«Մա՛մ ջան, վաղը կզանգեմ, քեզ շատ սիրում, կարոտում եմ, ինձ կներես». Գևորգ Հակոբյանն անմահացել է հոկտեմբերի 5-ին. «Փաստ»

INTERVIEW 11 July, 2023 11:01

«Փաստ» օրաթերթը գրում է

«Գևորգս շատ լուրջ տղա էր, աշխատասեր, շփվում էր իրենից ավագների հետ, համարում էր, որ մեծ տղա է: Ցավոք, Հայաստանում չենք ապրել, նա մեկ տարեկան 7 ամսական էր, երբ տեղափոխվեցինք ՌԴ՝ Տագանրոգ քաղաք: Գևորգն այնտեղ դպրոց հաճախեց: Հայրիկն այդ ընթացքում մեքենաների նորոգմամբ էր զբաղվում, Գևորգի հետաքրքրությունն ու սերն էլ փոխանցվեց այդ աշխատանքին: 13 տարեկանից, երբ ուղարկում էինք դպրոց, գնում էր հայրիկի աշխատանքի վայրը, այնտեղ «ուսումնասիրություններ» անում, հետո կարող էր մեկ ժամ դասի նստել ու նորից զբաղվել մեքենաներով: 18 տարեկանում արդեն հրաշալի հասկանում էր մեքենաներից, 19 տարեկանում միայնակ աշխատում էր վուլկանիզացիայում: Դրանից առաջ հայրիկի հիվանդության պատճառով բարդ օրեր ապրեցինք, Գևորգը գրեթե ամբողջ հոգսն իր վրա վերցրեց: Ուզում էինք Տագանրոգում տուն գնել, ամսական վճարումները ևս Գևորգն էր անում: Տան ներսում վերանորոգման աշխատանքներ ևս կատարեց, որ հարմարավետություն ստեղծի, ուժ ու սեր ներդրեց, բայց, ցավոք, չէինք վճարել գումարն ամբողջությամբ, վերադարձել էինք Հայաստան, կորոնավիրուսի շրջանն էր, և Գևորգի ջանքերը մնացին տանտիրոջը»,-«Փաստի» հետ զրույցում ասում է Գևորգի մայրիկը՝ տիկին Արևիկը:

Շեշտում է՝ որդին չէր վախենում աշխատանքի դժվարություններից, 18 տարեկանում ասֆալտի գործ է արել: «Աշխատանքից հոգնած գալիս էր, ընկերները մեքենա էին բերում, որ վերանորոգեր, արագ մի բան էր ուտում ու գնում: Գիշերը ուշ վերադառնում, հետո առավոտյան նորից գնում էր աշխատանքի: Կամքի ուժ ուներ: Հիմա էլ իր ընկերներն այնտեղից զանգում են ու ասում՝ Գևորգը մեզ համար ուղղակի եղբայր կամ ընկեր չի եղել, այլ «самый высший товарищ»: Ընկերների հետ կարծես եղբայրներ լինեին, մինչև հիմա էլ մեզ հետ շփվում են թե՛ իրենք, թե՛ Գևորգի հետ ծառայած տղաները: Զանգում են, զրուցում, միշտ հետաքրքրվում, թե ինչով կարող են օգնել»:

Գևորգը բանակ է զորակոչվել 2020 թ. հունվարի 29-ին. «Ուներ ողնաշարի խնդիր, 4 գրիժա, իր զորակոչումը մի քանի անգամ հետաձգեցին: 20-ամյակը լրացավ, նոր մեկնեց ծառայության, այն էլ՝ «սահմանափակ»-ով: Ապրիլի 8-ին իր ծննդյան 21-րդ տարեդարձը բանակում նշեց: Այդ երկու տարին, երբ Հայաստանում էր, էլի աշխատում էր: Տեղյակ չէինք իր ծախսերի մասին, ամեն ինչ հոգում էր սեփական աշխատանքով»: Մայրիկն ասում է՝ կարող էր բանակ չգնալ, շարունակել ապրել ՌԴ-ում, բայց պնդեց, որ պետք է վերադառնա Հայաստան, ծառայի: «Իր հետագա կյանքը Տագանրոգում էր տեսնում: Պլաններ ուներ սեփական ավտոսրահ, իսկ ինձ համար՝ հացի փուռ ունենալու մասին: Հիմա շատ դժվար է մեզ համար: Մնացինք Հայաստանում, այստեղ ոչինչ չունենք, բայց Գևորգին չենք կարող թողնել ու հետ գնալ: Հիմա նաև չեմ կարողանում Գևորգի խոսքերը մոռանալ նախքան զորակոչվելը, ասում էր՝ մա՛մ, կտեսնես, գնալու եմ բանակ, ու կռիվ է սկսվելու, բայց մի վայրկյան չկասկածես՝ ես գալու եմ»:

Գևորգի ծառայության առաջին վեց ամիսն անցել է Մատաղիսում, հետո տեղափոխվել է Թալիշի «Կայծակներ» կոչվող տեղամաս: «Երբեք ոչնչից չի դժգոհել, չնայած հետո, երբ իր նկարները տեսա, հասկացա, որ շատ էր նիհարել, նաև այդ պատճառով ընթացքում ինձ նկարներ չէր ուղարկում: Հրամանատարը՝ Գևորգ Ղազարյանը, գիտեր, որ ինքը «սահմանափակով» է զորակոչվել, իրեն չի կարելի ծանրություն բարձրացնել, վազել, չէր թույլատրում ծանրաբեռնվել, իսկ իմ տղան ասել էր՝ 21 տարեկան եմ, իսկ տղաները՝ 18, իրենց համար պիտի օրինակ լինեմ: Առաջինը ես պիտի ծանրությունը բարձրացնեմ»: Սեպտեմբերի 22-23-ին Գևորգը վատառողջ է լինում: «Զանգեց՝ մա՛մ, մենակ միրգ եմ ուզում, լիմոնով թեյ կխմեի: Նաև վաֆլի էր շատ սիրում: Կարողացա հենց հաջորդ օրն ուղարկել իր ցանկացածը: Ստացվում է, որ իր վերջին ցանկությունը կատարեցի: Սեպտեմբերի 25-ին իրեն տեղափոխել էին Թալիշի հոսպիտալ, ողնաշարի խնդրի պատճառով իրեն լավ չէր զգում: Առաջարկեցի՝ դիմեմ ՊՆ, քեզ տեղափոխեն, բուժում ստանաս, հետո կվերադառնաս ու կշարունակես ծառայությունդ: «Մա՛մ, սպաների հետ ձեռքով եմ բարևում, ինչ-որ մեկին դիմե՞ս, նման բան չանես»:

Հաջորդ առավոտյան, մինչև պատերազմը, արդեն դիրքեր էր բարձրացել՝ հոսպիտալն իմ տեղը չի: Սեպտեմբերի 26-ի երեկոյան՝ շատ ուշ ժամի, ինձ հաղորդագրություն ուղարկեց՝ մա՛մ ջան, քեզ շատ սիրում եմ, կարոտում եմ: Այդ պահին զանգեցի, չպատասխանեց, հետո զանգեց՝ Գևորգ ջան, ինչի՞ քնած չեք, հո բան չի եղել, «չէ, մա՛մ, տղերքով սուրճ ենք խմում, որ անհասանելի լինեմ, չնեղվես, հեռախոսն անջատում ենք»: Այդ ժամանակ արդեն առաջխաղացումը տեսել էին, կապ տվել: Իսկ առավոտյան պատերազմի լուրը ստացանք, իրեն զանգում էի, անհասանելի էր: Ցերեկը ժամը 2-3-ի կողմերը զանգեց, զգացի, որ մեքենայի մեջ է, շարժում ու աղմուկ կա: Պարզվեց, որ սեպտեմբերի 27-ին մի քանի ժամ շրջափակման մեջ են եղել, հետո իրենց հրամանատարը 10-15 տղաների հետ իջել է Մատաղիսի լանջեր: Չորս օր իրենց թողել են այնտեղ, ասել են՝ ձեր հետևից գալու ենք, բայց ոչ ոք չի եկել: Սեպտեմբերի 29- ին զանգահարեց, անասելի տխուր էր, երբեք իր ձայնը մոռանալ չեմ կարող, երևի մահեր էր տեսել: Բայց միշտ ասում էր՝ մա՛մ ջան, ամեն ինչ լավ է, ապահով տեղում ենք, ի՞նչ կրակոց ու կռիվ: Հոկտեմբերի 3-ին զանգեց, ձայնը մի քիչ փոխվել էր, երևի շատ բան իրենց համար «սովորական» էր դարձել:

Հաջորդ օրը գիշերը ևս զանգեց, մեկ-երկու բառ խոսեցինք, ասաց, որ ամեն ինչ կարգին է, հետո՝ շատ եմ ուզում պապայիս հետ խոսել: Խոսեց հայրիկի հետ: Ու այլևս չենք խոսել Գևորգի հետ: Հետո, երբ իր հեռախոսը գտանք, մի նամակ կար, որը չէր հասցրել ուղարկել՝ «մա՛մ ջան, ես վաղը կզանգեմ, ես քեզ շատ սիրում, կարոտում եմ, ինձ կներես»: Հոկտեմբերի 5-ին՝ ցերեկը, տղաները հրամանատարի հետ, քանի որ զենք և ուտելիք չեն ունեցել, ստիպված հետ են գնացել իրենց տված դիրքերից ինչ-որ զենք և ուտելիք բերելու համար: Մատաղիս վերադառնալու ճանապարհին Գևորգս և Գեղամ Խաչատրյանը, նա նույնպես ՌԴ-ից էր Հայաստան վերադարձել ծառայելու նպատակով, սնարյադի արկղը ձեռքներին, գնում են հրամանատարի և հինգ ծառայակից տղաների հետևից: ԱԹՍ-ն հարվածում է երկուսի մեջտեղը»: Հետո տիկին Արևիկը պատմում է որդու վնասվածքների մասին, որևէ ֆիլմում նման կադրեր չեք գտնի: «Իր մարմնի վրա մեկ քերծվածք չկար, բայց գլուխը ջախջախվել էր՝ ծնոտն ու ներքևի շրթունքն էր մնացել: Գեղամին հնարավոր է եղել ճանաչել, քանի որ սիրտը, թոքն էր «տարել»:

Նրան նույն օրն են գտել: Գևորգը նույն րոպեին մահացել է: Մեզ ամսի 7-ին ասացին, որ ԱԹՍ-ն հարվածել է, որ Գևորգը Հայաստանում է: Ասում էին, որ վիրավոր է, բայց չէինք կարողանում իրեն գտնել, վերջին անգամ տղաներից Գոռի հետ խոսեցի՝ Գո՛ռ ջան, գոնե մեկ տոկոս շանս կա՞ր, որ Գևորգս կփրկվեր: Լռեց, ու ամեն ինչ հասկացա: Իր դեմքը «չկար», գրպաններում փաստաթղթեր չէին եղել, ու դա դժվարացնում էր իրեն գտնելը: Իր ատամը դրսի կողմից էին հեռացրել, սպի ուներ, որը ևս ձևափոխվել էր: Երբ ասում էի, որ սպիներ ունի, դեմքին այս նշանն ունի, չէին ասում, թե Գևորգս ինչ վիճակում է: Մեծամորում գտա իրեն: Նկարներում սպին տեսա, սկսեցինք կասկածել, որ Գևորգս է: Իրերը մնացել էին Գորիսում, զանգեցի, այնտեղի հոսպիտալում քննիչը հարցրեց, թե ի՞նչ ուներ ձեր տղան, արձագանքեցի՝ ժամացույց, նկարագրեցի այն, քննիչն ասաց՝ իմ ձեռքում է: Այդպես գտանք Գևորգիս»: Գևորգը երկու քրոջ ավագ եղբայրն է: «Հիմա աղջիկներս են մեզ ուժ տալիս կյանքը շարունակելու, նաև՝ ուզում ենք կյանքի կոչել Գևորգիս երազանքները: Այնպես չէ, որ Գևորգը չկա, միշտ զգում եմ իր ներկայությունը, նա մեր պահապան հրեշտակն է»:

Հ. Գ. - Գևորգ Հակոբյանը հետմահու պարգևատրվել է «Արիության համար» և «6-րդ ՊՇ Անձնուրաց պաշտպան» մեդալներով: Պարգևատրվել է նաև ՀԿ-ների կողմից: Հուղարկավորվել է Պտղնիի գերեզմանատանը՝ 2020 թ.-ի նոյեմբերի 1-ին:

ԼՈՒՍԻՆԵ ԱՌԱՔԵԼՅԱՆ

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում