«Ներ­կա­յիս իշ­խա­նու­թյուն­ներն ար­հա­մար­հում են հա­սա­րա­կու­թյան կար­ծի­քը»

Մինչ հրապարակվում են պաշտոնական տվյալներ, թե որքան միրգ ու բանջարեղեն կամ էլ այլ տեսակի ապրանքներ են արտահանվել Հայաստանից, ոչ ոք գյուղացուց չի հետաքրքրվում, թե ինչպես է անցկացրել ամառը, ինչ դժվարություններ է ունեցել, ինչով է պետությունը նրան օգնել, արդյոք երկրում տարվել է ճիշտ գյուղատնտեսական, այսինքն՝ ագրարային քաղաքականություն: Նման կարծիք «Փաստի» հետ զրույցում հայտնում է «Ֆերմերային շարժում» ՀԿ-ի նախագահ Սարգիս Սեդրակյանը:

«Գյուղատնտեսության նախարարության օպտիմալացումը ճակատագրական սխալ էր: Կա երկու սխալ, որ կառավարությունն այսօր անում է: Նախ՝ նախարարության օպտիմալացումը, հետո՝ գյուղական համայնքների խոշորացման գործընթացը:

Խոշորացման վտանգն այն է, որ գյուղերը քանդվում են, ծերանում, դատարկվում: Մարդիկ արտագաղթում, գնում են: Խոշորացման արդյունքում կենտրոնացել են խոշոր քաղաքների շուրջը, որոնց միանում են կողքի փոքր գյուղերը:

Պաշտոնյաներն ասում են, որ խոշորացման արդյունքում գումարները, այսինքն՝ համայնքի բյուջեն, կմեծանա:

Այո, գումարը մեծանում է, բայց ինչի՞ հաշվին: Փոքր գյուղերի բյուջեն ոչ թե դրանց վրա է ծախսվում, այլ խոշոր քաղաքի: Կենտրոնը ծաղկում է, իսկ փոքր գյուղերը՝ մեռնում»,ասում է Սեդրակյանը: 

Հարցնում եմ՝ իսկ ճիշտ կառավարման դեպքում համայնքների խոշորացումը կարո՞ղ էր օգուտ բերել փոքր համայնքներին: Սեդրակյանը բացասական պատասխան է տալիս:

«Գյուղերին պետք է տալ ինքնուրույնություն, չմիավորել:

Այլ հարց է, որ կլինեն բացառություններ: Կան, օրինակ, գյուղեր, որոնք քիչ բնակիչ ունեն, դրանք կարելի է կցել մեկ ուրիշ գյուղի հետ:

Բայց հիմա ուզում են, օրինակ, Արմավիրում խոշորացնել համայնքները: 

Տեսեք, թե ինչ պատերազմներ կլինեն գյուղերի միջև: Ժամանակին նախկին իշխանությունները դա արեցին, քանի որ ԵՄ-ն և ԱՄՆ դեսպանատունը գումարներ էին տրամադրել այդ ծրագրի համար:

Բայց չի կարելի թույլ տալ, որ երեխան մի քանի գյուղ անցնի և նոր հասնի դպրոց»,նշում է մեր զրուցակիցը:

«Ֆերմերային շարժում» ՀԿ-ի նախագահն անդրադառնում է գյուղատնտեսության ոլորտում այս տարի առկա խնդիրներից մեկին՝ անասնակերի սպասվող դեֆիցիտին:

«Գյուղատնտեսության մեջ հետաքրքիր մի բան կա, երբ բերքը շատ է լինում, անասնակերը քչանում է: Դե, եթե քիչ եղավ, կթանկանա, իսկ այդ դեպքում հնարավոր չի լինի շատ անասուն պահել:

Մարդիկ ստիպված պետք է մորթ իրականացնեն: Կարծում եմ, որ սրա հետևանքով նաև կաթնամթերքն ու մսամթերքը կթանկանան: Արդյոք իշխանություններն այս մասին մտածո՞ւմ են, ի՞նչ են անելու սա կանխելու համար»,-ասում է Սեդրակյանը՝ կարծիք հայտնելով, որ խնդիրներից խուսափելու կամ դրանց լուծումներ գտնելու համար ուղղակի պետք է ճիշտ կադրեր ընտրել

«Աշխատանքի են ընդունում մարդկանց, որոնք գիտեն անգլերեն, ֆրանսերեն և այլն, բայց այլ լեզուների պետք է տիրապետել. հասկանալ հողի, բույսի, կենդանու, գյուղատնտեսական մեքենաների լեզուն:

Լեզուների հետ կապված հարցեր կլինեն, թարգմանիչների հրավիրե՛ք»,-ասում է Սեդրակյանը:

Նա ընդգծում է՝ այսօր գյուղատնտեսության ոլորտի առջև կան լուրջ խնդիրներ, դրանք չեն համակարգվում, չեն վերհանվում: «Ոլորտը բարձիթողի վիճակում է: Ոչ մի հանրային քննարկվում չի արվում, որ ժողովուրդը տեղյակ լինի կատարվող և սպասվող անելիքներից:

Գյուղացիները հեղափոխությունից մեծ ոգևորություն ապրեցին, նրանց սպասելիքները շատ էին, բայց որոշ ժամանակ հետո հիասթափություն առաջացավ, և էլի բռնեցին արտագաղթի ճանապարհը: Մարդիկ եկել էին, ուզում էին գործ դնել, բայց թողեցին, գնացին, վստահություն չկա:

Պետական և արտերկրից եկող միջոցները պետք է արդյունավետ օգտագործել, հասարակության հետ պետք է հաշվի նստել, լսել նրա տեսակետները:

Ասում են՝ գյուղատնտեսության ոլորտում հեղափոխություն ենք անելու, հետո վերցնում են ու գյուղնախարարությունը փակում: Դա՞ էր հեղափոխությունը:

Մենք քննադատում ենք նախկին իշխանություններին, ասում, որ նրանք վատն էին, բայց ինչ-որ տեղ հաշվի էին նստում մեզ հետ, քննարկումներ էին անում:

Չեմ ասում, թե մեր ասածներն ամբողջությամբ տեղ էր հասնում, բայց ինչ-որ հարցերում ազդում էր նրանց վրա: Ներկայիս իշխանություններն արհամարհում են հասարակության կարծիքը»,-եզրափակում է մեր զրուցակիցը:

ԼՈՒՍԻՆԵ ԱՌԱՔԵԼՅԱՆ