Yerevan, 09.February.2026,
00
:
00
English
Հայերեն Русский
BREAKING
Lavrov: Russia intends to outline concrete steps to resolve issues in Karabakh Armenia President signs decree on calling snap parliamentary elections on June 20 Armenia President petitions to Constitutional Court Armenia legislature convenes special session to consider new Electoral Code Latvia parliament recognizes Armenian Genocide 145 new cases of COVID-19 confirmed in Armenia Armenia acting Deputy PM receives Iran Ambassador Azerbaijanis advance in territory of Nor Ghazanchi village of Karabakh's Martakert again, negotiations underway Lebanon official to Armenians: You were killed by sword, we—by famine, blockade, but culprit is one Al-Arabia: 10,000 people parade with torches in Yerevan in memory of 1.5 million Armenians killed in Ottoman Turkey Greek PM expects to meet with Erdogan in the near future Armenia Ombudsman on protest held in front of Prosecutor General's Office


Հայաստանում ծխախոտի ոլորտը հսկայական վնասներ է կրել. 14 տոկոսով կրճատվել է ծխախոտի արտահանումը․ Սուրեն Պարսյան

ECONOMICS
Կիսվել

ՀՅԴ Բյուրոյի տնտեսական հետազոտությունների գրասենյակի պատասխանատու Սուրեն Պարսյանն անդրադարձել է Հայաստանի կայուն աճ ունեցող ոլորտներից մեկի՝ ծխախոտի արտադրությանը, արտահանմանը։   

Վերլուծությունն ամբողջությամբ՝ ստորև․

«Վերջին տասնամյակների ընթացքում մեր տնտեսության մեջ կայուն աճ ունեցող ճյուղերից է ծխախոտի արտադրությունը, որը 2019 թվականին կազմել է Հայաստանի ՀՆԱ-ի 2,9 տոկոսը, իսկ արդյունաբերական արտադրանքի՝ 9,1 տոկոսը։ 2019 թվականի ընթացքում Հայաստանից արտահանվել է 292 մլն ԱՄՆ դոլարի սիգար և սիգարետ (Տե՛ս Աղյուսակ 1․-ը),

որը կազմում է ընդհանուր արտահանման 10,3 տոկոսը, այսինքն՝ ծխախոտի ոլորտը հանդիսանում է Հայաստան արտարժույթ բերող ոլորտներից մեկը։ Հայաստանից ծխախոտ է արտահանվում Իրաք, Սիրիա, ԱՄԷ, Վրաստան, ՌԴ, Ուկրաինա և այլ երկրներ (Տե՛ս Աղյուսակ 2․-ը)։

Կորոնավիրուսը մեծ հարված է հասցրել համաշխարհային տնտեսությանը, ինչի արդյունքում 2020 թվականին համաշխարհային տնտեսությունը նախնական գնահատակններով անկում է գրանցել 4,3 տոկոսով։ Համեմատությամբ համար նշեմ, որ Հայաստանի տնտեսական անկման պաշտոնական ցուցանիշը շուրջ 8,5 տոկոս է, այսինքն՝ մեր տնտեսությունը, գրեթե երկու անգամ ավելի մեծ անկում է գրանցել, քան համաշխարհային միջինը։

2020 թվականի հունվար-նոյեմբեր ամիսներին սիգարի և սիգարետի արտահանումը նախորդ տարվա նույն ժամանակաշրջանի համեմատ անկում է գրանցել 13,86 տոկոսով, որը վերջին 15 տարիների համեմատ աննախադեպ վատ ցուցանիշ է։ Եթե մարտ և ապրիլ ամիսներին արտահանման նվազումը պայմանավորված է եղել Հայաստանում տնտեսական գործունեության սահմանափակմամբ (Lockdown), ապա հուլիս-նոյեմբեր ամիսներին արտահանման կրճատումը (Տե՛ս Գծապատկեր 1․-ը)

պայմանավորված է հիմնականում ներկրող երկրներում իրացման ծավալների կրճատմամբ և տնտեսական գործունեության սահմանափակմամբ (Lockdown), ինչպես նաև իմիջային տեսանկյունից բացասական հետևանքներ են առաջացրել սիգարետների մաքսանենգության բացահայտման դեպքերը։

Հայաստանում ապրիլ-մայիս ամիսների Lockdown-ը, արտահանման կրճատումը և ձախողված հարկային փոփոխությունները զգալի ազդեցություն են թողել ծխախոտագործությամբ զբաղվող 5 հայրենական ընկերությունների կողմից վճարվող հարկերի վրա։ Մասնավորապես՝ 2020 թվականի հունվար-դեկտեմբեր ամիսներին ծխախոտագործական ընկերությունները  ՀՀ պետական բյուջե են վճարել մոտ 8 մլրդ դրամով կամ 9,9 տոկոսով ավելի պակաս հարկեր (Տե՛ս Աղյուսակ 3․-ը)։

Մեծ է հավանականությունը, որ այս տարվա ընթացքում ևս կշարունակվի համավարկը իր նոր տարատեսակներով, ինչի արդյունքում հնարավոր է, որ ճգնաժամային իրավիճակը շարունակվի պահպանվել ծխախոտագործության ոլորտում։ Հաշվի առնելով, որ այս ոլորտը ռազմավարական նշանակություն ունի Հայաստանի տնտեսության համար, ՀՀ կառավարության օրակարգային հարցերից պետք է դառնա նաև այս ընկերությունների խնդիրներին օպերատիվ արձագանքումը, քանի որ վերջիններիս գործունեությունից են կախված ծխախոտ աճեցնող հազարավոր գյուղացիական տնտեսությունները և բանվորները»։

Կիսվել
Timeline
On the impossibility of making payments via Idram for telecommunication operators’ services and the current situationWhen CSR Becomes a Driving Force for Business Development: Lala Bakhshetsyan Five-Year Partnership Between AraratBank and 4090 Charity Foundation Comes to Successful Close Idram and Weixin Pay (WeChat Pay) Launch Strategic Partnership in ArmeniaThe Winners of the Third Round of the Junius Competition Have Been AnnouncedWhat to gift men on January 28: Idram&IDBankIdram Conducted a Financial Literacy Class for Roboton ParticipantsRegarding Payments for Viva Armenia Services via IdramVahe Hakobyan Is a Political Prisoner: Past.amUp to 2% Cashback with IDBank Mastercard and ARCA CardUp to 2% cashback, free Mastercard and free ArCa card when you join IDSalaryAraratBank Sums Up “You Choose the Destination” Campaign Implemented in Partnership with MastercardBook by March 31 and get 15% off your FINTECH360 ticket Ucom Launches Fixed Network Services in Zovuni The FINTECH360 conference will be held in Yerevan from April 27 to 29 AraratBank Partners as General Sponsor of 4090 Charity Foundation's Five-Year Milestone EventAraratBank Takes the Lead in Brand PR Performance Unforgettable Moments and a Profitable Offer at Myler. Idram&IDBank Idram Summarizes 2025The Power of One Dram Donates 5,788,105 AMD to the City of Smile Charity Foundation Converse Bank Successfully Completes Globbing Bond Placement Why the Pressure on Vahe Hakobyan Continues Ucom Introduces Hecttor AI to Improve Call Center Communications The Armenian Apostolic Church: Refutation of a False Premise Vahe Hakobyan Is Being Politically PersecutedIdram employees are the Secret Santa Claus for the students of the Orran Day Care CenterAraratBank Donates AMD 8 million to the Reconstruction of the Spandaryan CanalUnibank Launches Gift Cards New Education Platforms through Cooperation between AraratBank and Aren Mehrabyan FoundationTech Innovator and Winemaker Adam Kablanian Joins the Board of Trustees of the “Music for Future” FoundationUcom Reopens Sales and Service Center on Tigran Mets Avenue AraratBank Receives Visa Trusted Partnership Award 2025 Secret Santa at idplus: Anonymous Gift CardsWe condemn the unlawful actions by Armenia’s Gov. against the Armenian Apostolic Church. Jan Figel Free Style issues Armenia’s first corporate bonds in the fashion retail sector, placed by Cube InvestUnibank Completed the Placement of Its Third Issuance of Perpetual BondsScholarship for 100 Artsakh Students as Part of IDBank’s “Side by Side” Program The results of the second Junius financial literacy competition have been summarized From idea to implementation: Ameriabank Presents the Programs Implemented under My Ameria, My Armenia CSR Campaign Ucom and SunChild Launch the “Smart Birdwatching” Educational Program AraratBank Supports Digitization of "Karin" Scientific Center ArchiveWelcome to the ID booth: Big Christmas MarketWidest 5G Coverage, the Launch of the Uplay Platform, and the Integration of Cerillion: Ucom Summarizes 2025 Ucom and Armflix Present “13 Seconds” at KinoPark How to Choose a Career Path and What Skills are Considered Crucial: AraratBank on the GoTeach Platform Unibank Issues a New Tranche of Perpetual Bonds with 13.75% Coupon Unibank Became a Member of BAFTThe December beneficiary of “The Power of One Dram” initiative is the “City of Smile” Foundation EBRD lends US$ 40 million to Acba bank for youth-led firms in ArmeniaHeading Into 2026 at Ucom Speed։ New Year Offers Are Now Live
All Timeline »
Most Popular
1 Five-Year Partnership Between AraratBank and 4090 Charity Foundation Comes to Successful Close 2 When CSR Becomes a Driving Force for Business Development: Lala Bakhshetsyan 3 On the impossibility of making payments via Idram for telecommunication operators’ services and the ...
Poll