Շա­հե­րի, պատ­մա­կան դա­սե­րի և քա­ղա­քա­կա­նու­թյան մա­սին

Պատմությունն ու ժամանակն են ապացուցել, որ գործնականում անհնար է փողոցից գալ ու առանց փորձի ու գիտելիքի` գրագետ պետություն կառավարել: Դա հանգեցնում է ֆորս մաժորի: Իշխանության համար կարևոր նախապայման է, որ գերակայի բանականությունը, որ այն հաղթի պետական էֆտանազիային, ցուցաբերվի զսպվածություն ու ինտելեկտ, այլ ոչ թե գոռգոռոցներ ու հարայ-հրոցներ:

Պարբերաբար հետհայացք գցելով ՀՀ վերջին 7-8 տարվա քաղաքական անցուդարձին՝ պարադիգմաների ու փոփոխական բախումների պակաս չեմ տեսնում, երբ նույն անհատը կամ քաղաքական ուժը դատափետում է այս կամ այն իրադարձությունն ու գործընթացը և ընդամենը ամիսների կտրվածքի տարբերությամբ՝ թմբկահարում դրա կարևորությունն ու հրատապությունը:

Նման հակասական հայտարարությունները խոսում են ՀՀ-ում քաղաքական համակարգի թերիության, ամլության մասին, քանզի ամենահասարակ ու պարզ հարցերում տիրում է քաոսային աղճատում:

Քաղաքական դաշտում ինքնանպատակ ու միօրինակ գործունեությունն արդեն իսկ արհեստական բնույթ է կրում, և հայրենի շատ գործիչներ փորձում են յուրաքանչյուրն, ըստ էության, հաստատվել ու կայանալ՝ շատ հաճախ դա անելով էժանագին հեգնանքի ու ծաղրի միջոցով: 

Այսինքն՝ պարբերաբար ապացուցում ենք, որ «չկան հավերժական թշնամիներ և հավերժական բարեկամներ, կան շահեր» քաղաքական աքսիոմը դասական ճշմարտություն է: Հաճախ ենք տեսել, թե ինչպես են նույն ուժի գաղափարակից ընկերները ընդամենը մի կարճ ժամանակ անց միմյանց հասցեին անձնական վիրավորանքներ հնչեցնում: Խոսքը միայն ներկայի մասին չէ, խոսքը միայն Սասուն Միքայել յանի և ընդհանրապես ներՔՊական դասավորումների մասին չէ:

Ասվածի վառ օրինակը Նիկոլ ՓաշինյանՀԱԿ տարաձայնություններն են, որոնք սկսեցին դրսևորվել 2014-ին, մինչդեռ 2012-ին Փաշինյանը ՀԱԿ նախընտրական կամպանիայի «լոկոմոտիվն» էր, իսկ 2008-ին՝ Լևոն Տեր-Պետրոսյանի շտաբի առաջամարտիկը:

Օրինակ՝ մոտ երեք տարի առաջ ԱԺ-ում ԸՕ-ի քննարկումներից մեկի ժամանակ ՀԱԿ խմբակցության ղեկավար Լևոն Զուրաբյանը ուշագրավ ձևակերպմամբ բնորոշեց Փաշինյանի հեգնական հռետորաբանությունը. «Որոշ ընդդիմադիրներ ժամանակակից շոուբիզնեսից հետ չմնալու հայտեր են ներկայացնում: Քաղաքական գործիչները փորձում են իրենց դրսևորել կատակերգության, պարոդիայի ժանրերում՝ հիմնականում ոգեշնչման աղբյուր գտնելով հումորի տեղական արտադրության «գլուխգործոցներից»՝ փորձելով մեջբերումներ անել ու համեմել հին սովետական ֆիլմերով:

Գեղարվեստական բնագավառում ինքնադրսևորում փնտրող բոլոր այս քաղաքական գործիչներին մաղթում եմ ստեղծագործական հաջողություններ, քանի որ քաղաքական ասպարեզում այլևս ձեռքբերումներ չկան»: Իսկ այսօր տեսնում ենք, որ նորին գերազանցության իշխանության հետ ՀԱԿ-ի ողջ «սաստավը» հնարավոր բոլոր միջոցներով համագործակցում է, եթե չասենք՝ ավելին: Ակնհայտ է, որ կուլիսային «մեծ կոմբինատորը» այս գործընթացի ու փուլի ճիշտ դասավորության համար իր թիմակիցներին այլ «ռասկլադով» է հրահանգներ տվել:

Հ.Գ. Քաղաքական բևեռն էապես տարբերվում է անիմաստ արմատականացումից և պարզ առճակատումից: Սա անհամեմատ բարդ է ու ենթադրում է կազմակերպչական, կառուցվածքային, ծրագրային մեծ աշխատանք: Մարդկային և մտավոր ռեսուրս: Սա ենթադրում է նաև զսպվածություն և պատասխանատվություն: Սա նշանակում է ընտրությունների վերահսկման էֆեկտիվ թիմերի ձևավորում: Սա նշանակում է հանրային ճնշման գրագետ մեծացում` բազմահազարանոց ծրագրային հանրահավաքների միջոցով: Ի դեպ, հայհոյանքի և գոռգոռոցի հանրահավաքն էապես տարբերվում է ծրագրային հանրահավաքից:

ԱՆԴՐԱՆԻԿ ՀԱՐՈՒԹՅՈՒՆՅԱՆ