Yerevan, 15.May.2026,
00
:
00
BREAKING


«Նորմալ երկրներում հանքերի շրջակայքում աճեցվող միրգը, բանջարեղենը, հողը լաբորատոր փորձարկումներ կանցնեին, իսկ մեզ մոտ...». «Փաստ»

INTERVIEW

«Փաստ» օրաթերթը գրում է

Այն, ինչ տեղի է ունենում Զանգեզուրի պղնձամոլիբդենային գործարանի շուրջ վերջին ամիսներին, մեղմ ասած, անհասկանալի է: Նախ՝ հայտնի դարձավ, որ կոմբինատի բաժնետոմսերի 60 տոկոսը ձեռք է բերել «Գեոպրոմայնինգ Արմենիա» ռուսաստանյան ընկերությունը: Որոշ ժամանակ անց պարզվեց, որ ընկերությունն իր բաժնեմասերի 25 տոկոսը նվիրել է ՀՀ կառավարությանը: Ինչո՞ւ, ի՞նչ նպատակով: Հարցերն էլ ավելի շատացան: Ի դեպ, կառավարությունը «Զանգեզուրի պղնձամոլիբդենային կոմբինատի»՝ իրեն փոխանցված բաժնետոմսերի մի մասի իրավունքները որոշ ժամանակ հետո հանձնեց «Հայաստանի պետական հետաքրքրությունների ֆոնդի» հավատարմագրային կառավարմանը: Մութ անկյուններն այս ամբողջ պատմության մեջ գնալով ավելանում են: Ի դեպ, մինչ այժմ որևէ փաստարկված հիմնավորում, մեկնաբանություն այս գործարքի շուրջ չի հնչել կառավարությունից կամ պետական գերատեսչություններից: Կարծես թե, այսպես էլ պետք է լիներ:

Պղնձամոլիբդենային կոմբինատի շուրջ ծավալվող իրադարձությունների մասին ահազանգեր բնապահպանները սկսեցին հնչեցնել դեռ նախորդ տարվանից: Մեզ հետ զրույցներում նշել էին, որ «Թուխմանուկ», «Ֆերմերների շարժում» և «Էկոլոգիական հասարակական միություն» ՀԿ-ները գրավոր հարցումներ են ուղարկել գործարանի տնօրինությանը, որոնք մնացել են անպատասխան: Հարցումները վերաբերում են Արծվանիկի պոչամբարին, Ողջի գետի աղտոտվածությանը և այնտեղ նկատվող ցամաքային պրոցեսներին ու գյուղատնտեսական հողերի խնդիրներին: Բնապահպան Սիլվա Ադամյանը «Փաստի» հետ զրույցում մտահոգություն էր հայտնել պղնձաձուլարան կառուցելու հայտարարության վերաբերյալ:

Առողջապահական, շրջակա միջավայրին հասցվող վնասները տիկին Ադամյանն ամփոփել էր հետևյալ մտքով. «Հայաստանին չի մնալու ոչինչ, ավելի ճիշտ՝ մեզ մնալու են պոչամբարները, աղտոտված հողերն ու ջրերը»: Գյուղատնտեսական հողերին առնչվող խնդիրների մասին զրուցեցինք «Ֆերմերային շարժում» ՀԿ-ի նախագահ Սարգիս Սեդրակյանի հետ: Զրույցի սկզբում նա նշում է՝ նախ ընդգծենք, որ բաց հանքերի շահագործումը մեծ վտանգ է ներկայացնում էկոլոգիական և գյուղատնտեսական տեսանկյունից: «Բաց հանքի շահագործման դեպքում օդում առաջանում են թունավոր մետաղների մնացորդ-մասնիկներ, որոնք քամիները տեղափոխում և լցնում են մոտակա գյուղատնտեսական հողատեսքերի վրա: Հաջորդը պոչամբարներն են, որոնց մի մասը հնացել, մաշվել են, և որոշ տեղերում գոյություն ունեն ծանր և թունավոր մետաղների բացթողումներ:

Այդ պոչամբարների մի մասը վաղուց չի վերանորոգվել: Պոչամբարից դուրս եկած թունավոր, ծանր մետաղները, խառնվելով անձրևաջրերի և ձնհալի ջրերի հետ, հոսում և լցվում են Ողջի գետը, որտեղից գնում և ողողում են ոռոգվող մոտակա գյուղատնտեսական հողերը: Այդ թունավոր նյութերը, խառնվելով ջրի հետ, հոսում են դեպի բույսերի արմատները, այնտեղից էլ՝ պտուղը: Եվ այդ պտուղը (լինի միրգ և բանջարեղեն) ուտում են մարդիկ և պարծենալով ասում՝ հայկական միրգը ուրիշ է, բանջարեղենն ուրիշ է: Իրոք, դա վերաբերում է հայկական միրգ-բանջարեղենին, սակայն չի վերաբերում կոնկրետ վերոնշված տարածքի կամ ընդհանրապես հանքերի մոտակա տարածքների միրգ-բանջարեղենին»,-«Փաստի» հետ զրույցում ասում է Սեդրակյանը:

Նշում է՝ վտանգավոր է նաև այդ հողատարածքի անասնակերով սնված անասունի վիճակը, նրա կաթնամթերքը, մսամթերքը: «Այդ պատճառով էլ մոտակա գյուղերի բնակիչները բողոքում են աղիքա-ստամոքսային մի շարք հիվանդություններից»,-հավելում է մեր զրուցակիցն՝ ընդգծելով, որ պղնձաձուլարան (մանավանդ՝ բաց) կառուցելու տեսանկյունից վտանգները նույնն են:

Փորձագետը ևս նշում է՝ բնապահպանական տեսակետից հնարավոր վտանգների մասին ահազանգել են բազմաթիվ բնապահպաններ, ոլորտային փորձագետներ:

«Նախորդ տարի բնապահպան Սիլվա Ադամյանի հետ ահազանգել և նամակով դիմել ենք Պղնձամոլիբդենային կոմբինատի ղեկավարությանը, բայց մինչ օրս պատասխան չենք ստացել: Նորմալ երկրներում տեղի միրգը, բանջարեղենը, հողը լաբորատոր նորմալ փորձարկումներ կանցնեին, իսկ մեր երկրում ո՛չ Պղնձամոլիբդենային կոմբինատի ղեկավարությանը, ո՛չ էլ երկրի կառավարությանը, կարծես թե, դա չի հետաքրքրում»,եզրափակում է «Ֆերմերային շարժում» ՀԿ-ի նախագահ Սարգիս Սեդրակյանը:

ԼՈՒՍԻՆԵ ԱՌԱՔԵԼՅԱՆ

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

IDBank supports the Opening Event of Wizz Air’s “Let’s Get Lost” CampaignUnibank provided cashback to more than 2 000 reliable SME borrowers AraratBank Supports Another Successful Entry into the Capital Market“Cannot deliver your package”. IDBank warns about fake messages from ‘’HayPost’’Ucom and SunChild Continue Joint Initiatives for a Greener Future Grant Akopian has been elected to the AmCham Board Unibank was a partner of the international forum “Yerevan Dialogue” EIB Group and Ameriabank strengthen support for Armenian businesses through EU-backed guarantee The Power of One Dram to ‘’Vahe Meliksetyan’’ FoundationThe international chess tournament supported by IDBank has concludedAraratBank and Urartu Football Club Team Up to Promote Financial LiteracyFINTECH360 International Conference Held in Armenia Ucom Upgrades Internet Speed for Unity Packages Two Milestones, One Celebration: Moneytun Turns 20, Partnership with AraratBank Marks 10 YearsBell Ringing Ceremony at the London Stock Exchange marks Ameriabank’s inclusion in the FTSE 100 as part of LFG AraratBank Announces Change in Executive Leadership Brilliant Performance of Khachaturian’s Piano Concerto by the Thessaloniki Symphony Orchestra — Dedicated to the Memory of the Victims of the Armenian GenocideAraratBank Supports Launch of the 15th Anniversary “Faces of Memory” Seminar “Your Relative is in Danger”: IDBank Warns About an Aggressive Wave of Phone ScamsSoft Construct Showcased New Career Opportunities at Career City Fest 2K26 Financial Literacy Course for Learning Mission non-profit organization. Idram&IDBank A New Level of Digital Banking: IDBank Launches Strategic Partnership with OracleInternational Mother Earth Day. Idram&IDBankUcom Announces the Launch of Its Carbon Footprint Management ProgramUnibank issues USD bonds with a 5.6% yieldAraratBank’s Unwavering Commitment: 5 Years, 172 Beneficiaries, and over 100 ProjectsIDBank and Idram participate in Career City FestAraratBank’s Unwavering Commitment: 5 Years, 172 Beneficiaries, and over 100 Projects Grant Akopian Appointed CEO and Chairman of the Management Board of Converse Bank Travel in comfort with the Mastercard World "Travel" Cards from Unibank Ucom Supports Free FPV Drone Training for Teenagers by the ArmDrone Community AraratBank’s Special Offer at Leasing Expo Attracts Strong Customer Interest Flexible Terms when Transferring your Mortgage Loan to AraratBankThe Defense Team of the “Sacred Struggle” Releases Evidence Exposing a Fabricated Terrorism Case Unibank Awarded Client Protection Certification by MFR The Power of One Dram April Beneficiary: Davitbek Games NGOUcom and Impact Hub Yerevan Announce the Third Year of Green Innovation FellowshipUnibank Launches Referral Campaign “Invite Friends and Get Bonuses"Team Holding: The second phase of the placement of USD-denominated bonds has been completed. Underwriter - Freedom Broker Armenia. “A friend” needs money urgently. IDBank warns that trust can be exploited on social media.Denationalizing the ‘Map’ (Reflections on the ‘Real Armenia Ideology’)AraratBank at Leasing EXPO 2026: Special Leasing Offer for Energy-Efficient EquipmentUcom Offers Virtual Cloud Server (VPS) ServiceIDBank Participates in Regional Conference of the Union of Banks of Armenia, Presenting Innovative Tools for the SME SectorUp to 25% idcoin When Buying Airline Tickets with IDBank Premium CardsAcba bank and the U.S.-based Interactive Brokers have signed an agreementIDBank and Idram Alongside the “Matemik” NGOIDBank Participates in Regional Conference of the Union of Banks of ArmeniaConverse Bank Receives STP Excellence Award Once AgainUnibank to participate in Leasing Expo 2026 with a special offer