Yerevan, 02.March.2026,
00
:
00
BREAKING


ՏԻՄ ընտրություններ. քաղաքակա՞ն, թե՞ անձերի պայքար. «Փաստ»

ANALYSIS

«Փաստ» օրաթերթը գրում է

Մի շարք խոշորացված համայնքներում ՏԻՄ ընտրություններին հաշված օրեր են մնացել, սակայն հոկտեմբերի 17-ի, նոյեմբերի 14-ի ընտրություններն ու նախընտրական այս փուլն արդեն իսկ որոշակի օրինաչափություններ են վեր հանել։ Խնդիրը մասնավորապես վերաբերում է համայնքային մակարդակում համամասնական ընտրակարգով ընտրությունների անցկացման կարգին։ Իշխանությունները դեռևս անցյալ տարվանից ձեռնամուխ եղան ՏԻՄ ընտրակարգի փոփոխությանը՝ առաջարկելով 4 հազար և ավելի ընտրող ունեցող և բազմաբնակավայր համայնքներում սահմանել ՏԻՄ-երի համամասնական ընտրություններ, որոնց մասնակցելու են քաղաքական կուսակցությունները և դաշինքները։

Ընդ որում, այս համակարգը նախատեսում է քաղաքական թիմ ներկայացնող ընտրված ավագանի, որն իր միջից ընտրելու է համայնքի ղեկավար։ Այսպիսի փոփոխությամբ իշխանությունները հույս ունեին, որ իշխող ուժի ներկայացուցիչներին կհաջողվի կուսակցության աստառի ներքո ՏԻՄ ընտրություններում հաղթանակ տանել։ Մյուս կողմից էլ՝ պատահական չէ, որ սպասվող ՏԻՄ ընտրությունների ֆոնին իշխանությունները մեծ արագությամբ առաջ մղեցին համայնքների խոշորացման նախաձեռնությունը։ Խոշորացումն իշխանությունների գործիքներից մեկն է, որի միջոցով էլ փորձում են կուսակցականացնել համայնքային կառավարումը, քանի որ չորս հազարից պակաս բնակչություն ունեցող համայնքները ևս միավորվում են, ու հնարավորություն է ընձեռնվում արդեն խոշորացված համայնքի ներքո համամասնական ընտրություններ անցկացնել։

Այս ֆոնին իշխանություններին չի հետաքրքրում, որ առանձին փոքր համայնքներ ուղղակի կարող են անտեսված վիճակում հայտնվել, քանի որ նոր ընտրակարգի տրամաբանությունից ելնելով՝ համայնքային իշխանությունները խոշորացված համայնքի կազմում ներառված մեծ բնակչություն ունեցող գյուղերին ու քաղաքներին առավել մեծ ուշադրություն կդարձնեն, քանի որ դրանց բնակչության կարծիքն է ընտրություններին վճռորոշ նշանակություն ունենալու։ Իշխանությունների հաշվարկները բխում են այն ելակետից, որ ՏԻՄ համակարգի կուսակցականացումը իրենց հնարավորություն է տալու քաղաքական վերահսկողության տակ վերցնել համայնքային կառավարման համակարգը և վերացնել համայնքապետների ինքնուրույնությունը։ Այդպիսով, ՏԻՄ ղեկավարի պաշտոնը կորցնում է իր առանցքային դերակատարությունը, քանի որ նրան ընտրում է ավագանին, այսինքն՝ կոնկրետ կուսակցությունը:

Բայց նախընտրական ամբողջ շրջանը մեկ անգամ ևս ապացուցեց, որ ինչքան էլ փորձ արվի կուսակցականացնել ՏԻՄ համակարգը, միևնույնն է՝ տեղերում առաջին հերթին կարևորվում են անձերը։ Իհարկե, ՏԻՄ ընտրություններին մասնակցող մի քանի քաղաքական ուժեր կան, որոնց դերակատարությունը մեծ է, և քաղաքացիները մեծ ուշադրություն են դարձնում այդ հանգամանքին, բայց համայնքներում գլխավորապես առաջնորդվում են ոչ թե քաղաքական ուժերի անուններով, այլ անձերի գործոնով։ Ինչ վերաբերում է բուն նախընտրական փուլին, ապա, մասնավորաբար, ՔՊ-ն, որն այդպես էլ իրական գաղափարական հենք ունեցող կուսակցություն չդարձավ, լայնորեն օգտվում է իր՝ իշխանություն ունենալու հնարավորությունից։ Եվ քանի որ իշխող ուժն այսօր մեծամասամբ չունի ընտրություններին մասնակցելու տեսանկյունից ներկայանալի թեկնածուներ, ողջ հույսը դրել է վարչական լծակների կիրառման վրա։

Մյուս կուսակցությունների մեջ կան ճանաչվածները, ինչը նրանց պայքարին քաղաքական կշիռ է տալիս, կան նորերը, որոնց համար սա լավագույն քննություն կարող է դառնալ։ Այնուամենայնիվ, շատ է կարևորվում ընտրացուցակի առաջին տեղեր զբաղեցնող անձանց գործոնը։ Առավել ևս, որ մի շարք թեկնածուներ մասնակցում են հենց իրենց անունը կրող միավորներով: Այսինքն, նախկին մեծամասնական համակարգի հետ համեմատությամբ առանձնապես մեծ փոփոխություններ չկան։ Ուստի պատահական չէ, որ վերջին շրջանում մի քանի քաղաքապետերի թեկնածուներ նույնիսկ բացահայտ հայտարարում են, որ իրենք ՏԻՄ համակարգը քաղաքական չեն համարում, իսկ քաղաքապետի պաշտոնը դիտարկում են որպես զուտ վարչարարություն։

ԱՐԹՈՒՐ ԿԱՐԱՊԵՏՅԱՆ

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

Individuals and businesses, near and far, all welcomeTrust and reach across the globeChoosing the Best Gifts for March 8 and Paying with the Idram&IDBank AppUcom Spring Offer: HONOR X7d 5G Smartphone and Valuable GiftsAraratBank: Update+ - New Loan Offer with 2% Cashback “My phone rang…”: IDBank warns about a rise in fraud using the “call from the bank” scheme.Ucom Is Recognized as Armenia’s No. 1 Operator for the Fastest Mobile Internet and the Best Fixed Network Unibank’s perpetual bonds have been listed on the Armenia Securities Exchange Armenian Company E-auto to Officially Represent HONGQI Vehicles in Georgia2% Cashback on Payments Made with AraratBank Arca CardsOrder an IDBank Arca Classic card and enjoy up to 2% cashbackIDBank has summed up the raffle held within the framework of IDsalary payroll package: 55 lucky winners have received their prizes Ucom and Hero House Yerevan Continue Cooperation KardaLove 5th Anniversary Festival Held under the Title Sponsorship of AraratBankAmeriabank Opens a New Branch in Artashat: Special Offers for New CustomersDangerous Generosity: IDBank Warns of a Rise in Fake Online SurveysJustice Turned Into a Show: The Real Purpose Behind the Case Against Vahe HakobyaIdram, Mediamax and Hayordi Foundation Launch Initiative Ahead of Book Giving DayAraratBank Receives Mastercard “Excellence in Strategic Marketing” AwardIDBank has opened a representative office in Glendale, CaliforniaTeam Holding Announces the Launch of the Second Tranche of Its USD Bond Placement. Underwriter - Freedom Broker ArmeniaUcom Services Can Now Be Paid Via Fast Shift Team and the French University in Armenia Help 120 Students Gain Real-World ExperienceUcom Offers Comprehensive Internal Network (LAN) Building Services for Corporate Clients Unibank Became an A-Level Member of the Armenia British Business Chamber Winter adventures continue at Myler: Idram&IDBankWith the Support of AraratBank, KardaLove 5th Anniversary Festival Returns in a New FormatThe Power of One Dram — to Mathemik NGOIDBank’s Nor Nork branch has reopenedOn the impossibility of making payments via Idram for telecommunication operators’ services and the current situationWhen CSR Becomes a Driving Force for Business Development: Lala Bakhshetsyan Five-Year Partnership Between AraratBank and 4090 Charity Foundation Comes to Successful Close Idram and Weixin Pay (WeChat Pay) Launch Strategic Partnership in ArmeniaThe Winners of the Third Round of the Junius Competition Have Been AnnouncedWhat to gift men on January 28: Idram&IDBankIdram Conducted a Financial Literacy Class for Roboton ParticipantsRegarding Payments for Viva Armenia Services via IdramVahe Hakobyan Is a Political Prisoner: Past.amUp to 2% Cashback with IDBank Mastercard and ARCA CardUp to 2% cashback, free Mastercard and free ArCa card when you join IDSalaryAraratBank Sums Up “You Choose the Destination” Campaign Implemented in Partnership with MastercardBook by March 31 and get 15% off your FINTECH360 ticket Ucom Launches Fixed Network Services in Zovuni The FINTECH360 conference will be held in Yerevan from April 27 to 29 AraratBank Partners as General Sponsor of 4090 Charity Foundation's Five-Year Milestone EventAraratBank Takes the Lead in Brand PR Performance Unforgettable Moments and a Profitable Offer at Myler. Idram&IDBank Idram Summarizes 2025The Power of One Dram Donates 5,788,105 AMD to the City of Smile Charity Foundation Converse Bank Successfully Completes Globbing Bond Placement