year Milestone EventAraratBank Takes the Lead in Brand PR Performance Unforgettable Moments and a Profitable Offer at Myler. Idram&IDBank Idram Summarizes 2025The Power of One Dram Donates 5,788,105 AMD to the City of Smile Charity Foundation Converse Bank Successfully Completes Globbing Bond Placement