Yerevan, 02.March.2026,
00
:
00
English
Հայերեն Русский
BREAKING
Lavrov: Russia intends to outline concrete steps to resolve issues in Karabakh Armenia President signs decree on calling snap parliamentary elections on June 20 Armenia President petitions to Constitutional Court Armenia legislature convenes special session to consider new Electoral Code Latvia parliament recognizes Armenian Genocide 145 new cases of COVID-19 confirmed in Armenia Armenia acting Deputy PM receives Iran Ambassador Azerbaijanis advance in territory of Nor Ghazanchi village of Karabakh's Martakert again, negotiations underway Lebanon official to Armenians: You were killed by sword, we—by famine, blockade, but culprit is one Al-Arabia: 10,000 people parade with torches in Yerevan in memory of 1.5 million Armenians killed in Ottoman Turkey Greek PM expects to meet with Erdogan in the near future Armenia Ombudsman on protest held in front of Prosecutor General's Office


«Կարևորելով» ինստիտուտների կայացածությունը՝ իշխանությունները գործնականում քայքայել ու շարունակում են փլուզել դրանք. «Փաստ»

ANALYSIS
Կիսվել

«Փաստ» օրաթերթը գրում է

Վերջին շրջանում իշխանական քարոզչամեքենայի կողմից շատ է շրջանառվում այն թեզը, թե պետական ինստիտուտները չեն կայացել, դրա համար էլ չկարողացանք արդյունավետ կերպով դիմագրավել հակառակորդին ու պարտվեցինք։ Հատկանշական է, որ այս թեման շատ հստակ առաջ է տանում հենց Նիկոլ Փաշինյանը։ Դրա համար էլ նա ՏԻՄ ընտրությունների հաջորդ օրը կատարած ֆեյսբուքյան գրառման, ապա նաև դրան հաջորդող գրառման մեջ հատուկ ընդգծում էր պետական ինստիտուտների կայացածության կարևորությունը։

Տպավորություն է առաջանում, թե այսպիսի մոտեցման արդյունքում իշխանությունները փորձում են պարտության մեղքը բարդել առանձին պետական կառույցների վրա, բայց նախ և առաջ պետք է տեսնենք, թե ինչ ունեինք Փաշինյանի իշխանությունից առաջ և ինչ ունենք արդեն նրա պաշտոնավարման օրոք։ Այս հարցում տեղին է հիշել, որ Նիկոլ Փաշինյանը դեռևս 2019 թվականի օգոստոսին ֆեյսբուքյան ուղիղ եթերում, ներկայացնելով 2014 թ.-ին կազմված մի գաղտնի զեկույց, հավաստիացնում էր, թե վաղուց գտնվում ենք ինստիտուցիոնալ կաթվածի կամ կիսակաթվածի վիճակում։

Այդ զեկույցը ներկայացնելու ընթացքում Փաշինյանն ընդգծում էր, թե իրավիճակն այնպիսին է, որ իրենք պետք է Հայաստանում զրոյից ստեղծեն ինստիտուտներ, որոնք պետք է լուծեն այն հիմնական խնդիրները, որոնք ծառացած են մեր երկրի առաջ: Թերևս նա այսպիսի քարոզչական քայլով փորձում էր խտացնել գույները հետագայում իրեն արդարացնելու համար։ Խնդիրն այն է, որ ՀՀ-ն ունեցել է բավականին կայացած պետական ինստիտուտներ, որոնք քիչ թե շատ գործել են, կոնկրետ խնդիրներ են լուծել, սակայն Փաշինյանի իշխանության գալուց սկսվեց դրանց քայքայման գործընթացը, իսկ հատկապես պատերազմից հետո եղած համակարգն ընդհանրապես փլուզվեց։

Օրինակ՝ այնպես չէ, որ Փաշինյանի պաշտոնավարումից առաջ դատական համակարգում թերություններ ու խնդիրներ չկային, բայց քպական իշխանությունները հոնքն ուղղելու տեղն աչքն էլ հանեցին։ Ամեն ինչ արեցին դատարաններին ճնշելու ու իրենց խամաճիկը դարձնելու համար։ Դա էլ բավական չէր, կոնկրետ արշավ սկսեցին ՍԴ դատավորների դեմ ու դատական համակարգը փորձեցին վերածել ինքնուրույնությունից զուրկ ամորֆ զանգվածի։ Իշխանությունները նույնպիսի գործելակերպով առաջնորդվեցին նաև ամենաբարձր վարկանիշն ունեցող պետական ինստիտուտի՝ բանակի հետ։ Նրանք հետևողականորեն թիրախավորեցին զինվորականներին, սպաներին ու պատերազմի բովով անցած մարդկանց։

Փոխանակ աշխատանքներ տանեին զինված ուժերում առկա թերությունները շտկելու, համակարգն ավելի ամրացնելու համար, հանրության աչքում հատուկ վարկաբեկման արշավ ձեռնարկեցին բանակի դեմ, թե այնտեղ միայն «թալանչիներ» են հավաքված, անգամ զինվորների ներքնաշորի հարցը չի լուծվում, և այդպես շարունակ։ Հիմա էլ նուրբ ձևով պարտության մեղքը գցվում է բանակի ու զինվորականների վրա՝ ամենատարբեր մեթոդներով ու թեմաներով՝ սկսած սպառազինությունից մինչև վախկոտության, հակառակորդին չդիմադրելու մեղադրանքներ։ Այս ամենից հետո արդեն պարզ է, թե ինչ բարոյահոգեբանական մթնոլորտ կարող է լինել պաշտպանական կառույցում։ Ուստի այսպիսի իրավիճակում, երբ պաշտպանական համակարգը շարունակում են քանդել, այն կրկին զրոյական կետից կառուցելու անհրաժեշտություն կա։ Ինչ վերաբերում է տեղական ինքնակառավարման ինստիտուտներին, որոնք որոշ ինքնուրույնություն ունեին, ապա մեծամասամբ խոշորացման ու ճնշումների արդյունքում վերածվեցին քաղաքականացված ու խամաճիկային կառույցների։

Այսինքն՝ այսուհետ ՏԻՄ համակարգը տեղական բնակչության շահերը ներկայացնելու ու խնդիրները լուծելու իր առաքելությունն իրականացնելու փոխարեն դառնում է հերթական իշխանական դեկորացիան, քանի որ համայնքապետը չի կարող ինքնուրույն որևէ քայլ անել։ Իշխանությունները նույն ձևով քայքայեցին պետական կառավարման համակարգի մեջ մտնող մյուս ինստիտուտները՝ պատահական մարդկանց նշանակելով պատասխանատու պաշտոնների։ Եվ պետական կառույցները կոնկրետ առաքելություն իրականացնելու փոխարեն դարձան քայլականների աշխատանքի տեղավորման գործակալություններ։ Այս ամենի արդյունքում է, որ այսօր, օրինակ՝ ԱԳՆ-ն, որը մյուս ինստիտուտների համեմատ ավելի պրոֆեսիոնալի համբավ ուներ, վերածվել է «կաղ բադիկի»։

Իսկ սրան զուգահեռ իշխանությունները նախաձեռնեցին անտրամաբանական փոխատեղումներ, որոշ նախարարությունների ու պետական կառույցների օպտիմալացում, իսկ մյուս կողմից էլ՝ անտրամաբանական ուռճացված կառույցների ստեղծում։ Կարճ ասած՝ իշխանություններն այս երեքուկես տարվա ընթացքում հետևողականորեն այնպիսի քայլեր ձեռնարկեցին, որ պետությունը, պետական ինստիտուտները թուլանան, իսկ հանրության ուշադրությունը կենտրոնանա մասկիշոուների, ատելության գեներացման ու պոպուլիզմի վրա, դրա համար էլ թուլացավ Հայաստանի դիմադրողականությունը և պարտություն կրեցինք, և, եթե այսպես շարունակվի, նորից ենք պարտություն կրելու։ Պետականաշինության նոր գործընթաց է անհրաժեշտ, բայց դրա համար նախ պետք է նորմալ, հայրենասեր, աշխատող, երկրի ու պետության շահերը վեր դասող իշխանություն ունենալ: Հիմա չունենք...

ԱՐՏԱԿ ԳԱԼՍՏՅԱՆ

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

Կիսվել
Timeline
Individuals and businesses, near and far, all welcomeTrust and reach across the globeChoosing the Best Gifts for March 8 and Paying with the Idram&IDBank AppUcom Spring Offer: HONOR X7d 5G Smartphone and Valuable GiftsAraratBank: Update+ - New Loan Offer with 2% Cashback “My phone rang…”: IDBank warns about a rise in fraud using the “call from the bank” scheme.Ucom Is Recognized as Armenia’s No. 1 Operator for the Fastest Mobile Internet and the Best Fixed Network Unibank’s perpetual bonds have been listed on the Armenia Securities Exchange Armenian Company E-auto to Officially Represent HONGQI Vehicles in Georgia2% Cashback on Payments Made with AraratBank Arca CardsOrder an IDBank Arca Classic card and enjoy up to 2% cashbackIDBank has summed up the raffle held within the framework of IDsalary payroll package: 55 lucky winners have received their prizes Ucom and Hero House Yerevan Continue Cooperation KardaLove 5th Anniversary Festival Held under the Title Sponsorship of AraratBankAmeriabank Opens a New Branch in Artashat: Special Offers for New CustomersDangerous Generosity: IDBank Warns of a Rise in Fake Online SurveysJustice Turned Into a Show: The Real Purpose Behind the Case Against Vahe HakobyaIdram, Mediamax and Hayordi Foundation Launch Initiative Ahead of Book Giving DayAraratBank Receives Mastercard “Excellence in Strategic Marketing” AwardIDBank has opened a representative office in Glendale, CaliforniaTeam Holding Announces the Launch of the Second Tranche of Its USD Bond Placement. Underwriter - Freedom Broker ArmeniaUcom Services Can Now Be Paid Via Fast Shift Team and the French University in Armenia Help 120 Students Gain Real-World ExperienceUcom Offers Comprehensive Internal Network (LAN) Building Services for Corporate Clients Unibank Became an A-Level Member of the Armenia British Business Chamber Winter adventures continue at Myler: Idram&IDBankWith the Support of AraratBank, KardaLove 5th Anniversary Festival Returns in a New FormatThe Power of One Dram — to Mathemik NGOIDBank’s Nor Nork branch has reopenedOn the impossibility of making payments via Idram for telecommunication operators’ services and the current situationWhen CSR Becomes a Driving Force for Business Development: Lala Bakhshetsyan Five-Year Partnership Between AraratBank and 4090 Charity Foundation Comes to Successful Close Idram and Weixin Pay (WeChat Pay) Launch Strategic Partnership in ArmeniaThe Winners of the Third Round of the Junius Competition Have Been AnnouncedWhat to gift men on January 28: Idram&IDBankIdram Conducted a Financial Literacy Class for Roboton ParticipantsRegarding Payments for Viva Armenia Services via IdramVahe Hakobyan Is a Political Prisoner: Past.amUp to 2% Cashback with IDBank Mastercard and ARCA CardUp to 2% cashback, free Mastercard and free ArCa card when you join IDSalaryAraratBank Sums Up “You Choose the Destination” Campaign Implemented in Partnership with MastercardBook by March 31 and get 15% off your FINTECH360 ticket Ucom Launches Fixed Network Services in Zovuni The FINTECH360 conference will be held in Yerevan from April 27 to 29 AraratBank Partners as General Sponsor of 4090 Charity Foundation's Five-Year Milestone EventAraratBank Takes the Lead in Brand PR Performance Unforgettable Moments and a Profitable Offer at Myler. Idram&IDBank Idram Summarizes 2025The Power of One Dram Donates 5,788,105 AMD to the City of Smile Charity Foundation Converse Bank Successfully Completes Globbing Bond Placement
All Timeline »
Most Popular
1 Armenian Company E-auto to Officially Represent HONGQI Vehicles in Georgia 2 “My phone rang…”: IDBank warns about a rise in fraud using the “call from the bank” scheme. 3 2% Cashback on Payments Made with AraratBank Arca Cards 4 Unibank’s perpetual bonds have been listed on the Armenia Securities Exchange 5 Ucom Is Recognized as Armenia’s No. 1 Operator for the Fastest Mobile Internet and the Best Fixed Ne...
Poll