Yerevan, 15.May.2026,
00
:
00
BREAKING


«Իր ներկայությունը զգում եմ, սպասում եմ իրեն, մտածում, որ մի օր գալու է». Ռաֆայելի ու Մարիաննայի ընտանիքը մեկ տարեկան էր, երբ սկսվեց պատերազմը. «Փաստ»

INTERVIEW

«Փաստ» օրաթերթը գրում է

Ռաֆայելը ծնվել է 1993 թ.-ին Երևանում: Սովորել է Վ. Թեքեյանի անվան թիվ 92 միջնակարգ դպրոցում, ավարտելուց հետո ընդունվել Վազգեն Սարգսյանի անվան ռազմական համալսարան: 2014 թ.-ին ծառայության է անցել Ջրականում, եղել է դասակի հրամանատար: Ռաֆայել Մխչյանը մասնակցել էր Ապրիլ յան պատերազմին: Կնոջ խոսքերով, այն ժամանակ զինվորների մեծ մասին կորցրել էր, երկու օր «հողերի» տակ եղել, հազիվ էր փրկվել, գիտեր, թե ինչ բան է պատերազմը: Այս պատերազմի ժամանակ էլ ասում էր՝ տղերքս մենակ են, չեմ կարող իրենց թողնել: Ռաֆայելի մասին պատմում է կինը՝ Մարիաննան: Նրանք ամուսնացել էին 2019 թ.ին, մեկ տարի միասին ապրել Ջաբրայիլում, կինը դպրոցում ուսուցչուհի է աշխատել: Նա Ռաֆայելին այսպես է նկարագրում. «Որպես մարդ՝ առաջին հերթին նվիրված ընկեր էր, բաց սիրտ, կամեցող, բարի, լավ հրամանատար իր զինվորների համար: Եթե սիրտն ուզեին, կհաներ ու կտար: Որպես ամուսին՝ նույնը, կրկնապատիկ ավելի լավը: Ինքն ինձ համար միայն ամուսին չի եղել՝ ընկեր է եղել, հայր: Երեք տարի շփվել ենք որպես ընկերներ, ես ուսանող էի Երևանում, իսկ նա ծառայում էր Ջրականում, այդպես էլ ծանոթացանք: Մեկ տարվա ամուսնացած էինք, երբ պատերազմը սկսվեց»,-«Փաստի» հետ զրույցում ասում է Մարիաննան: 

Հետաքրքրվում եմ՝ ի սկզբանե իմացել է, որ Ռաֆայելը զինվորական է, գաղտնիք չէ, որ այդ մասնագիտությունը հեշտերից չէ, ունեցե՞լ է մտավախություններ. «Սկզբնական շրջանում կային մտավախություններ, կողքից էլ ասում էին, որ սպայի հետ կյանքը կապելը բարդ է, գիտեի բոլոր դժվարությունների մասին, գիտեի, թե ինչ կարող է պատահել, բայց երբեք չէի պատկերացնի, որ կարող է նման մասշտաբի պատերազմ սկսվել, և նման բան կպատահի: Մեկ ամսով արձակուրդ էինք եկել, երբ պատերազմը սկսվեց: Արձակուրդը կիսատ թողեց և ուղևորվեց Արցախ: Շատ դժվարությամբ եմ իրեն բաց թողել, չէի ուզում, որ գնա, բայց ինքն ամեն ինչ արեց, որ մեկնի ռազմադաշտ: Հոգուս խորքում զգում էի, որ սա այն պատերազմն է, որ հնարավոր է` էլ իրեն չտեսնեմ: Ներքուստ ինչ-որ տարօրինակ զգացում ունեի»:

Սեպտեմբերի 28-ին Ռաֆայելը հասնում է Ջրական: «Հոկտեմբերի 1-ի երեկոյան դիրքեր էր բարձրացել: Վերջին անգամ հոկտեմբերի 2-ի ցերեկն է զանգել, ձայներից, կրակոցներից հասկացա, որ դիրքեր է բարձրացել: Վստահ էի՝ եթե ամեն ինչ արեց, որ հասնի Ջրական, չէր կարող դիրքեր չբարձրանալ: Հոկտեմբերի 2-ի լույս 3-ի գիշերն էլ դեպքը եղել է: Ընկել են շրջափակման մեջ: Իր 18 զինվորից միայն երկուսն են փրկվել: Առաջին հրադադարը եղավ հոկտեմբերի 29-ին, այդ ժամանակ դիերի փոխանակում են կատարել: Մարմինը մեզ փոխանցել են նոյեմբերի 18-ին՝ ԴՆԹ-ով հայրիկի հետ համապատասխանելուց հետո: Հուղարկավորությունը նոյեմբերի 23-ին էր՝ Եռաբլուրում»: Ամուսինները դեռ երեխա չունեին, հրաման էր եկել, որ Ռաֆայելը պետք է ծառայությունը շարունակեր Հայաստանում. «Որոշել էինք տեղափոխվել, նոր արդեն երեխա ունենալ, Ջաբրայիլում մի քիչ դժվար էր»: Ի ՞նչն է ուժ տալիս ապրելու:

«Անկեղծ ասած, իր ներկայությունը զգում եմ: Երբ չէի աշխատում, շաբաթը երկու անգամ գնում էի Եռաբլուր, այնտեղ զրուցում էի իր հետ, հանգստանում: Իր ներկայությունը զգում եմ: Ուրիշ որևէ բան ինձ չի օգնում: Մեկ էլ իմ ծնողները, որոնք իմ կողքին կանգնեցին: Աշխատում եմ, տանից դուրս գալիս, որ մտքերս ցրվեն, բայց ամեն պահի իր հետ եմ: Քանի որ իրեն չենք տեսել, սպասում եմ իրեն, մտածում եմ, որ մի օր գալու է»: Մարիաննան իր ապրումները թղթին է փոխանցել, «Սեր, որ պարտվեց պատերազմին» գիրքն ամռանն է լույս տեսել. «Պատմել եմ մեր սիրո մասին, անդրադարձել պատերազմի թեմային: Այդ ժամանակ հանգստանում էի գրելով, չէի աշխատում, չէի կարողանում տանից դուրս գալ, գրելն էր ինձ օգնում»: Ռաֆայելն ընտանիքի ավագ երեխան է, իրենից փոքր քույր ունի: Նրա ծնողները, քույրիկը ներկայումս Ռուսաստանի Դաշնությունում են բնակվում. «Ես Ջավախքից եմ, բայց Ռաֆայելից հետո չցանկացա վերադառնալ այնտեղ: Ցանկացա Եռաբլուրին մոտ լինել: Իմ ու Ռաֆայելի ծնողները միասին տուն գնեցին Երևանում, մնացի այստեղ: Ռաֆայելը շատ լավ ծնողներ ունի, շարունակում ենք շփվել, կապը պահում ենք»:

Հ. Գ. - Արցախի Հանրապետության ՊԲ N զորամասի 3-րդ հրաձգային գումարտակի նռնականետային դասակի հրամանատար, ավագ լեյտենանտ Ռաֆայել Մխչյանը Արցախի նախագահի հրամանագրով հետմահու պարգևատրվել է «Արիության համար» մեդալով:

ԼՈՒՍԻՆԵ ԱՌԱՔԵԼՅԱՆ

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

IDBank supports the Opening Event of Wizz Air’s “Let’s Get Lost” CampaignUnibank provided cashback to more than 2 000 reliable SME borrowers AraratBank Supports Another Successful Entry into the Capital Market“Cannot deliver your package”. IDBank warns about fake messages from ‘’HayPost’’Ucom and SunChild Continue Joint Initiatives for a Greener Future Grant Akopian has been elected to the AmCham Board Unibank was a partner of the international forum “Yerevan Dialogue” EIB Group and Ameriabank strengthen support for Armenian businesses through EU-backed guarantee The Power of One Dram to ‘’Vahe Meliksetyan’’ FoundationThe international chess tournament supported by IDBank has concludedAraratBank and Urartu Football Club Team Up to Promote Financial LiteracyFINTECH360 International Conference Held in Armenia Ucom Upgrades Internet Speed for Unity Packages Two Milestones, One Celebration: Moneytun Turns 20, Partnership with AraratBank Marks 10 YearsBell Ringing Ceremony at the London Stock Exchange marks Ameriabank’s inclusion in the FTSE 100 as part of LFG AraratBank Announces Change in Executive Leadership Brilliant Performance of Khachaturian’s Piano Concerto by the Thessaloniki Symphony Orchestra — Dedicated to the Memory of the Victims of the Armenian GenocideAraratBank Supports Launch of the 15th Anniversary “Faces of Memory” Seminar “Your Relative is in Danger”: IDBank Warns About an Aggressive Wave of Phone ScamsSoft Construct Showcased New Career Opportunities at Career City Fest 2K26 Financial Literacy Course for Learning Mission non-profit organization. Idram&IDBank A New Level of Digital Banking: IDBank Launches Strategic Partnership with OracleInternational Mother Earth Day. Idram&IDBankUcom Announces the Launch of Its Carbon Footprint Management ProgramUnibank issues USD bonds with a 5.6% yieldAraratBank’s Unwavering Commitment: 5 Years, 172 Beneficiaries, and over 100 ProjectsIDBank and Idram participate in Career City FestAraratBank’s Unwavering Commitment: 5 Years, 172 Beneficiaries, and over 100 Projects Grant Akopian Appointed CEO and Chairman of the Management Board of Converse Bank Travel in comfort with the Mastercard World "Travel" Cards from Unibank Ucom Supports Free FPV Drone Training for Teenagers by the ArmDrone Community AraratBank’s Special Offer at Leasing Expo Attracts Strong Customer Interest Flexible Terms when Transferring your Mortgage Loan to AraratBankThe Defense Team of the “Sacred Struggle” Releases Evidence Exposing a Fabricated Terrorism Case Unibank Awarded Client Protection Certification by MFR The Power of One Dram April Beneficiary: Davitbek Games NGOUcom and Impact Hub Yerevan Announce the Third Year of Green Innovation FellowshipUnibank Launches Referral Campaign “Invite Friends and Get Bonuses"Team Holding: The second phase of the placement of USD-denominated bonds has been completed. Underwriter - Freedom Broker Armenia. “A friend” needs money urgently. IDBank warns that trust can be exploited on social media.Denationalizing the ‘Map’ (Reflections on the ‘Real Armenia Ideology’)AraratBank at Leasing EXPO 2026: Special Leasing Offer for Energy-Efficient EquipmentUcom Offers Virtual Cloud Server (VPS) ServiceIDBank Participates in Regional Conference of the Union of Banks of Armenia, Presenting Innovative Tools for the SME SectorUp to 25% idcoin When Buying Airline Tickets with IDBank Premium CardsAcba bank and the U.S.-based Interactive Brokers have signed an agreementIDBank and Idram Alongside the “Matemik” NGOIDBank Participates in Regional Conference of the Union of Banks of ArmeniaConverse Bank Receives STP Excellence Award Once AgainUnibank to participate in Leasing Expo 2026 with a special offer