Yerevan, 01.March.2026,
00
:
00
BREAKING


Անվտանգային կոնցեպտը լիովին ձախողվել է․ «Փաստ»

ANALYSIS

«Փաստ» օրաթերթը գրում է

Անցյալ տարվա նոյեմբերի 9-ին եռակողմ հրադադարի համաձայնագրի ստորագրման արդյունքում ստեղծված նոր իրադրությունը հայկական կողմի համար շատ բարդ հետևանքներ է թողել և հանգեցրել է տարածաշրջանում ուժերի դասավորության էական փոփոխության։ Հայաստանը բախվում է անվտանգային նոր մարտահրավերների, որոնք նախկինում այդքան էլ սուր արտահայտված չէին, իսկ հիմա լրացուցիչ սպառնալիք են ստեղծում մեր պետականության համար։ Օրինակ՝ զգալի չափով երկարում է հայ-ադրբեջանական սահմանը, մեծանում է ադրբեջանա-թուրքական ազդեցության ներթափանցման վտանգը։ Ընդ որում, թուրք-ադրբեջանական ներթափանցման սպառնալիքը պարտադիր չէ, որ անպայման ռազմական տեսք ունենա, այն, օրինակ՝ կարող է տեղի ունենալ տնտեսական գործիքների միջոցով։

Այս օրերին շատ է խոսվում այն մասին, թե սահմանների բացումը մեծապես ձեռնտու է Հայաստանին, բայց այս ֆոնին այդքան էլ անհրաժեշտ չափով հաշվի չեն առնվում տրանսպորտային ուղիների ապաշրջափակման արդյունքում ստեղծվող վտանգները։ Եվ դեռ հարց է, թե ինչ մեխանիզմներով է ապահովվելու գործարկված ուղիներով Հայաստանի քաղաքացիների և հայկական ապրանքների տեղափոխման անվտանգությունը, հատկապես որ վերջերս էլ ականատես եղանք, թե ինչպես են վրացական Մառնեուլում ադրբեջանցիները հարձակվում հայկական բեռնատարների վրա։ Բացի այդ, դեռևս անորոշ է, թե պետությունն ինչ միջոցներ է ձեռնարկելու տեղական արտադրողների շահերի պաշտպանության համար, որպեսզի հայկական ապրանքները՝ հատկապես գյուղատնտեսական արտադրանքը, կարողանա շուկայում դիմակայել թուրք-ադրբեջանական էժան ապրանքների ներհոսքին։

Մեզանում համապատասխան արձագանքի չի արժանանում նաև հակառակորդի կողմից քարոզչական և ապատեղեկատվության դեմ պայքարի հարցը։ Իրականությունը ցույց տվեց, որ հակառակորդին հաջողվում է ապատեղեկատվություն տարածելու միջոցով պառակտում սերմանել հայ հանրության շրջանում, բարոյալքել քաղաքացիներին և նրանց մեջ պետության նկատմամբ անվստահություն սերմանել։ Եվ այստեղ հատուկ կարևորություն է ձեռք բերում մեդիա տիրույթի նշանակությունը։ Պատահական չէ, որ Թուրքիան և Ադրբեջանը միասնական մեդիա հարթակ են ստեղծում։ Այնպես որ, տեղեկատվական սպառնալիքի չեզոքացման հարցը պետք է մեր պետության համար նոր նախաձեռնություններով հանդես գալու առիթ դառնա։

Իսկ ինչ վերաբերում է Հայաստանի և Արցախի նկատմամբ ռազմական սպառնալիքներին, ապա այստեղ հատուկ կարևորություն է ստանում ոչ միայն նորագույն սպառազինությունների ձեռքբերումը, այլև ռազմավարական դաշնակից Ռուսաստանի հետ փոխգործակցության խորացման հարցը։ Թուրք-ադրբեջանական ճնշմանը դիմակայելու տեսանկյունից առանձնահատուկ նշանակություն ունի Հայաստանի ժողովրդագրական իրավիճակի բարելավման խնդիրը, քանի որ երկրի հզորության չափանիշներից մեկն էլ բնակչության թվաքանակն է։ Մեր երկիրը պետք է ի վիճակի լինի զարգանալ 90 միլիոնանոց թուրքական բնակչության հարևանությամբ։ Սրան զուգահեռ անհրաժեշտ են նորովի մոտեցումներ կրթության մակարդակի բարելավման և ազգային արժեհամակարգի պահպանության հարցում։

Տարածաշրջանում ստեղծված նոր պատկերը փոփոխություններ է պարտադրում նաև արտաքին քաղաքականության ոլորտում։ Նոր մոտեցումներ են անհրաժեշտ ԱՄՆ-ի, Չինաստանի, ԵՄ երկրների և այլ ուժային կենտրոնների հետ հարաբերություններում։ Եվ այս հարցում հատուկ կարևորություն ունի նաև սփյուռքի տարբեր համայնքների հետ ակտիվ աշխատանքը և արտերկրում հայկական համայնքների ազդեցության ուժեղացմանն ուղղված քայլերը։ Ստացվում է, որ պատերազմի փորձը ամբողջովին պարզ դարձրեց, որ Հայաստանին անհրաժեշտ է ազգային անվտանգության նոր ռազմավարություն, որում նշված կլինեն պետության անվտանգային առաքելության հիմնական ուղղությունները, ընդ որում, հստակ գործիքակազմով հանդերձ։

Ակնհայտ է, որ Նիկոլ Փաշինյանի բոլոր խոստումների պես ժամանակի փորձությանը չդիմացավ նաև գործող իշխանությունների կողմից 2020 թվականի ամռանն առաջ քաշված ազգային անվտանգության ռազմավարությունը, որն այդքան փիառվում էր նրանց կողմից։ Հետաքրքրական է, որ դրա ընդունման համար իշխանությունները տարբեր փաստարկներ էին բերում, թե 2007 թվականին ընդունված ազգային անվտանգության ռազմավարությունը հնացած է, չի արտացոլում արդի աշխարհում առկա իրողությունները, սակայն իրենց կողմից առաջ քաշված անվտանգային ռազմավարության կոնցեպտը ընդամենը մի քանի ամիս կյանք ունեցավ և լիովին ձախողվեց։

Եվ արդեն իսկ կասկած չի մնում, որ իրենց անվտանգային առաքելությունը թերի իրականացրած իշխանությունները պետք է հեռանան։ Սակայն, ըստ այդմ, բազմաթիվ հարցեր են առաջանում, թե պատահակա՞ն էր, արդյոք, որ 2020 թվականի ազգային անվտանգության ռազմավարության մեջ Արցախի Հանրապետության փոխարեն նշված էր ուղղակի Արցախ։ Անցյալ տարի այս և բազմաթիվ այլ հարցերի շուրջ քննադատություններ հնչեցին, բայց ո՞վ էր լսողը։

Արտակ Գալստյան

Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

Individuals and businesses, near and far, all welcomeTrust and reach across the globeChoosing the Best Gifts for March 8 and Paying with the Idram&IDBank AppUcom Spring Offer: HONOR X7d 5G Smartphone and Valuable GiftsAraratBank: Update+ - New Loan Offer with 2% Cashback “My phone rang…”: IDBank warns about a rise in fraud using the “call from the bank” scheme.Ucom Is Recognized as Armenia’s No. 1 Operator for the Fastest Mobile Internet and the Best Fixed Network Unibank’s perpetual bonds have been listed on the Armenia Securities Exchange Armenian Company E-auto to Officially Represent HONGQI Vehicles in Georgia2% Cashback on Payments Made with AraratBank Arca CardsOrder an IDBank Arca Classic card and enjoy up to 2% cashbackIDBank has summed up the raffle held within the framework of IDsalary payroll package: 55 lucky winners have received their prizes Ucom and Hero House Yerevan Continue Cooperation KardaLove 5th Anniversary Festival Held under the Title Sponsorship of AraratBankAmeriabank Opens a New Branch in Artashat: Special Offers for New CustomersDangerous Generosity: IDBank Warns of a Rise in Fake Online SurveysJustice Turned Into a Show: The Real Purpose Behind the Case Against Vahe HakobyaIdram, Mediamax and Hayordi Foundation Launch Initiative Ahead of Book Giving DayAraratBank Receives Mastercard “Excellence in Strategic Marketing” AwardIDBank has opened a representative office in Glendale, CaliforniaTeam Holding Announces the Launch of the Second Tranche of Its USD Bond Placement. Underwriter - Freedom Broker ArmeniaUcom Services Can Now Be Paid Via Fast Shift Team and the French University in Armenia Help 120 Students Gain Real-World ExperienceUcom Offers Comprehensive Internal Network (LAN) Building Services for Corporate Clients Unibank Became an A-Level Member of the Armenia British Business Chamber Winter adventures continue at Myler: Idram&IDBankWith the Support of AraratBank, KardaLove 5th Anniversary Festival Returns in a New FormatThe Power of One Dram — to Mathemik NGOIDBank’s Nor Nork branch has reopenedOn the impossibility of making payments via Idram for telecommunication operators’ services and the current situationWhen CSR Becomes a Driving Force for Business Development: Lala Bakhshetsyan Five-Year Partnership Between AraratBank and 4090 Charity Foundation Comes to Successful Close Idram and Weixin Pay (WeChat Pay) Launch Strategic Partnership in ArmeniaThe Winners of the Third Round of the Junius Competition Have Been AnnouncedWhat to gift men on January 28: Idram&IDBankIdram Conducted a Financial Literacy Class for Roboton ParticipantsRegarding Payments for Viva Armenia Services via IdramVahe Hakobyan Is a Political Prisoner: Past.amUp to 2% Cashback with IDBank Mastercard and ARCA CardUp to 2% cashback, free Mastercard and free ArCa card when you join IDSalaryAraratBank Sums Up “You Choose the Destination” Campaign Implemented in Partnership with MastercardBook by March 31 and get 15% off your FINTECH360 ticket Ucom Launches Fixed Network Services in Zovuni The FINTECH360 conference will be held in Yerevan from April 27 to 29 AraratBank Partners as General Sponsor of 4090 Charity Foundation's Five-Year Milestone EventAraratBank Takes the Lead in Brand PR Performance Unforgettable Moments and a Profitable Offer at Myler. Idram&IDBank Idram Summarizes 2025The Power of One Dram Donates 5,788,105 AMD to the City of Smile Charity Foundation Converse Bank Successfully Completes Globbing Bond Placement